معرفی دایرة المعارف قرآن - دکتر معارف 2.wma
3.64M
🌱 نشست معرفی و بررسی دایرة المعارف قرآن - دکتر معارف
♦️ #فایل_صوتی
🍀 بخش دوم
📝 1396/03/31
🆔 @ostadmaaref
دکتر معارف-شب 23 رمضان-بخش اول.mp3
13.11M
🌱 سخنرانی دکتر معارف-شب 23 رمضان-بخش اول
♦️ #فایل_صوتی
🍀 بخش اول
📝 1396/03/27
🆔 @ostadmaaref
دکتر معارف-شب 23 رمضان-بخش دوم.mp3
3.96M
🌱 سخنرانی دکتر معارف-شب 23 رمضان-بخش دوم
♦️ #فایل_صوتی
🍀 بخش دوم
📝 1396/03/27
🆔 @ostadmaaref
دکتر معارف-شب 23 رمضان-بخش سوم.mp3
2.54M
🌱 سخنرانی دکتر معارف-شب 23 رمضان-بخش سوم
♦️ #فایل_صوتی
🍀 بخش سوم
📝 1396/03/27
🆔 @ostadmaaref
متن سخنان دکتر معارف در جلسه معرفی و نقد کتاب دایره المعارف قرآن
🆔 @ostadmaaref
http://iqna.ir/fa/news/3612059/%D8%A7%D9%86%DA%AF%DB%8C%D8%B2%D9%87-%D8%AE%D8%A7%D9%88%D8%B1%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%B3%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D8%B7%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%A7%D8%AA-%D9%82%D8%B1%D8%A2%D9%86-%D9%86%D9%82%D8%A7%D8%B7-%D9%82%D9%88%D8%AA-%D9%88-%D8%B6%D8%B9%D9%81-%D8%AF%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A9%E2%80%8C%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%B9%D8%A7%D8%B1%D9%81-%D9%84%D8%A7%DB%8C%D8%AF%D9%86
#پرسش_پاسخ
🍀🍀سوال🍀🍀
سلام علیکم طاعات قبول
لطفا از استاد معارف سوال بفرمایید فرق لیل و لیله در استعمال قرآنی آن چیست ؟
@ostadmaaref
🌷پاسخ🌷
در زبان عربی لیل ونهار هر دو اسم جنس بوده و در مفهوم مفرد وجمع قابل استعمالند واز نظر صرفی مذکرند وطبعا جمع بسته نمی شوند
اما لیله به معنی یک شب معهود است وبه صورت مونث استعمال میشود مثل لیله القدر وجمع هم دارد مانند لیالی حتی اگر تعداد چند شب مشخص را هم در نظر بگیریم باز لیله به عنوان معدود مونث می اید چنانکه در قران می خوانیم : وواعدنا موسی ثلاثین لیله ..یا فتم میقات ربه اربعین لیله
🆔 @ostadmaaref
#پرسش_پاسخ
🍀🍀سوال🍀🍀
سلام علیکم .دو سوال داشتم اگر امکان دارد استاد معارف راهنمایی کند .تشکر وسپاس .
1. حدیث شاذ ،کدام دسته ازنقد حدیث(سند ،متن )قرار می گیرد ؟
2.روابط میان حدیث ،منظور (حقیقت و مجاز ،ناسخ و منسوخ ) جزء نقد متن حدیث است یا فهم متن حدیث است؟
🆔 @ostadmaaref
🌷پاسخ🌷
اگر به تعریف حدیث شاذ دقت کنیم که ما رواه خلاف المشهور طبعا شاذ بودن دامن متن را میگیرد ونه سند ودر مقام نقد متنی یک حدیث ممکن است حدیث به شاذ بودن منتسب گردد چنانکه اهل سنت یکی از شرایط حدیث صحیح را دور بودن ان از شذوذ اعلام کرده اند
درک روابط میان روایات که پس از تشکیل خانواده حدیث رخ می دهد در درجه اول یک کار فقه الحدیثی است گر چه در شرایطی ممکن است در مسیر نقد حدیث هم بتوان از معارض ها ومخصص ها سخن به میان آورد در این زمینه خوب است به کتاب شناخت حدیث دفتر اول فصل خانواده حدیث مراجعه شود
🆔 @ostadmaaref
مقدمه ای بر تاریخ اختلاف قرائت قرآن.pdf
1.03M
#مقاله
مقدمه ای بر تاریخ اختلاف قرائت قرآن
#قرآن
#قرائات
#احرف_سبعه
#اقراء
#ابن_مجاهد
#مصاحف_عثمانی
مجله
#مقالات_و_بررسیها
🆔 @ostadmaaref
#پرسش_پاسخ
🍀🍀سوال🍀🍀
