🔵 اظهارات ضدایرانی رئیس رژیم صهیونیستی از حضور ایران در آسیای مرکزی
⬅️ اسحاق هرتزوگ، رئیس رژیم صهیونیستی، روز سهشنبه 28 آوریل در جریان سفر رسمی به قزاقستان در اظهاراتی پرحاشیه هشدار داد که «ممکن است ایران در تلاش باشد از قرقیزستان به عنوان مسیر قاچاق یا طرحی برای دور زدن تحریمها استفاده کند». هرتزوگ این مطلب را در آستانه، پایتخت قزاقستان، در دیداری با خاخامهای آسیای مرکزی بیان کرد.
🔹 در این دیدار که در کنیسه آستانه برگزار شد، خاخام آریه رایشمن از قرقیزستان به سفر روز دوشنبه رضا طلای نیک، معاون وزیر دفاع ایران، به بیشکک، پایتخت قرقیزستان اشاره کرد. رایشمن با اشاره به آتشبس بین ایران و اتحاد آمریکا و رژیم صهیونیستی گفت: «با توجه به زمانبندی، فکر میکردیم که این موضوع تعجبآور است.»
🔹 در حالیکه رسانههای قرقیزستان گزارش دادند که هدف از سفر طلای نیک، شرکت در نشست وزرای دفاع کشورهای عضو سازمان همکاری شانگهای بوده است، اما هرتزوگ گفت که این موضوع نیاز به بررسی دارد. او تصریح کرد: «هیچ چیز در اینجا تصادفی نیست و ایرانیها ممکن است سعی کنند از قرقیزستان به عنوان یک مسیر قاچاق استفاده کنند و موادی را که ما سعی در جلوگیری از آن داریم، به دست آورند. ما باید این موضوع را زیر نظر داشته باشیم و من این موضوع را در اورشلیم مطرح خواهم کرد.»
🔹 یوآو بیستریتسکی، سفیر رژیم صهیونیستی در قزاقستان و قرقیزستان، نیز در جلسه با هرتزوگ حضور داشت. شرکتکنندگان به حادثه ضدصهیونیستی اخیر در هتلی در شهر اوش قرقیزستان اشاره کردند که مدیریت آن تابلویی را در لابی هتل نصب کرده بود که روی آن نوشته شده بود: «ورود یهودیان و حیوانات ممنوع»
🔹گفتنی است این اظهارات هرتزوگ میتواند نشانهای از شبکهسازی اقدامات ضدایرانی رژیم صهیونیستی در آسیای مرکزی با تمرکز بر ظرفیت یهودیان باشد.
آمو | مطالعات تخصصی آسیای مرکزی
@C5_Amu
🔘 تلاشهای جدید برای تُرکیسازی ملا نصرالدین
⬅️ شخصیت طنزآمیز و حکیمانه ملا نصرالدین، قرنهاست در گستره وسیعی از خاورمیانه و آسیای مرکزی تا بالکان حضور دارد. با وجود اینکه ریشهها، هویت اصلی و تمدنی این شخصیت پیوند عمیق و ناگسستنی با فرهنگ، فولکلور و ادبیات ایرانی دارد، در دهههای اخیر این چهره به طور فزایندهای در مرکز تلاشهای سازمانیافته برای پیوند دادن او با «جهان ترک» قرار گرفته است.
🔹این اقدامات که عمدتاً توسط سازمانهای فرهنگی مانند «سازمان بینالمللی فرهنگ ترک» (TÜRKSOY) هدایت میشود، روندی چندلایه را برای معرفی این شخصیت به عنوان نماد مشترک مردمان ترکزبان دنبال میکند. در حالی که حکایات ملا نصرالدین (که در ادبیات کهن ایرانی با شخصیتهایی چون جُحی نیز گره خورده است) بخش جداییناپذیری از تمدن و طنز اصیل ایرانی محسوب میشود، کشورهای عضو تورکسوی تلاش میکنند خوانش و روایت جدیدی از این شخصیت جهانی ارائه دهند.
