💢فتوای معیار در قانون‌گذاری؛ چالش تعدد آراء و ضرورت نظام‌سازی در فقه حکومتی ✔️استاد محمدجواد ارسطا: 🔹برای اداره جامعه اسلامی نمی‌توان صرفاً به فتوا اکتفا کرد و نیازمند قانون‌گذاری هستیم. معنای این سخن، نارسا بودن فتوا نیست، بلکه فتوا اصولاً برای اداره جامعه به معنای نظام‌سازی کلان طراحی نشده است. اگر بخواهیم بر طبق فتوای مورد قبول هر شخص – اعم از اجتهادی یا تقلیدی – زندگی مردم را اداره کنیم، نخستین گام منجر به اختلال نظام خواهد شد. 🔸«فتوای کارآمد» به فتوایی اشاره دارد که نه تنها از نظر مبانی فقهی محکم است، بلکه از قابلیت اجرایی و کارایی لازم در مقام عمل برای حل مسائل پیچیده جامعه برخوردار است. این نوع فتوا، با در نظر گرفتن اقتضائات زمان و مکان و با نگاهی واقع‌بینانه به مسائل اجتماعی، می‌تواند راهگشای بسیاری از چالش‌های حقوقی و مدیریتی در نظام اسلامی باشد. 🔹در حل مسائل اجتماعی که در قالب مصوبات مجلس تدوین می‌شود، باید به دنبال حد نصاب حجیت باشیم که در فتوای هر فقیهی تحقق می‌یابد، هرچند نیازمند بحث و گفتگوی علمی فراوانی است و می‌توان در آن مناقشه کرد. آقایان فقها و مراجع هنوز به صورت جدی مانند سایر مباحث فقهی، وارد عرصه فتوای معیار نشده‌اند و امید است که این مسئله مورد توجه بیشتری قرار گیرد. 👈 گزارش «اجتهاد» از نشست علمی «فتوای معیار در قانونگذاری»: http://ijtihadnet.ir/?p=78895

💢تحلیل ماهوی «حکم حکومتی» و «فتوای اجتماعی»: افق‌های نو در اجتهاد معاصر 🔹استاد ابوالقاسم علیدوست، گفت: علمای ما چیزی به نام احکام حکومتی یا حتی حکم حکومی به معنای مصطلح فعلی ندارند. این‌ها در بحث قضا، هنگامی که حکم قضایی را مطرح می‌کنند، اصطلاحی به نام حکم حاکم را ذیل حکم قضایی می‌آورند و از یک جنس می‌دانند؛ با این تفاوت که اگر در فصل خصومت باشد، آن را حکم قضایی می‌گویند و اگر در مصالح عامه باشد، تعبیر حکم حاکم می‌کنند. این حکم حکومی قسیم حکم الهی است و با فتوای اجتماعی فرق می‌کند. 🔹عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم، با انتقاد از خلط رایج میان "حکم حکومتی" و "حکم الهی ثانوی"، این برداشت را ناشی از عدم تصور صحیح ماهیت حکم حکومتی دانست وفتوای میرزای شیرازی در تحریم تنباکو را مصداق "فتوای اجتماعی" برشمرد، نه "حکم حکومتی". 🔹استاد علیدوست، از لزوم بهره‌گیری مجتهد از "کارشناس امین" در مسائل اجتماعی و حکومتی سخن گفت و با انتقاد از رویه‌ای که برخی فقیهان، کارشناسی موضوعات را خود بر عهده می‌گیرند یا صرفاً به مطالعات سطحی بسنده می‌کنند، تأکید کرد که در موضوعات پیچیده‌ای نظیر "بورس" یا "ارز دیجیتال"، حتی کارشناسان متخصص نیز گاه درگیر ابهامات هستند، چه رسد به فقیهانی که صرفاً بر مبنای مطالعات فقهی خود، اقدام به صدور حکم می‌کنند. 👈گزارش «اجتهاد» از نشست «بایسته شناسی‌روش تحصیل اجتهاد با تاکید بر فقه حکومتی»: http://ijtihadnet.ir/?p=78892

