💢 دعوت به همکاری پژوهشی 🔷 اندیشکده قصد به منظور امور پژوهشی خود در زمینه های اقتصادی از همه پژوهشگران دانشجو و طلبه به صورت پروژه محور دعوت به همکاری می‌نماید. 🔶 علاقه مندان جهت ثبت نام و تکمیل اطلاعات از طریق لینک زیر اقدام نمایند. 🌐 لینک ثبت نام ⏰مهلت ثبت‌نام و ارسال رزومه تا ۲۰ آبان 💠 اندیشکده قصد 💡@qasdna_ir

🔎 حکمتِ نگاه به سرانجام ▫️چه حکمتیست که در آغاز، نگاه من به سرانجام است؟ تجربۀ اقتصاد ایران، بزرگ‌ترین درس برای سنجش هر سیاستِ اقتصادیِ پیشِ روست. ◽️انواع سیاست‌های تعدیل و شوک‌درمانی در برهه‌های مختلف، توسط #اقتصاددانانِ فن‌محور در این کشور پیاده شده؛ اما آنچه در زمین محقق شد، هرگز با وعده‌های داده‌شده همخوانی نداشت — نه در کوتاه‌مدت، نه در بلندمدت. ◻️این شکاف میان وعده و واقعیت، دو پرسش بنیادین را جلو می‌آورد: یا مردم فریب خورده‌اند، یا «علم» خودِ تصمیم‌گیران، حجابی شده بر چشم و گوششان. 🚫 نقطۀ اول: آزمون و خطای پرهزینه سیاست‌های شوک‌گونه و تعدیل‌ساختاری، بارها با وعدهٔ «تثبیت» و «رشد» اجرا شد؛ اما خروجیِ مشترکِ بیشترِ آن‌ها: - تشدید نابرابری - بی‌ثباتی بازار - کاهش قدرت خرید مردم - وابستگی بیشتر به درآمدهای نفتی 🚫 نقطۀ دوم: پارادوکسِ تکنوکراسی بی‌تعهد اقتصادِ فن‌سالار اغلب از «تکنیک» بدون «تعهد به عدالت» سخن می‌گوید. نتیجه: مدل‌های زیبا روی کاغذ، که در تقابل با واقعیت‌های جامعه رنگ می‌بازند و هزینه‌اش را مردم می‌پردازند. ✅ نقطۀ سوم: نگاهِ تمام‌نگر به اقتصاد راه برون‌رفت، عبور از «اقتصاد تک‌بعدی» و گرویدن به الگویی است که: - عدالت را هم‌تراز رشد می‌داند - تجربۀ تاریخی را راهنمای عمل می‌گیرد - مردم را ذی‌نفع واقعی، نه موضوع آزمایش می‌بیند 💠 @najvaeqtesad

🔹اقتصاد ایران! ❇️برای تجویز هر سیاست اقتصادی، میشه به جای نگاه به تجربه جهانی! و پیروی از سیاست‌‌های سازمان‌های جهانی! به عنوان معیار و کمک برای اجرای سیاست، به تجربه‌های خودمون در اقتصاد ایران مراجعه کنیم! 🔹خیلی از سیاست‌هایی که دولت‌ها در زمینه اقتصادی شروع میکنن، در دولت‌های قبلی به طور مشابه اجرا شده و عدم اصابت به هدف آن هم تجربه شده! 🔹سیاست‌های اقتصادی موفقی هم وحود داشته که در اقتصاد ایران جواب داده است. ✅ تشکیل کارگروهی برای ارزیابی سیاست‌های اقتصادی پیشنهادی جهت ارزیابی با تجربه‌های دهه‌های گذشته اقتصاد ایران، کشور رو از اجرای دور باطل برخی از سیاست‌های غلط نجات خواهد داد و مسیر اقتصاد رو در ریل صحیح قرار می‌دهد. 💠 @najvaeqtesad