🔹یکی از مهمترین گامها در این مسیر، ثبت مشترک «سنت قصهگویی ملا نصرالدین» در فهرست میراث فرهنگی ناملموس یونسکو بود. این پرونده که توسط ترکیه، جمهوری آذربایجان، قزاقستان، قرقیزستان، ازبکستان و ترکمنستان (به همراه تاجیکستان) ارائه شد، حرکتی استراتژیک برای تثبیت رسمی این میراث به نام این مجموعه از کشورها در سطح بینالمللی بود و زمینهای رسمی برای فعالیتهای فرهنگی بعدی فراهم کرد.
🔹افزون بر این، سازمان تورکسوی با برگزاری همایشهای علمی متعدد، انتشار کتاب و برپایی جشنوارههای فرهنگی، به طور مداوم تلاش میکند روایتی مشترک و منسجم از این شخصیت بسازد. جدیدترین و بزرگترین نمود عملی این رویکرد، تولید فیلم سینمایی بینالمللی «ملا نصرالدین – دوست روزهای سخت» در ترکمنستان است.
🔹این پروژه که با مشارکت سینماگران شش کشور عضو تورکسوی ساخته میشود، عملاً این ایده را از حوزه تئوری به عرصه تولیدات رسانهای پرمخاطب منتقل میکند. ساخت چنین آثاری با سرمایهگذاری مشترک، نشاندهنده یک راهبرد فرهنگی هدفمند برای برجستهسازی هویت تُرکی برای شخصیتی است که شالوده و ذات آن در بستر فرهنگ و تمدن ایرانی شکل گرفته و بالیده است.
آمو | مطالعات تخصصی آسیای مرکزی
@C5_Amu
🔘 واکنش چهره سیاسی قرقیز به سفر اخیر رئیس رژیم صهیونیستی به قزاقستان
⬅️ تورسنبای باقراولو نماینده حزب ارک و نماینده سابق مجلس قرقیزستان، در پی انتشار خبر سفر رئیس رژیم صهیونیستی به قزاقستان و هشدار به مقامات این کشورها در مورد روابط ایران با قرقیزستان، همچنین فعالیت مجازی برخی چهره ها به نفع رژیم صهیونیستی در صفحه شخصی خود پستی منتشر کرد.
🔹او در این پست می نویسد : رباتهای «یهودی» به نام اسرائیلیها و قزاقها پستهایی درباره خردمندی رهبری قزاقستان مینویسند که رئیسجمهور «کشور بسیار پیشرفته اسرائیل» را دعوت کرده؛ کشوری که قرار است با فناوریهای پیشرفتهاش در صنعت و کشاورزی به قزاقستان کمک کند. اما در واقع اشتباه می کنند.
🔹رژیم صهیونیستی-فاشیستی با انتقاد شدید افکار عمومی جهان روبهرو شده، از جمله از سوی متحدان دیروز خود همچون کشورهای اروپایی. این شبهدولت به یک منفور جهانی تبدیل شده و هر روز کشورهای بیشتری از سیاستهای آپارتاید و نسلکشی آن فاصله میگیرند و آن را محکوم میکنند.
🔹طبق تلمود شما، حتی قزاقها هم «گویم» محسوب میشوند و باید خواستههای شما را برآورده کنند. با این حرفهای شیرین درباره کمک به قزاقستان میخواهید چه کسی را فریب دهید؟ راه جهنم با نیتهای بهظاهر خوب فرش شده است. ما، قرقیزها، هرگز فریب نمیخوریم، چون تمدن ما، مانند تمدن ایران، هزاران سال قدمت دارد.»
آمو | مطالعات تخصصی آسیای مرکزی
@C5_Amu
🔵 کارشناس قزاق: «جنگ و استعمار؛ ارمغان اسرائیل برای قزاقستان»
🖇 آینور کورمانوف، اوراسیاتودی
⬅️ آینور کورمانوف، کارشناس قزاق در مقالهای با عنوان «دوستی با اسرائیل برای قزاقستان جنگ و بردگی استعماری به همراه دارد» روابط رو به رشد قزاقستان با رژیم صهیونیستی را مورد انتقاد قرار میدهد. نویسنده معتقد است بازدید رسمی رئیس رژیم صهیونیستی، اسحاق هرتزوگ از آستانه، ادامهٔ پروسه عضویت قزاقستان در «پیمان ابراهیم» است و بخشی از استراتژی صهیونیسم برای نفوذ در آسیای مرکزی به شمار میرود.