💢اعتبار اطلاقات و عمومات در احکام حکومتی؛ بررسی دقیق مرزهای حجیت نص برای مکلفین عادی 💢استاد محمد قائینی: 🔹آیا وجود ارتکاز در عصر حاضر، ملازم با وجود آن در عصر معصوم (ع) نیز هست؟ صرف وجود یک ارتکاز در زمان حال، لزوماً به معنای وجود آن در عصر ائمه (ع) نیست. مثال در عصر حاضر، بانک به عنوان یک شخص حقوقی پذیرفته شده است، در حالی که در عصر معصوم (ع) چنین نهادی وجود نداشته است. بنابراین، نمی‌توان صرفاً بر اساس ارتکازات کنونی، درباره اطلاقات متون دینی در گذشته حکم صادر کرد. 🔸در برخی امور، نظیر اجرای حدود شرعی یا وجوب جهاد ابتدایی، با وجود اطلاق ظاهری در آیات و روایات مربوطه، یک ارتکاز عمومی و عرفی وجود دارد که انجام این وظایف را به حاکم شرع یا امام معصوم (ع) اختصاص می‌دهد. این ارتکاز، به مثابه یک «قرینه متصله» عمل می‌کند؛ همانند قیدی که از ابتدا در کلام وجود داشته و مانع از شکل‌گیری اطلاق برای افراد عادی می‌شود. در چنین مواردی، تمسک به اطلاق نصوص برای توجیه جواز اقدام افراد عادی در این امور، از پایه نادرست است، چراکه اطلاقی از ابتدا شکل نگرفته تا بتوان به آن تمسک جست. 🔹در برخورد با اطلاقات و عمومات، بویژه در مسائل حکومتی، صرف اتکا به ظاهر الفاظ کفایت نمی‌کند. بلکه ضروری است که فقیه، ارتکازات عمومی و عرفی را با دقت مورد سنجش قرار دهد. این ارتکازات، همانند قرائنی درونی، می‌توانند دایره شمول اطلاق را تحدید کنند و از گسترش بی‌رویه حکم به مواردی که شرع قصد شمول آن را نداشته، جلوگیری نمایند. 👈 گزارش تفصیلی «اجتهاد» را بخوانید: http://ijtihadnet.ir/?p=78898

🔰موضوع‌شناسی تعامل غرب با اسلام در پرتو تاثیر زمان و مکان در حکم شرعی 🔻 حجت‌الاسلام والمسلمین محمدجواد ارسطا، استاد درس خارج حوزه علمیه در #گفتگو_اختصاصی با پایگاه خبری علوم انسانی مفتاح مطرح کرد؛ 🔹امام خمینی(ره) تأثیر زمان و مکان در اجتهاد را مطرح کردند، سخن ایشان ناظر به این نکته بنیادین بود که گاه موضوعی که در ظاهر همانند موضوع گذشته به نظر می‌رسد، به دلیل دگرگونی‌ها و تحولات، در واقع موضوع جدیدی است که بالطبع حکمی متفاوت خواهد داشت. 🔹از آنجا که فقها، نسبت حکم و موضوع را همانند رابطه علت و معلول دانسته‌اند، بدیهی است که هرگاه موضوع دگرگون شود، حکم آن نیز باید تغییر کند. من نیز با تکیه بر همین مبنا، قصد دارم موضوعی را مطرح کنم که بازشناسی دقیق آن، ما را به فهمی نو و حکمی جدید می‌رساند 🔹موضوع مورد بحث، نوع رابطه و تعامل جوامع غربی مانند اروپا و آمریکا با اسلام و مسلمانان است. آغاز این تعاملات خصمانه را باید در جنگ‌های صلیبی جست‌وجو کرد؛ جنگ‌هایی که به ابتکار اروپاییان و برای نابودی اسلام و مسلمانان به راه افتاد اما در نهایت با پیروزی مسلمانان خاتمه یافت. با این حال، پایان این جنگ‌ها به معنای پایان دشمنی غرب با مسلمانان نبود. اروپاییان مسیر خصومت را با ابزارهای جدیدتر ادامه دادند و در صدد ضربه‌زدن به جوامع اسلامی برآمدند. 📎 متن گفتگو+ صوت: https://ihkn.ir/?p=42590

📣نشست علمی «مطالعه تطبیقی مفهوم تعهد در فقه، حقوق ایران و فرانسه» 🎙ارائه: حجت الاسلام والمسلمین وحدتی شبیری و دکتر علیرضا یزدانیان 🗓زمان: یکشنبه ١٢ مرداد ١٤٠٤ ساعت ١٠ صبح 🕌 مکان: مشهد مقدس، حرم مطهر رضوی، بست نواب صفوی، مدرسه عالی فقاهت عالم آل محمد(علیه و علیهم السلام)

