🚩سرمایه‌گذاری، نه در گزارش‌ها، که در واقعیت 🔸گفتارگاه: #رهبرانقلاب سال ۱۴۰۴ را «سال سرمایه‌گذاری برای تولید» نام‌گذاری کردند. این نام‌گذاری، همچون سال‌های گذشته، موجی از تکاپو را در میان مسئولان، نهادها و فعالان اقتصادی به راه انداخته است. قرارگاه‌ها و کمیته‌های مختلف در حال شکل‌گیری‌اند و هر کس به زعم خود تلاش می‌کند سهمی در تحقق این شعار داشته باشد. اما احتمالا یک اشتباه تکراری هم در حال رخ دادن باشد: تأکید بیش از حد بر گزارش‌سازی به‌جای پرداختن به ریشه‌های واقعی مسئله. 🔹سرمایه‌گذاری در اقتصاد یک فرآیند طبیعی است؛ اگر مسیر آن باز باشد، اگر انگیزه وجود داشته باشد، و اگر موانع از پیش پا برداشته شوند. اما در ایران، پیش از آنکه به حجم سرمایه‌گذاری و رشد آن بیندیشیم، باید به این پرسش پاسخ دهیم: چرا سرمایه‌گذار به میدان نمی‌آید؟ چرا سرمایه‌گذار داخلی در تردید و تزلزل است و سرمایه‌گذار خارجی راهی برای ورود پیدا نمی‌کند؟ 🔺یکی از پاسخ‌ها، که بارها گفته شده ولی کمتر اقدامی برای رفع آن صورت گرفته، همین قوانین پیچیده و بروکراسی دست‌وپاگیر است. فرآیندی که می‌تواند یک سرمایه‌گذار را ماه‌ها و بلکه سال‌ها در پیچ‌وخم مجوزها، استعلام‌ها، امضاهای طلایی و دستورالعمل‌های متناقض گرفتار کند. نتیجه چیست؟ یا سرمایه‌گذار از همان ابتدا قید ورود را می‌زند، یا اگر با امید و انگیزه‌ای اولیه وارد میدان شود، در نهایت با دلسردی کنار می‌کشد. 🔹مشکل دیگر، عدم ثبات سیاست‌گذاری است. سرمایه‌گذار نیاز به پیش‌بینی‌پذیری دارد، اما در ایران قوانین و مقررات مدام در حال تغییرند. یک بخشنامه یک‌شبه می‌تواند یک صنعت را به سراشیبی سقوط بکشاند و یک تصمیم خلق‌الساعه می‌تواند سال‌ها برنامه‌ریزی را بر باد دهد. وقتی چنین فضایی حاکم باشد، چگونه می‌توان از رشد سرمایه‌گذاری سخن گفت؟ 🔺پس مسئله، صرفاً ارائه گزارش‌هایی در پایان سال نیست که نشان دهد «چند درصد» سرمایه‌گذاری رشد کرده است. بلکه مهم این است که آیا مسیر سرمایه‌گذاری هموار شده؟ آیا انگیزه‌ها تقویت شده؟ آیا امنیت اقتصادی و ثبات سیاست‌گذاری ایجاد شده؟ اگر پاسخ این‌ها منفی باشد، هر عدد و آماری که ارائه شود، در نهایت به یک بازی آماری بدل خواهد شد که تأثیری در واقعیت زندگی مردم نخواهد داشت. 🔹بنابراین، اگر مسئولان واقعاً به تحقق شعار سال فکر می‌کنند، باید نگاه خود را تغییر دهند. به جای نمایش‌های تبلیغاتی و گزارش‌های پرزرق‌وبرق، به سمت اصلاح ساختاری بروند. قوانین زائد را حذف کنند. فرآیندهای اداری را کوتاه کنند. از تصمیمات ناگهانی و متناقض پرهیز کنند. اگر این اتفاق بیفتد، سرمایه‌گذاری خودبه‌خود رشد خواهد کرد و نیازی به هیچ نمایش و آمارسازی نخواهد بود. ✍🏻 ۰۷ فروردین ۱۴۰۴ 🔹@GoftarGah

