شرح:
درخت در زمستان
درخت در زمستان با سختترین شرایط مواجه است؛ سرمای شدید، بادهای تند و برفهای سنگین. اما هیچ مقابلهای نمیکند، بلکه سازگار میشود و سر به بالین خاک میگذارد و بیخیال میخوابد. و به مرور از این دوره سخت عبور میکند و در بهار با قوت و سرزندگی غرق گل و شکوفه میشود.
آدمی و درخت
آدمی هم عین درخت است. گاهی زمستانی میشود؛ دردها، رنجها، بیماریها بر او فشار میآورند. اگر سر سازگاری پیش گیرد، بهاری در پیش خواهد داشت و شکفته و شکوفا خواهد شد. مانند گیاهانی که در شرایط سخت رشد میکنند، ویژگیهای منحصری پیدا میکنند و مقاومتر و قویتر از سایر گیاهان میشوند. با کمآبی و گرمای شدید میسازند و همزمان ریشههایشان به عمق زمین نفوذ میکند. این گیاهان با ذخیره آب به رشد خود ادامه میدهند.
پرندگان مهاجر
پرندههای مهاجر در مسیر خود با شرایط سختی مانند طوفانها، سرما و گرسنگی روبرو میشوند، اما ناسازگاری نمیکنند. این است که به مقصد میرسند.
سخن امیرالمؤمنین علیهالسلام
تمام سخن امیرالمؤمنین علیهالسلام همین است: «إمْشِ بِدَائِكَ، مَا مَشَى بِك»؛ با دردهایت سازگار شو. به خصوص با بیماریهای دردآور. این سخن امام علیهالسلام اگر کسی باور کند و به کار ببندد، یا بیمار نمیشود یا اگر هم بیمار باشد، خوب میشود.
امروز دانشمندان میگویندکه: بیش از ۹۰ درصد بیماریها ریشه در ذهن دارند، نه در جسم.
آنها میگویند: ذهن ما در عین هوشمندی، سخت سادهلوح است. شوخی را جدی میگیرد، مثل برخیها که شوخی میکنی و جدی میگیرند. و هرچند که میگویی شوخی کردم، انگار نه انگار، درگیر میشود، گلآویز میشود، پرخاش میکند و قهر میکند. یعنی درست همان واکنشی که باید در حالت جدی نشان داد،نشان میدهد.
حال ذهنم دقیقاً اینگونه است، ذهن فرقی بین واقعیت و خیال نمیگذارد. و این البته تیغ دو دم است؛ هم بسیار خوب و هم بسیار بد.
تأثیرات ذهنی بر بدن
ببینید در بیابانی که سگی شما را تعقیب میکند، ذهن احساس خطر کرده و بلافاصله به غدهای که فوق کلیه است و فوق کلیوی نام دارد، فرمان میدهد که هورمون استرس را آزاد کند. این هورمون وارد خون میشود و به سمت عضلات دست و پا روانه میشود تا آدمی آماده مبارزه یا گریز شود. اینجاست که در چنین شرایطی، چنان سرعتی پیدا میکند که هیچگاه آن را تجربه نکرده است. حالا اگر حتی همین آدم روزی در حالی که سر بر بالین نهاده و خاطرات خود را مرور کند، ذهن او آن را جدی گرفته و فکر میکند که همچنان در همان شرایط است. از این رو، احساس خطر کرده و به غده فوق کلیوی فرمان آزادسازی هورمون استرس میدهد. و این هورمون بسرعت وارد خون شده و به سمت عضلات دست و پا میرود، اما چون بدن هیچ حرکت و تقلایی ندارد، آن انرژی خنثی نمیشود و در خون باقی میماند. و همراه خون جاری میشود و به نقطههای ضعیف و آسیب پذیر ضربههای جدی میزند. گاهی التهاب دیسک ایجاد میکند، گاهی به قلب میزند، گاهی به مغز و گاهی به سایر اندامها. در نتیجه، فرد زمینگیر خواهد شد.