سلام خدمت استاد گرامی لطفا بفرمایید واقفیه جریانی در حدیث بود که از زمان امام رضا به وجود آمدن؟؟ و این فرقه از اون زمان تا عصر غیبت حضرت حجت و حتی عصر معاصر بر حدیث تاثیر گذاشته؟؟؟ لطفا فقط به پی ام من خصوصی ارسال شود
🆔 @ostadmaaref
🌷پاسخ🌷
باسلام واقفیه به معنی عام جریانهای مختلف مذهبی هستند که پس از رحلت هرامامی امامت امام بر حق بعدی را منکر شده اند مثلا زیدیه هم به این معنی جزءواقفیه هستند چون در امامت امام چهارم توقف کردند وقائل به امامت زیدبن علی شدند
اما واقفیه به معنی خاص کسانی هستند که در امامت موسی بن جعفر توقف کردند این عده اولا وفات امام هفتم را منکر شده وقائل به غیبت ان حضرت شدند وثانیا با همین بهانه امامت امام رضا را هم منکر شدند
این جریان در راستای اثبات مشروعیت خود احادیثی جعل کردند که شیخ طوسی در کتاب الغیبه به اجمال از آن خبر داده است البته در بین واقفه محدثان موثق وخوشنام هم کم نبوده مثل حمید بن زیاد کوفی از اساتید کلینی
امروز واقفیه مساله ای در حدیث شیعه نیست وبیشتر انها یک بحث تاریخی رجالی هستند تا یک جریان اثر گذار بر حدیث شیعه
🆔 @ostadmaaref
مصاحبه با دکتر مجید معارف :
یکی از آفت های فضای مجازی نشر اکاذیب منسوب به دین است / انتشار احادیث جعلی یا بی سند مضرراتی چون ایجاد انحراف و بی اعتمادی در پی دارد / دکتر معارف : باید باور کنیم علوم دینی و دانش حدیث , یک دانش تخصصی است و ساز و کار خودش را دارد
پیامبر اسلام , خود تشویق می کردند که مومنین , عامل انتشار احادیث باشند حتی یک آیه و حدیث ؛ اما از طرفی هم فرموده اند که مراقب باشید از مرز حق و حقیقت خارج نشوید و پناه بر خدا از این که عالمانه و عامدانه بر معصومین دروغ ببندند که دیگر فرموده اند , جایش در جهنم است .نقل و انتشار حدیث یک کار سهل ممتنع است ؛ یعنی نسبت به روایاتی که مفاد صریح و روانی دارند و در یک منبع خوبی هم استوار اند ؛ اگر مومنین انتشار دهند به عنوان یک کار سهل بسیار هم پسندیده است و ثواب دارد . اما از آن طرف نسبت به روایاتی که مقداری پیچیدگی دارند و یا مورد خاصی دارند , منبعی ندارد؛ انتشارش , آن هم در فضای مجازی یک کار ممتنع است یعنی حقیقتا مسئولیت های شرعی خطیری ممکن است به دنبال داشته باشد .
گروه معارف - رجانیوز : فضای مجازی همانند چاقو استفاده ی دو گانه دارد یعنی هم می تواند نقش بسیار مثبتی در رشد فرهنگ جامعه ایفا نماید و هم می تواند نقش مخربی در آن داشته باشد . یکی از آفت های فضای مجازی که نقش مخربی هم دارد , انتشار اکاذیب و یا مسائل مخدوش و دارای اشکال است .
متاسفانه معارف الهی و علوم دینی هم در بستر همین آفت , جان سالمی به در نبرده است . در بزنگاه هایی چون مناسبت ها , اعیاد , شهادت ها با نشر گسترده ی احادیث و یا دستوراتی برای اعمال دینی مواجه می شویم که بسیار مناسب , زیبنده و سازنده است اما گاه در لا به لای این احادیث و معارف صحیح با مسائل و یا احادیثی مواجه می شویم که یا از اساس صحت ندارد و جعلی محسوب می شود و یا به طور صحیح و تخصصی فهم نشده است لکن به صورت وارونه و مخدوش به دست مومنین می رسد . اگر در صحت و سقم احادیث و معارف و مسائل دینی اطمینان پیدا نکنیم , نشر مطالب غیر دینی که به غلط منسوب به دین و یا ائمه هدی (ع) می شود , حقیقتا می تواند ضرر های جدی به اعتقادات و دیانت مردم وارد کند چه بسا هدف آن کسانی که این اکاذیب را وارد دین می نمایند و به دنبال آن به نشر گسترده می پردازند هم همین باشد .
