فضیلت مشابهت حضرت علی (ع) با حضرت عیسی (ع): سیر تطور یک روایت منقول از ابوصادق ازدی
چکیده
یک از فضائل امیرالمؤمنین(ع) که در گذشته معروف بوده اما اکنون مغفول واقع شده است، مشابهت ایشان با حضرت عیسی(ع) است. طبق حدیثی که در منابع شیعه و اهلسنت از ابوصادق ازدی نقل شده است، پیامبر اکرم(ص) از خوف آنکه مردم نسبت به امیرالمؤمنین(ع) مشابه رفتار غلوآمیز مسیحیان نسبت به عیسی بن مریم(ع)، برخورد کنند، از بیان فضائل ممتاز و والای ایشان خودداری کردهاند. این حدیث در سیر انتقال میان روات مختلف اهل سنت، علاوه بر آنکه مانند دیگر احادیث، گاه مورد قبول و گاه مورد کتمان واقع شده، دچار تطوراتی نیز شده است که نتیجۀ آن، رواج نقل خاصی از حدیث، به عنوان یک متن ضدرافضی بوده است: «یا علی، فیک مثل من عیسى، أبغضته یهود حتى بهتوا أُمه، و أحبته النصارى حتى أنزلوه المنزل الذی لیس له». در این پژوهش با استفاده از روش تحلیل متن-اسناد، به بررسی قدمت، سندها و نحوۀ انتقال این حدیث در شیعه و اهل سنت میپردازیم و تلاش میکنیم علاوه بر شناسایی متن اصیل حدیث، طرق اصلی نقل روایت را نیز بازسازی کنیم؛ در کنار آن به دلایل رواج متن تحریفیافته هم خواهیم پرداخت.
کلیدواژهها : فضیلت مشابهت با عیسی بن مریم(ع) ابوصادق ازدی سلیم بنقیس هلالی تطور فضائل امام علی(ع) .
لینک دانلود مقاله : B2n.ir/b91132
•┈┈••••✾•🌿🌺🌿•✾•••┈┈•
📲 ثواب انتشار این پیام با شما📿
کانال درس رجال استاد سید محمد جواد سید شبیری
https://eitaa.com/joinchat/3382378498C19ca80d707
https://t.me/rejal_shobeiri
گفتمانِ امامت در «کتاب التفسیر» حسن بن محبوب
چکیده
از جملۀ روشهای نوین مطالعۀ احادیث تفسیری امامیه، گفتمانکاوی تاریخی است. در این روش، بر پایۀ بافتشناسی فکری جامعه در زمانۀ شکلگیری کتب تفسیری شیعه و کشف آوای متعارض آن، گفتمان نهفته در دل روایات، واکاوی میگردد. بر پایۀ این روش، «کتاب التفسیر» حسن بن محبوب (149 – 224 ق) از اصحاب امام کاظم(ع)، امام رضا(ع) و امام جواد(ع)، از جملۀ اصحاب اجماع امامیه و از استوانههای چهارگانۀ علمی شیعه در عصر خویش، تحلیل شده است. گزارشات تراثپژوهان حاکی از آن است که این کتاب، در بازۀ زمانی نیمۀ دوم قرن دوم و اوایل سدۀ سوم هجری، یکی از منابع تفسیر روایی شیعه بوده است. بنابراین، مسئلۀ اصلی این پژوهش، محتواشناسی تفسیر حسن بن محبوب به روش تحلیل گفتمان، و تحلیل جایگاه این تفسیر در تاریخنگاری تفسیر امامیه در قرن دوم و سوم هجری است. بر پایۀ دستاورد این پژوهش، مؤلفههای گفتمان تفسیری حسن بن محبوب، چهار گفتمان وصایت و امامشناسی، تفضیل امیرالمؤمنین علی(ع) و تنقیص خلفا، ولایت و علم امام است. ازاینرو میتوان چنین برآورد نمود که «کتاب التفسیر» ابنمحبوب در رویارویی دیالکتیکی با چهار گفتمان رقیب، گردآوری شده و بازتاب یافته است.
کلیدواژهها : حسن بن محبوب روایات تفسیری آموزۀ امامت گفتمان تفسیری تفسیر امامیه.
