هدایت شده از نهج البلاغه
در این خطبه حضرت امیر (علیهالسلام) به بیان نارضایتی خود از عملکرد یاران و مردم کوفه میپردازند.
این خطبه در شرایطی ایراد شده که اخبار شکستهای پیاپی و سُستی اصحاب در جهاد به امام میرسید.
مضمون اصلی خطبه:
۱. انتقاد از سُستی و پراکندگی یاران:
- #امام_علی (علیهالسلام) از بیوفایی و عدم اتحاد مردم کوفه در دفاع از حق گلایه میکنند.
- در مقابل، دشمنان (اهل شام تحت فرمان معاویه) با وجود باطل بودن راهشان، متحد و مطیع فرمانده خود هستند.
۲. مقایسه بین اهل شام و کوفه:
- اهل شام:
✓ در باطل متحدند،
✓ به رهبر خود وفادارند
✓ و در شهرهایشان اصلاحگری میکنند.
- اهل کوفه:
✓ در حق پراکندهاند،
✓ از امام خود نافرمانی میکنند،
✓ و به فساد و خیانت گرایش دارند.
۳. بیان ضعف اخلاقی مردم کوفه:
- امام (علیهالسلام) حتی به اندازهی امانت دادن یک کاسه چوبی به آنها بیاعتمادند، چرا که ممکن است بند آن را هم بدزدند!
۴. دعا و نفرین علیه کوفیان:
- امام از خداوند میخواهد که بهتر از آنان را به او عطا کند و بدتر از خودش را بر آنها مسلّط سازد.
- همچنین از خدا میخواهد دلهایشان را مانند نمک در آب ذوب کند (کنایه از نابودی آنان).
۵. حسرت بر یاران فداکار:
- امام آرزو میکند که ای کاش به جای مردم کوفه، هزار سوار شجاع از قبیلهی بنیفراس داشت که مانند ابر تابستانی سریعالاجابت باشند.
نکات ادبی و تاریخی:
- تمثیل به شعر عربی: امام برای بیان وضعیت خود از اشعار عربی استفاده میکنند، مانند تشبیه سهم اندک خود از حکومت به تهماندهی ظرف غذا.
- تشبیه سواران به ابر تابستانی: ابر تابستانی سبکبار و سریع است (برخلاف ابر زمستانی که سنگین و پرآب است)←این تشبیه نشاندهندهی سرعت و فداکاری یاران آرمانی امام است.
درسهای خطبه:
- اتحاد و اطاعت از رهبری از عوامل پیروزی است، حتی اگر تعداد کم باشد.
- خیانت و تفرقه باعث سقوط جوامع میشود.
- امام علی (علیهالسلام) با وجود همه ناملایمات، حق را رها نکرد و تا آخرین لحظه به هدایت مردم پرداخت.
این خطبه از آخرین سخنرانیهای امام علی (علیهالسلام) است و نشاندهندهی عمق فاجعهای است که به دلیل سستی مردم در حمایت از حق، به وجود آمد.
#من_نهج_البلاغه_میخوانم
#نهج_البلاغه_بخوانیم
╭────๛- - - - - ┅╮
📗 @nahj_olbalaghe
╰──────────
هدایت شده از مباحث
┄═⊹❁❈【 ۲۱۱ 】 ❈❁⊹═┄
╔═════════
وَ إِذَا أَذَقْنَا النَّاسَ رَحْمَةً مِنْ بَعْدِ ضَرَّاءَ مَسَّتْهُمْ إِذَا لَهُمْ مَكْرٌ فِي آيَاتِنَا ۚ قُلِ اللَّهُ أَسْرَعُ مَكْرًا ۚ إِنَّ رُسُلَنَا يَكْتُبُونَ مَا تَمْكُرُونَ ﴿ ۲۱ ﴾
وقتی به مردم، بعد از آنهمه جهل و خِرافه که گریبانشان را گرفته بود، معارف ناب قرآنی چشاندیم، برضدّ آیههایمان نقشه کشیدند! بگو: «خدا برضدّ آن مردم سریعتر نقشه میکشد.» چون مأموران ما همۀ کارهایتان را از لوح محفوظ* بازنویسی میکنند.
