قشم در مسیر مدیریت پیش‌نگر بحران؛ تدوین اطلس مخاطرات و تقویت زیرساخت‌های حیاتی
مدیرکل مدیریت بحران استانداری هرمزگان بر تدوین اطلس مخاطرات شهرستان قشم، تکمیل اقدامات پیشگیرانه و تقویت زیرساخت‌های حیاتی این شهرستان پیش از آغاز فصل بارندگی تأکید کرد.
به گزارش روابط عمومی استانداری هرمزگان، مهرداد حسن‌زاده در نشست ستاد پیشگیری، هماهنگی و فرماندهی عملیات پاسخ به بحران شهرستان قشم، با اشاره به تغییر الگوی بارش‌ها و تشدید مخاطرات ناشی از رخدادهای جوی، اظهار کرد: تغییرات اقلیمی موجب تغییر در رژیم بارندگی شده و بارش‌هایی که در گذشته طی چند روز رخ می‌داد، اکنون ممکن است در مدت زمانی کوتاه و با شدت بیشتری اتفاق بیفتد؛ از این رو، شیوه مواجهه با بحران نیز باید متناسب با شرایط جدید بازطراحی شود.
وی افزود: مدیریت بحران امروز دیگر صرفاً به زمان وقوع حادثه محدود نمی‌شود، بلکه بخش مهمی از موفقیت در مدیریت مخاطرات، به اقدامات پیشگیرانه و آمادگی پیش از وقوع حادثه بازمی‌گردد.
مدیرکل مدیریت بحران استانداری هرمزگان با تأکید بر ضرورت تدوین اطلس مخاطرات شهرستان قشم گفت: در این اطلس باید نقاط پرخطر، مسیرهای عبور روان‌آب و مسیل‌ها، زیرساخت‌های حیاتی، مناطق جمعیتی در معرض خطر و ظرفیت‌های امدادی و پشتیبانی شهرستان به‌صورت دقیق شناسایی و مستندسازی شود تا تصمیم‌گیری در زمان بحران بر پایه اطلاعات دقیق و به‌روز انجام گیرد.
حسن‌زاده ادامه داد: قشم به دلیل موقعیت جغرافیایی، پراکندگی سکونتگاه‌ها، گستردگی شبکه ارتباطی، ظرفیت‌های اقتصادی و زیرساخت‌های مهم، نیازمند یک نظام منسجم و شبکه‌ای در مدیریت بحران است و دستگاه‌های اجرایی، شهرداری‌ها، دهیاری‌ها، سازمان منطقه آزاد و سایر مجموعه‌های مسئول باید در قالب یک شبکه واحد، وظایف و ظرفیت‌های خود را برای مواجهه با مخاطرات احتمالی مشخص کنند.
وی همچنین لایروبی و بازگشایی مسیل‌ها، آبراهه‌ها و مسیرهای عبور روان‌آب را از اولویت‌های فوری پیش از آغاز فصل بارندگی دانست و تأکید کرد: نباید اجازه داد انباشت رسوبات، نخاله یا موانع موجود در مسیر آب، در زمان بارندگی به عاملی برای تشدید آبگرفتگی و خسارت تبدیل شود.
مدیرکل مدیریت بحران استانداری هرمزگان با اشاره به اهمیت زیرساخت‌های حیاتی قشم تصریح کرد: تأسیسات آب، برق، ارتباطات، راه‌های دسترسی، مراکز درمانی، بنادر و سایر زیرساخت‌های حیاتی باید از منظر میزان آسیب‌پذیری در برابر مخاطرات بررسی و نقاط ضعف آنها پیش از وقوع حادثه برطرف شود.
حسن‌زاده با تأکید بر ضرورت تقویت آمادگی شهرستان افزود: هدف مدیریت بحران، غافلگیر نشدن در برابر حادثه است و هر دستگاه باید پیش از آغاز فصل بارندگی، سناریوی مواجهه با مخاطرات محتمل، تجهیزات، نیروی انسانی و ظرفیت پشتیبانی خود را مشخص و آمادگی عملیاتی آن را ارزیابی کند.