🔹 به عقیده نویسنده، این نزدیکی قزاقستان را در معرض دو خطر بزرگ قرار میدهد: جنگ و استعمار اقتصادی-سیاسی. قزاقستان با عدم ارسال کمک بشردوستانه به ایران و محکوم کردن پاسخ های دفاعی ایران به پایگاه های آمریکایی در کشورهای خلیج فارس، عملاً در کنار رژیم صهیونیستی و آمریکا قرار گرفته است. توکایف در مجمع دیپلماتیک آنتالیا نیز روایت غربی-اسرائیلی دربارهٔ برنامهٔ هستهای ایران را تأیید کرد.
🔹 از نظر اقتصادی، رژیم صهیونیستی به شدت به منابع معدنی حیاتی قزاقستان (عناصر نادر خاکی، تنگستن، اورانیوم) و نفت آن علاقهمند است. در سال ۲۰۲۳ قزاقستان ۶۵ درصد نیاز نفتی رژیم صهیونیستی را تأمین کرده و احتمال افزایش این صادرات حتی به قیمت کاهش تحویل نفت به اروپا وجود دارد. همچنین تفاهمنامهای در زمینهٔ منابع آب امضا شده که به شرکتهای اسرائیلی اجازهٔ مدرنسازی و مدیریت تأسیسات آبی قزاقستان را میدهد.
🔹 در حوزهٔ نظامی، همکاری از طریق آذربایجان در حال گسترش است. تولید مشترک سیستمهای پدافند هوایی، پهپادهای رزمی، توپخانه و راکتانداز، حضور مستشاران اسرائیلی در نیروهای مسلح قزاقستان و حتی احتمال اعزام نیروهای قزاقستان به عنوان «نیروهای حافظ صلح» به غزه از جمله نگرانیهای مطرحشده است. نویسنده هشدار میدهد که این همکاری ممکن است ارتش قزاقستان و کشورهای آسیای مرکزی را از استانداردهای سازمان پیمان امنیت جمعی به استانداردهای ناتو منتقل کند.
🔹 در نهایت، مقاله نتیجه میگیرد که هدف اصلی، تثبیت نفوذ آمریکا و رژیم صهیونیستی در منطقه، مهار چین، اختلال در کریدور «کمربند و جاده»، محاصرهٔ لجستیکی ایران و تبدیل آسیای مرکزی به یک مستعمرهٔ خامفروش است. نویسنده این مسیر را برای قزاقستان خطرناک دانسته و آن را منجر به بیثباتی منطقهای، درگیری احتمالی در دریای خزر و حتی فروپاشی یا تجزیهٔ این کشور میداند.
آمو | مطالعات تخصصی آسیای مرکزی
@C5_Amu
🔘 انتقال تجربیات ایران در جنگ رمضان به کشورهای آسیای مرکزی
⬅️ معاون وزیر دفاع، سردار رضا طلایی نیک در اجلاس وزرای دفاع سازمان همکاری شانگهای در قرقیزستان گفت که ایران مایل است تجربیات خود در مقابله با تسلیحات آمریکایی را به کشور های مستقل به ویژه کشورهای عضو سازمان همکاری های شانگهای ( SCO ) انتقال دهد.
🔹 این اظهارات همزمان با سفر وزیر امور خارجه ایران به مسکو و در بحبوحه تعهد روسیه به حمایت کامل از تهران مطرح شد.
🔹 پیش از این در سال ۱۴۰۱ ایران خط تولید پهپادهای ابابیل۲ را با حضور سردار شهید باقری، فرمانده وقت ستاد کل نیروهای مسلح در تاجیکستان افتتاح کرده بود. در همان سال سردار باقری در گفتوگو با وزیر دفاع وقت قرقیزستان تاکید کرده بود «نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران آمادگی خود را برای توسعه همکاریهای دفاعی در ابعاد مختلف آموزشی، عملیاتی و اطلاعاتی اعلام میکند».