متاسفانه ترکش این آفت ها حتی به صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران هم اصابت نمود . به عنوان مثال جمله ای معروف که در فضای مجازی بسیار دست به دست می گشت و در حجم گسترده ای منتشر می شد , جمله ای بود که در عین صحت مضمون به غلط به امیرالمومنین (ع) منسوب شده بود در حالیکه این جمله در هیچ یک از منابع حدیثی اسلامی وجود ندارد . جمله ی : ای مالک اگر شب هنگام کسی را در حال گناه دیدی , فردا به آن چشم نگاه مکن شاید سحر توبه کرده باشد و تو ندانی . همان جمله ای است که در عین صحت مضمون به غلط منسوب به امیرالمومنین (ع) می شد تا جایی که حدود دو هفته در ابتدای سریال رمضانی زیر پای مادر از صدا و سیما هم به عنوان حدیث نمایش داده می شد . صدا و سیما و سایر نهاد ها باید نظارت های خود را گسترده تر و جامع تر نمایند تا از بروز چنین اشکالاتی ولو سهوی جلوگیری شود .
در همین راستا مصاحبه ای پیرامون موضوع فوق با دکتر مجید معارف , ریاست دانشکده الهیات دانشگاه تهران و استاد تمام رشته ی علوم قرآن و حدیث داشته ایم :
اگر بخواهیم در ابتدا مطلبی را به طور کلی بگوییم این است که ؛ باید باور کنیم که علم الحدیث و دانش حدیث یک دانش تخصصی هست و ساز و کار خودش را دارد . بالاخره حدیث آن طور که علمای حدیث برای ما گفته اند و این حاصل قرن ها تجربه است ؛ فرموده اند که حدیث دارای دو رکن است : سند و متن .
سند خود دارای سلسله ی راویان است , سند ممکن است منقطع باشد ؛ مرسل باشد و یا مسائل دیگر تخصصی که هر کدام دارای درجه ای از اعتبار می باشد ضمنا یک سند چون سلسله ای از راویان و ناقلان حدیث است این راویان ممکن است از نظر وثاقت , از نظر ضعف وضعیت های مختلفی داشته باشند که ما باید به کتب رجالی مراجعه نماییم در واقع بررسی سند تخصصی است و با انواع مهارت ها درآمیخته شده است .
از طرف دیگر متن حدیث در طول تاریخ و یا در قرون اولیه احیانا با ویژگی هایی همراه می باشد و یا سبب صدوری داشته است ؛ ممکن است دچار نقل به معنا شده باشد و یا تقطیعی در آن رخ داده شده باشد , تقدیم و تاخیری بر آن پیش آمده باشد , مجاز و استعاره در آن وجود داشته باشد . این ها همه مسائل تخصصی مربوط به متن حدیث است که در دانش فقه الحدیث بحث می شود . این مسائلی را که عرض کردم برای این است که از یک طرف باور کنیم مسئله ی حدیث یک دانش تخخصی است و علوم و شئون گوناگونش تعریف شده است و در کتاب ها و کلاس های تخصصی در حال بحث است . و از طرف دیگر نباید از یک مسئله غافل شد و آن این است که
مومنین شوق دارند که منتشر کننده ی احادیث معصومین (ع) باشند . پیامبر گرامی اسلام (ص)ک می فرمایند : بلغوا عنی ولو آیة یعنی از من پیام دین را منتشر کنید ولو در حد یک آیه باشد ؛ حدثوا عنی و لا حرج و لا تقولوا الا حقا : احادیث مرا نقل کنید , حرجی هم در آن نیست اما مواظب باشید که به جز حق چیزی منتشر نشود ؛ بعد در همین حدیث فرمودند و من کذب علی متعمدا فلیتبوء مقعده من النار : اگر کسی عمدا به من دروغ ببندد جای او در آتش خواهد بود .
در واقع خود پیامبر اسلام تشویق می کردند که مومنین خود عامل انتشار احادیث باشند حتی یک آیه و حدیث ؛ اما از طرفی هم فرموده اند که مراقب باشید از مرز حق و حقیقت خارج نشوید و پناه بر خدا از این که عالمانه و عامدانه بر معصومین دروغ ببندند که دیگر فرموده اند که جایش در جهنم است .
