به بهانه بازشدن تنگه هرمز:
إذاً لا تُمَتَّعون الّا قَلیلاً
البته قبل از هرچیز، شنیدن این صوت از نان شب واجبتر است!
شبکه قرآن سیما- برنامه عهد خون
مهمان: حجت الاسلام محمد سعادتمند
جمعه ۴ اردیبهشت ۱۴۰۵
موضوع: تحلیل قرآنی واقعه طبس ۱۳۵۹ و اصفهان ۱۴۰۵
ببینید👇
https://telewebion.ir/episode/0x16bfc42f
@mTatbiqy
💠 مؤمنان باهوش! پای هزینههای مشورتهای رهبر بایستید! خدا جبران میکند!
✍ محمد سعادتمند
#یادداشت ۲۴ - سیزدهم اردیبهشت هزار و چهارصد و پنج
قبل از شروع جنگ، با اینکه مردمش پای کارش هستند؛ از بزرگان لشکر -که آنها هم همگی برای فداکاری آمادهاند- مشورت میگیرد: أشِیرُوا علَیَّ ما أصنَعُ. [۱]
نظر خودش معلوم است [۲] اما چون اکثریت این شورای مشورتی، نظر دیگری غیر از نظر او دارند؛ نظر آنها را مبنای عملیات قرار میدهد.
احتمالا اینها خائنند که در موقعیت جنگی، نظر دیگری را بر نظر رهبر تحمیل میکنند؟ خیر.
اتفاقا اکثرشان در جنگ پیشرو با رشادت و فداکاری شهید شدند: فقال رجال من المسلمين ممن اكرم الله بالشهادة يوم اُحد: يا رسول الله! اخرج بنا [۳]
بالاخره رسول خدا بعد از مشورت با بزرگان مردم، تصمیم گرفت؛ چه تصمیمی؟ همان نظر شورای مشورتی جنگ: از مدینه خارج میشویم و در کنار کوههای احد با دشمن میجنگیم.
در حالیکه نظر خودش خلاف این بود. استدلال محکمی هم داشت: وقتی تعدادمان از دشمن کمتر است باید داخل شهر بجنگیم و نه در بیابان. چرا که جمعیت دشمن در کوچه و پسکوچهها میشکند و میتوانیم بر آنها فائق شویم.
به نظرتان نتیجه این مشورت چه شد؟ با کوچکترین اشتباه ضربات مهلکی به ما وارد شد. همان که رهبر ما فرموده بود درست درآمد: اگر در مدینه میجنگیدیم محفوظتر بودیم.
درست است که دلیل اصلیِ شکست در جنگ اُحد، رهاکردن تنگه احد بود و نه جنگیدن در بیرون از مدینه. ولی این همه هزینه در صورتی که در مدینه میجنگیدیم حتما بر ما وارد نمیشد: حدود یک هشتم لشکر به شهادت رسید [۴] و رهبر ما تا نزدیکی شهادت رفت. [۵]
بعضی از مؤمنان باهوش، همان موقع که رهبر معصوم ما به نتیجه مشورت عمل کرد؛ با نگاه مادیِ خود پیشبینی میکردند که به خاطر این تصمیم، ضربه سختی به ما وارد خواهد شد لذا ۳۰۰ نفر از هزار مسلمانِ همراه پیامبر، قبل از شروع جنگ کنار رفته و از یاری رهبر ما در جنگ اُحد دست کشیدند.[۶]
خدا آیات ۱۲۲ تا ۱۲۹ سوره آل عمران را نازل کرد: رهبرتان اگر تصمیمی خلاف نظر خود گرفت [بدانید حکمتی دارد] سست نشوید و میدان را خالی نکنید. نگران شکست هم نباشید. اگر کنار رهبر صبر داشته باشید و به حرفهایش گوش بدهید خدا با لشکریان ملائکه برایتان جبران میکند! إِذْ هَمَّتْ طائِفَتانِ مِنْكُم أَن تَفشَلا ... إِنْ تَصبِرُوا وَ تَتَّقُوا... يُمدِدكم بِخَمسةِ آلافٍ مِنَ المَلائكةِ مُسَوِّمين.
بعد از جنگ احد و با این وضعیت وخیم لشکر بعید است دیگر کسی از پیامبر انتطار مشورت داشته باشد. احتمالا همه در ذهنشان میگذرد که یا رسول الله! تو را به خدا قسم! از این پس هر نظری خودت داری، بیمعطلی اجرایش کن و بیخیالِ مشورت با ما آدمهای معمولی شو! ما فهمیدیم که نظر عادی رهبر مؤمنین واقعا با بقیه تفاوت دارد.
در این لحظه آیه ۱۵۹ سوره آل عمران نازل شد: پیامبر ما! از اشتباهات لشکریانت بگذر؛ از آنها که قبل از جنگ از تو جدا شدند یا آنانکه تنگه را رها کردند و یا آنهایی که با نظرشان هزینه زیادی به لشکرت وارد کردند بگذر و برایشان استغفار کن و از مشورتِ دوباره با آنها خسته نشو! فَاعْفُ عَنْهُمْ وَ اسْتَغْفِرْ لَهُمْ وَ شاوِرْهُمْ فِي الْأَمْرِ.
خدای بزرگ! چرا اینقدر به مشورتکردن رهبر ما تاکید داری با اینکه میدانی نظرات رهبر مومنین با افراد عادی متفاوت است؟ آهان! شاید چون او پیامبر است و انسانی فرابَشَری است و به او وحی نازل میکنی؟!
خدا میگوید: خیر! ربطی به پیامبربودن او ندارد. رهبر به صورت طبیعی باید جای خودش را بین لشکریانش باز کند. اگر رهبر فَظ و یکدنده جلوه کند مردم دور او را خالی میکنند. رهبر مؤمنین اجازه میدهد نیروهایش اشتباه کنند و خودش هم هزینههای اشتباه نیروهایش در فکر و عمل را میدهد: لَو كُنتَ فَظّاً غَليظَ الْقَلْبِ لَانْفَضُّوا مِنْ حَوْلِكَ.
همین شد که قبل از شروع جنگ احزاب، وقتی رهبر مشورت گرفت که در مدینه بمانیم یا بیرون برویم همه به اتفاق نظر گفتند همان که خودت گفتی رهبرا! در مدینه میمانیم!
استشار ص أصحابه فأجمع رأيهم على المُقام بالمدينة... [۷]
[۱] تاریخ طبری، ج۲، ص۵۰۳
[۲] گفته که بهتر است در شهر مدینه بمانیم و بجنگیم: رأى رسول الله ص في ذلك: الا يخرج اليهم، و كان رسول الله ص يكره الخروج من المدينة.
[۳] همان، ص۵۰۲
[۴] از تعداد ۶۰۰ نفر رزمنده حاضر (الکافی-امام صادق ع) در جنگ اُحد ۷۰ نفر به شهادت رسیدند. (المغازی)
[۵] كُسِرَتْ رَبَاعِيَةُ النَّبِيِّ ص يَوْمَ أُحُدٍ، فَجَعَلَ الدَّمُ يَسِيلُ عَلَى وَجْهِهِ
السیره النبویه (ابن هشام)، ج۲، ص۸۰
[۶] امام صادق علیهالسلام فرمود آیه ۱۲۲ سوره آل عمران در مورد عبدالله بن اُبی بن سلول و يارانش نازل شد که (به خاطر تصمیم پیامبر مبنی بر بیرون رفتن از مدینه) از یاری پیامبر در جنگ اُحد جا زدند و عاقبتشان بخیر نشد.
تفسیر القمی، ج۱، ص۱۱۰
@mTatbiqy