📌مبانی انسانشناسیِ فتح(جهاد) در تعلیم و تزکیه با الهام از آراء ملاصدرا
☘قسمت سوم(آخر): مانع روایت فرزندانمان نشویم
🌱یکی از نکات بسیار مهم در انسانشناسی ملاصدرا این است که انسان موجودی ایستا و متوقف نیست. انسان این قابلیت را دارد که از مرتبهای که اکنون در آن قرار گرفته، بالاتر برود، رشد کند و به تعبیر فلسفی، شدت وجودی پیدا کند. یعنی انسان میتواند از آنچه هست، کاملتر، عمیقتر و تواناتر شود. این نگاه، فهم ما را از رشد انسان بسیار جدیتر و دقیقتر میکند؛ چون دیگر رشد را فقط به معنای بزرگتر شدن جسم یا بیشتر شدن دانستههای ظاهری نمیبینیم، بلکه آن را نوعی تحول در اصلِ وجود انسان میفهمیم.
🔍در همین چارچوب، پیشتر گفتیم که یکی از ویژگیهای موقعیتهای سخت، بهویژه صحنههای جنگ و تقابل، این است که انسان در آنها دچار تجمیع قوا میشود. یعنی نیروهای پراکنده درون او، که در حالت عادی هرکدام به سویی کشیده میشوند، در یک نقطه جمع میشوند و همه ظرفیتهای او متوجه یک مسئله واحد میگردد.
🤔اما شاید این پرسش پیش بیاید که این تجمیع قوا دقیقاً چه نسبتی با رشد انسان دارد و چگونه میتواند زمینه ارتقا و شدت وجودی او را فراهم کند؟
#تفکر #حکمت
🔴ادامه این سیر بحث را در کانال مدرسه والدین دنبال بفرمایید(ادامه دارد👇).
جهت عضویت👇
مدرسه والدین
مدرسه والدین
📌مبانی انسانشناسیِ فتح(جهاد) در تعلیم و تزکیه با الهام از آراء ملاصدرا ☘قسمت سوم(آخر): مانع روایت
ادامه...
👶برای روشن شدن این مسئله، کافی است به یکی از روشنترین نمونههای رشد در زندگی انسان نگاه کنیم: رشد کودک. کودک از همان آغاز زندگی، بسیاری از کارهایی را که بعدها بهسادگی انجام میدهد، در ابتدا نمیتواند انجام دهد. اما بهتدریج، با تمرکز و جمع شدن قوایش بر یک موضوع معین، راه رشد برایش باز میشود. برای مثال، کودکی را در نظر بگیرید که برای نخستین بار قاشقی را در دست میگیرد. در ابتدا حرکت دست او ناهماهنگ است، تسلطی بر ابزار ندارد و حتی ممکن است بارها و بارها در استفاده از آن ناکام بماند. اما کودک دست از تلاش برنمیدارد. او با تمام توجه و نیروی خود، بارها این عمل را تکرار میکند. همین تمرکز، همین جمع شدن قوا بر یک موضوع مشخص، کمکم موجب میشود توانایی تازهای در او پدید آید. آنچه در ظاهر یک مهارت ساده به نظر میرسد، در باطن نشانه نوعی رشد و ارتقای وجودی است.
💥در واقع، هرجا انسان بتواند نیروهای خود را از پراکندگی بیرون بیاورد و آنها را متوجه یک حقیقت، یک مسئله یا یک تجربه کند، امکان رشد او بیشتر میشود. پراکندگی، انسان را ضعیف میکند؛ اما وحدت درونی، او را بالا میبرد. وقتی قوا در یک مسیر جمع میشوند، راه برای فهم عمیقتر، تجربه جدیتر و در نهایت، برای دگرگونی خودِ انسان باز میشود. به همین دلیل است که در بسیاری از لحظات سرنوشتساز زندگی، انسان ناگهان جهشی درونی پیدا میکند؛ زیرا همه وجودش درگیر یک امر میشود و همین درگیریِ متمرکز، او را از مرتبهای به مرتبهای دیگر میبرد.
