🌺 وَمَا أُوتِیتُمْ مِنْ شَیْءٍ فَمَتَاعُ الْحَیَاةِ الدُّنْیَا وَزِینَتُهَا وَمَا عِنْدَ اللَّهِ خَیْرٌ وَأَبْقَى أَفَلا تَعْقِلُونَ ﴿٦٠﴾ أَفَمَنْ وَعَدْنَاهُ وَعْدًا حَسَنًا فَهُوَ لاقِیهِ کَمَنْ مَتَّعْنَاهُ مَتَاعَ الْحَیَاةِ الدُّنْیَا ثُمَّ هُوَ یَوْمَ الْقِیَامَةِ مِنَ الْمُحْضَرِینَ ﴿٦١﴾
سوره مبارکه قصص🌺
گزیده بیانات جوادی آملی ؛ اخلاق،سخنرانی،تفسیر . . .:
آنگاه نوبت به نماز شب كه ميرسد ميفرمايد: «وَمِنَ الَّيْلِ فَتَهَجَّدْ بِهِ نَافِلَةً لَّكَ عَسَى أَن يَبْعَثَكَ رَبُّكَ مَقَاماً مَّحمُوداً» اگر بخواهي به آن شفاعت برسي بايد شب را دريابي ديگر سخن از آن نيست كه اين نمازهاي صبح و ظهر و عصر مغرب و عشا انسان را نميتواند يا ميتواند به آن مقام محمود برساند اگر آن نمازها اين قدرت را ميداشت كه انسان را به مقام محمود برساند ديگر نميفرمود: شب را فراموش نكن نماز شب را اقامه كن تا به مقام محمود برسي، اين كه فرمود: «وَمِنَ الَّيْلِ فَتَهَجَّدْ بِهِ نَافِلَةً لَّكَ عَسَى أَن يَبْعَثَكَ رَبُّكَ مَقَاماً مَّحمُوداً» اين را در يك جمله و در آيهٔ بعد ذكر ميكند معلوم ميشود آنچه كه انسان رابه مقام محمود ميرساند همان شب زندهداري است از آن جهت است كه دربارهٔ شب و احياي شب قرآن كريم خيلي تكيه ميكند خوب، هر عالمي را قرآن كريم سعي ميكند با عمل بپروراند امّا ميگويد آن علمائي كه شبها را احيا ميدارند و درس ميخوانند آنها به مقامي ميرسند در همان سورهٔ زمر وقتي كه جريان عالم با عمل را ذكر ميكند آيهٔ 9 سورهٔ زمر اين است كه ميفرمايد: «أَمَّنْ هُوَ قَانِتٌ آنَاءَ اللَّيْلِ سَاجِداً وَقَائِماً يَحْذَرُ الْآخِرَةَ وَيَرْجُوا رَحْمَةَ رَبِّهِ قُلْ هَلْ يَسْتَوِي الَّذِينَ يَعْلَمُونَ وَالَّذِينَ لَا يَعْلَمُونَ» قبل از آنكه مردم را به علم دعوت كند و به فرمايد عالم و غير عالم يكسان نيست اول مردم را به عبادت دعوت ميكند آنهم عبادت شبانه. فرمود: آن كسي كه شب را زنده نگه ميدارد و درس ميخواند با ديگران يكسان نيست البته معلوم است با ديگران يكسان نیست چون اين يقيناً اهل تقويٰ است و اهل تقويٰ يقيناً پيش خدا مكرّمند فرمود: «أَمَّنْ هُوَ قَانِتٌ آنَاءَ اللَّيْلِ سَاجِداً وَقَائِماً يَحْذَرُ الْآخِرَةَ وَيَرْجُوا رَحْمَةَ رَبِّهِ» بعد از گذشت همهٔ اين فضائل شبانه آنگاه ميفرمايد: «قُلْ هَلْ يَسْتَوِي الَّذِينَ يَعْلَمُونَ وَالَّذِينَ لَا يَعْلَمُونَ» آنگاه ميفرمايد عالم و غيرعالم يكسان نيستند خوب خدائي كه معيار ارزش را تقوا ميداند در اينجا معيار ارزش را علم دانست؟ كه فرمود: هر كه عالم بود پيش من عزيز است و هر كه عالم نبود عزيز نيست يعني با آن اصل كلي قرآني كه معيار ارزش تقواست اين حرف مخالف است؟ يا اين حرف هم در پيرو همان اصل كلّي قرآني است؟ اين حرف در پيرو همان اصل كلي قرآني است اول مسئله شبزندهداري و ترس از جهنم و اميد به رحمت حق و احياي شبانه را مطرح ميكند بعد ميگويد عالم و غيرعالم مساوي نيستند «أَمَّنْ هُوَ قَانِتٌ آنَاءَ اللَّيْلِ سَاجِداً وَقَائِماً» اين كه فرمود: «ءٰاناء اللّيل» براي اين كه گاهي انسان توفيقي دارد مثلاً مقداري از شب مانده برميخيزد نماز شبش را ميخواند رسول خدا (صلّياللهعليهوآله) وقتي نماز شب ميخواند اينچنين نبود كه آخر شب برخيزد و يازده ركعت بخواند اين مثل سنگر داراست چگونه سنگردار خوابش خواب خفيف است لحظه به لحظه بيدار ميشود و اگر بخوابد خوابش مختصر است رسول خدا اينچنين بود يعني يك مقدار ميخوابید پا ميشد و دو ركعت نماز ميخواند باز دوباره مختصر ميخوابيد باز بيدار ميشد و دو ركعت نماز ميخواند و مختصري استراحت ميكرد و برميخواست و نماز ميخواند شما در جواهر ملاحظه كنيد كه شب حضرت چگونه بود مثل يك مرز داري كه مواظب است سه يا چهار ساعت پشت سر هم نخوابد اين است اگر هم خواب است بين نمازها باشد، يك چنين خيري كه انسان عمر را به خواب نگذارند اين طرز نماز شب خواندن حضرت بود نه اين كه پشت سر هم پنج يا شش ساعت بخوابد بعد از آخر شب برخيزد و چند جمله ذكري داشته باشد اينچنين نبود اينها كه «ءٰاناء اللّيل» شب را زنده نگه ميدارند بعضشان اينگونه هستند كه البته به جايي ميرسند شما ببينيد امّتي از بركت اينها استفاده ميكند همين ذكريا بن آدم كه در مدفون است (رضوان الله تعالي عليه) به امام رضا (سلاماللهعليه) عرض كرد كه آن رجال بزرگ قم كه همدوره بوديم آنها رحلت كردند و الآن نسل جديدي كه روي كار آمدند ما با هم مأنوس نيستيم فاصله سنّي ما زياد است اجازه بدهيد من از قم به بيرون بروم حضرت فرمود: نه تو در قم باش براي اين كه خداي سبحان به بركت تو عذاب را از آن محل برميدارد. بطوري كه به بركت قبر پدرم موسي بن جعفر (سلاماللهعليه) عذاب را از آن منطقه برميدارد يك همچون اثري يك عالم دارد كه امام هشتم به شاگردش ميفرمايد: با بودن تو عذاب از آن محل برداشته ميشود انسان به اينجا ميرسد اگر خداي سبحان ميفرمايد به اينكه علم و غيرعلم و عالم و غيرعالم يكسان نيستند اول بيان قنوت و خضوع «ءٰاناء اللّيل» را بيان ميكند لذا ميفرمايد به اين كه ما به موسيٰ دستور داديم چهل شب ميهمان ما باشد بالاخره انسان
اگر در كوه هم زندگي كند باز شب بهتر از روز است در يك غار هم بخواهد زندگي كند باز شب آرامتر از روز است