🚩یادداشت‌‌چه‌هایی پیرامون شعار سال۱۴۰۴ 🔘یک چرا سرمایه‌گذاری برای تولید ضروری است؟ 🔸گفتارگاه: سال‌هاست که از لزوم حمایت از تولید سخن گفته می‌شود، اما وقتی به آمارها و روندهای اقتصادی نگاه می‌کنیم، می‌بینیم که سرمایه‌ها، به جای رفتن به سمت تولید، به بازارهای سفته‌بازی، مسکن، ارز و طلا کشیده شده‌اند. چرا؟ 🔺برای درک اهمیت سرمایه‌گذاری در تولید، کافی است کمی به عقب برگردیم و ببینیم کشورهایی که امروز اقتصادهای قوی دارند، چگونه به این نقطه رسیده‌اند. هیچ کشوری با خرید و فروش ارز و سکه یا ساختن برج‌های لوکس رشد نکرده است. همه‌ی آن‌ها در دوره‌ای، سرمایه‌های خود را به سمت تولید سوق داده‌اند، چرا که تولید، نه‌تنها موجب ایجاد اشتغال می‌شود، بلکه ارزش‌افزوده‌ی واقعی خلق می‌کند. وقتی تولید در یک کشور افزایش پیدا کند، درآمدها بالاتر می‌رود، مصرف داخلی رونق می‌گیرد و به‌تدریج وابستگی به خارج کمتر می‌شود. در واقع، تولید تنها راهی است که یک اقتصاد می‌تواند روی پای خود بایستد. 🔹اما مشکل اصلی اینجاست که در اقتصاد ایران، سرمایه‌گذاری در تولید، به‌جای یک انتخاب منطقی، به یک تصمیم پرریسک تبدیل شده است. کسی که پول دارد، به‌جای آنکه یک کارخانه تأسیس کند، ترجیح می‌دهد در بازارهای کم‌دردسرتر سرمایه‌گذاری کند. دلیلش هم روشن است: بی‌ثباتی اقتصادی، قوانین متغیر، نرخ بهره‌های بالا و نبود حمایت‌های کافی، سرمایه‌گذاری در تولید را به یک ماجراجویی پرخطر تبدیل کرده است. 🔺در این شرایط، دو راه بیشتر وجود ندارد: یا باید این چرخه‌ی معیوب را ادامه دهیم و شاهد رکود بیشتر در بخش تولید باشیم، یا اینکه به‌طور جدی به سمت اصلاحات برویم. سرمایه‌گذاری برای تولید، نه یک انتخاب لوکس، بلکه یک ضرورت حیاتی است. اگر امروز برای آن اقدام نکنیم، فردا باید بهای بیشتری برای وابستگی اقتصادی، بیکاری و تورم بپردازیم. 🔹سرمایه همانند آب است؛ اگر مسیر درست برای آن فراهم نشود، یا به مرداب می‌رسد، یا از کشور خارج می‌شود. تنها راه برون‌رفت از این وضعیت، ایجاد امنیت اقتصادی، کاهش موانع تولید و ارائه‌ی مشوق‌های واقعی برای سرمایه‌گذاری در بخش‌های مولد است. در غیر این صورت، همچنان باید نظاره‌گر سرمایه‌هایی باشیم که به‌جای حرکت به سمت تولید، در گرداب سوداگری و رکود گرفتار می‌شوند. ✍🏻 ۱۲ فروردین ۱۴۰۴ 🔹@GoftarGah

🚩یادداشت‌‌چه‌هایی پیرامون شعار سال۱۴۰۴ 🔘دو سرمایه‌گذاری هست، اما کجا؟ 🔸گفتارگاه: بدون سرمایه‌گذاری، هیچ اقتصادی نمی‌تواند رشد کند. سرمایه‌گذاری، مانند سوختی است که موتور تولید را روشن نگه می‌دارد. وقتی سرمایه وارد یک بخش اقتصادی می‌شود، چرخ تولید به حرکت درمی‌آید، نیاز به نیروی کار افزایش پیدا می‌کند و در نتیجه اشتغال‌زایی صورت می‌گیرد. اما این فرآیند، به یک شرط اساسی بستگی دارد: سرمایه باید به جای درست برود. 