🗣اگر با این نگاه به مسئله بنگریم، حتی پدیدهای مانند نطق و سخن گفتن نیز معنایی عمیقتر پیدا میکند. شاید بارها از خود پرسیده باشیم که چگونه یک نوزاد، که در آغاز هیچ تواناییای برای سخن گفتن ندارد، آرامآرام به مرحلهای میرسد که میتواند کلمات را بر زبان آورد، مفهوم بسازد، احساس خود را بیان کند و با دیگران ارتباط بگیرد. این اتفاق، فقط یک مهارت مکانیکی نیست؛ بلکه نشانه رسیدن انسان به مرتبهای تازه از وجود است. از منظر ملاصدرا، نطق انسان فرع بر شدت وجودی اوست. یعنی انسان هنگامی میتواند سخن بگوید که وجودش به مرتبهای رسیده باشد که کلام و تکلم، لازمه آن مرتبه باشد. به بیان دیگر، سخن گفتن فقط حرکت زبان نیست؛ ظهور یک سطح تازه از بودنِ انسان است.
🌿هرچه وجود انسان پختهتر، عمیقتر و شدیدتر شود، نطق او نیز کاملتر میشود. این کاملتر شدن فقط به زیاد حرف زدن نیست، بلکه به کیفیت سخن، عمق بیان، توانایی در صورتبندی تجربه و قدرت انتقال معنا مربوط است. گاهی انسان چیزی را تجربه میکند اما هنوز نمیتواند آن را بگوید؛ چون وجود او هنوز به اندازه کافی این تجربه را هضم نکرده است. اما وقتی درون او به یک انسجام و بلوغ تازه میرسد، زبانش نیز باز میشود و آنچه در جانش گذشته، کمکم قابلیت بیان پیدا میکند.
🔴ادامه این سیر بحث را در کانال مدرسه والدین دنبال بفرمایید(ادامه دارد👇).
جهت عضویت👇
مدرسه والدین
ادامه...
⚔حالا اگر این نکات را در کنار هم بگذاریم، میتوانیم نسبت جنگ، تجمیع قوا و به سخن آمدن انسان را بهتر بفهمیم. ما گفتیم که موقعیتهای دشوار، بهویژه صحنههای جنگ و تقابل، باعث میشوند نیروهای انسان پراکنده نمانند و در یک کانون جمع شوند. همچنین گفتیم که تجمیع قوا، زمینه ارتقا و شدت وجودی را فراهم میکند. و از سوی دیگر، روشن شد که نطق و سخن، خود نتیجه نوعی ارتقای وجودی است. پس میتوان نتیجه گرفت که وقتی فرزند ما در موقعیت جنگ قرار میگیرد و همه قوایش متوجه آن تجربه میشود، در حقیقت راهی برای به سخن آمدن او نیز گشوده میشود. او فقط چیزی را ندیده است، بلکه درگیر تجربهای شده که توانسته نیروهای درونیاش را متمرکز کند و او را به مرتبهای تازه از فهم و بیان برساند.
🎭از همینجا میتوان به یک نکته تربیتی بسیار مهم رسید. ما معمولاً وقتی با تجربههای بزرگ و تکاندهنده روبهرو میشویم، عجله میکنیم که خودمان برای فرزندانمان توضیح بدهیم، تحلیل کنیم و روایت بسازیم. گمان میکنیم هرچه ما بیشتر بگوییم، آنها بهتر خواهند فهمید. اما شاید در بسیاری از مواقع، کار درست این باشد که کمی سکوت کنیم و اجازه بدهیم خودِ کودک یا نوجوان به سخن بیاید. بگذاریم او روایت کند، بگذاریم او واژه پیدا کند، بگذاریم او تجربهاش را با زبان خودش بیان کند. چون آنچه در این میان اهمیت دارد، فقط انتقال یک خبر یا حادثه نیست؛ بلکه شکل گرفتن نسبتِ درونیِ او با آن واقعه است.
🎯اگر کودک بتواند درباره آنچه دیده، حس کرده یا فهمیده سخن بگوید، این سخن گفتن فقط گزارش دادن نیست؛ بلکه نشانه آن است که درون او اتفاقی افتاده، قوا در او جمع شده، تجربه در جانش نشسته و وجودش نسبت به قبل، گامی به پیش برداشته است. در این صورت، روایت جنگ دیگر چیزی تحمیلی و بیرونی نخواهد بود، بلکه به تجربهای درونی و شخصی تبدیل میشود؛ تجربهای که او خودش آن را فهمیده، با آن درگیر شده و اکنون میتواند از دل آن سخن بگوید.