نقل و انتشار حدیث یک کار سهل ممتنع است ؛ یعنی نسبت به روایاتی که مفاد صریح و روانی دارند و در یک منبع خوبی هم استوار اند ؛ اگر مومنین انتشار دهند به عنوان یک کار سهل بسیار هم پسندیده است و ثواب دارد . اما از آن طرف نسبت به روایاتی که مقداری پیچیدگی دارند و یا مورد خاصی دارند , منبعی ندارد ؛ انتشارش آن هم در فضای مجازی یک کار ممتنع است یعنی حقیقتا مسئولیت های شرعی خطیری ممکن است به دنبال داشته باشد .
معتقدم مومنین و مومنات و آن هایی که دغدغه دین دارند اگر بدانند دارند حدیثی را ناقص یا نارسا منتشر می کنند ؛ و ما به آنها تذکر بدهیم بلافاصله رعایت خواهند کرد .قرآن در پایان سوره ی اعراف در وصف پرهیزکاران می فرماید : ان الذین اتقوا اذا مسهم طائف من الشیطان تذکروا فاذا هم مبصرون ؛ این ویژگی آدم های اهل تقواست که اگر مثلا احساس نمایند پیامی را به نقص یا به اشتباه منتشر می نمایند و ما خطیر بودن دانش حدیث را به آنها تذکر دهیم , پا پس خواهند کشید . در واقع راه حل اول امر به معروف و نهی از منکر است که افراد را به خودشان می آورد . البته اگر کسی جهت غرض و مرض این چیز های غلط را منتشر نماید که بخواهد مفاهیم دینی را خدایی ناکرده زیر سوال ببرد یا تمسخر کند این ها نه زیر بار تذکرات بنده ی کارشناس خواهند رفت نه زیر بار نظارت دستگاه های نظارتی و شما هم می دانید در ایران ما فضاهای مجازی خیلی ساز و کار کنترلی ندارد .
انتشار احادیث ضعیف یا جعلی و بی سند خطرات و مضراتی هم دارد مثلا می تواند بی اعتمادی ایجاد نماید یا خطر تساهل و تسامح دینی را ایجاد بکند یا بدبینی ایجاد بکند البته بستگی به نوع حدیث و مطالبش دارد ولی به هر حال مضرات خود را خواهد داشت .
اما در مورد جمله ی ای مالک اگر شب هنگام کسی را در حال گناه دیدی فردا به آن چشم نگاهش نکن چون ممکن است سحر توبه کرده باشد و تو ندانی توضیحاتی باید مطرح گردد . ما در تاریخ حدیث یک قاعده داریم من همیشه در کلاس هایم این مثال را میزنم و می گویم تا پایان قرن پنجم اگر حدیثی سرش به تنش می ارزیده است باید نوشته می شد , به طوری که هم در شیعه و هم در اهل سنت پایان قرن پنجم را ختم تدوین حدیث نام می برند . و از اول قرن ششم یک سنتی در بین اهل علم و اهل حدیث دائر شد که برای ذکر هرگونه حدیث چه صحیح باشد چه حسن باشد چه موثق باشد و چه حتی جعلی باشد همه موظف بودند که برای آن منبعی معرفی نمایند .
به یقین می گویم که تا پایان قرن پنجم دانشمندان به این جمع بندی رسیده اند که حدیث باید تدوین شده باشد و از قرن ششم حدیث باید بر اساس یک منبع مکتوب نقل شود . اگر کسی در قرن هفتم حدیثی نقل می کرد و نمی توانست منبعی برای آن ارائه نماید شائبه ی جعل جدید پیش می آمد . حتی اگر حدیث جعلی هم باشد باید منبعی داشته باشد . تا پایان قرن پنجم روش های دیگری مانند ارجاع به استاد بالادستی کاملا مرسوم و متداول بود ولی از ابتدای قرن شش حدیث مکتوب شد و ختم تدوینش اعلام شد تا جایی که ابن صلاح دمشقی در قرن هفتم گفته است که اگر امروز کسی حدیثی بگوید و ارجاع به یک منبع مکتوب نداشته باشد ما از او قبول نخواهیم کرد , این مطلب را هم خودش در مقدمه اش نوشته است و هم من در کتاب هایم آورده ام . دیکر در دوره ی متاخران که از قرن شش آغاز می شود و تا الان که دوره ی معاصر است دیگر نقل حدیث بدون ذکر منبع هیچ گونه پذیرشی برای کسی ندارد .