🔺مشکل ما این است که بخش عمده‌ای از سرمایه‌های کشور، به جای آنکه در مسیر تولید و ایجاد اشتغال واقعی قرار بگیرد، به بازارهای غیرمولد هدایت می‌شود. به‌جای آنکه کارخانه‌ای ساخته شود، به‌جای آنکه صنعت تقویت شود، نقدینگی سر از بازار ارز و طلا درمی‌آورد. نتیجه‌ی این وضعیت، نه‌تنها رشد اقتصادی ایجاد نمی‌کند، بلکه حتی در مواردی موجب افزایش بیکاری و کاهش قدرت خرید مردم هم می‌شود. 🔹نکته‌ی دیگر این است که سرمایه‌گذاری، فقط یک عمل اقتصادی نیست، بلکه یک تصمیم اجتماعی و سیاسی هم هست. سرمایه‌گذار نیاز به امنیت دارد؛ امنیتی که فراتر از امنیت فیزیکی است. او باید مطمئن باشد که قوانین ناگهان تغییر نمی‌کنند، سود او با دستورالعمل‌های ناگهانی از بین نمی‌رود و مهم‌تر از همه، بازگشت سرمایه‌اش تضمین‌شده است. بدون این پیش‌شرط‌ها، حتی اگر هزاران میلیارد تومان منابع مالی در اختیار باشد، باز هم سرمایه‌گذاری واقعی اتفاق نمی‌افتد. 🔺بنابراین، اگر رشد اقتصادی و اشتغال‌زایی را می‌خواهیم، نباید فقط روی عدد و رقم‌های مربوط به سرمایه‌گذاری تمرکز کنیم. باید مسیر سرمایه‌گذاری را اصلاح کنیم، موانع تولید را برداریم و از همه مهم‌تر، اعتماد سرمایه‌گذاران را جلب کنیم. در غیر این صورت، همچنان شاهد آمارهای متناقضی خواهیم بود که نشان می‌دهند سرمایه‌گذاری انجام شده، اما رشد و اشتغال در حد انتظار نیست. و این، یعنی همچنان درجا زدن در یک چرخه‌ی معیوب. ✍🏻 ۱۵ فروردین ۱۴۰۴ 🔹@GoftarGah

پزشکیان، دبیری را برکنار کرد 🔹رئیس‌جمهور طی حکمی با اشاره به قطعی شدن اخبار مربوط به سفر تفریحی شهرام دبیری به قطب جنوب او را از معاونت پارلمانی برکنار کرد. 🔹در حکم پزشکیان آمده: در شرایطی که هنوز در کشورمان فشارهای اقتصادی بر مردم زیاد و محرومان پرشمارند، سفر پر هزینۀ تفریحی مسئولان رسمی، حتی با هزینه‌های شخصى، قابل دفاع و توجیه‌پذیر نبوده و با معیار ساده‌زیستی مسئولان سازگار نیست. 🔹دوستی دیرین و همکاری و خدمات شما در معاونت پارلمانی مانع آن نیست که پایبندی به صداقت، عدالت و وعده‌هایی که به مردم دادیم، مقدم داشته شود. بنابراین از ادامۀ همکاری با شما در دولت چهاردهم معذوریم. @Farsna

🚩معاون رئیس‌جمهور، روابط عمومی و پنهان‌کاری: معادله‌ای که شکست خورد 🔸گفتارگاه: سفر تفریحی معاون رئیس‌جمهور به قطب جنوب، آن هم در میانه‌ی بحران اقتصادی، تورم افسارگسیخته، و نگرانی‌های امنیتی، بیش از آن‌که یک اشتباه شخصی تلقی شود، نمادی است از فقدان درک موقعیت و بیگانگی با واقعیت‌های اجتماعی. مسئله صرفاً این نیست که چرا او رفته؛ مسئله این است که چطور چنین چیزی برای او ممکن و عادی بوده است. 