حکمت امام علی علیهالسلام
بر همین اساس است که امام علی علیهالسلام در جایی میفرماید: «لا تَسْتَعْجِع مَا اسْتَطَعْتَ الْقِیَامَ مَعَ الْعِلَّهِ» یعنی هرگاه بیماری به سراغت آمد، اگر میتوانستی سر پا باشی و به کار و بار خود بپردازی، مبادا در بستر دراز کشیده و احساس بیماری داشته باشی.
چرا؟ بر اساس همین اصل علمی، چون ذهن آدمی آن را جدی میگیرد و با خود میگوید که پس بیمار است و باید هورمونها آزاد شوند. و هورمونها آزاد میشوند و بدن دچار آسیب میشود.
اینجاست که امیرالمؤمنین میفرماید: إمْشِ بِدَائِكَ، با دردهای خود بساز. و به هنگامی که درد داری، به کار خود بپرداز. به راه بیفت، و خود را زمینگیر مکن. البته مَا مَشَى بِك؛ تا جایی که درد هم با تو بسازد، چون گاهی وقتها درد حقیقتاً غالب میشود. از این رو در جایی فرمود: لَا يَتَدَاوَى ٱلْمُسْلِمُ حَتَّىٰ يغْلِبَ مَرَضُهُ صَحَّتَهُ؛ مسلمان دارو و درمان نمیکند مگر آنجا که بیماری بر او غالب شود. دلیل آن هم وجود نازنین امام کاظم علیهالسلام فرمود: «لَیْسَ مِنْ دَوَاءٍ إِلَّا وَ هُوَ یُهَیِّجُ الدَّاءَ»؛ هیچ دارویی نیست مگر آنکه درد را به حرکت درمیآورد و به نقاط دیگری منتقل میکند. و این همان چیزی است که امروز به عنوان «عوارض جانبی» داروها شناخته میشود.
گاه مراجعه به طبیب خود بیماری است
از شخصیتهایی که بر نهج البلاغه شرح نوشتند، مرحوم میرزا حبیبالله خویی است که کتاب «منهاج البراعة» را تألیف کرده و تا اواخر خطبهها را شرح گفته است. بعد از او مرحوم کوه کمرهای پارهای از نهج البلاغه را شرح داده و ادامه آن قرارداد. سپس مرحوم آیتالله علامه حسنزاده آملی پارهای دیگر از نهجالبلاغه را بر همان سبک و سیاق شرح داده است.
او که در دانش طب هم مثل بسیاری از دانشها و علوم تبحر ویژه داشت در جایی از شرح خود به تناسب به همین حکمت اشاره کرده و مینویسد:
«یُشِیرُ فِی هَذَا الْجُمَلَةِ إِلَى الْحَذَرِ مِنَ التَّعَجّیلِ بِمُرَاجَعَةِ الطَّبِیبِ عِندَ ظُهُورِ دَاءٍ»؛ امام علیهالسلام در این کلام خود اشاره دارد به پرهیز از عجله در مراجعه به اطباء هنگامی که دردی به سراغ آدمی میآید.
او مینویسد: «لَانَّ الْمُرَاجَعَةَ إِلَى الْأَطِبَّاءِ بِنَفْسِهِ مَرَضٌ وَ عَلَّةٌ»؛ چون نفس این کار که آدمی به محض بیماری به طبیب مراجعه کند، خود یک بیماری است.
خُصُوصًا فِي تِلْكَ ٱلْعُصُورِ وَٱلْبِيئَةِ؛ بهویژه در این روزگاران و شرایطی که ما در آن قرار داریم، ٱلَّتِي كَانَتْ صَنْعَةُ ٱلطِّبِّ ٱبْتِدَائِيَّةً جِدًّا؛ که طب صنعتی، برخلاف طب سنتی که ریشه در تجارب دیرین دارد، نوپاست و در آغاز راه.
وَٱلْأَطِبَّاءُ ٱلْحَاذِقُونَ قَلِيلُونَ؛ و طبیبان زبردست نیز کم و اندکاند.
