فصل دوم صفحه 31
منتظران بهار فصل شکفتن رسید
مژده به گلها برید یار به گلشن رسید
بیدل دهلوی
ای کسانی که منتظر رسیدن بهار و شکوفایی بودید، با خبر باشید که فصل رویش و شکفتن غنچه ها و گلها رسیده؛ به گلها خبر خوش دهید که دوست و یارش( بلبل) به گلستان و باغ رسیده است.
معنی و مفهوم شعرخوانی صفحه 36
توفیق ادب
ای خدا ای فضل تو حاجت روا
با تو یاد هیچ کس نبود روا
در این بیت روا در مصراع اول به معنای بر آورده کردن است و در مصراع دوم به معنای شایسته.
معنای بیت: ای خدایی که لطف و احسان تو نیاز های ما را برآورده می کند. با وجود تو، یاد کردن از هیچ کس شایسته نیست.
قطره ی دانش که بخشیدی ز پیش
متصل گردان به دریاهای خویش
قطره نماد کمی و دریا نماد بسیاری است. (تضاد، طباق)
علم اندکی که از نزد خودت به ما بخشیدی به دریای علم خودت متصل کن.
مفهوم: خدایا علم ما را زیاد کن. ربّ زدیم علما
صد هزاران دام و دانه است ای خدا
ما چو مرغان حریصی بینوا
دام ودانه: نماد مشکلات و گرفتاری های دنیوی است.
ای خدا در مسیر زندگی ما هزاران گرفتاری وجود دارد در حالی که ما همچون پرندگانی طمعکار و بیچاره ایم.(در این بیت ما انسان ها به پرندگان حریص و بیچاره تشبیه شده ایم. ما: مشبه – مرغان: مشبه به)
گر هزاران دام باشد هر قدم
چون تو با مایی نباشد هیچ غم
اگر هزاران گرفتاری هم جلو راه ما باشد، وقتی تو با ما باشی هیچ غمی نداریم.
از خدا جوییم توفیق ادب
بی ادب محروم شد از لطف رب
از خدا می خواهیم که در فراگیری ادب و فرهنگ درست ما را یاری دهد. زیرا انسان بی ادب از رحمت خدا بی بهره است.
بی ادب تنها نه خود را داشت بد
بلکه آتش در همه آفاق زد
آدم بی ادب نه فقط به خودش بدی میکند. بلکه بدی او همه جهان را در برمی گیرد.
مثنوی معنوی مولوی
مولانا جلال الدین محمد بلخی از شاعران و عارفان بزرگ ایران در قرن هفتم است. کتاب عظیم مثنوی معنوی با 26000 بیت که گنجینهای از معارف اسلامی است معروفترین اثر اوست.
آرامگاه او در قونیه ترکیه واقع است
مثنوی معنوی، کلیات شمس تبریزی
سال تولد: 604
وفات: 672
معنی شعر و کلمات درس:
با بهاری که می رسد از راه
درس چهارم صفحه 37
دوره: زمان و روزگار
شوق:اشتیاق و میل و رغبت فراوان به چیزی
شکوفایی: شکفته شدن/ رونق
معمولا: به صورت رایج
حسرت: افسوس/ دریغ/ ناراحتی واندوه زیاد
انتقال: جابه جاکردن
پرفراز و فرود: پراز خوشی و ناخوشی(کنایه)
فراز: بالا
فرود: پایین
وابستگی: به کسی نیازمند بودن
استقلال: مستقل بودن/ تابع دستور کسی نبودن
شبیه: مانند/ مثل
دل خوری: ناراحت شدن
لذت: حالت خوشی که به انسان دست می دهد
زلال: صاف و گورا
کیمیا: هر چیز کمیاب و دست نیافتنی
گوناگون: مختلف
سرشار:پر/ لبریز
علایق: دلبستگی ها/ جمع علاقه
اندرز: پند و نصیحت
چالاکی: تند بودن
مهارت: استادی/ توانایی انجام دادن کاری به نحو شایسته
تصاویر: جمع تصویر/ شکلها
روشن و گرم و زندگی پرداز
آسمان، مثل یک تبسم شد
معنی: (با فرا رسیدن بهار) هوا گرم و آسمان روشن می شود و زندگی دوباره آغاز می شود. آسمان لبخند می زند و زندگی دوباره جریان پیدا می کند.(تشبیه آسمان به لبخند)
هرچه سرما و هرچه دلسردی
پر زد آهسته از نظر گم شد
سرما و تمام آنچه موجب دلسردی می شد و افسردگی می آورد به آرامی از بین رفت.