آمو | مطالعات تخصصی آسیای مرکزی
@C5Amu
🔘 شکاف تازه میان کشورهای ترک بر سر نزدیکی به رژیم صهیونیستی
⬅️ سفر اسحاق هرتزوگ به آستانه بار دیگر نشان داد که شکاف میان تلآویو و آنکارا صرفاً لفظی نیست و در عمل نیز به عرصههای ملموس سرایت کرده است.
🔹 ترکیه این بار هم اجازه استفاده از حریم هوایی خود را نداد و هواپیمای رئیس رژیم صهیونیستی ناچار شد از مسیر طولانیتری، از اروپا و سپس روسیه، وارد قزاقستان شود؛ مسیری که هم زمان پرواز را افزایش داد و هم به نمایش سیاسی تازهای از سوی آنکارا تبدیل شد.
🔹 این اقدام را نمیتوان جدا از رفتار ترکیه در پرونده قبرس در سال گذشته دید. همان زمان نیز آنکارا با حساسیت شدید به تحرکات رژیم صهیونیستی در شرق مدیترانه واکنش نشان داد و مسئله قبرس عملاً به یکی از نقاط اصطکاک جدی در روابط دو طرف بدل شد. اکنون نیز ترکیه با بستن آسمان خود، بهدنبال آن است که نشان دهد هرگونه نزدیکی اسرائیل به حوزههای پیرامونیاش بدون هزینه نخواهد بود.
🔹 با این حال، باید توجه داشت که این تنشها بیشتر از آنکه از یک موضع اصولی ضدصهیونیستی ناشی شود، بخشی از بازی قدرت ترکیه برای چانهزنی ژئوپلیتیکی است. آنکارا از یک سو در افکار عمومی جهان اسلام خود را منتقد اسرائیل نشان میدهد، اما از سوی دیگر در بزنگاههای مختلف از همین اختلافات برای کسب امتیاز سیاسی و رسانهای بهره میبرد. ماجرای تغییر مسیر پرواز هرتزوگ نیز دقیقاً همین کارکرد نمایشی را داشت.
🔹در سطح منطقهای، این رخداد نشانهای از پیچیدهتر شدن روابط میان کشورهای ترکتبار و رژیم صهیونیستی است. قزاقستان با نزدیک شدن به تلآویو در حال ورود به معادلهای است که در آن منافع اقتصادی، رقابتهای امنیتی و حساسیتهای مربوط به ترکیه در هم تنیده شدهاند.
🔹برای ایران، چنین روندی به معنای گسترش تدریجی شبکههای نفوذ رژیم صهیونیستی در پیرامون جغرافیای حساس کشور است؛ شبکهای که از قبرس تا آسیای مرکزی امتداد یافته و هر بار با یک مانور تازه، خود را بازتولید میکند.
آمو | مطالعات تخصصی آسیای مرکزی
@C5_Amu
🔵 گسترش تعاملات واشنگتن و دوشنبه؛ تمرکز آمریکا بر بخشهای راهبردی اقتصاد تاجیکستان
⬅️ در دیدار اخیر «امامعلی رحمان» رئیسجمهور تاجیکستان با «سرجیو گور» فرستاده ویژه ایالات متحده در دوشنبه، موضوع گسترش همکاریهای اقتصادی، سرمایهگذاری و مسائل امنیتی مورد بحث قرار گرفت. این دیدار در حالی انجام شد که برخی کارشناسان آن را نشانهای از تلاش واشنگتن برای افزایش نفوذ خود در آسیای مرکزی، بهویژه در تاجیکستان، ارزیابی میکنند.
🔹بهگفته ناظران، ایالات متحده در سالهای اخیر از چارچوب همکاری «C5+1» برای هماهنگی روابط با کشورهای آسیای مرکزی استفاده کرده و تلاش دارد از این مسیر حضور خود را در این منطقه تقویت کند. در همین راستا، سفر هیأت آمریکایی به دوشنبه میتواند بخشی از سیاست گستردهتر واشنگتن برای تعمیق روابط با تاجیکستان و دیگر کشورهای منطقه باشد.