🔺اقدام امروز رئیس‌جمهور پزشکیان در عزل معاون خود – آن هم نه از سر انکار یا توجیه بلکه به‌صراحت و بدون مماشات – فارغ از همه‌ی تحلیل‌های سیاسی، نشانه‌ای است از نوعی بازگشت به اصول. نه اصول سیاسی، بلکه اصول اخلاقیِ حضور در قدرت. این‌که یک مسئول، ولو با رفاقت چند ده‌ساله، حاضر است به‌خاطر یک خطای آشکار – که بدتر از اصل آن سفر، دروغ‌گویی روابط عمومی‌اش بود – او را برکنار کند، بیشتر از هزاران وعده‌ی اخلاقی و انقلابی، می‌تواند امیدآفرین باشد. 🔹البته باید گفت اشتباه اصلی نه فقط متوجه آن معاون است، بلکه روابط عمومی‌ او هم در این بحران نقشی تعیین‌کننده داشت. تکذیب سفر، نسبت دادن عکس به گذشته، و دروغ‌گویی رسمی، تنها ابعاد اخلاقی موضوع را پیچیده‌تر کرد. مسئله فقط "چه کسی رفته؟" نیست، بلکه "چرا و چگونه دروغ گفتند؟" هم هست. 🔺روابط عمومی دستگاه‌ها اگر قرار است فقط نقش سپر دفاعی ایفا کنند، بدون تعهد به حقیقت، نه‌تنها سودی برای مسئولان ندارند بلکه اعتماد عمومی را فرسایش می‌دهند. 🔹اما نکته‌ی مهم‌تر، واکنش جریان‌های منتقد دولت است. آن‌ها حالا که می‌توانستند این اقدام رئیس‌جمهور را تحسین کنند، با نوعی کج‌تابی، آن را نتیجه‌ی فشار افکار عمومی معرفی می‌کنند. این‌گونه مواجهه، بیش از آن‌که پزشکیان را تضعیف کند، پرده از بحران اخلاقی در نگاه منتقدانش برمی‌دارد. اگر انصاف داشته باشند، باید بپذیرند که در این مورد خاص، صداقت بر سیاست غلبه کرده است. ✍🏻 ۱۶ فروردین ۱۴۰۴ 🔹@GoftarGah

🔹اما نکته‌ی مهم‌تر، واکنش جریان‌های منتقد دولت است. آن‌ها حالا که می‌توانستند این اقدام رئیس‌جمهور را تحسین کنند، با نوعی کج‌تابی، آن را نتیجه‌ی فشار افکار عمومی معرفی می‌کنند.

🔸گفتارگاه: انتشار یادداشتی در ستون «گفت‌و‌شنود» روزنامه کیهان، که به‌صراحت از ترور ترامپ استقبال کرده است، صرفاً یک لغزش قلمی یا اشتباه موردی نیست؛ بلکه بازتاب نوعی نگاه هیجانی است که نه‌تنها نسبتی با منافع ملی ندارد، بلکه در تضاد آشکار با اصول دیپلماسی و منطق راهبردی کشور قرار می‌گیرد. 🔹نگرانی زمانی بیشتر می‌شود که چنین ادبیاتی، پشت نام بزرگ شهید سلیمانی پنهان می‌شود. کسی که نه با هیجان و شعار، بلکه با عقلانیت، صبوری و تدبیر در میدان عمل حضور داشت. سردار سلیمانی اهل صدور تهدیدهای بی‌حاصل نبود؛ او سیاست را می‌فهمید، پیامش را با دقت انتخاب می‌کرد و برای هر حرکت، محاسبه‌ای دقیق در نظر داشت. 🔺این نخستین بار نیست که کیهان در مسیری خلاف منافع ملی گام برمی‌دارد. در گذشته نیز با تیترهایی که بر برد موشک‌های محور مقاومت تأکید می‌کرد و شیوخ منطقه را مورد تهدید قرار می‌داد، نادانسته به تقویت روایت دشمنان ایران کمک کرد. همان‌جایی که باید به دنبال جذب و اقناع می‌بودیم، با زبان تهدید و هراس، آن‌ها را از خود دور کردیم. اگر قرار بود رژیم اسرائیل برای مشروعیت‌بخشی به پروژه ایران‌هراسی خود از چیزی استفاده کند، آن تیتر بهترین گزینه بود. 