با نسیمی که زندگی در اوست
باز چشم جوانه ای وا شد
با وزش باد بهاری که همیشه زندگی را به همراه دارد جوانه ای متولد شد(تشخیص)
بر درختی شکوفه ای خندید
در کتابی بهار معنا شد
شکوفه ها در روی شاخه ی درخت باز شدند ودر کتاب طبیعت بهار آغاز شد(تشخیص)
با بهاری که می رسد از راه
سبز شو، تازه شو، بهاری شو
تو هم همگام با رسیدن بهار ویژگی های تازه ای مانند سر سبزی و طراوت وشادابی پیدا کن
(بیت چهار جمله مصرع دوم سه جمله امری)
مثل یک شاخه گل، جوانه بزن
مثل یک چشمه سار، جاری شو
همنوا با پدیده های طبیعت تو هم تازگی را در خودت ایجاد کن و مانند یک چشمه در زندگی خود پر تلاش باش ومانند شاخه گلی زیبا جوانه بزن و شکوفا باش(تشبیه)
زندگی بر تو می زند لبخند
هست وقت شکفتنت امروز
زندگی به تو روی خوش نشان داده است و بهترین زمان برای شکفته شدنت است(تشخیص)
بهتر از هرچه هست در دنیا
با خدا راز گفتمت امروز
در این موقعیت بهترین کاری که می توانی انجام دهی گفتگو با خداست.
محمدجواد محبت(معاصر) متولد 1322 کرمانشاه، از معلمان شاعران و اهل قلم است
رگبار کلمات، کوچه باغ آسمان، با بال این پرنده سفر کن از آثار اوست.
زیبایی شکفتن صفحه 39
دوره: زمان و روزگار
شوق: اشتیاق و میل و رغبت فراوان به چیزی
شکوفایی: شکفته شدن/ رونق
معمولا: به صورت رایج
حسرت: افسوس/ دریغ/ ناراحتی واندوه زیاد
انتقال: جابه جاکردن
پرفراز و فرود: پر از خوشی وناخوشی
فراز: بالا
فرود: پایین
وابستگی: به کسی نیازمند بودن
استقلال: مستقل بودن/ تابع دستور کسی نبودن
شبیه: مانند
دل خوری: ناراحت شدن
لذت: حالت خوشی که به انسان دست میدهد
زلال: صاف و گورا
کیمیا: هر چیز کمیاب و دست نیافتنی
گوناگون: مختلف
سرشار: پر/ انباشته
علایق: دلبستگی ها/ جمع علاقه
اندرز: پندو نصیحت
چالاکی: تند بودن
مهارت: استادی/ توانایی انجام دادن کاری به نحو شایسته
تصاویر: جمع تصویر/ شکلها
خود ارزیابی صفحه 40
1. منظور شاعر از (آسمان مثل يک تبسم شد) چيست؟
با آمدن بهار، آسمان گرم و زندگی بخش شد و همه سردی ها و غصه ها از بين رفت.
2. به نظر شما، چرا بزرگترها از دوره ی نوجوانی و جوانی خود معمولا با حسرت و آه، ياد میکنند؟
چون فرصتی برای برگشت به آن دوران و استفاده درست از آن را ندارند.