🧩شاید به همین دلیل، گاهی لازم است بیش از آنکه بخواهیم ما برای فرزندانمان از جنگ بگوییم، این فرصت را فراهم کنیم که آنها خودشان از جنگ بگویند. بگذاریم روایت، از درون آنان بجوشد، نه آنکه فقط از بیرون به آنان داده شود. زیرا آنجا که انسان به سخن درمیآید، فقط زبان او فعال نشده است، بلکه مرتبهای از وجود او آشکار شده است. و این، خود نشانهای از رشد، ارتقا و شدت یافتن وجود انسان است.
🔴مانع روایت فرزندانمان نشویم.
📬منتظر نقطه نظراتتان هستم: @rezakiani313
جهت عضویت👇
مدرسه والدین
📌مبانی انسانشناسیِ فتح(جهاد) در تعلیم و تزکیه با الهام از آراء ملاصدرا
✍نویسنده: رضا کیانی
⬅️قسمت اول: موقعیت تقابل و تجمیع قوا
🧩بخش اول
🧩بخش دوم
⬅️قسمت دوم : یک قطره یک دریاست
🧩بخش اول
🧩بخش دوم
⬅️قسمت سوم: مانع روایت فرزندانمان نشویم
🧩بخش اول
🧩بخش دوم
🧩بخش سوم
📬منتظر نقطه نظراتتان هستم: @rezakiani313
جهت عضویت👇
مدرسه والدین
1.6M حجم رسانه بالاست
مشاهده در ایتا
📌صلوات خاصه حَسَنِین(ع):
🤲اللّٰهُمَّ صَلِّ عَلَى الْحَسَنِ وَالْحُسَيْنِ عَبْدَيْكَ وَوَلِيَّيْكَ، وَابْنَيْ رَسُولِكَ، وَسِبْطَيِ الرَّحْمَةِ، وَسَيِّدَيْ شَبابِ أَهْلِ الْجَنَّةِ، أَفْضَلَ مَا صَلَّيْتَ عَلَىٰ أَحَدٍ مِنْ أَوْلادِ النَّبِيِّينَ وَالْمُرْسَلِينَ، اللّٰهُمَّ صَلِّ عَلَى الْحَسَنِ بْنِ سَيِّدِ النَّبِيِّينَ، وَوَصِيِّ أَمِيرِ الْمُؤْمِنِينَ، السَّلامُ عَلَيْكَ يَا ابْنَ رَسُولِ اللّٰهِ، السَّلامُ عَلَيْكَ يَا ابْنَ سَيِّدِ الْوَصِيِّينَ، أَشْهَدُ أَنَّكَ يَا ابْنَ أَمِيرِ الْمُؤْمِنِينَ أَمِينُ اللّٰهِ وَابْنُ أَمِينِهِ، عِشْتَ مَظْلُوماً، وَمَضَيْتَ شَهِيداً، وَأَشْهَدُ أَنَّكَ الْإِمامُ الزَّكِيُّ الْهادِي الْمَهْدِيُّ . اللّٰهُمَّ صَلِّ عَلَيْهِ وَبَلِّغْ رُوحَهُ وَجَسَدَهُ عَنِّي فِي هٰذِهِ السَّاعَةِ أَفْضَلَ التَّحِيَّةِ وَالسَّلامِ؛
🌊خدایا بر حسن و حسین درود فرست، دو بندهات و دو نمایندهات، دو فرزند رسولت، دو فرزندزاده رحمت و دو سرور جوانان اهل بهشت، برترین درودی که بر یکی از فرزندان پیامبران و رسولان فرستادی؛ خدایا بر حسن درود فرست، فرزند سرور پیامبران و جانشین امیرمؤمنان، سلام بر تو ای فرزند رسول خدا، سلام بر تو ای فرزند سرور جانشینان، گواهی میدهم ای فرزند امیرمؤمنان که تو امین خدا و فرزند امین خدایی، مظلومانه زیستی و شهید از دنیا رفتی و گواهی میدهم که تویی امام پاکیزه راهنمای راهیافته. خدایا بر او درود فرست و از سوی من در این ساعت به روح و جسدش بهترین درود و سلام را برسان؛
جهت عضویت👇
مدرسه والدین