🔎 مغالطۀ بلندمدت در سیاست‌گذاری اقتصادی ▫️سیاست‌های اقتصادیِ به‌اصطلاح علمی، اغلب درگیر بازی «کوتاه‌مدت در برابر بلندمدت» هستند. اما آیا این تقسیم‌بندی، خودش یک مغالطه نیست؟ ◽️در گفتمان رایجِ برخی تصمیم‌گیران، دو ادعای آشنا مطرح می‌شود: ۱️⃣ سیاستی که در کوتاه‌مدت فشار می‌آورد، اما «در بلندمدت» رشد می‌دهد. ۲️⃣ سیاستی که در کوتاه‌مدت رونق می‌آفریند، اما «در بلندمدت» به تورم دامن می‌زند. ◻️در عمل، اما اغلب با «توجیه شکست‌های کوتاه‌مدت با وعده‌های بلندمدتِ غیرقابل‌تحقق» روبروییم. آمارهای اقتصادی چهار دهۀ اخیر ایران نشان می‌دهد: در بیشتر موارد، نه آن وعده‌های بلندمدت محقق شده، نه امکان سنجش عینیِ آن‌ها وجود داشته است. 🚫 نقطۀ اول: بلندمدت بدون پل کوتاه‌مدت، ممکن نیست هر تحول بلندمدت، حاصل توالی منطقی تصمیمات کوتاه‌مدتِ درست است. سیاستی که امروز تولید را فلج می‌کند، نه تنها اشتغال آینده را نابود می‌کند، بلکه توان مالی و اعتماد عمومی برای تحقق «بلندمدت» را نیز تحلیل می‌برد. 🚫 نقطۀ دوم: فدا کردن امروز برای فردایی نامشخص این نگرش که «مردم امروز را قربانی فردا کنیم»، نه اقتصادی است، نه اخلاقی. بلندمدتِ مطلوب، از مسیر بهبود مستمر و انباشت موفقیت‌های کوچک می‌گذرد. ✅ نقطۀ سوم: الگوی بدیل: کوتاه‌مدتِ هوشمند، بلندمدتِ ممکن راه درست، انتخاب سیاست‌هایی است که هم‌زمان: 🔹 تورم را مهار کنند 🔹 تولید و اشتغال را تقویت کنند 🔹 قدرت خرید مردم را حفظ نمایند این همان «پل زدن عملی» بین امروز و فرداست. • داده‌های تجربی از اقتصاد ایران نشان می‌دهد: در دورانی که سیاست‌های کوتاه‌مدت بر محور «کنترل تورم و حمایت از تولید» متمرکز بوده‌اند، رشد بلندمدت نیز به‌طور طبیعی و با ثبات بیشتری محقق شده است. ⚠️ تداوم سیاست‌های پوسیده‌ای که به نام «بلندمدت‌نگری»، رکود تورمی را تعمیق می‌بخشند و تولید ملی را تضعیف می‌کنند، نه تنها آینده را نمی‌سازد، که امروز را نیز ویران می‌کند. 🔁 بلندمدت واقعی، از مسیر تصمیمات درستِ امروز می‌گذرد. اولویت امروز: سیاست‌هایی که هم‌زمان تورم را مهار و تولید را زنده کنند. 💠 @najvaeqtesad

🔎 تجربه چرخش‌های کلیدی در سیاست‌های اقتصادی دولت سیزدهم ▫️دولت سیزدهم در فضایی آغاز به کار کرد که اقتصاد ایران با چالش‌های عمیقی مواجه بود: تورم بالا، بی‌ثباتی ارزی، کاهش شدید ارزش پول ملی و شکاف رو به گسترش طبقاتی. ◽️در این میان، حذف ارز ترجیحی ۴۲۰۰ تومانی به عنوان تکلیف قانونی مجلس، به نقطه‌عطفی تعیین‌کننده تبدیل شد. این سیاست با اهداف ساختاری مانند اصلاح نظام یارانه و کاهش رانت طراحی شده بود، اما اجرای آن — بدون مکانیسم‌های جبرانی کارآمد — شوک تورمی سنگینی به اقتصاد وارد کرد. 📊 ثبت تورم ماهانه ≈۹٪ در خرداد ۱۴۰۱، عمق این شوک و تأثیر آن بر معیشت مردم را نشان داد. ◻️پیامدها فراتر از افزایش قیمت‌ها بود: 🔸 تشدید انتظارات تورمی 🔸 تضعیف ثبات بازارها 🔸 انتقال تمرکز سیاست‌گذار به مدیریت بحران‌های ناشی از تصمیم ✅ چرخش اول: عبور از «اصلاحات قیمتی» به سمت «کنترل و تثبیت» پس از تجربه هزینه‌های سنگین تورمی، دولت به تدریج رویکرد خود را تغییر داد: مقاومت در برابر گرانی‌های جدید و جلوگیری از شوک‌های اضافی، محور کار قرار گرفت. این تغییر در ترکیب تیم اقتصادی و جهت‌گیری‌های پولی نیز نمایان شد. 🚀 محور جدید: تثبیت نرخ ارز به عنوان راهبرد اصلی کنترل تورم منطق این استراتژی بر این پایه استوار بود که ثبات ارزی می‌تواند: ▫️انتظارات تورمی را مهار کند ▫️نوسانات قیمتی را کاهش دهد ▫️فضای قابل پیش‌بینی‌تری برای تولید ایجاد نماید • برآوردهای کارشناسی دولت نشان می‌داد در صورت تداوم این مسیر، امکان کاهش محسوس تورم — حتی تا سطوح زیر ۲۰٪ — در افق میان‌مدت وجود دارد. 📈 دستاوردهای ملموس دوره تثبیت: 🔹رشد اقتصادی مثبت 🔹کمترین نرخ بیکاری در سال‌های اخیر (آغاز ۱۴۰۳) 🔹بازگشت نسبی آرامش به بازارها ⚠️ چرخش دوم: تغییر مسیر پس از یک تحول سیاسی متأسفانه تحولات پس از شهادت رئیس‌جمهور، این روند را متوقف کرد. کنار گذاشتن سیاست تثبیت و بازگشت به الگوهای قدیمی «تعدیل اقتصادی»، نتایج فوری داشت: 🔺 افزایش شدید نرخ ارز 🔺 تشدید بی‌ثباتی اقتصادی 🔺 بازگشت انتظارات تورمی 📉 آمارهای رسمی سه‌ماهه نخست ۱۴۰۴ (مرکز آمار ایران): ▫️رشد بخش کشاورزی: ۲٫۷‑ درصد ▫️رشد صنعت و معدن: ۰٫۳‑ درصد ▫️رشد خدمات: ۰٫۵＋ درصد ▫️**رشد تولید ناخالص داخلی (بدون نفت): ۰٫۴‑ درصد** • این ارقام به وضوح نشان می‌دهد تغییر مسیر سیاستی، چه هزینه ملموسی برای اقتصاد ملی داشته است. 💠 @najvaeqtesad