هُوَ الَّذِي يُسَيِّرُكُمْ فِي الْبَرِّ وَ الْبَحْرِ ۖ حَتَّىٰ إِذَا كُنْتُمْ فِي الْفُلْكِ وَ جَرَيْنَ بِهِمْ بِرِيحٍ طَيِّبَةٍ وَ فَرِحُوا بِهَا جَاءَتْهَا رِيحٌ عَاصِفٌ وَ جَاءَهُمُ الْمَوْجُ مِنْ كُلِّ مَكَانٍ وَ ظَنُّوا أَنَّهُمْ أُحِيطَ بِهِمْ ۙ دَعَوُا اللَّهَ مُخْلِصِينَ لَهُ الدِّينَ لَئِنْ أَنْجَيْتَنَا مِنْ هَٰذِهِ لَنَكُونَنَّ مِنَ الشَّاكِرِينَ ﴿ ۲۲ ﴾
اوست که در خشکی🏞️ و دریا 🚤بهآرامی سِیرتان میدهد. وقتی سوار کشتی🛳️ میشوید و کشتیها مسافرانشان را با بادی ملایم🌬️ و نشاطآور بهطرف مقصد میبرند، ناگهان طوفانی شدید 💨کشتیها را به محاصره درمیآورَد و امواجی سهمگین 🌊مسافران را درمینوردد. آنجا دیگر خیال میکنند که کارشان تمام است! در این گیرودار، خدا را از تهِ دل اینطور صدا میزنند: «اگر ما را از این ورطه🌀 نجات دهی، حتماً شکرگزار میشویم!»
فَلَمَّا أَنْجَاهُمْ إِذَا هُمْ يَبْغُونَ فِي الْأَرْضِ بِغَيْرِ الْحَقِّ ۗ يَا أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّمَا بَغْيُكُمْ عَلَىٰ أَنْفُسِكُمْ ۖ مَتَاعَ الْحَيَاةِ الدُّنْيَا ۖ ثُمَّ إِلَيْنَا مَرْجِعُكُمْ فَنُنَبِّئُكُمْ بِمَا كُنْتُمْ تَعْمَلُونَ ﴿ ۲۳ ﴾
اما همینکه خدا نجاتشان میدهد، باز از سرِ خیرهسری، در جامعه گردنکلفتی میکنند. مردم! این گردنکلفتیهایتان فقط بهضرر خودتان است: چند روزی از زندگی دنیا بهرهمند میشوید؛ ولی دستآخر، بهسوی ماست برگشتنتان. آنوقت، از کارهایتان باخبرتان میکنیم.
إِنَّمَا مَثَلُ الْحَيَاةِ الدُّنْيَا كَمَاءٍ أَنْزَلْنَاهُ مِنَ السَّمَاءِ فَاخْتَلَطَ بِهِ نَبَاتُ الْأَرْضِ مِمَّا يَأْكُلُ النَّاسُ وَ الْأَنْعَامُ حَتَّىٰ إِذَا أَخَذَتِ الْأَرْضُ زُخْرُفَهَا وَ ازَّيَّنَتْ وَ ظَنَّ أَهْلُهَا أَنَّهُمْ قَادِرُونَ عَلَيْهَا أَتَاهَا أَمْرُنَا لَيْلًا أَوْ نَهَارًا فَجَعَلْنَاهَا حَصِيدًا كَأَنْ لَمْ تَغْنَ بِالْأَمْسِ ۚ كَذَٰلِكَ نُفَصِّلُ الْآيَاتِ لِقَوْمٍ يَتَفَكَّرُونَ ﴿ ۲۴ ﴾
ناپایداریِ زندگی دنیا مثل این است که بارانی 🌧️ از آسمان میفرستیم. با آن، سبزیها🌱 و گیاهان گوناگونِ زمین رشد میکند که انسان و حیوان از آن میخورند؛ بهطوریکه وقتی زمین به اوج سرسبزی🏞️ و طراوتش میرسد و مردم خیال میکنند که تا همیشه از آن بهرهمند خواهند بود، ناگهان شبی یا روزی، سرما و صاعقهای 🌩️ میفرستیم و آن را چنان به خسوخاشاک تبدیل میکنیم که گویی اصلاً گیاهی در کار نبوده است! برای مردمی که فکرشان را بهکار میاندازند، آیههای خود را اینطور توضیح میدهیم!