اما در مورد این جمله ای که اخیرا منتشر شده و آن را منسوب به امیرالمومنین کرده اند مضمونش با آموزه های اسلام سازگاری دارد . اسلام همان دینی است که وقتی کسی خدمت امام علی (ع) می آمد و اقرار به زنا می کرد امام علی (ع) اصلا نشنیده می گرفت و او التماس می کرد که مرا حد بزنید تا پاک شوم اما مثلا امام می فرمود برو و فردا بیا در واقع نوعی دست دست کردن است . اصلا اسلام دنبال این نیست که کسی اقرار به گناه بکند یا کسی بگوید من توبه کردم و ما بگوییم خیر تو دروغ می گویی ؛ خیر این ها پذیرفته نیست چرا که مسئله ی اشاعه ی فحشا پیش نیاید و قبح
کار بد ریخته نشود . در آموزه های اسلامی , ما حسن ظن را داریم و تا جایی که می توانیم اگر کسی خطایی انجام داد باید ندیده و نشنیده بگیریم و به رویمان نیاوریم .
امام صادق (ع) مرتکب گناه کبیره را فاسق نام نمی بردند می گویند مسلمان ؛ می فرمایند اگر کسی گناه کبیره مرتکب شد لباس ایمان از تنش ساقط می شود ولی لباس اسلام و مسلمانی هنوز بر تن او هست . و در واقع او بین اسلام و ایمان در نوسان است در صورتی که معتزله به مرتکب شونده ی کبیره به راحتی نام فاسق می گذاشت و او هم می گفت حالا که من در جامعه فاسق شناخته شده ام , اتفاقا می زد به سیم آخر و این فرق آموزه های تشیع و مکاتب دیگر چون همین مکتب اعتزال است . در اهل سنت خوارج می گفتند مرتکب کبیره کافر است , مرجئه هم می گفتند مرتکب کبائر مومن است که اباحه گری را رواج دادند . اما امام صادق مرتکب کبیره را مسلمان می دانستند گرچه او دیگر مومن نیست چرا که یکی از نشانه های مومن تعبد به فرائض دینی است .
در حدیثی از امام کاظم (ع) در کتاب کافی کلینی نقل شده است و معمولا ذیل آیات افک در سوره ی مبارکه نور مطرح می گردد داریم که اگر پنجاه نفر شهادت بدهند که فلانی فاسق است و مرتکب کار زشتی شده است اما او خودش گفت من نکرده ام حتی با علم بر این که ممکن است او دروغ بگوید چون خودش گفته است من نکرده ام شما این فرد را تصدیق کنید و آن پنجته نفر را تکذیب نمایید .
پس به طور کلی مضمون این جمله ای که این روز ها منسوب به امیرالمونین می نمایند مطابق با مضامین دینی است اما چون هیچ گونه سند و منبعی ندارد همان طور که گفته شد پذیرفته و معتبر نیست و نباید به معصوم علیه السلام نسبت داده شود .
ما در ارتباط با روایاتی که الان و در قرن حاضر می شنویم و منبع و سند ندارند هیچ گونه ارزش و اعتبار علمی ندارند اما ما زمانی می توانیم به حدیثی اصطلاحا بگوییم جعلی است که علم به جعل پیدا کنیم البته علم هر کس برای خودش حجت است و علما هم گفته اند که ما حدیثی را جعلی می نامیم که یا در سندش یک کذاب وجود داشته باشد و یا کسی اقرار به جعل کرده باشد و یا اینکه مضمون حدیثی طوری مخالف معارف اسلامی باشد که هیچ راهی برای تفسیر و توجیه آن باقی نماند در واقع از این سه طریق طرقی هستند که علم به جعل از این طرق حاصل می شود .
اگر حدیثی امروزه نقل شد و ما از طرق فوق علم به جعل پیدا نکردیم در اصطلاح علمی به آن جعل نمی گوییم اما می گوییم این جمله را به فلان معصوم (ع) منسوب نموده اند که هیچ سندی ندارد و به تبع هیچ اعتبار و ارزش علمی هم ندارد .