وی خاطرنشان کرد: مدیریت بحران در قشم باید از یک رویکرد واکنشی به سمت مدیریت پیش‌نگر، داده‌محور و شبکه‌ای حرکت کند؛ رویکردی که در آن اطلاعات، ظرفیت‌های دستگاه‌ها و توانمندی‌های محلی در کنار یکدیگر قرار گرفته و تصمیم‌ها پیش از وقوع بحران اتخاذ شود.
مدیرکل مدیریت بحران استانداری هرمزگان در پایان بر ضرورت استمرار پایش نقاط حادثه‌خیز، رفع موانع موجود در مسیرهای عبور آب، تکمیل بانک اطلاعات مخاطرات و ارتقای هماهنگی میان دستگاه‌های اجرایی شهرستان تأکید کرد و گفت: هر میزان سرمایه‌گذاری در پیشگیری و آمادگی، به همان میزان از هزینه‌های انسانی، اقتصادی و اجتماعی ناشی از بحران در آینده خواهد کاست.
شهرداران خط مقدم مدیریت بحران در حوزه شهری هستند
مدیرکل مدیریت بحران و مسئول ارشد هماهنگی حوزه مدیریت بحران استانداری هرمزگان، با تأکید بر نقش شهرداری‌ها در پیشگیری و مدیریت حوادث شهری، خواستار افزایش آمادگی شهرداری‌های استان در برابر مخاطرات جوی و حوادث احتمالی شد.
به گزارش روابط عمومی استانداری هرمزگان، نشست مدیریت بحران استانداری با شهرداران استان با حضور مهرداد حسن‌زاده، مدیرکل مدیریت بحران و مسئول ارشد هماهنگی حوزه مدیریت بحران استانداری، معاون مدیریت بحران، مدیرکل دفتر امور شهری و شوراها و شهرداران استان برگزار شد.
مهرداد حسن‌زاده در این نشست با اشاره به پیش‌بینی بارش‌های بالاتر از نرمال در بخش قابل توجهی از کشور، بر ضرورت افزایش آمادگی شهرداری‌ها و دستگاه‌های اجرایی برای مواجهه با مخاطرات جوی و حوادث احتمالی تأکید کرد.
وی با قدردانی از اقدامات و تلاش‌های شهرداران و مجموعه‌های مدیریت شهری هرمزگان در جریان جنگ و شرایط بحرانی اخیر، نقش شهرداری‌ها را در پشتیبانی، خدمات‌رسانی و مدیریت امور شهری در شرایط بحران مهم و تعیین‌کننده دانست.
حسن‌زاده افزود: جلسات مدیریت بحران در برخی شهرستان‌های استان برگزار شده و این روند با برگزاری نشست‌های تخصصی با شهرداران و در ادامه فرمانداران شهرستان‌ها دنبال خواهد شد.
وی با اشاره به قانون مدیریت بحران کشور اظهار کرد: قانون مدیریت بحران که در سال ۱۳۹۸ تصویب و ابلاغ شد، وظایف دستگاه‌های مختلف را در حوزه‌های پیشگیری، کاهش خطر، آمادگی، پاسخ و بازسازی مشخص کرده است و همه دستگاه‌ها متناسب با مسئولیت‌های خود باید برای مواجهه با بحران آماده باشند.
ضرورت ایجاد ساختار مشخص مدیریت بحران در شهرداری‌ها
مدیرکل مدیریت بحران استانداری هرمزگان با تأکید بر مسئولیت شهرداری‌ها در مدیریت بحران شهری گفت: شهرداری‌ها باید از ساختار مشخص و سازوکار اجرایی مناسبی برای مدیریت بحران برخوردار باشند تا در زمان وقوع حادثه، مسئولیت‌ها و وظایف واحدها و نیروها به‌صورت دقیق مشخص باشد.
وی آموزش کارکنان، ارزیابی مستمر تجهیزات و ماشین‌آلات، شناسایی نقاط حادثه‌خیز و بررسی وضعیت ایمنی ساختمان‌ها و تأسیسات شهرداری‌ها را از الزامات آمادگی در برابر بحران عنوان کرد و گفت: آمادگی نباید به زمان وقوع حادثه موکول شود.