🔹بر اساس گزارشها، نمایندگان آمریکا در جریان مذاکرات توجه ویژهای به دسترسی و مشارکت در برخی بخشهای راهبردی اقتصاد تاجیکستان از جمله انرژی برقآبی، صنایع تولیدی و استخراج منابع طبیعی نشان دادهاند.
🔹همچنین پیشنهادهایی درباره توسعه توافقهای تجاری در چارچوب «توافقنامه چارچوب تجارت و سرمایهگذاری» (TIFA) مطرح شده که به باور برخی تحلیلگران میتواند پیامدهایی برای ساختار اقتصادی این کشور داشته باشد.
🔹از سوی دیگر، همکاری در حوزههای فناوری، از جمله دیجیتالیسازی و توسعه کاربردهای هوش مصنوعی، از دیگر محورهای گفتوگو بوده است. برخی کارشناسان معتقدند این پروژهها میتواند زمینه وابستگی فناوری میان دو طرف را افزایش دهد.
🔹بخش کشاورزی یکی دیگر از حوزههای مورد توجه در این مذاکرات بوده و هدف از آن، گسترش حضور محصولات تاجیکستان در زنجیرههای تأمین خارجی عنوان شده است.
🔹در مجموع، نتایج این گفتوگوها نشاندهنده تداوم تلاش آمریکا برای گسترش حضور و نقشآفرینی بیشتر در معادلات اقتصادی و ژئوپلیتیکی آسیای مرکزی ارزیابی میشود.
آمو | مطالعات تخصصی آسیای مرکزی
@C5_Amu
🔘 تهران و بیشکک همکاریهای علمی و فناوری خود را گسترش میدهند
⬅️ به گزارش خبرگزاری ایرنا، حسین سیمایی صراف، وزیر علوم، تحقیقات و فناوری، و گلزات عصمتوا، وزیر علوم، آموزش عالی و نوآوری قرقیزستان، در طی تماس تلفنی، راههای تعمیق روابط علمی و فناوری بین دو کشور را بررسی کردند.
🔹 این مقام قرقیزستانی با آرزوی صلح و ثبات برای ایران، از وزیر علوم دعوت کرد تا از دانشگاهها و مراکز علمی قرقیزستان بازدید کرده و در کنفرانسهای علمی آینده شرکت کند.
🔹 سیمایی صراف نیز به نوبه خود از ایده افزایش همکاریهای علمی استقبال کرد و با تأکید بر لزوم بهرهگیری از ظرفیتهای پارکهای علم و فناوری برای تبادل تجربیات و تقویت اکوسیستمهای نوآوری، خاطرنشان کرد که این اقدامات زمینهساز بهبود تعاملات فناوری بین ایران و قرقیزستان خواهد بود.
🔹دو طرف همچنین در مورد تقویت تعاملات فرهنگی بین دانشجویان دو کشور از طریق مراکز آموزشی برای برگزاری دورههای زبان فارسی و قرقیزی گفتگو کردند.
آمو | مطالعات تخصصی آسیای مرکزی
@C5Amu
🔘 پوشش هزینه میزبانی مذاکرات ایران و آمریکا در اسلامآباد توسط آقاخان
⬅️ بر اساس برخی گزارشات موجود در صفحات نزدیک به اسماعیلیه، رحیم آقاخان، رهبر اسماعیلیان جهان هزینههای اقامت هیئتهای آمریکایی و ایرانی را در هتل سرنا واقعه در اسلامآباد، در جریان مذاکرات صلح پوشش داده و از ابتکارات دیپلماتیک پاکستان حمایت کرده است.
🔹 به نوشته برخی منابع نزدیک به آقاخان، شبکه توسعه آقاخان (AKDN) همچنان نقش مهمی در تسهیل دیپلماسی و توسعه منطقهای ایفا میکند.
🔹 پیروان مذهب اسماعیلی در مناطق مختلفی ازجمله افغانستان، شمال پاکستان و ولایت خودمختار بدخشان کوهستانی در تاجیکستان حضور دارند.
