🔺از فواید درسی عالم ربانی، مرحوم حاج سید محمدکاظم رشتی، رفع الله شأنه، به قلم یکی‌از تلامیذ ایشان @AghayedNet

🔺دست‌خط عالم ربانی مرحوم حاج محمدکریم کرمانی رفع الله شأنه در پشت نسخه اصلی رساله دقایق‌ العلاج. ایشان برای نگارش کتاب دقایق‌العلاج علاوه‌بر قرآن و سنت و روایات اهل‌بیت علیهم‌السلام و تجربیات و نظریات شخصی، از بعضی کتب استفاده فرموده‌اند که دراین یادداشت به آن منابع اشاره کرده‌اند. کتاب طب الائمة و طب الرضا علیهم‌السلام و کتاب کامل الصناعة الملکی نیز از جمله منابع ایشان بوده است. @AghayedNet

✔️🔻پرسشی پانزده‌صفحه‌ای به‌مثابۀ یک‌ رساله! پرسش‌هایی که متوجه بزرگان دین اعلی الله مقامهم می‌شده وادیِ گسترده‌ای دارد؛ پرسش‌هایی که این بزرگواران پاسخ فرموده‌اند یا نفرموده‌اند یا پاسخش را به شخص دیگری واگذاشته‌اند. گونه‌شناسیِ این پرسش‌ها تک‌نگاریِ دیگری می‌طلبد. آنچه در این یادداشت بر آن متمرکزیم، پرسشی طولانی است که پانزده صفحه از نسخه‌ای خطی را به ‌خود اختصاص داده است که متأسفانه پاسخ آن موجود نیست. پرسش‌کننده‌ها پرسش‌های خود را، به‌ترتیب و با تفکیک از هم، یادداشت و خدمت این بزرگواران ارسال می‌کردند. گاهی پیش‌از پرسش‌ها، شرح‌حال مفصلی از خود و مطالعاتشان می‌نوشتند. برای نمونه، شیخ عبدعلی توبلی در نامه‌ای به مرحوم شیخ احسائی اعلی الله مقامه، قبل‌از طرح سؤالات، زندگی علمی و کیفیت تحصیل خود را مفصل در چند صفحه مرقوم کرده که ازنظر تاریخی جالب‌توجه است. شیخ مرحوم بعداز نقل این اتوبیوگرافی نوشته‌اند: «هذا آخر ما قدّم أمام مسائله من کلامه، زید فی مقامه و بلغه ربه أعلی مرامه» (جوامع الکلم، ج۸، «الرسالة التوبلیة»، ص۴۹). سپس بعضی فقرات آن متن را شرح فرموده‌اند و بعد سؤالات را ذکر کرده و پاسخ داده‌اند. برخی سائلان نیز با عدد و رقم یا نظم ابجد، سؤالات را با تفکیک از هم نوشته‌اند. اما در این پرسشِ پانزده‌صفحه‌ای که درواقع از ‌چند پرسش تشکیل شده، چنان سؤالات پی‌درپی قرار گرفته و حتی شواهدی از روایات نقل شده که در بعضی فهرست‌های نسخه‌های خطی، به‌عنوان «رساله» معرفی شده است! سؤال‌کننده مرحوم علی‌محمد نایینی مشهور به مرحوم شهید است. ایشان کسی است که سال ۱۳۱۵ ق، در واقعۀ همدان، ازناحیۀ مخالفان شیخیه به‌شدت اذیت و آزار کشید و به‌شهادت رسید. جریان شهادت ایشان، در عید فطر آن سال، بسیار سهمگین و وحشت‌زا است. جزئیات این حادثه در کتاب عبرة لمن اعتبر نقل گردیده و چون این کتاب دردسترس است، از نقل آن در این یادداشت معذوریم. مرحوم شهید فرزند محمدهاشم محمدی ‌نایینی فرزند میرزا احمد فرزند میرزا محمدشرف بود و در محمدیۀ نایین متولد شد. خاندان ایشان اهل علم بودند و پدرشان از تابعان فکری مرحوم آقای حاج میرزا محمدباقر شریف طباطبائی اعلی الله مقامه بود. رساله‌ای در پاسخ به پرسش‌های این پدر در سال ۱۲۹۳ ق تصنیف شده است (چاپ‌شده در دعائم الحکمة (فارسی)، ج۱۲، «جواب سؤالات محمدهاشم محمدی نایینی»، ص۱۶۲ تا ۱۷۶). مرحوم نایینی با مرحوم آقای شریف طباطبائی اعلی الله مقامه سابقۀ آشنایی داشت و هم در نایین و هم در کرمان و بعد هم در همدان درمحضر این بزرگوار بود. عده‌ای تصور می‌کردند که جانشین علمی استاد است و این سبب حسادت به ایشان شده بود. مرحوم شهید نامه‌‌های رسیده به‌دست مرحوم آقای شریف طباطبائی را درصورت لزوم پاسخ می‌داد و محرّرِ ایشان نیز بود و در مجالس، مستقیم از ایشان سؤال می‌کرد. (به‌علت جایگاه مرحوم آقای شریف طباطبائی و ابّهت ایشان، برخی مستقیم نمی‌پرسیدند و با واسطۀ شخصی دیگر سؤال می‌کردند.) در نامه‌های متعددی از مرحوم آقای شریف طباطبائی اعلی الله مقامه، نام این مرحوم به‌میان آمده و بعضی‌از نامه‌ها نیز خطاب به این مرحوم است. این مرحوم رساله‌ای با نام تشریح‌ النسب نگاشته‌ است، هم‌چنین رساله‌ای در شرح عبارتی از ارشاد العوام. رساله‌ای در رد لزوم وحدت ناطق شیعی نیز به ایشان منسوب است. رساله‌ای هم در جواب چند سؤال در موضوعی مرتبط با اعمال مختلف انسان تألیف نموده‌ است. شرح‌حال تفصیلی ایشان و معرفی آثارشان تک‌نگاری مستقلی نیازمند است. در این فرصت، متن این پرسش پانزده‌صفحه‌ای را تقدیم می‌کنیم؛ چراکه این متنِ مفصل نیز از آثار ایشان محسوب می‌شود و گوشه‌ای از دغدغه‌های علمی و فکری ایشان را نشان می‌دهد. چون این اثر تاکنون تایپ و مقابله نشده بود و دردسترس نبود، با این مقدمه کوتاه ارائه می‌نماییم. آیا این سؤال خدمت مرحوم آقای شریف طباطبائی اعلی الله مقامه ارائه گردیده است یا خیر؟ اگر ارائه شده، آیا پاسخ فرموده‌اند و به ما نرسیده یا پاسخی مرقوم نفرموده‌اند؟ این‌ها تاکنون مجهول مانده، و الله العالم. هم‌چنین در این پرسش، مرحوم نایینی تمجیدهایی از کاملان دین و مرحوم آقای شریف طباطبائی اعلی الله مقامهم دارد که بااهمیت است و بخشی‌از آن را، از دو صفحۀ آغازین اثر، نقل می‌کنیم: «چون خداوند کریم از لطف عمیم خود این روسیاه را در زمانی قرار داد که زمین ازبرکت وجود کاملین رشک آسمان هفتمین و عرصۀ این خاکدان از فیض و رحمت ایشان غیرت بهشت برین بود، انوار بهاء حضرت بقیةالله عجل الله فرجه از رخسارۀ مبارکشان ساطع و اشعۀ ضیاء آن مبارک‌وجود علیه صلوات الله الملک الودود از جبین مبینشان لامع [...]. و علاوه‌بر این نعمت عظمی، از محض فضل و کرم و نعم ابتدائیۀ خود بدون استحقاقی، دیدۀ رمددیدۀ این ناچیز ناقابل را به نور لقای جهان‌آرای ایشان روشن و منور داشت [...].» @AghayedNet