جانشین اول استاندار در حوزه مدیریت بحران همچنین با اشاره به اهمیت رعایت ملاحظات خطرپذیری در توسعه شهری افزود: در صدور پروانه‌های ساختمانی و اجرای طرح‌های عمرانی باید مطالعات هیدرولوژیکی، حریم‌ها، پهنه‌های خطر و ملاحظات مرتبط با گسل‌ها مورد توجه قرار گیرد تا توسعه شهری موجب افزایش خسارت در زمان وقوع حوادث نشود.
تأکید بر اجرای سازوکار کاهش خطر در شهرداری‌ها
در ادامه این نشست، رضایی سرخایی، معاون مدیریت بحران استانداری هرمزگان، با اشاره به مسئولیت شهرداران در مدیریت بحران شهری اظهار کرد: شهرداری‌ها باید بر اساس قوانین و اسناد بالادستی، سازوکار اجرایی مشخصی برای کاهش خطر، پیشگیری، آمادگی و پاسخ به بحران داشته باشند.
وی افزود: در سند کاهش خطر استان، پس از بررسی ۵۶ مخاطره در کشور و ارزیابی وضعیت ۱۳ شهرستان هرمزگان، ۱۴ مخاطره اولویت‌دار شناسایی و برنامه‌های پیشگیرانه مرتبط با آنها برای دستگاه‌های اجرایی ابلاغ شده است.
رضایی سرخایی با تأکید بر ضرورت اجرای دقیق بند ۱۴ ماده ۵۵ قانون شهرداری‌ها گفت: شناسایی نقاط پرخطر، بازدید، صدور اخطار و پیگیری تا زمان رفع خطر باید در قالب سازوکاری مشخص در شهرداری‌ها دنبال شود.
وی ادامه داد: تدوین این سازوکار می‌تواند مسئولیت کارکنان و واحدهای مختلف شهرداری را در حوزه کاهش خطر مشخص کرده و اقدامات انجام‌شده را از نظر حقوقی نیز قابل دفاع کند.
استفاده از ظرفیت دستگاه‌ها و بخش خصوصی برای مقابله با بحران
کناری، مدیرکل دفتر امور شهری و شوراهای استانداری هرمزگان، نیز در این نشست با تأکید بر اینکه شهرداری‌ها به‌تنهایی توان مقابله با همه بحران‌های شهری را ندارند، استفاده از ظرفیت دستگاه‌های اجرایی، صنایع و بخش خصوصی را ضروری دانست.
وی با اشاره به اقدامات انجام‌شده در بندرعباس برای لایروبی مسیرهای آب‌گذر اظهار کرد: با همکاری دستگاه‌هایی از جمله آب منطقه‌ای، بنیاد مسکن، منطقه ویژه اقتصادی، پالایشگاه‌ها و شرکت‌های زیرساختی، عملیات لایروبی و ساماندهی مسیرهای بحرانی در حال انجام است و این الگوی همکاری باید در سایر شهرها و شهرستان‌های استان نیز دنبال شود.
پیشگیری، مقدم بر واکنش پس از حادثه است
حسن‌زاده در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به پیش‌بینی بارش‌های پاییز و زمستان گفت: مخاطرات جوی برخلاف برخی حوادث مانند زلزله، تا حد زیادی قابل پیش‌بینی هستند و این موضوع فرصت مناسبی برای افزایش آمادگی دستگاه‌ها فراهم می‌کند.
وی تأکید کرد: پیش‌بینی بارندگی به معنای انتظار برای وقوع حادثه نیست؛ بلکه باید پیش از آغاز بارش، نقاط حادثه‌خیز، مسیرهای عبور آب، تجهیزات، ماشین‌آلات و نیروهای عملیاتی بررسی و آماده شوند.
مدیرکل مدیریت بحران استانداری هرمزگان همچنین بر همکاری شهرداری‌ها با دستگاه‌های امدادی و انتظامی، بنیاد مسکن و سایر مجموعه‌های مرتبط در زمان بحران تأکید کرد و گفت: مدیریت بحران نیازمند همکاری همه دستگاه‌هاست و هیچ مجموعه‌ای به‌تنهایی نمی‌تواند پاسخگوی تمام نیازهای یک حادثه باشد.