وَٱلْمَرِيضُ عِندَهُمْ كَآلَةِ ٱلِٱخْتِبَارِ؛ و بیمار نزد آنان همچون موش آزمایشگاهی است،
يَجُرُّونَهُ مِنْ دَوَاءٍ إِلَىٰ دَوَاءٍ وَمِنْ مُعَالَجَةٍ إِلَىٰ أُخْرَىٰ؛ و او را از دارویی به دارویی و از مداوایی به مداوایی میکشانند،
غافل از اینکه إِنَّ لِبَعْضِ ٱلْأَمْرَاضِ دَوْرًا وَثَوْرَةً فِي جِسْمِ ٱلْإِنْسَانِ تَزُولُ بِٱلْمُزَاوَلَةِ وَٱلْمُماشاة مَعَهَا؛ پارهای از بیماریها دوره نقاهت خود را دارند که باید سیر و سپری شوند و آدمی هم باید مدارا و همراهی کند، وگرنه با دارو و درمان، اگرچه تسریع میشود، اما آفات و عوارض سنگینی در پی خواهد داشت.
پس:
یک دو روزی صبر کن، باقی بخند!
نتیجهگیری:
این حکمت به ما میآموزد که به جای عجله در درمان، باید به بدن و ذهن خود فرصت بدهیم تا با شرایط و دردها سازگار شود و از این فرآیند، بهبود یابد. به جای جنگیدن با درد و بیماری، بهتر است با آن سازگاری پیدا کنیم تا آن را به فرآیندی طبیعی برای بهبود تبدیل کنیم.
برای پیادهسازی این حکمت در زندگی:
۱. با بیماریها و دردهای خود همراه شوید و آنها را بخشی از فرآیند رشد و بهبود بدانید.
۲. به جای عجله در مراجعه به پزشک، زمانی برای تحلیل و بررسی شرایط خود در نظر بگیرید و از درمانهای طبیعی بهره ببرید.
بسمالله الرحمن الرحیم
با لطف، عنایت و کرامت حق، سومین دوره تفسیر قرآن کریم از ۳ فروردین مقارن شب بیست و سوم ماه مبارک رمضان آغاز میشود.
☘ این دوره تفسیر کاملاً متفاوت از دو دوره پیشین است. در این دوره، درست مانند دوره اول، ما صفحه به صفحه و آیه به آیه از ابتدای قرآن شرح خواهیم داد و پیش خواهیم رفت. اما این دوره، کاملاً یک شرح حسی، عاطفی، خودمانی ، صمیمانه و عاشقانه است. به گونهای که هر کسی با هر سطح از دانش، آگاهی و اطلاعات، و در هر سن و سالی، قادر به درک آن خواهد بود.
☘ از آنجا که این تفسیر تنها به صورت صوتی و متنی بارگذاری میشود و فایلهای صوتی حدوداً ۲۰ دقیقهای و متنها نسبتاً طولانی هستند، امکان بارگذاری تمامی آنها در اینستاگرام وجود ندارد به همین دلیل، روزانه تنها بخشی از آن در اینستاگرام بارگذاری می شود و دوستانی که تمایل دارند تمام آن را دریافت کنند میتوانند به کانال های ما در یوتیوب، ایتا و تلگرام مراجعه فرمایند.
☘ این برنامه هر شب بدون هیچ تعطیلی، انشاءالله اگر عمری باشد و خداوند بخواهد بارگذاری می شود.
🌺 برای دریافت فایل ها و متن ها بصورت کامل به کانال های ما در یوتیوب، تلگرام و ایتا به آدرس زیر مراجعه فرمایید:
👇👇👇
@mrranjbar3
☘ و من فقط دو خواهش دارم. خواهش اول این است که هر شب، پیش از خواب، وقتی که چراغ را خاموش میکنید و سر بر بالین میگذارید، در سکوت و آرامش، به هر یک از این فایلهای صوتی گوش دهید.
☘ و خواهش دوم این است که هرچه میتوانید در نشر آن مضایقه نکنید و خود را در ثواب دیگران سهیم سازید.
🌸 و حرف آخر اینکه هرگونه استفاده از این محتوا و فایلهای صوتی، چه با ذکر نام، چه بدون ذکر نام، چه با ذکر منبع و چه بدون ذکر منبع، در شبکههای مجازی و اجتماعی مجاز می باشد.