وَ اللَّهُ يَدْعُو إِلَىٰ دَارِ السَّلَامِ وَ يَهْدِي مَنْ يَشَاءُ إِلَىٰ صِرَاطٍ مُسْتَقِيمٍ ﴿ ۲۵ ﴾
خدا همگان را به سرای امنیت و آرامش دعوت میکند. هرکه را هم لایق ببیند، به راه درست زندگی میبرد.
══════❖•° 𑁍 °•❖═════
#قرار_روزانه | #تلاوت | #قرآن_کریم
🔗 مبـاحـث | فـقه و احـکام | تـلاوت |
🖱️ فـهرسـت سـور قـرآن کـریـم
╭══════════
✨ @Nafaahat
╰๛--- ‑ ‑ - -
هدایت شده از تلاوت
۲۱ - وَ إِذَا أَذَقْنَا النَّاسَ رَحْمَةً ...
ـــــــ ــ ـــ ـ ـــ ـــ ـــ ــ ـ ــ ــ ـــ ـ ـ
این آیه میگوید: آدمی خداوند را در گرفتاری ها به یاد می آورد و در رفاه و نعمت فراموش میکند.
مشرکان مدعی اند که اگر برای ما معجزه ای آورده شود ایمان می آوریم؛ اما وقتی ما معجزه آسا بلایی را از آنها دفع میکنیم علاوه بر اینکه ایمان نمی آورند بر ضد آیات ما توطئه میکنند، آن را تکذیب و یا مسخره میکنند.
در این جا خاطر نشان می سازد که ما وقتی از مردم مصیبت زده رفع بلا میکنیم طبعاً باید شاکر باشند و از آن گناهی که موجب نزول بلا شده بود #توبه کنند، ولی کسانی هستند که به جای #عبرت گرفتن، آمد و شد بلاها را حمل بر تصادف میکنند و عوامل گوناگونی را در آن دخیل میپندارند.
🗿بت پرستان بلاها را به خشم و رحمت بتها نسبت میدهند!
قرآن کریم این گونه توجیهات را که نقش خدا را نفی میکند مکر تلقی کرده است.
ای پیامبر: به آنها بگو خداوند از هر کسی در مکر و تدبیر سریع تر است؛ بدانید که البته فرستادگان ما یعنی فرشتگان، تمام نقشه هایی را که برای خاموش کردن نور حق میکشید می نویسند.
مکر بندگان و مکر خداوند
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
مکر در اصل لغت به معنی چاره اندیشی و تدبیر توأم با پنهان کاری است.
در مورد اشخاص به معنی شیطنت و توطئه است و در مورد خدا به معنی مجازات و کیفری از سنخ مکر بندگان است یعنی خدا مجازات آنها را طراحی و تدبیر میکند.
مکر خدا یعنی خدا به طور غافلگیرانه مجرم را طوری به سزای توطئه و مکرش میرساند که او نتواند پیش بینی و پیشگیری کند و نداند که این چوب را از کجا میخورد و به این ترتیب مکر آنها خنثی میشود.
روایت است که خدا هفت سال بر مردم مکه قحطی قرار داد؛ سپس رحمت خود را شامل حال آنها نمود و بارانهای نافعی به سرزمین آنها فرستاد ولی آنها باران رحمت را به بتهای خود نسبت دادند و نقش خداوند را نفی کردند.
در این آیه مراد از مکر مشرکان این است که آنها آیات و معجزات الهی را تکذیب میکنند و در اذهان مردم ایجاد شبهه مینمایند.
✦✨ @Nafaahat
╰๛--- ‑ ‑ - -