🔹این در حالی است که یکی از ستون‌های اصلی در نگاه شهید سلیمانی، ایجاد تفاهم و هم‌راستایی میان ملت‌های منطقه، به‌ویژه در جهان عرب بود. تهدید کشورهای حوزه خلیج فارس، برخلاف مسیر او، عملاً آبی بود که در آسیاب تفرقه، بی‌اعتمادی و ائتلاف‌سازی علیه ایران ریخته می‌شد. 🔺آنچه کیهان در آن مقطع مخابره کرد، بر خلاف مشی مقاومت و به‌ویژه خلاف فهم دقیق از معادلات منطقه‌ای بود. و امروز نیز، بازگشت به همان لحن خشن و احساسی، آن هم در شرایطی که کشور بیش از هر زمان نیازمند ترمیم روابط منطقه‌ای، بازسازی اعتماد عمومی و اجماع ملی است، می‌تواند پیامدهایی بس پرهزینه داشته باشد. ✍🏻 ۱۷ فروردین ۱۴۰۴ 🔹@GoftarGah

🚩مقدمه‌ای برای یاداشت‌های چالش‌های سرمایه‌گذاری 🔸گفتارگاه: ما سال‌هاست که درگیر چالش‌هایی هستیم که نام‌شان را بارها شنیده‌ایم: تورم، بوروکراسی، تحریم، و ده‌ها عنوان مشابه. اما آن‌چه کمتر مورد توجه قرار گرفته، رابطه‌ درهم‌تنیده این چالش‌ها با نوع نگاه‌ ما به "سرمایه" و "سرمایه‌گذاری" است. بیایید نگاهی ریشه‌ای‌تر بیندازیم:

🚩یادداشت‌‌چه‌هایی پیرامون شعار سال۱۴۰۴ 🔘سه 🔴 چالش‌های سرمایه‌گذاری 🔘قسمت اول نرخ ارز؛ دماسنج اعتماد 🔸گفتارگاه: در بسیاری از کشورها، اگر نرخ ارز دچار نوسان شود، سیاست‌گذار با اضطراب واکنش نشان می‌دهد، چراکه این نوسانات می‌تواند نشانگر بروز یک بحران اقتصادی یا مدیریتی باشد. اما در ایران، این وضعیت چنان عادی شده که اگر روزی نرخ ارز بدون تغییر باقی بماند، خود آن به موضوع تحلیل تبدیل می‌شود. 🔺ما با پدیده‌ای روبه‌رو هستیم که دیگر نه یک متغیر اقتصادی، بلکه به یک شاخص روانی و اجتماعی بدل شده است. نرخ ارز در ایران، به جای آنکه بازتابی از شرایط واقعی تجارت خارجی باشد، به نماد میزان اعتماد عمومی به آینده بدل شده؛ دماسنجی برای اندازه‌گیری ثبات سیاست‌گذاری، و شاید مهم‌تر از آن، عقلانیت حاکم بر مدیریت اقتصادی. 🔹در چنین شرایطی، از سرمایه‌گذار چه انتظاری می‌توان داشت؟ سرمایه‌گذاری ذاتاً به پیش‌بینی نیاز دارد. اما وقتی افق دید اقتصادی به اندازه نوسان لحظه‌ای دلار کوتاه می‌شود، سرمایه‌گذار نیز تصمیم‌گیری را به تعویق می‌اندازد یا به کل از آن صرف‌نظر می‌کند. سرمایه در چنین فضایی نه به سمت تولید، بلکه به سمت جاهایی می‌رود که دست‌کم، خطر کمتری دارند؛ از بازار طلا و ارز گرفته تا خروج کامل از مرزها. 🔺واقعیت آن است که نوسانات نرخ ارز در ایران، بیشتر از آنکه نتیجه تغییرات بازار باشد، محصول تصمیم‌های غیرشفاف، رویکردهای روزمره‌نگر و گاه مصلحت‌جویانه در سطوح بالای سیاست‌گذاری است. به‌عبارتی، نرخ ارز نه تنظیم‌کننده اقتصاد، بلکه تنظیم‌کننده دخل‌وخرج دولت‌ها شده است. اینجاست که سرمایه‌گذار، دیگر به خود بازار نگاه نمی‌کند، بلکه منتظر سیگنال بعدی از جلسات پشت درهای بسته است. 