لینک دانلود مقاله : B2n.ir/t31843
•┈┈••••✾•🌿🌺🌿•✾•••┈┈•
📲 ثواب انتشار این پیام با شما📿
کانال درس رجال استاد سید محمد جواد سید شبیری
https://eitaa.com/joinchat/3382378498C19ca80d707
https://t.me/rejal_shobeiri
♨️ لزوم توجه به گویش ها و لهجه های محلی در تشخیص راویان
🔶 در تهذیب روایتی با سند زیر ذکر شده است:
🔸 «رَوَى مُحَمَّدُ بْنُ أَحْمَدَ بْنِ يَحْيَى عَنْ مَتُّويه بْنِ نَابِحَةَ عَنْ أَبِي سُمَيْنَةَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ زِيَادٍ الْبَزَّاز...» (تهذیب الأحكام، ج۹، ص۳۹۳)
📍«متویه» تلفظ محلی «محمد» است که در مناطقی (خصوصا در قم) به کار می رفته است و «متویه بن نابحه» در این سند همان «محمد بن ناجیه» می باشد. (۱)
🔶 در سند مشابهی در کافی آمده است:
🔸 «مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ أَحْمَدَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ نَاجِيَةَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِيٍّ (۲) عَنْ مَرْوَانَ بْنِ مُسْلِم...» (الکافی، ج۴، ص۳۵۹، ح۹)
🔶 همچنین در فقیه آمده است:
🔸 «رَوَى مُحَمَّدُ بْنُ أَحْمَدَ بْنِ يَحْيَى بْنِ عِمْرَانَ الْأَشْعَرِيُّ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ نَاجِيَةَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِيٍّ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ سَالِم...» (الفقیه، ج۴، ص۱۶۰)
🔶 نجاشی در ذیل:
🔸 "علی بن محمد بن علی بن سعد الاشعری القمی القزدانی" می نویسد:
«منسوب إلى قرية، يكنى أبا الحسن، و يعرف بابن متويه...» (رجال النجاشی، ص۲۵۷، ش۶۷۳)
🔸 و در جای دیگری، همین شخص را با تعبیر "علویه بن متویه" ذکر می کند:
«محمد بن سالم بن أبي سلمة الكندي السجستاني أخبرنا علي بن أحمد قال: حدثنا إسحاق بن الحسن قال: حدثنا محمد بن الحسن قال: حدثنا علوية بن متويه بن علي بن سعد أخي أبي الآثار القزداني عنه به» (رجال النجاشی، ص۳۲۲، ش۷۸۸)
📍«علُّویه» نیز تلفظ محلی «علی» است.
📍همین گونه، در مورد اسم «علی» گاهی «علّان» نیز تعبیر می شده است. مانند "علی بن محمد بن ابراهیم بن ابان الرازی الکلینی" که به علان شناخته می شده است. (رجال النجاشی، ص۲۶۰، ش۶۸۲)
🔷 در تاج العروس آمده است:
🔹 «علّان لقب جماعه من المحدثین ممن اسمه علی...» (تاج العروس، ج۱۸، ص۳۸۴ و ن.ک. ج۱۵، ص۵۲۱)
📌اما پذیرش این که علان لقب (به معنای مصطلح) باشد مشکل است. مرحوم آقای بروجردی علان را عجمی شده ی علی دانسته اند. (۳) به نظر می رسد همین مطلب صحیح است. البته گاهی این تغییرات در همان زبان عربی رخ می دهد. مانند احمد بن هلال که گاهی احمد بن هلیل تلفظ شده است. (۴)
این تغییرات نظائر دیگری نیز دارد (۵) و توجه به آن در شناخت راویان و توحید مختلفات به کار می آید.