🔐 دو بال اقتصاد اسلامی: ثروت‌آفرینی و عدالت ▫️هنگام نگاه کلان به اقتصاد اسلامی، دو پایه اساسی مشاهده می‌شود: هر روش یا نسخه اقتصادی که این دو پایه را تأمین کند، معتبر است — و هر طرحی که نتواند، حتی اگر مستند به منابع دینی به نظر آید، اسلامی نیست. ◽️پایه نخست: افزایش ثروت ملی کشور اسلامی باید ثروتمند باشد؛ نه فقیر. این ثروت، ابزار پیشبرد اهداف والای نظام در عرصه بین‌المللی است. ◽️پایه دوم: توزیع عادلانه و رفع محرومیت ثروت ایجادشده باید به صورت عادلانه در جامعه توزیع شود و محرومیت ریشه‌کن گردد. ✅ رابطه لازم و ملزومی افزایش ثروت ملی، شرط لازم برای توزیع عادلانه است. اگر تولید ثروت و ارزش افزوده محقق نشود، رفع فقر و محرومیت امکان‌پذیر نخواهد بود. ⚠️ هر طرح اقتصادی که ارائه می‌دهید، باید هر دو پایه را همزمان تأمین کند. نقص در هر یک، به معنای اختلال در کل طرح است. • در الگوی اسلامی، تولید ثروت و توزیع عادلانه دو روی یک سکه‌اند: یکی بدون دیگری ناقص و ناپایدار است. 🔁 اقتصاد اسلامی، اقتصاد «هم ثروت، هم عدالت» است — نه یکی به قیمت دیگری. 💠 @najvaeqtesad

دوستی گفت: کاش این کتاب‌ها را سال گذشته به سیاستمداران فعلی میدادند. در جواب گفتم: سالیان طولانی است که سیاستمداران فعلی در راس اموراند! فقط از پاستور به بهارستان از بهارستان به پاستور از بهشت به بهارستان از بهارستان به بهشت از این ور پاستور به اون ور پاستور از اون ور پاستور به این ور پاستور جابه‌جا میشن و یا به نوبت یکی مسئولیت میگیره و دیگری در پستو قرار میگیره و در نوبت بعدی جابه‌جا میشن. از این رو، تکرار اشتباهات، مسأله ای عمیق تر از مطالعه این کتاب‌ها است. پی نوشت: اینها از تجارب خود درس نمی گیرن چه برسه به تجارب و هشدارهای منقول در کتاب! 💠 @najvaeqtesad

آمریکا برای ما، نظامی نمی‌فرستد، بدتر از نظامی می‌فرستد؛ نویسنده می‌فرستد؛ گوینده می‌فرستد؛ نیروهایی که سال‌های سال، تربیت کرده را می‌فرستد، تا اوضاع ما را بهم بریزد؛ از آمریکا، هیچ نترسید، از این توطئه‌هایش بترسید. 💠 @najvaeqtesad