🔹نکته مهم‌تر آن‌که نوسانات نرخ ارز نه‌فقط موجب تضعیف سرمایه‌گذاری می‌شود، بلکه به بی‌ثباتی‌های دومینووار در سایر حوزه‌ها نیز دامن می‌زند؛ از قیمت مواد اولیه گرفته تا قیمت نهایی کالا، از صادرات و واردات گرفته تا حتی روابط کارگری. در این بین، تفاوت بین نرخ رسمی و آزاد، بستری برای انواع فساد، رانت و بی‌اعتمادی به‌وجود می‌آورد. 🔺سرمایه‌گذار در نهایت دنبال امنیت و پیش‌بینی‌پذیری است، نه حمایت ویژه. اگر سیاست‌گذار بخواهد سرمایه را در داخل نگه دارد، نیازی به تزریق شعار یا تخفیف نیست؛ کافی‌ست به نرخ ارز به چشم یک "شاخص اعتماد" نگاه کند. وقتی این شاخص دچار لرزش دائمی است، پیامش ساده است: «آینده، نامعلوم است.» ✍🏻 ۱۹ فروردین ۱۴۰۴ 🔹@GoftarGah

🚩از پیله تا پرواز؛ روایتی از یک توبه‌ی هنرمندانه 🚩آوینی چگونه از کامران گذشت و مرتضی شد؟ 🔘همه‌ی ما در درون خود، یک کامران داریم؛ شیفته‌ی فرم، مسحور واژه و محصور در قاب‌های براق. اما آن‌چه آوینی را «مرتضی» کرد، نه نفی گذشته، بلکه درک عمیق‌تری از حقیقت بود؛ حقیقتی که از دل سنگرها عبور می‌کرد، و از دوربین روایت فتح، جاری می‌شد. این متن، روایت یک بازگشت است؛ بازگشتی آگاهانه به خویش. 🔸گفتارگاه: کامران بود. جوانی اهل کتاب، شیفته‌ی فرم، مجذوب ظواهر روشنفکری، و دلبسته‌ی واژگان فاخر اما بی‌اثر در میدان عمل. کامران بود، و چه بسیارند آن‌ها که امروز هم، در هیاهوی کافه‌ها و گالری‌ها، همچنان در حال تجربه‌ی «کامران بودن»‌اند. 🔺اما دلِ کامران، آرام نبود. نه از ترس، که از حقیقتی که در پس سکوت سنگرها پنهان مانده بود. حقیقتی که هنوز بوی خون می‌داد، هنوز صدای نای رزمندگان خاموش را در خود داشت. و این‌جا بود که انتخاب آغاز شد. 🔹آوینی، خود را شناخت؛ و به انتخابی آگاهانه دست زد. کامرانِ درون را با شوق سرکوب کرد، نه از سر انکار گذشته، بلکه از سر شوق رسیدن به حقیقتی ناب‌تر. و همین نقطه بود که «مرتضی» متولد شد. 🔺مرتضی آوینی، حاصل تصادف نبود. او نتیجه‌ی مسیری بود که با تأمل و تردید و شجاعت پیموده شد. پروانه‌ای که از پیله‌ی روشنفکری مدرن بیرون آمد و پر کشید؛ نه به سمت شهرت، که به سوی فکه، شلمچه، و آن‌جایی که روایت، رنگ خون داشت. 🔹هنر در وجود آوینی نزیست، اگر صرفاً زینت اندیشه‌اش بود. هنر در جانش جاری بود، و از همین رو، فاصله‌ی کامران تا مرتضی، نه یک عمر، که یک «یا حسین» بود؛ یک تصمیم، یک خاکریز، یک روایت. 🔺او با لبخند کامران آمد، اما با بغض مرتضی رفت. و این بغض، سال‌هاست که در گلوی تاریخ نشسته؛ گره‌خورده با نام فکه، با صدای روایت فتح، و با دلی که هنوز، در تمنای حقیقت می‌تپد. ✍🏻 ۲۰ فروردین ۱۴۰۴ 🔹@GoftarGah