________________________
🔻۱- در استبصار مطبوع به جای متویه بن نابحه، «مَثُوبَةَ بْنِ نَايِحَةَ» آمده و «متوبة» و «نايجة» از بعضی نسخ نقل شده است. (الاستبصار، ج۴، ص۱۶۴)
در مورد ضبط متویه در ایضاح الاشتباه در ذیل الحسین (الحسن) بن متویه آمده است:
«بفتح المیم، و تشدید التاء المنقطه فوقها نقطتین المضمومه، و اسکان الواو» (ایضاح الاشتباه، ص، ش۱۶۳)
طبق این کلام، «مَتُّوَيْهِ» خطاست و ظاهرا کسی که متویه را چنین ضبط کرده آن را مانند اسم هایی نظیر سیبویه و نفتویه انگاشته است در حالی که این اسامی از باب دیگری هستند و از ترکیب سیب و نفت با ویه ساخته شده اند.
🔻۲- محمد بن علی در این سند و سند بعد، همان ابو سمینه در سند تهذیب است.
🔻۳- مقدمه ترتیب اسانید الکافی، ص۲۴۸
🔻۴- به عنوان نمونه: «...عن احمد بن مابنداد عن احمد بن هلیل الکرخی عن ابن ابی عمیر...» (فلاح السائل، ص۱۵۲)
🔻۵- نظیر عبدون در مورد عبدالله یا عبدالواحد و دیگر موارد
🎙 استاد سیدمحمدجواد شبیری زنجانی
📝 برگرفته از درس خارج فقه مورخ ۱۳۹۵/۱۰/۵
•┈┈••••✾•🌿🌺🌿•✾•••┈┈•
📲 ثواب انتشار این پیام با شما📿
کانال درس رجال استاد سید محمد جواد سید شبیری
https://eitaa.com/joinchat/3382378498C19ca80d707
https://t.me/rejal_shobeiri
💠 سلسله مطالبی پیرامون احادیث مرسل
قسمت چهارم: عوامل موجب فراموش کردن نام راوی
❇️ فراموش کردن نام راوی علل مختلفی دارد، گاه شخص، دو استاد دارد و از این دو استاد مطالبی را شنیده است. هر چه شباهت این دو استاد بیشتر باشد، احتمال فراموش کردن نام آنها و خلط بین آنها، بیشتر است.
مثلاً حاج آقای والد مطالب زیادی را از اخوان مرعشی بدون تعیین آنها نقل کرده است. ایشان در حاشیه جرعهای از دریا بیان کردهاند: «بنده مطالب زیادی را از اخوان مرعشی شنیدهام، امّا چون این دو برادر، در بسیاری از موارد، اطّلاعات واحدی داشته و مطلب واحدی را هر دو نقل کردهاند، فراموش کردهام که این مطلب خاصّ را از کدام یک شنیدهام، و به همین دلیل، اخوان مرعشی تعبیر میکنم. (۱)
🔸 ابن ابی عمیر میگوید: برخی از اصحاب، مطالبی را از عامّه شنیده و مطالبی را از امام علیه السلام تحمّل کردهاند، امّا در برخی از مواقع، این دو مطلب با هم خلط شده و مطلب عامّه را به امام علیه السلام نسبت داده، و مطلب امام علیه السلام را به عامّه منتسب کردهاند. من برای جلوگیری از خلط بین این دو، هر چند از عامّه مطالبی را شنیدهام، امّا تقیّد به این دارم که از عامّه هیچ مطلبی را نقل نکنم. (۲)
✳️ یکی از جهات تعبیر «عن أحدهما» توسّط روات نیز، همین نکته است، به خصوص در مواردی که تعیّن آن اهمّیتی نداشته است.
——————————————————
1️⃣ جرعه ای از دریا، ج۲، ص۴۰۸، پاورقی: آقایان آسیّد مهدی و آسیّد کاظم اخوان مرعشی – فرزندان مرحوم آسیّد محمّدرضا - دوقلو بودند، و چون شباهت زیادی به هم داشتند، افراد در تشخیص آنها دچار مشکل میشدند. مرحوم حاج آقای والد ما (آیت الله سیّد احمد زنجانی) میفرمود: اگر یکی از آنها را میدیدم و به او خیر مقدم میگفتم، و از زمان ورودش میپرسیدم، اگر دومی را میدیدم، دیگر از وی سؤال نمیکردم، چون احتمال میدادم همان برادر اوّل باشد! هر دو برادر خیلی شیرین و دارای اطّلاعات حوزوی زیادی بودند. همچنین هر دو، داماد مرحوم آسیّد عبدالهادی شیرازی بودند. پدرشان مرحوم آسیّد محمّدرضا از علمای معروف بود، و فی الجمله مقلّد نیز داشت.