🔹 در سالهای اخیر بخشی از داراییهای بنیاد آقاخان در تاجیکستان نظیر بیمارستانها و مدارس به دستور دولت مصادره شده و دولت روسیه نیز بنیاد آقاخان و شخص کریم آقاخان، رهبر پیشین اسماعیلیه و برخی از دیگر اعضای این بنیاد را در لیست تحریم قرار داده بود. وزارت امور خارجه روسیه علت این اقدام را «تلاشهای خصمانه لندن» عنوان کرد.
آمو | مطالعات تخصصی آسیای مرکزی
@C5_Amu
🔘 سرمایه گذرای 1.6میلیارد دلاری فرزندان ترامپ در یک پروژه معدنی در قزاقستان
⬅️ یک شرکت صوری تحت حمایت دونالد ترامپ و پسرانش جونیور و اریک ترامپ با یک گروه معدنی خاص ادغام شده است که سال گذشته برای دریافت ۱.۶ میلیارد دلار کمک مالی از دولت ایالات متحده برای استخراج ماده معدنی حیاتی تنگستن در قزاقستاندرخواست داده بود.
🔹 روزنامه فایننشال تایمز در تاریخ 30 آوریل با انتشار گزارشی در مورد این معامله، اعلام کرد که این قرارداد امپراتوری تجاری خانواده ترامپ را بزرگتر خواهد کرد. انتشار خبر سهام فرزندان رئیسجمهور آمریکا در این پروژه معدنی در این کشور آسیای مرکزی، اندکی پس از آن منتشر شد که اینتلینیوز از موجی از سرمایهگذاریهای مرتبط با دونالد ترامپ و نزدیکانش که نگرانیهایی را در مورد شفافیت ایجاد کرده است، خبر داد.
🔹 گفتنی است چند هفته قبل از اولین اجلاس 1+5 آمریکا و آسیای مرکزی در کاخ سفید در نوامبر 2025 که ترامپ را با پنج رئیس جمهور آسیای مرکزی گرد هم آورد، اولین بار جزئیاتی از علائق ترامپ به بازار تنگستن در قزاقستان منتشر شد. او با اشاره به منابع طبیعی آسیای مرکزی، این منطقه را «منطقهای بسیار ثروتمند» توصیف کرد و همچنین اظهار داشت: «متاسفانه، روسای جمهور قبلی آمریکا این منطقه را کاملاً نادیده گرفتند.» همچنین رئیس جمهور قزاقستان توکایف در این اجلاس در مورد ترامپ گفت:«دولتمردی است که از آسمان فرستاده شده است».
📂 واگذاری ۷۰ درصد از معادن استراتژیک تنگستن قزاقستان به یک شرکت آمریکایی
📂 کارشناس قزاق: «جنگ و استعمار؛ ارمغان اسرائیل برای قزاقستان»
📂 سرمایه گذاری 1.1 میلیارد دلاری شرکت آمریکایی در فلزات کمیاب قزاقستان
📂 بلومبرگ: آمریکا در حال مذاکره با قزاقستان برای دستیابی به ذخایر تنگستن این کشور
آمو | مطالعات تخصصی آسیای مرکزی
@C5_Amu
🔘 کاشیهای مسجد ازبکستان در کنار پرده کعبه در پناهگاه اپستین
⬅️ برخی گزارشهای جدید منتشر شده که نشان میدهد جفری اپستین، تاجر معروف جنسی وابسته به آمریکا و رژیم صهیونیستی در ساخت پناهگاه خود از کاشیهای یک مسجد در ازبکستان نیز استفاده کرده است.
🔹 جفری اپستین، سرمایهدار رسوا شده آمریکایی، از کاشیهای اصیل یک مسجد ازبکستانی و ملیلهکاریهای کعبه برای تزئین یک ساختمان عجیب در جزیره خصوصی خود در کارائیب به نام لیتل سنت جیمز استفاده کرده است. طبق تحقیقات نیویورک تایمز (NYT)، این میلیاردر در حالی که پس از اولین محکومیت خود در زندان به سر میبرد، ایده ساخت یک پناهگاه شخصی را در سر میپروراند.