3. نوجوانی زيباست، چه کنيم تا زيبا تر شود؟
بايد قدر آن را بدانيم و قشنگی آن را ببينیم، زیبایی آن را با کم حوصلگی و دل خوری های بيهوده، زشت و تاريک نکنيم.
4. دوست خوب کيست؟
دوستی که گفتارش درست و رفتارش پسنديده باشد. در دلش ايمان و مهربانی موج بزند و از چهره و نگاهش امیدواری و نشاط بجوشد.
نهاد: به کلمه هایی که معمولا در ابتدای جمله می آیند و انجام کاری و یا داشتن حالتی به آنها نسبت داده می شود "نهاد" می گویند.
مراعات نظیر یا شبکه معنایی: از چیزهایی هستند که به ذهن می رسند و به صورت یک مجموعه یا شبکه با هم می آیند. به این شبکه ها یا مجموعه ها در ادبیات فارسی "مراعات نظیر یا شبکه معنایی" می گویند.
فعالیت های نوشتاری صفحه 41
1. پنچ جمله از متن درس "زیبایی شکفتن" را انتخاب کنید و نهاد های آنها را بنویسید.
1. نوجوانی، دوره انتقال از کودکی به بزرگسالی است. نوجوانی
2. رابطه و رفتار با خود،خانواده و دوستان بسیار مهم است. رابطه و رفتار
3. جلوه های گوناگون نوجوانی ریشه در نیاز ها و علایق ما دارند. جلوه ها
4. نوجوانی دوره ای شبیه به رؤیا و زیباست.
نوجوانی
5.استقلال طلبی، کنجکاوی، شوق یادگیری و دانایی و ... نوجوان را گاهی ناآرام جلوه می دهد. استقلال طلبی
2. برای هر یک از واژه های زیر،د و هم خانواده بنویسید.
مثل: مثال، تمثیل
نظر: منظور، نظاره
جاری: مجاری، جریان
4. واژه های زیر را مانند نمونه کامل کنید.
خسته+ی= خستگی آهسته+ی= آهستگی
زنده+ی= زندگی
شکفته+ی= شکفتگی
نکته املایی:1. کتاب فارسی می تواند یکی از منابع شناخت املای واژگان باشد.
2. یکی از راه های تقویت املا، پرورش مهارت خوب گوش دادن است.
هدایت شده از آموزش و پرورش مهاباد
لینک کانال های آموزشی مقاطع سه گانه مدیریت آموزش و پرورش مهاباد
آموزش ابتدایی(پایه ها به تفکیک):
@aemahabad
آموزش متوسطه اول:
@motavasete1
متوسطه دوم:
@motavasete2mahabad
روابط عمومی آموزش و پرورش مهاباد
هدایت شده از متوسطه اول (آموزش تعطیل نیست)
20.4M حجم رسانه بالاست
مشاهده در ایتا
تدریس ادبیات هفتم درس 12 خدمات متقابل اسلام و ایران
هدایت شده از متوسطه اول (آموزش تعطیل نیست)
45.1M حجم رسانه بالاست
مشاهده در ایتا
درس #ادبیات /درس ۱۲
پایه #هفتم
ساعت ۸
پنجشنبه ۲۲ اسفند ۹۸
🅰️ @amozeshtv
فصل آزاد صفحه 43
همه عالم تن است و ایران دل
نیست گوینده زین قیاس خجل
از کتاب هفت پیکر نظامی
تمام جهان مانند تن هست و ایران مانند قلب آن بدن، شاعر از این مقایسه شرمنده نیست.
در مورد درس آزاد باید یادآور شوم که گردآورندگان کتاب فارسی به دانش آموزان این امکان را داده اند که در تألیف کتاب مشارکت داشته باشند. دانش آموز باید با توجه به آموخته های خود و نیازی که احساس می کند درس را طراحی و با خطی خوانا بنویسد و سپس نام خود را به مؤلفین کتاب بیافزاید.