به جهت شباهت آنها، در نوع مطالبی که من از این دو برادر نقل میکنم، ناقل معیّن نیست، مگر در مواردی که به آن تصریح شود.
2️⃣ اختیار الرجال، ص۵۹۰-۵۹۱، رقم۱۱۰۵: عَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدٍ الْقُتَيْبِيُّ قَالَ: قَالَ أَبُو مُحَمَّدٍ الْفَضْلُ بْنُ شَاذَانَ: سَأَلَ أَبِي رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ مُحَمَّدَ بْنَ أَبِي عُمَيْرٍ، فَقَالَ لَهُ: «إِنَّكَ قَدْ لَقِيتَ مَشَايِخَ الْعَامَّةِ، فَكَيْفَ لَمْ تَسْمَعْ مِنْهُمْ؟»
فَقَالَ: «قَدْ سَمِعْتُ مِنْهُمْ، غَيْرَ أَنِّي رَأَيْتُ كَثِيراً مِنْ أَصْحَابِنَا قَدْ سَمِعُوا عِلْمَ الْعَامَّةِ وَ عِلْمَ الْخَاصَّةِ، فَاخْتَلَطَ عَلَيْهِمْ حَتَّى كَانُوا يَرْوُونَ حَدِيثَ الْعَامَّةِ عَنِ الْخَاصَّةِ، وَ حَدِيثَ الْخَاصَّةِ عَنِ الْعَامَّةِ، فَكَرِهْتُ أَنْ يَخْتَلِطَ عَلَيَّ، فَتَرَكْتُ ذَلِكَ وَ أَقْبَلْتُ عَلَى هَذَا.»
🔺درس خارج اصول استاد سیّد محمّد جواد شبیری زنجانی، تاریخ: ۷ مهر ۱۳۹۸
•┈┈••••✾•🌿🌺🌿•✾•••┈┈•
📲 ثواب انتشار این پیام با شما📿
کانال درس رجال استاد سید محمد جواد سید شبیری
https://eitaa.com/joinchat/3382378498C19ca80d707
https://t.me/rejal_shobeiri
💠 سلسله مطالبی پیرامون احادیث مرسل
قسمت پنجم (قسمت آخر): عوامل موجب فراموش کردن نام راوی و عدم اهتمام به ذکر آن
🔸 عامل دیگر به جهت علوّ مقام و تشخّص مرویٌ عنه است، مانند ائمّه معصومین علیهم السلام.
ابوبصیر از امام صادق علیه السلام میپرسد: روایات زیادی را از شما و پدر شما شنیدهام، و در برخی از موارد نمیدانم که این روایت خاصّ را آیا از شما و یا از پدرتان شنیدهام.
حضرت علیه السلام میفرمایند: «نقل از من یا پدر من تفاوتی ندارد، و نقل از پدر من پیش من محبوبتر است. (۱)
البته راوی نباید با تعابیری مانند «سمعتُ» که کذب است، نقل نماید و یا با تعابیری مانند «قال» روایت کند. علّت کلام امام صادق علیه السلام نیز این است که سخنان ایشان همان سخنان پدر ایشان است، و فرمایشات امام باقر و امام صادق علیهما السلام واحد است. ایشان مقیّد به این هستند که نام پدر ایشان بیشتر برده شود، و جایگاه امام باقر علیه السلام در بین مردم بالاتر رود.
🔹 گاهی نیز علّت عدم اهتمام در ذکر راوی، معتبر نبودن راوی و تشخّص نداشتن اوست.
خلاصه مباحث اینکه، عوامل مختلفی برای ارسال و عدم ذکر نام راوی وجود دارد، و تنها یکی از این عوامل، فراموشی نام راوی به علّت عدم اهتمام ناشی از معتبر نبودن راوی است. در حالی که در برخی از موارد، عدم اهتمام به نام راوی، به علّت ثقه بودن او میباشد. به همین دلیل نمیتوان برای عدم اهتمام راوی، نقش پررنگی را در تأیید ضعیف بودن او، قائل شد، زیرا امکان دارد تعبیر «بعض أصحابنا» به علّت معاصر بودن مرویٌ عنه ثقه است، و یا به جهت هم عصر بودن، نام او را نبرده است.