🔎 بازگشت به حافظۀ اقتصادی ▫️برای تجویز هر سیاستِ اقتصادی، آیا ناگزیر از تکیه‌ی صرف بر «تجربۀ جهانی» و نسخه‌های نهادهای بین‌المللی هستیم؟ تجربۀ اقتصاد ایران نشان می‌دهد که پیش از هر مقایسه‌ای، می‌توان و باید به مسیر طی‌شده‌ی خودمان رجوع کرد. ◽️بخش قابل‌توجهی از سیاست‌هایی که امروز با عناوین جدید مطرح می‌شوند، در دولت‌های پیشین به اشکال مشابه اجرا شده‌اند؛ و مهم‌تر از آن، نتایج آن‌ها—اعم از موفق یا ناموفق—در حافظۀ اقتصادی کشور ثبت شده است. ◻️نادیده‌گرفتن این تجربه‌ها، یعنی تکرار آگاهانۀ خطا یا از دست‌دادن فرصت‌های آزموده‌شده. 🚫 تکرار سیاست‌های آزموده بسیاری از سیاست‌های اقتصادی: * پیش‌تر اجرا شده‌اند * به اهداف اعلامی نرسیده‌اند * و با وجود این، دوباره در دستور کار قرار می‌گیرند 🚫 غفلت از تجربه‌های موفق داخلی در کنار ناکامی‌ها، سیاست‌هایی نیز در اقتصاد ایران وجود داشته که: * با شرایط بومی سازگار بوده‌اند * و در عمل نتایج قابل‌قبولی به‌جا گذاشته‌اند نادیده‌گرفتن این موارد، به همان اندازه پرهزینه است. ✅ نهادینه‌سازی ارزیابی تاریخی تشکیل کارگروهی تخصصی برای سنجش سیاست‌های پیشنهادی با تجربه‌های دهه‌های گذشته اقتصاد ایران: * از گرفتارشدن در دور باطل سیاست‌های غلط جلوگیری می‌کند * هزینه‌های آزمون‌وخطای مکرر را کاهش می‌دهد * و مسیر تصمیم‌گیری اقتصادی را به ریل واقع‌بینانه‌تری هدایت می‌کند 💠 @najvaeqtesad

🔎 سیاست‌های ارزی جدید: چرا ذاتاً ضدتولید هستند؟ ▫️برخی استدلال می‌کنند که حذف ارز ترجیحی تصمیمی درست بود، ولی در زمان نامناسب اجرا شد. اما این تقلیل خطا به مسئله زمان‌بندی، مانند قطع کردن شیلنگ اکسیژن غواص در عمق دریا و توجیه آن با «ساعت بد» است! ◽️واقعیت این است: ارز ترجیحی کالاهای اساسی، سپر دفاعی معیشت مردم در برابر جنگ اقتصادی دشمن بود. حذف آن یعنی حذف اکسیژن تولید — افزایش ناگهانی هزینه سرمایه در گردش بنگاه‌ها، فارغ از زمان اجرا، به معنای خفگی تولید است. ◻️اما فاجعه تنها به حذف ارز ترجیحی محدود نمی‌شود. رسمیت‌بخشیدن به نرخ دلار ۱۳۰ هزار تومانی برای سایر کالاها، مانند آن است که همزمان با خراب کردن سقف کارخانه، زمین زیر پای تولیدکننده را نیز به مواد مذاب تبدیل کنیم. 🚫 هجوم دوگانه هزینه‌ها به تولید ۱. افزایش هزینه واردات به دلیل نرخ ارز آزاد ۲. دلاریزه شدن قیمت مواد اولیه داخلی در این شرایط، صحبت از «رشد تولید» بیشتر به یک شوخی شبیه است. 🚫 تناقض سیاستی با اولویت تولید در حالی که تولید اولویت اصلی اقتصاد کشور عنوان می‌شود، این سیاست‌ها: - نقدینگی بنگاه‌ها را تخلیه می‌کند - هزینه‌ها را منفجر می‌سازد - عملاً انتظار معجزه از یک موجود در حال ذوب شدن دارند ✅ راه حل جایگزین چیست؟ سیاست درست، سیاستی است که: 🔹 زمین را برای دونده خنک و هموار کند (کاهش هزینه‌های تولید) 🔹 سپر تورمی را حفظ نماید 🔹 به جای شوک درمانی، به تدریج ساختارها را اصلاح کند 📌 به یاد داشته باشیم: اقتصاد ایران نیازمند سیاست‌های همسو با تولید است، نه شوک‌های هزینه‌افزا. #سرمایه‌گذاری_برای‌تولید 💠 @najvaeqtesad