#تفسیر_جوامع_الجامع ───── • ◆ • ───── تفسير: ثُمَّ قَسَتْ قُلُوبُكُمْ مِنْ بَعْدِ ذٰلِكَ‌ ؛ معناى «ثم» اين است كه پس از ارائه و مشاهدۀ آنچه كه موجب نرمى و رقّت دل مى‌شد از قبيل زنده كردن مقتول [با آن كيفيّت مخصوص] و ديگر آيات و نشانه‌ها [توسط موسى (علی نبیّنا و اله و علیه‌السلام)] بعيد به نظر مى‌آمد كه دلهاى آنان (بنى اسرائيل) سخت باشد. فَهِيَ كَالْحِجٰارَةِ أَوْ أَشَدُّ قَسْوَةً‌ ؛ اين جمله را به دو صورت معنى كرده‌اند: ۱ - دلهاى شما در سختى همانند سنگ يا سخت‌تر از آن است، يا به اين معنى كه هر كس نسبت به آن شناخت داشته باشد آن را به سنگ تشبيه مى‌كند يا مى‌گويد از سنگ سخت‌تر است. ۲ - كسى كه دلهاى شما را بشناسد آن را به سنگ يا جسمى سخت‌تر از آن تشبيه مى‌كند. وَ إِنَّ مِنَ اَلْحِجٰارَةِ‌... ؛ منظور از اين جمله بيان اين نكته است كه دلهاى آنان از سنگ سخت‌تر است. «تفجّر» به معناى گشوده بودن به طرز وسيع و بسيار است؛ بنا بر اين معناى آيه اين است كه در پاره‌اى از سنگها شكافهاى وسيعى ايجاد و آب فراوانى از آنها جارى مى‌شود. وَ إِنَّ مِنْهٰا لَمٰا يَشَّقَّقُ فَيَخْرُجُ مِنْهُ اَلْمٰاءُ‌ ؛ يعنى «يتشقق» كه پس از ادغام «تا» در «شين»، «يشقق» شده است، يعنى پاره‌اى از آن سنگها از طول يا عرض شكاف مى‌خورد و آب از آن مى‌جوشد. وَ إِنَّ مِنْهٰا لَمٰا يَهْبِطُ مِنْ خَشْيَةِ اَللّٰهِ‌ ؛ پاره‌اى از آن سنگها از فراز كوه، از خوف خدا فرو مى‌افتد. «خشية اللّٰه» كنايه از اين است كه سنگها از فرمان خدا پيروى مى‌كنند ولى دلهاى آنان [يهود] هيچ گاه نرم و خاشع نمى‌شود. وَ مَا اَللّٰهُ بِغٰافِلٍ عَمّٰا تَعْمَلُونَ‌ ؛ اى دروغ‌گويان خداوند از كردار شما غافل نيست. و بنا بر قرائت كسانى كه «يعملون» با «يا» قرائت كرده‌اند مسلمانان مورد خطاب آيه هستند، گويا فرموده است؛ اى مسلمانان! خداوند از كردار آنها غافل نيست. │ 💫 @ye_ayeh ╰๛────────