حسن‌زاده در پایان خاطرنشان کرد: مدیریت بحران موفق از زمان وقوع حادثه آغاز نمی‌شود، بلکه از مرحله پیشگیری و آمادگی شکل می‌گیرد و انتظار می‌رود شهرداری‌های استان پیش از وقوع حوادث، نقاط ضعف خود را شناسایی و برای رفع آنها اقدام کنند.
حسن‌زاده:
*ناپایداری جوی و تلاطم دریا در هرمزگان تا پایان شهریور*
مهرداد حسن‌زاده مدیرکل مدیریت بحران استانداری هرمزگان با اشاره به صدور هشدارهای سطح زرد شماره ۳۵ و ۳۶ هواشناسی، از ناپایداری جوی در ارتفاعات استان از بعدازظهر پنج‌شنبه ۲۶ شهریور تا اواخر وقت سه‌شنبه ۳۱ شهریور و متلاطم شدن دریا از صبح یکشنبه ۲۹ تا بعدازظهر سه‌شنبه ۳۱ شهریور خبر داد.
به گزارش اداره کل روابط‌عمومی استانداری هرمزگان، مهرداد حسن‌زاده در خصوص هشدار شماره ۳۵ گفت: بر اساس این هشدار، سامانه ناپایداری جوی از بعدازظهر پنج‌شنبه ۲۶ شهریور آغاز و تا اواخر وقت سه‌شنبه ۳۱ شهریور ادامه دارد. در این بازه، طی ساعات بعدازظهر و اوایل شب، رشد ابرهای همرفتی، رگبار پراکنده باران و رعدوبرق، گاه تگرگ و وزش باد نسبتاً شدید در ارتفاعات و پاره‌ای نقاط مرکزی و غربی استان پیش‌بینی می‌شود. این شرایط با تأکید بر شهرستان‌های بشاگرد، حاجی‌آباد، بستک، بندرعباس، خمیر و بندرلنگه اعلام شده است. در صورت عدم رخداد بارش، احتمال تندباد موقتی، خیزش گرد و خاک و کاهش کیفیت هوا وجود دارد.
وی با اشاره به منطقه اثر این سامانه افزود: ارتفاعات استان به‌ویژه شهرستان‌های یادشده تحت تأثیر این مخاطره قرار می‌گیرند. احتمال طغیان رودخانه‌های فصلی و بالا آمدن آب رودخانه‌ها، آسیب به محصولات کشاورزی و سازه‌های سبک در اثر تندباد لحظه‌ای و کاهش موقتی کیفیت هوا از جمله اثرات این سامانه است.
حسن‌زاده توصیه کرد: خودداری از تردد و اسکان در حاشیه رودخانه‌های فصلی، خودداری از صعود به ارتفاعات و چرای دام در مناطق مرتفع، اطمینان از استحکام سازه‌های سبک، احتیاط در ترددهای جاده‌ای و محافظت از محصولات کشاورزی در دستور کار قرار گیرد.
مدیرکل مدیریت بحران استانداری هرمزگان در خصوص هشدار دریایی شماره ۳۶ نیز گفت: از صبح یکشنبه ۲۹ شهریور تا بعدازظهر سه‌شنبه ۳۱ شهریور، سرعت باد جنوب‌شرقی و متلاطم شدن دریا در دریای عمان، تنگه هرمز و شرق خلیج فارس پیش‌بینی می‌شود. سرعت باد در محدوده ۴۰ کیلومتر بر ساعت (۲۴ نات) و ارتفاع موج تا نزدیک ۲ متر خواهد رسید. بروز گرد و غبار در جزایر و پاره‌ای نقاط ساحلی محتمل است.
وی با اشاره به منطقه اثر این هشدار تصریح کرد: دریای عمان، تنگه هرمز و شرق خلیج فارس در نواحی ساحلی و دور از ساحل تحت تأثیر این مخاطره قرار می‌گیرند. اختلال در تردد و فعالیت‌های دریایی، احتمال آسیب به شناورها به‌خصوص شناورهای سبک، پاره شدن تورهای صیادی و آسیب به قفس‌های پرورش ماهی، اختلال در تردد شناورهای مسافری و کشتی‌های تجاری از اثرات این سامانه است.