ارادتمند
محمدرضا رنجبر
بسم الله الرحمن الرحیم
با لطف خداوند، سلسله بحثهای ۶۰۴ شب، پس از ۶۰۴ شب تلاش بیوقفه، به پایان رسید.
☘ با همت و حمایت دوستان و کمکهای مالی ایشان، مراحل پیادهسازی، ویراستاریهای مکرر، صفحهآرایی و آمادهسازی برای چاپ آغاز شد. تاکنون چهار جلد، هر یک با بیش از ۴۰۰ صفحه، آمادهی چاپ شده است و همچنان شش جلد دیگر باقی مانده که انشاءالله با یاری دوستان تکمیل خواهد شد.
همانطور که پیشتر نیز گفتهایم، هر جلد، با توجه به هزینههای موجود، حداقل ۴۰ میلیون تومان هزینه دارد تا به مرحلهی آمادهسازی جهت چاپ برسد. بنا داریم، به لطف خداوند، این مجموعه را با عنوان چون قطرههای باران در ماه رمضان سال ۱۴۰۴، بهصورت یکجا منتشر کنیم.
☘ افزون بر این مشغول آماده سازی وتدوین دور سوم تفسیر قرآن کریم و پیاده سازی آن برای هر شب به مدت ۶۰۴ شب میباشیم که آماده سازی و پیاده سازی و ویرایش جهت هر شب هزینههای خود را دارد.
☘ علاوه بر این، سلسله بحثهای نهجالبلاغه، شرح حکمتهای امیرالمؤمنین (علیهالسلام) نیز بهصورت روزانه تولید، تدوین و بارگذاری میشود و همزمان مراحل پیادهسازی و ویرایش را طی میکند که این خود مستلزم هزینههای خود است. گذشته از هزینههای جاری و حقالزحمهی افرادی که در این مسیر همراهی و همکاری میکنند، اگر بخواهیم در شبکههای اجتماعی تبلیغ کرده یا کلیپها را منتشر کنیم، هزینههای سنگینی در پی خواهد داشت. ولی این کار خود موجب میشود که میلیونها نفر از این محتوا بهرهمند شوند و استفاده کنند، و در صورت همیاری لازم، میتوان به چنین هدف بزرگی هم دست یافت.
☘ یک کلیپ، اگر تبلیغ نشود، چندان دیده نمیشود؛ درحالیکه اگر تبلیغ شود، گاه صدها هزار و حتی میلیونها نفر آن را خواهند شنید و مشاهده خواهند کرد.
☘ حیف است که این سخنان انتشار نیابد؛ سخنانی که حاصل ساعتها تفکر، تلاش، بیخوابی و کمخوابی است و حقیقتاً سخت و دشوار.
☘ بپذیرید که سخنگفتن در دقایق کوتاه، زحمت و انرژی بسیاری میطلبد و پذیرا باشید که تدریس قرآن و نهجالبلاغه، آنهم در قالبی ساده و روان، همراه با تمثیل، کاری بسیار وقتگیر است.
☘ به همین دلیل، عزیزانی که امکان یاری دارند، میتوانند هر زمان و به هر مقدار که برایشان ممکن باشد، کمکهای خود را به شمارهی کارت و حساب زیر واریز نمایند تا بتوانیم محتواهایی جذابتر، پرمخاطبتر و متنوعتر تولید و منتشر کنیم.
🌒 حرف آخر اینکه، چه کمک دوستان باشد و چه نباشد، ما به لطف خداوند مصمم هستیم که این راه را تا پایان ادامه دهیم، اما چه نیکوست که با تأمین هزینههای لازم، بتوانیم بر حجم و کیفیت کلیپها و تعداد مخاطبان بیفزاییم. انشاءالله.
🌕 شماره حساب :
۳۸۳۱۵۴۶۴۲۴
🌕 شماره کارت :
۵۸۵۹ ۸۳۱۰ ۱۴۴۷ ۹۲۲۳
✅ بنام محمد رضا رنجبر