«بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِیمِ»
🌼فضایل امام علی علیه السلام🌸قسمت اول🌸🔸چیستی، اهمیت و دستهبندی
منظور از فضایل، صفات و ویژگیهایی است که سبب برتری فرد یا گروهی بر دیگران میشود؛[۱] بنابراین «فضایل امام علی(ع)» مجموعهای از صفات و ويژگیهای حضرت علی(ع) نخستین امام شیعیان است که در آیات، روایات و نقلهای تاریخی به آنها اشاره شده و سبب برتری او بر دیگران است. در کتابهای کلامی شیعه، از فضائل علی(ع) برای اثبات امامت و برتری او برای خلافت هم استفاده شده است.[۲] از پیامبر(ص) نقل شده است فضایل امام علی آنچنان بسیارند که قابل شمارش نیستند.[۳] اهلسنت نیز به این مطلب اذعان کردهاند؛ برای مثال از احمد بن حنبل پیشوای مذهب حنبلی، نقل شده است آن مقدار که برای علی بن ابیطالب فضایل آمده، برای هیچیک از صحابه نقل نشده است.[۴]
فضایل امام علی(ع) دو دستهاند:
فضایل اختصاصی یا خصائص علی(ع): فضایلی که مخصوص او است، مانند خوابیدن او در بستر پیامبر(ص) در لیلة المبیت و نزول آیه شراء درباره آن.
فضایل مشترک: فضایلی که پنجتن یا دیگر معصومان نیز دارند، مانند حدیث ثقلین که دیگر اهلبیت را نیز دربرمیگیرد و حدیث کسا که به پنجتن اختصاص دارد.
بر پایه روایتی که ابن شاذان قمی از پیامبر(ص) نقل کرده، کسی که فضلیتی از امام علی(ع) را بنویسد، تا زمانی که از آن نوشته اثری باشد، ملائکه برای او استغفار میکنند. همچنین کسی که به فضلیتی از او گوش بدهد، گناهانی که با گوش انجام داده و کسی که به فضلیتی از او نگاه کند، گناهانی که با چشم انجام داده، بخشیده میشوند.[۵]
فضایل قرآنی
فضایل قرآنی، آیاتی از قرآن هستند که درباره امام علی(ع) نازل شدهاند یا امام علی(ع) مصداق آنها معرفی شده است. از ابنعباس نقل شده است آن مقدار از قرآن كه درباره على(ع) نازل شده، درباره هيچكس نازل نشده است.[۶] همچنین ابنعباس از رسول خدا(ص) نقل کرده خدا آیهای را نازل نکرد که در آن «یا أیها الذین آمنوا» باشد، مگر آنکه علی در رأس مؤمنان و امیر آنان است.[۷] او نزول بیش از ۳۰۰ آیه را در مدح علی(ع) دانسته است.[۸] به گفته سید مرتضی عسکری (درگذشت ۱۳۸۶ش) سیرهنگار شیعه، دلیل اینکه با وجود این همه فضایل قرآنی، اما به نام حضرت علی در قرآن تصریح نشده این است که قرآن توسط حاکمان ستمگر و کسانی که آن را تیرباران کردند از تحریف محفوظ بماند چرا که ذکر جزییات در تورات و انجیل از اسباب مهم در تحریفهای این دو کتاب است.[۹] برخی از فضایل قرآنی امام علی(ع) عبارتاند از:
آیه ولایت: آیه ۵۵ سوره مائده.
آیه شراء: آیه ۲۰۷ سوره بقره
آیه تبلیغ: آیه ۶۷ سوره مائده.
آیه اِکمال: آیه ۳ سوره مائده.
آیه صادقین: آیه ۱۱۹ سوره توبه.
آیه خیر البریه: آیه هفتم سوره بینه
آیه صالحالمؤمنین: آیه ۴ سوره تحریم.
آیه انفاق: آيه ۲۷۴ سوره بقره.
آیه نجوا: آیه ۱۲ سوره مجادله.
آیه وُدّ: آیه ۹۶ سوره مریم.
آیه مباهله: آیه ۶۱ سوره آلعمران
آیه تطهیر: بخشی از آیه ۳۳ سوره احزاب.
آیه اولیالامر: آیه ۵۹ سوره نساء
آیه اطعام: آیاتی ازسوره دهر
آیه اهلالذکر: آیه ۴۳ سوره نحل و ۷ سوره انبیاء.
آیه نصر: آیه ۶۲ سوره انفال
صراط مستقیم: در روایات متعددی علی(ع) و ولایت امام علی(ع) همان صراط مستقیم در قرآن معرفی شده است.
ادامه دارد...
پایان قسمت اول
التماس دعا
یوسف شیخ
___________________🔹پانویس:
1.اصغرپور، «درآمدی بر مناقبنگاری اهلبیت»، ص۲۶۷.
2.برای نمونه نگاه کنید به بیاضی، الصراط المستقیم، ۱۳۸۴ق، ج۱، ص۱۵۱تا۲۹۸.
3.ابنشاذان، مائة منقبة، ۱۴۰۷ق، ص۱۷۷.
4.حاکم نیشابوری، المستدرک علی الصحیحین، ۱۴۱۱ق، ج۳، ص۱۱۶.
5.ابنشاذان، مائة منقبة، ۱۴۰۷ق، ص۱۷۷.
6.ابنمنظور، مختصر تاریخ دمشق، ۱۴۰۲ق، ج۱۸، ص۱۱.
7.حسکانی، شواهد التنزیل، ۱۴۱۱ق، ج۱، ص۶۳-۷۱؛ شبلنجی، نورالابصار، الشریف الرضی، ج۱، ص۱۵۹.
8.گنجی شافعی، کفایة الطالب، ۱۴۰۴ق، ص۲۳۱؛ قندوزی، ینابیع المودة، ۱۴۲۲ق، ج۱، ص۳۳۷.
9.«چرا نام امام علی (علیهالسلام) در قرآن نیست؟»، مرکز العلامة العسکری للدراسات الاسلامیه.
🔸🔸🔸🔸🔸
🌏مجتمع اهل البیت علیهم السلام