حسن‌زاده در پایان توصیه کرد: فعالان دریایی از تردد شناورهای سبک و صیادی و انجام فعالیت‌های تفریحی و شنا در تنگه هرمز، دریای عمان و شرق خلیج فارس خودداری کنند، از خروج شناورها از مبادی غیرمجاز جلوگیری شود و تمهیدات لازم برای تردد ایمن سایر شناورها فراهم گردد.
اداره کل روابط‌عمومی استانداری هرمزگان
انعقاد تفاهم‌نامه قرارگاه ایران من میان مدیریت بحران و بسیج سازندگی هرمزگان
مدیرکل مدیریت بحران استانداری هرمزگان با تأکید بر ضرورت تقویت اقدامات پیشگیرانه در برابر حوادث، گفت: هرچه پیش از وقوع بحران، برنامه‌ریزی و آمادگی بیشتری داشته باشیم، مدیریت حادثه در زمان وقوع با سرعت و هماهنگی بیشتری انجام خواهد شد.
به گزارش اداره کل روابط عمومی استانداری هرمزگان، مهرداد حسن‌زاده در آیین انعقاد تفاهم‌نامه همکاری قرارگاه ایران من میان اداره‌کل مدیریت بحران استانداری هرمزگان و بسیج سازندگی استان، اظهار کرد: این تفاهم‌نامه با هدف تقویت همکاری‌های مشترک و استفاده از ظرفیت‌های مردمی و گروه‌های جهادی در حوزه مدیریت بحران منعقد شده است.
وی افزود: یکی از مهم‌ترین موضوعاتی که باید در مدیریت بحران مورد توجه قرار گیرد، پیشگیری و آمادگی پیش از وقوع حوادث است. اگر اقدامات لازم را قبل از بحران انجام دهیم، ظرفیت‌ها را شناسایی کنیم و بانک اطلاعاتی مناسبی در اختیار داشته باشیم، در زمان حادثه سردرگم نخواهیم بود و می‌توانیم با سرعت و هماهنگی بیشتری وارد عمل شویم.
مدیرکل مدیریت بحران استانداری هرمزگان ادامه داد: در سال‌های گذشته همکاری‌های خوبی میان مجموعه مدیریت بحران و بسیج سازندگی در حوادث مختلف استان شکل گرفته و این همکاری‌ها نشان داده است که ظرفیت گروه‌های جهادی می‌تواند در مراحل مختلف مدیریت بحران نقش مؤثری داشته باشد.
حسن‌زاده با اشاره به ظرفیت گسترده گروه‌های جهادی در هرمزگان بیان کرد: گروه‌های جهادی همواره در شرایط اضطراری در کنار مردم و دستگاه‌های مسئول حضور داشته‌اند و آمادگی دارند در حوزه‌های پیشگیری، آمادگی، پاسخ به حوادث و کمک‌رسانی به مردم مشارکت کنند.
وی خاطرنشان کرد: قرارگاه «ایران من» با ایجاد هماهنگی بیشتر میان ظرفیت‌های مردمی، گروه‌های جهادی و دستگاه‌های مسئول، می‌تواند به ارتقای آمادگی استان در برابر حوادث و کاهش آسیب‌های ناشی از سوانح کمک کند.
در این نشست، سرهنگ باوقار، رئیس بسیج سازندگی هرمزگان، نیز بر استفاده از ظرفیت گروه‌های جهادی استان در حوزه مدیریت بحران و تقویت همکاری با دستگاه‌های مسئول تأکید کرد.
در این آیین همچنین سردار مارکی، جانشین فرمانده سپاه امام سجاد(ع) هرمزگان، با تأکید بر اهمیت اقدامات پیشگیرانه در مدیریت بحران، گفت: اگر پیش از وقوع بحران برنامه‌ریزی و آمادگی لازم انجام شود و اطلاعات و ظرفیت‌های موجود به‌صورت دقیق شناسایی شده باشد، در زمان وقوع حادثه مدیریت بحران با سهولت و هماهنگی بیشتری انجام خواهد شد.
این تفاهم‌نامه در راستای توسعه همکاری‌های مشترک در حوزه‌های پیشگیری و کاهش خطرپذیری، ارتقای آمادگی، پاسخ به حوادث و استفاده از ظرفیت گروه‌های جهادی و نیروهای مردمی در مدیریت بحران به امضا رسید.