🆔 @ostadmaaref
http://www.rajanews.com/news/272399/%DB%8C%DA%A9%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%A2%D9%81%D8%AA-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%81%D8%B6%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%AC%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%D9%86%D8%B4%D8%B1-%D8%A7%DA%A9%D8%A7%D8%B0%DB%8C%D8%A8-%D9%85%D9%86%D8%B3%D9%88%D8%A8-%D8%A8%D9%87-%D8%AF%DB%8C%D9%86-%D8%A7%D8%B3%D8%AA-%D8%A7%D9%86%D8%AA%D8%B4%D8%A7%D8%B1-%D8%A7%D8%AD%D8%A7%D8%AF%DB%8C%D8%AB-%D8%AC%D8%B9%D9%84%DB%8C-%DB%8C%D8%A7-%D8%A8%DB%8C-%D8%B3%D9%86%D8%AF
🌺🌺#روشنا🌺🌺
📚 خلاصه مطالب قسمت پانزدهم:
✅ بحث درباره اشکالات وارد به احادیث نخستین نزول وحی در منابع اهل سنت
✅ بیان روایات نخستین نزول وحی از منابع شیعی و مقایسه آن با روایات اهل سنت
✅ اشارهای مختصر به جایگاه حضرت امیرالمؤمنین علیهالسلام در ماجرای مذکور.
🆔 @ostadmaaref
roshana 015.mp3
5.97M
🌱 #فایل_صوتی
☘ کیفیت عالی
🍀 برنامه رادیویی #روشنا
📝 جلسه 15
🆔 @ostadmaaref
بررسی تفسیر اهل سنت از آیات 17 تا 21 سوره لیل.pdf
507.3K
#مقاله
بررسی تفسیر اهل سنت از آیات 17 تا 21 سوره لیل
#قرآن
#سوره_لیل
#شیعه
#اهل_سنت
#اتقی
#ابوالدحداح
#ابوبکر
مجله
#قرآن_شناخت
🆔 @ostadmaaref
🌺گفتوگو با رئیس دانشکده الهیات دانشگاه تهران🌺
«الغدیر» حاصل سفر علامه امینی در دنیای اسلام است
دوشنبه ۱۲ تير ۱۳۹۶ ساعت ۱۲:۳۱
رئیس دانشکده الهیات دانشگاه تهران با اشاره به دشواریهای مسیر تالیف کتاب «الغدیر» به قلم علامه امینی، گفت: وی به اقصینقاط دنیای اسلام سفر کرد و به سراغ کتابخانههای بسیار مهم آن کشورها رفته و تمامی کتابها و منابع علمی را مطالعه کرده است. حاصل مطالعه صدها کتاب علمی و فیشبرداریهای متعدد، تألیف کتاب «الغدیر» شد.
به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) 12 تیرماه، چهل و هفتمین سالروز درگذشت علامه شيخ عبدالحسين امينی، صاحب كتاب «الغدير» است. دکتر مجید معارف، رئیس دانشکده الهیات و معارف اسلامی دانشگاه تهران، به مناسبت این روز با تحلیل عنوان کامل کتاب «الغدیر»، به بررسی مقامات و فضائل امیرالمومنین (ع) و جایگاه واقعه غدیر خم در آیات قرآن و روایات پرداخت.
وی بیان کرد: با بررسی نام کامل کتاب «الغدیر فیالکتاب و السنة و الادب» با محتوای کتاب که شامل ماجرای غدیرخم در قرآن و روایات و اشعار ادبیات عرب بوده، آشنا میشویم. مراد علامه امینی از این نامگذاری، بررسی جایگاه غدیرخم در آیات مربوط به این واقعه در قرآن کریم بوده است.
رئیس دانشکده الهیات دانشگاه تهران ادامه داد: بهطور کلی در قرآن کریم دو دسته آیات مربوط به حضرت علی (ع) وجود دارد. یک دسته آیاتی که مقامات و فضایل امیرالمومنین (ع) را بازگو میکنند، مانند آیه «اوالامر» که به بیان علامه امینی یکی از مصادیق اوالامر در این آیه، حضرت علی (ع) است. همچنین آیه «مباهله» که مراد از آن وجود مبارک حضرت علی (ع) است؛ پیامبر در روز مباهله حضرت علی (ع) را بهعنوان نسل خود به صحرای مباهله برد. آیه «لیلةالمبیت» نیز ناظر به مقامات امیرمؤمنان (ع) است. این آیات بهطور عام فضایل آن حضرت را بیان میکنند.