🔹 قبل از آزادیاش در سال ۲۰۰۹، اپستین شروع به برقراری ارتباط با معماران برای طراحی یک حمام سنتی کرد که توسط یک باغ اسلامی باشکوه احاطه شده بود. نیویورک تایمز گزارش میدهد که او برای تهیه کاشیهای اصل به یکی از آشنایانش در ازبکستان ایمیل زده و خاطرنشان کرده است: «این برای دیوارهای داخلی خواهد بود، مانند دیوارهای مسجد.»
🔹 هنرمند رومانیایی، ایون نیکولا، که برای کار روی این پروژه استخدام شده بود، تأیید کرد که اپستین مرتباً از سازه جزیره به عنوان «مسجد» یاد میکرد.
آمو | مطالعات تخصصی آسیای مرکزی
@C5_Amu
🔘 چالشهای رفتاری رژیم صهیونیستی عامل نگرانی کارشناسان برای سیاست خارجی قزاقستان
📝ژومان کیکوف، کورسیو مدیا
🔸 نویسنده در این مقاله به آستانه هشدار میدهد که سیاست خارجی سنتی «چند وجهی» قزاقستان، در پی نزدیک شدن بیش از حد به رژیم صهیونیستی، ممکن است به تله ژئوپلیتیکی تبدیل شود.
⬅️ بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر رژیم صهیونیستی، در حال شکلدهی یک اتحاد ششضلعی جدید در منطقه است که شامل هند، یونان، قبرس، تعدادی از کشورهای عربی و آفریقایی و احتمالاً چند کشور آسیایی (از جمله قزاقستان) میشود. هدف اصلی این اتحاد، محاصره و مقابله با «محور شیعی» به رهبری ایران و همچنین محور رادیکال سنی نوظهور است.
🔹قزاقستان در سالهای اخیر گامهای قابل توجهی در راستای نزدیک شدن به رژیم صهیونیستی برداشته است. پیوستن به پیمان ابراهیم (نوامبر ۲۰۲۵)، توسعه همکاریهای اقتصادی و فناوری و موضعگیری سفیر قزاقستان در قبرس که از تمامیت ارضی جمهوری قبرس (و در نتیجه عدم به رسمیت شناختن بخش شمالی تحت کنترل ترکیه) حمایت کرد، از مهمترین این گامها هستند. این اقدامات آستانه را ناخواسته به سمت بلوک اسرائیلی-یونانی-قبرسی سوق میدهد؛ بلوکی که به شدت با ترکیه و ایران مخالف است.
🔹نویسنده تأکید میکند که این جهتگیری برای قزاقستان پرریسک است. قزاقستان با روسیه و چین هممرز است؛ دو قدرتی که روابط نزدیک و استراتژیک با ایران دارند. همچنین آستانه در حال تقویت روابط خود در جهان ترک است که ترکیه در آن نقش محوری دارد. حمایت از اصل تمامیت ارضی در قبرس، به طور طبیعی میتواند موضع قزاقستان در قبال کریمه، دونباس و مناطق جدید روسیه را زیر سؤال ببرد و واکنش مسکو را برانگیزد.
🔹سیاست چندوجهی قزاقستان تاکنون به معنای حفظ تعادل و اجتناب از وابستگی به یک قدرت بوده، اما تحلیلگران هشدار میدهند که در بازی قدرتهای بزرگ، بسیار دشوار است که کشورهای کوچک و متوسط بدون پرداخت هزینه بیطرفی خود را حفظ کنند. اسرائیل سیاست خاورمیانهای بسیار سختگیرانهای دارد و حل و فصل سریع مشکلات با ایران بسیار دور از ذهن است. بنابراین، نزدیکی بیش از حد به این پروژه ضدایرانی ممکن است منافع کوتاهمدت اقتصادی و فناوری به همراه داشته باشد، اما در بلندمدت پیچیدگیهای دیپلماتیک جدی، آسیب به روابط با همسایگان شمالی و شرقی و تنش در فضای ترکی ایجاد کند.
🔸نویسنده در نتیجهگیری مقاله معتقد است قزاقستان باید با احتیاط کامل رفتار کند تا سیاست چند وجهیاش به دام تبدیل نشود و استقلال استراتژیک خود را در محیط ژئوپلیتیکی پیچیده اوراسیا از دست
ندهد.
آمو | مطالعات تخصصی آسیای مرکزی
@C5_Amu