#الجدید فی تفسیر المیزان المجید ⿻◌⿻◌⿻◌⿻◌⿻◌⿻◌⿻ ۷۴ - ثُمَّ قَسَتْ قُلُوبُكُمْ‌ ... ثم: لاستبعاد القسوة التي هي الصلابة و ذهاب اللين و الرحمة مِنْ بَعْدِ ذٰلِكَ‌ أي بعد إحياء القتيل، و بعد تلك الآية الموجبة للّين، فعادت قلوبكم بعدها بقليل إلى القسوة فَهِيَ كَالْحِجٰارَةِ‌ في صلابتها و عدم لينها أَوْ أَشَدُّ قَسْوَةً‌ من الحجارة و لم يقل سبحانه: أقسى، بل قال: أشد لأنها أبلغ في إظهار القسوة، و قد بيّن تلك الأشديّة بقوله: وَ إِنَّ‌ مِنَ اَلْحِجٰارَةِ لَمٰا يَتَفَجَّرُ مِنْهُ اَلْأَنْهٰارُ أي من الحجارة ما هو أنفع للناس منكم لأنفسكم.فمن الحجارة ما ينبع منه الماء و تفيض العيون كحجر موسى (علیه‌السلام) و حجارة الجبال. وَ إِنَّ مِنْهٰا لَمٰا يَهْبِطُ مِنْ خَشْيَةِ اَللّٰهِ‌ يهبط: ينزل و يتردّى من أعالي الجبال خشية و انقيادا و خضوعا و خوفا في اللّه و قلوبكم يا معشر اليهود لا تنفعل و لا تتأثّر بشيء و لا تنقاد لأوامر اللّه تعالی و لا تخشاه وَ مَا اَللّٰهُ بِغٰافِلٍ عَمّٰا تَعْمَلُونَ‌ أيّها المكذّبون بآياتي، الجاحدون لنبوّة خاتم رسلي محمد (صلی‌الله علیه‌وآله ). فإن قيل: لم قال سبحانه: مِنَ اَلْحِجٰارَةِ لَمٰا يَتَفَجَّرُ مِنْهُ اَلْأَنْهٰارُ وَ إِنَّ مِنْهٰا لَمٰا يَشَّقَّقُ فَيَخْرُجُ مِنْهُ اَلْمٰاءُ‌... و كلاهما بمعنى واحد. فما فائدة الثاني بوجود الأول‌؟ قلنا: التفجّر يدلّ على الكثرة و القوة في الدفع، و الخروج في الثاني يدلّ على القلّة و الجريان بالسّح. فهما متغايران، يرمزان إلى القلوب التي تكون مرة عامرة بالايمان و الإخلاص و الرحمة، و مرة فيها شيء من الإيمان على الأقل، في حين أن قلوب هؤلاء لا من هذا الصنف و لا من ذاك. │ 💫 @ye_ayeh ╰๛────────

#کلمات آيه هفتاد و چهار سوره مبارکه #بقرة : + ثم : سپس + قَسَتْ ؛ سخت شد + قُلُوبُكُم : دلهايتان + مِّن بَعْدِ ذَ‌ٰلِكَ : از بعد آن + فَهِيَ : پس آن + كَالْحِجَارَةِ : مانند سنگ شد + أَوْ أَشَدُّ : يا سخت تَر + قَسْوَةً ۚ : در قساوت + وَ إِنَّ : و همانا + مِنَ الْحِجَارَةِ : از سنگها +  لَمَا يَتَفَجَّرُ : هر آينه مي شكافد + مِنْهُ الْأَنْهَارُ ۚ: از آن نهرها +  وَ إِنَّ مِنْهَا : و همانا بعضي از آن + لَمَا يَشَّقَّقُ : شكاف برمي داريد + فَيَخْرُجُ : پس خارج مي شود +  مِنْهُ الْمَاءُ ۚ : از آن آب + وَ إِنَّ مِنْهَا : و همانا بعضي از آن + لَمَا يَهْبِطُ : هر آينه ( از كوه ) فرود مي آيد + مِنْ خَشْيَةِ اللَّهِ : از ترس خدا + ۗ وَ مَا اللَّهُ : و نيست خداوند + غَافِلٍ : غافل + عَمَّا: از آنچه + تَعْمَلُونَ : انجام مي دهيد ╭────๛- - - - - ┅╮ │📱 @Mabaheeth │✨ @Nafaahat │ 💫 @ye_ayeh ╰๛────────

💧 تفسیر قطره‌ای استاد قرائتی 🎧 جلسه ۰۷۵ 📝 سوره بقره ▶️ آیه هفتاد و چهار #تفسیر | #تفسیر_قطره_ای #استاد_قرائتی ┄┅┅┅┅┅┅┅┅┅┅┅┅┅┅┅┄ ╭────๛- - - - - ┅╮ │📱 @Mabaheeth │✨ @Nafaahat │ 💫 @ye_ayeh ╰๛────────