معارف افزود: دسته دیگری از آیات نیز ناظر به واقعه غدیرخم هستند، مانند آیه 67 سوره مبارکه «مائده» که معروف به آیه «تبلیغ» است. بعد از نزول این آیه و در بازگشت پیامبر (ص) از «حجةالاوداع» ماجرای غدیرخم رقم خورد و پس از اینکه حضرت محمد (ص)، حضرت علی (ع) را بهعنوان جانشین خود معرفی و اصحاب پیامبر (ص) از جمله خلیفه اول و دوم در صف اول با آن حضرت بیعت کردند، آیه سوم سوره مائده معروف به «اکمال دین» نازل شد. علامه امینی معتقد است که در محتوای این آیه بیان شده، معرفی امیرمومنان (ع) بهعنوان جانشین پیامبر (ص) قدم نهایی در تکمیل دین است.
این نویسنده و پژوهشگر حوزه دین و قرآن، گفت: مرحوم علامه امینی وقتی میگوید «الغدیر فیالکتاب و السنة و الادب» منظور از «کتاب» همان قرآن کریم و آیات مربوط به فضایل عمومی امیرالمومنین (ع) و آیات ناظر به واقعه غدیرخم است. مراد از «السنة» نیز اخباری است که علامه امینی برای اثبات ولایت امیرالمومنین (ع) از آنها استفاده کرده که شامل اخبار دینی (روایتشده از پیامبر و معصومین) و اخبار تاریخی بوده که شامل گزارشهای صحابه و تابعان از مشاهداتشان از فضایل امیرالمومنین (ع) است. در تفسیر قرآن، روایتهایِ سبب نزول آیات را که از قول صحابه نقل میشود، اخبار تاریخی میگویند که معتبر نیز هستند. ابنعباس میگوید که در مسجد مدینه بودم که سائلی آمد و فقر خود را اظهار کرد، ولی کسی به او توجهی نکرد و فقط حضرت علی (ع) در حین نماز و انجام رکوع، انگشتر خود را به سائل داد. ابنعباس میگوید بعد از این واقعه، آیه 55 سوره مائده معروف به آیه «ولایت» نازل شد؛ این نوع گزارشها را گزارش تاریخی میگویند.
وی اظهار کرد: مراد از کلمه «ادب» نیز در عنوان این کتاب ادبیات است و ادبیاتی که در کتاب «الغدیر» به آن استناد شده، اشعاری درباره واقعه غدیرخم بوده که از زبان شاعران اسلام سروده شده است که اصطلاحا به آنها «غدیریه» میگویند. «حسانبن ثابت» اولین غدیریهسرای تاریخ اسلام است. این شخصیت شاعر پیامبر اسلام (ص) بود که در واقعه غدیرخم حضور داشته و وقتی پیامبر (ص)، علی (ع) را بهعنوان ولیمؤمنان معرفی و مردم با ایشان بیعت کردند، به وجد آمده و غدیریهای را میسراید. پس از وی افراد زیادی از قرنهای اول به بعد، شعرهایی درباره غدیر سرودند. «سیدمرتضی» و برادرش «سید رضی» مولف «نهجالبلاغه» دوتن از مشهورترین غدیریهسرایان در قرن چهارم هجری بودند.
رئیس دانشکده الهیات دانشگاه تهران افزود: مولف کتاب «الغدیر» میخواهد این پیام را برساند که وقتی واقعهای خیلی مهم باشد، وارد فرهنگ جامعه میشود و وقتی وارد فرهنگ جامعه شد، تبلور آن در اشعار دیده میشود و به این دلیل وی در کتاب خود به معرفی غدیریهسرایان تاریخ اسلام و نقل اشعار آنها پرداخته است.
این نویسنده و پژوهشگر گفت: علامه امینی با تتبع در کتابهای تاریخی، تفسیری و حدیثی، تمامی روایات درباره امیرالمومنین (ع)
به ویژه در ارتباط با واقعه غدیر خم از زبان معصوم و اقوال تاریخی را بهطور جامع جمعآوری کرده است. وی نزدیک به 50 سال قبل، زمانی که ارتباطات علمی مانند امروز نبوده و سفر به نقاط مختلف بهراحتی صورت نمیگرفت، به اقصینقاط دنیای اسلام از کشورهای عربی تا دیگر کشورهای مسلمان سفر کرد و به سراغ کتابخانههای بسیار مهم آن کشورها رفته و تمامی کتابها و منابع علمی را مطالعه و فیشبرداری کرده است. حاصل مطالعه صدها کتاب علمی و فیشبرداریهای متعدد، تألیف کتاب «الغدیر» شد.