🔺از اتهام تا تبرئه، دو قرن انزوا و محرومیت شیعه @AghayedNet

✔️🔻قاتل حضرت جواد علیه‌السلام چه کسی است؟ اگرچه در تاریخ معتصم عباسی لعنه الله قاتل حضرت معرفی شده است؛ اما با نگاهی دقیق‌تر قاتل حضرت مأمون عباسی است لعنه الله. مأمون (عفریت بنی‌العباس) دختر خود (ام‌الفضل) را به حضرت جواد علیه‌السلام تزویج کرده بود و همین دختر به دستور پدرش، حضرت جواد علیه‌السلام را به شهادت رسانید. ام‌الفضل در زمان حیات پدرش به‌این جنایت اقدام نکرد تا در زمان معتصم لعنة الله علیه به دسیسه او این جنایت را مرتکب شد؛ زیرا علت اصلی تزویج او با حضرت جواد علیه‌السلام به‌این منظور بوده ولی جریان‌های سیاسی مانع اجرای این مأموریت گردید. و این مطلب را تأیید می‌کند فرمایش مرحوم آقای حاج محمدکریم کرمانی اعلی الله مقامه در جلد سوم کتاب مبارک ارشاد العوام که در توصیف احوالات رجعت، حدیث مفصلی را به نقل از مفضل مطرح کرده‌اند در بخشی که تک‌تک معصومین علیهم‌السلام خدمت رسول خدا صلی الله علیه و آله رسیده و شکایت امت را می‌کنند ظالم و کشنده حضرت جواد علیه‌السلام را مأمون معرفی کرده‌اند: «...پس می‌ایستد محمد بن علی و شکایت می‌کند از آنچه مأمون به او کرده... .» ازاین‌رو در فرمایش‌ها و اشعار مکتبی، گاهی قاتل حضرت جواد علیه‌السلام معتصم ملعون معرفی شده است به‌ اعتبار ظاهر امر و بُعد تاریخی و گاهی به پشت‌پرده سیاست‌های مأمون ملعون توجه شده و قاتل، مأمون عباسی معرفی شده است. در اشعار مکتبی است: عروه وُثقی که نشد مُنفصم پاره نمودش ز جفا معتصم و باز هم در اشعار مکتبی که برای نونهالان سروده شده، چنین آمده است: «عفریت» آل‌رشید/نقشه قتلش کشید دختر ناپاک او/بدگهر و تندخو کُشت به‌ امر پدر/همسر خود خیره‌سر به زهر کین از جفا/کشته شد ابن‌الرضا لعنة‌ الله علی الظالمین. @AghayedNet

🔺عالم ربانی مرحوم شیخ احمد اَحسائی اعلی الله مقامه در یکی از نامه‌های خود اشاره فرموده‌اند هنگامی که نگاشتن شرح الزیارة الجامعة الکبیرة را آغاز کردند، همّ زیادی بر اتمام آن داشتند. در دوره‌ای که بیمار شدند، با وجود بیماری و همه اشتغالات، باز هم تصنیف این کتاب را ادامه دادند حتی به‌ مقدار ساعتی در شب و ساعتی در روز. و جز تصنیف این کتاب به‌‌ رساله دیگری نپرداختند تا این شرح به پایان رسید و میراثی ارزشمند برای جامعه تشیع به یادگار ماند. @AghayedNet