#نکات ـــــــ ــ ـــ ـ ـــ ـــ ـــ ــ ـ ــ ــ ـــ ـ ـ آیات قبل، بسیارى از الطاف الهى درباره بنى‌اسرائیل، از قبیل: ← رهایى از شرّ فرعون، ← شکافته شدن دریا، ← قبول توبه آنان از گوساله‌پرستى، ← نزول بهترین غذاها، ← سایه‌بان قرار دادن ابرها ← و رهبرى معصوم را یادآور شد. ← و در نهایت، ماجراى قتل نفس ← و چگونگى کشف قاتل با یک روش اعجازآمیز را بازگو کرد. خداوند در این آیه مى‌فرماید: به جهت بى‌توجّهى شما به این همه نشانه و آیه که از روى لجاجت و کینه بود، دلهاى شما را قساوت فراگرفت و سنگدل شُدید و اى‌بسا که دلهایتان از سنگ نیز سخت‌تر شد. 🪨 سنگ‌ها، مراحل مختلفى دارند: الف: خرد مى‌شوند، از آنها نهرها جارى شده و انسان‌ها را سیراب مى‌کنند. «یتفجّر منه الانهار» ب: انفجار ندارند، ولى حدّاقل خود و اطراف خود را تر مى‌کنند. «یخرج منه الماء» ج: از خشیت الهى، سقوط و سجود دارند. «یهبط من خشیة اللَّه» │✨ @Nafaahat │ 💫 @ye_ayeh ╰๛────────

#پیام_ها ـــــــ ــ ـــ ـ ـــ ـــ ـــ ــ ـ ــ ــ ـــ ـ ـ ۱- قساوت و سنگدلى، بدترین نوع مرض روحى است که به جهت لجاجت‌هاى پى‌درپى، براى انسان پیدا مى‌شود. «ثم قست قلوبکم من بعد ذلک» ۲- مشاهده‌ى آیات و الطاف الهى، در افراد لجوج به جاى تقویت ایمان، موجب قساوت قلب مى‌گردد. [۱] «قست قلوبکم من بعد ذلک» ۳- کارى نکنیم که نسل ما، شرمنده رفتار ما شود. نیاکان سنگدل شدند، ولى خداوند به نسل آنان مى‌گوید: «قست قلوبکم» ۴- #علم، به تنهایى نورانیّت نمى‌آورد. بعد از دیدن آن همه معجزه، باز سنگدل شدند. «قست قلوبکم من بعد ذلک» ۵- قساوت، مراحلى دارد. «کالحجارة او اشدّ قسوة» ۶- با ساده‌ترین تشبیه، عمیق‌ترین معارف را مى‌توان بیان کرد. «کالحجارة» ۷- انتقادات باید مستند باشد. قرآن که مى‌فرماید: دلهاى بعضى از سنگ سفت‌تر است، دلیل آن را که جارى شدن آب از کنار سنگ است، بیان مى‌دارد. «و انّ من الحجارة لما یتفجّر...» ۸- جمادات، مرحله‌اى از شعور را دارا هستند؛ زیرا خوف و خشیت دارند. «و انّ منها لما یهبط من خشیة اللّه» [۲] ۹- داروى قساوت، توجّه به علم خداوند است. «کالحجارة... و مااللَّه بغافل» ۱۰- سنگدلى، در رفتار ما مؤثّر است. «قست قلوبکم ... عمّا تعملون» ۱۱- خداوند به همه‌ى کارهاى ما آگاه است. «و ما اللَّه بغافل عمّا تعلمون» ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ۱) همچنان که قرآن، براى مؤمنان مایه‌ى شفا و رحمت است، براى ظالمان، موجب زیان و خسارت است. اسراء، 82. (باران که در لطافت طبعش، خلاف نیست، در باغ، لاله روید و در شوره‌زار، خَس) ۲) با توجّه به اینکه خشیت، تنها برخاسته از علم است، نه چیز دیگر: «انّما یخشى اللَّه من عباده العلماء» فاطر، ۲۸. و مولوى نیز مى‌گوید: جمله‌ى ذرّات پیدا و نهان با تو مى‌گویند، روزان و شبان ما سمیعیم و بصیریم و هُشیم با شما نامحرمان، ما خامُشیم نطق آب و نطق خاک و نطق گُل هست محسوس حواس اهل دل │ 💫 @ye_ayeh ╰๛───────