معارف بیان کرد: این کتاب در 12 مجلد عربی نوشته شده و تاکنون 20 جلد ترجمه فارسی آن نیز به چاپ رسیده است. کتاب «الغدیر» قطعا اثباتکننده امامت علی (ع) با استناد به منابع اهل سنت است. آنچه در این کتاب مهم است، اینکه یک عالِم شیعی با استناد به منابع ادبی، تفسیری، کلامی و تاریخی اهل سنت، کتابی همچون «الغدیر» را نوشته است. این کتاب اگر دقیق خوانده شود، خواننده نسبت به ولایت امیرمومنان (ع) یقین پیدا میکند.
لینک خبر
http://ibna.ir/fa/doc/longint/249612/%D8%A7%D9%84%D8%BA%D8%AF%DB%8C%D8%B1-%D8%AD%D8%A7%D8%B5%D9%84-%D8%B3%D9%81%D8%B1-%D8%B9%D9%84%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%A7%D9%85%DB%8C%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D9%86%DB%8C%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85
🆔 @ostadmaaref
🌺🌺#روشنا🌺🌺
📚 خلاصه مطالب قسمت شانزدهم:
💠 شروع بحث پیرامون انواع وحی به پیامبران:
✅ بررسی آیه 51 شوری به عنوان کلیدیترین آیه در زمینه انواع وحی
✅ بیان نکتههای تفسیری آیه 51 شوری
✅ بررسی اقسام سهگانه تکلم الهی با پیامبرانش
🆔 @ostadmaaref
roshana 016.mp3
5.8M
🌱 #فایل_صوتی
☘ کیفیت عالی
🍀 برنامه رادیویی #روشنا
📝 جلسه 16
🆔 @ostadmaaref
نظر برخی از محققّان ممتاز ایرانی دربارهٔ کتاب الغدیر:
- استاد جلالالدّين همايی: من هر قدر دربارهٔ عظمت مقام و منزلت علمی و ايمانی صاحب «الغدير» سخن بگويم، يكی از هزار حق او را ادا نكرده باشم. اين است كه با دعا و طلب مغفرت دربارهٔ آن بزرگوار، مقالهٔ خود را ختم میكنم، روانش شاد و تربتش از شمع رضای الهی پر نور باد.
- استاد مهدی محقّق: خداوند او را جزا دهد كه هم به دين و هم به علم خدمت كرد و اثری جاويدان از خود به جای گذاشت كه حاكی از كوشش و زحمت و استقصا و تتبّع و تحقيق يك دانشمند مسلمان است.
- استاد زرینکوب: بايد اميد داشت كه اين تحقيق گرانبهای مرحوم امينی در كتاب الغدير ايشان، ذريعهای تلقّی شود براي ايجاد تفاهم بين مسلمين، و نه آنگونه كه بعضی كوتهنظران میپندارند، بهانهای شود براي مزيد اختلاف و تزاحم فريقَين. در واقع مؤلّف «الغدير» نيز به همين نكته نظر داشته است و اگر در آغاز مجلّد هشتم كتاب خويش، به صراحت میگويد كه «الغدير در دنياي اسلام صفها را متّحد خواهد ساخت» حق با اوست نه با بدبينان كوتهفكر كه در حقيقت كتاب وي را چنان كه بايد، قدر ندانستهاند.
- مهدی اخوان ثالث (م.اميد): پاكمرد بزرگوار و گرانمايه: علامه امينی، ارجمندی عالیمقدار كه تمامتِ بود و نبود خويش، وقف هدف بزرگ و معنويتِ پرشكوه و درخشانی كرد كه برای همگِنان عالِم، گرامی و پُر ارج و عزّت است و سودمند.
-استاد شفيعی كدكنی: كار عظيم مؤلّف الغدير، تنها تاريخنويسی يا بازخوانیِ تاريخ نيست... در كتاب او مجموعهٔ بيكرانی از مسائل برجستهٔ فرهنگ و تمدن اسلامی همچون زنجيرهای به هم پيوسته، با نگاهی تيزبين و ذهنی هوشيار مورد تحليل و نقد علمی قرار میگيرد.
(رجوع شود به«حماسهٔ غدیر» از استاد محمدرضا حکیمی، و نیز «یادنامهٔ علّامه امینی» به کوشش استادان محمدرضا حکیمی و سیدجعفر شهیدی).
🆔 @ostadmaaref