📣 فراخوان مقاله نشریهٔ علمی آموزه‌های حقوق کیفری با رتبهٔ پژوهشی «ب» از وزارت عتف، برای انتشار شمارهٔ آتی، آمادهٔ دریافت مقالات محققانهٔ استادان، دانشجویان تحصیلات تکمیلی، طلاب سطوح عالی و حقوق‌پژوهان فرهیخته است. لذا از شما دعوت می‌شود تا مقالات مرتبط با موضوعات نشریه را از طریق سامانهٔ نشریه به نشانی👇 https://cld.razavi.ac.ir ارسال نمایید. 🖋موضوعات نشریه 🔹مطالعات تطبیقی حقوق جزا و جرم‌شناسی در آموزه‌های اسلام و حقوق بین‌الملل 🔹حقوق جزای بین‌المللی 🔹فقه جزایی و حقوق کیفری 🔹حریم خصوصی و فضای مجازی 🔹سیاست جنایی مواد مخدر 🔹جرایم علیه محیط زیست 🔹جرم‌شناسی زنان و اطفال در فضای مجازی

⬅️مبانی حق غنی‌سازی اورانیوم در فقه و حقوق بین‌الملل 🔰گروه علمی فلسفه حقوق، جلسه ۶۴ 🎤حجت‌السلام دکتر محمد حسین پورامینی ✍️دبیرعلمی: دکتر قاسم بابایی 🗓یکشنبه۱۴۰۴/۰۵/۱۲؛ ساعت ۲۰ 💻لینک حضور در جلسه https://b2n.ir/f.hoghogh 🏢 قم، خیابان۱۹دی، کوچه۱۰، کوچه۲ پلاک۵، اتاق جلسات مجمع عالی حکمت اسلامی

⬅️ نقد کتاب "شروط ضمن عقد نکاح" باحضور: 🖋نویسنده: حجت‌الاسلام‌والمسلمین مهدی سنجرانی 🎤ناقد: آیت‌الله جواد حبیبی تبار ✍دبیر: حجت‌الاسلام‌والمسلمین امیر مهاجرمیلانی 🗓سه شنبه ۱۴ مردادماه، ساعت ۱۰ 🖇 حضوری و مجازی 💻پخش زنده از طریق: http://live.wfrc.ac.ir 🏢 قم، بلوار الغدیر، کوچه۱۰، پلاک۵، پژوهشکده زن و خانواده، طبقه۶ #نقد_کتاب #نشست_علمی_ترویجی #انجمن_علمی_زن_و_خانواده

🔰چرا مسلمانان باید علوم انسانی بومی تولید کنند؟/ مواجهه با دشمنان اسلام نیازمند بازنگری عمیق در روش‌های رایج حوزه و دانشگاه 🔻 حجت‌الاسلام والمسلمین محمدجواد ارسطا، استاد درس خارج حوزه علمیه در #گفتگو_اختصاصی با پایگاه خبری علوم انسانی مفتاح مطرح کرد؛ 🔹در یک قرن اخیر، به‌ویژه از طریق نفوذ فرهنگی و تحمیل ارزش‌های غربی در قالب «علوم انسانی»، غرب تلاش کرده است که سبک زندگی، باورها و هویت فرهنگی مسلمانان را دگرگون سازد. آنها با استفاده از ابزار علمی، این‌گونه القا می‌کنند که تنها علمی معتبر است که در غرب تولید شده. 🔹شمار زیادی از اساتید رشته‌های علوم انسانی در دانشگاه‌ها به منابع غربی اتکا دارند، از این منابع با افتخار بهره می‌گیرند و آن را نشانه‌ی اعتبار علمی خود می‌دانند. به‌گونه‌ای که اگر کتابی در یکی از رشته‌های علوم انسانی نگاشته شود و در آن منابع انگلیسی، فرانسوی یا آلمانی به‌وفور به‌کار رفته باشد، آن کتاب را باارزش‌تر از دیگر آثار تلقی می‌کنند 🔹تمامی علوم انسای بر مبانی ارزشی خاصی استوارند. این مبانی در نظام فکری غرب، اغلب مبتنی بر اومانیسم انسان‌محوری و بریدن از خدا، سکولاریسم جدایی دین از سیاست ‌و پلورالیسم (کثرت‌گرایی در حقانیت) هستند. حال آن‌که در اندیشه‌ی اسلامی، نه اومانیسم پذیرفته است و نه سکولاریسم را قبول داریم، ما همچنین پلورالیسم را نیز نمی‌پذیریم، زیرا به حقانیت مطلق اسلام باور داریم. 📎متن گفتگو+ صوت: https://ihkn.ir/?p=42609

🔰رونمایی از دومین جلد کتاب جامع الأصول آیت الله فقیهی دام‌ظله 🔻 متن خبر در لینک زیر: 🌐https://mohsenfaghihi.com/node/742/