امکان دارد مطلبی را از دو استاد ثقه شنیده باشد، امّا به علّت خلط بین نام این دو و فراموش کردن راوی این روایت خاصّ، به «بعض أصحابنا» تعبیر کرده است، و به علّت ثقه بودن هر دو استاد، در ضبط نام او اهتمامی نداشته است. این احتمال نیز وجود دارد که راوی ضعیف بوده، و به علّت ضعف، اهتمامی به حفظ نام او نداشته است.
🔰 دو عامل ابتدایی به نفع وثاقت راوی بوده، و عامل اخیر به نفع ضعف راوی است.
در مجموع، نمیتوان گفت: مجموع این عوامل در برآیند حساب احتمالات باعث میشود که راوی ضعیف شمرده شود.
——————————————————————
1️⃣ الکافی، ج۱، ص۵۱، ح۴.
🔺درس خارج اصول استاد سیّد محمّد جواد شبیری زنجانی، تاریخ: ۷ مهر ۱۳۹۸
•┈┈••••✾•🌿🌺🌿•✾•••┈┈•
📲 ثواب انتشار این پیام با شما📿
کانال درس رجال استاد سید محمد جواد سید شبیری
https://eitaa.com/joinchat/3382378498C19ca80d707
https://t.me/rejal_shobeiri
💠 نظر آیت الله بروجردی پیرامون روایات قریب المضمون از راوی واحد، و تاثیر آن در اطلاق و تقیید
مرحوم آقای بروجردی در بسیاری اوقات، وقتی با دو یا چند نقل نزدیک به هم که از یک راوی نقل شده، برخورد می کردند؛ می فرمودند که این ها روایت واحده است، و به توسّط نقل به معنا، تفاوت های اندکی پیدا کرده و کم و زیاد شده است.
🔸 اگر روایات متعدّد باشد، بحث های اصولی همچون اطلاق و تقیید موضوعیت مییابد، ولی اگر روایات واحد باشد، این بحثها پیش نمیآید، زیرا در جایی که دو روایت باشد، میتوان گفت که یک روایت که از امام علیه السلام صادر شده، روایت دیگر را تقیید می زند، ولی در جایی که هر دو در واقع یک روایت باشند، و ندانیم که «ما صدر» به نحو مطلق بوده یا مقیّد، قهراً نمیتوان روایت مقیّد را قرینه برای روایت مطلق قرار داد.
🔺درس خارج فقه آیت الله سیّد موسی شبیری زنجانی (بحث نکاح)، تاریخ: ۱۱ مهر ۱۳۷۸
•┈┈••••✾•🌿🌺🌿•✾•••┈┈•
📲 ثواب انتشار این پیام با شما📿
کانال درس رجال استاد سید محمد جواد سید شبیری
https://eitaa.com/joinchat/3382378498C19ca80d707
https://t.me/rejal_shobeiri
💠 تحریف برخی ناسخین در عبارتی از زیارت جامعه کبیره / لزوم تبحّر برای حدس تصحیفات و تحریفات در متون روایی
🔸 در بحث فلسفه علم، یکی از تواناییهای نظریه علمی را، قدرت پیشبینی میدانند. در بحث تصحیف و تحریف نیز قدرت پیشبینی سقط، اهمّیت زیادی در کشف آن دارد و این قدرت برای آشنایان به اسناد و تصحیفات و تحریفات، در مرتبه بالایی وجود دارد.
▪️ به تناسب، ذکر این مطلب سودمند است که زمانی از حاج آقای والد دربارهی معنای «حُجَجِ اللَّهِ عَلَى أَهْلِ الدُّنْيَا وَ الْآخِرَةِ وَ الْأُولَى» در زیارت جامعه کبیره سؤال کردم.
ایشان فرمودند: باید در اینجا بین نسخه بدل و نسخه اصلی جمع شده باشد، زیرا در مقابل آخرت، گاه دنیا قرار گرفته و گاه اولی قرار میگیرد. برای روشن شدن این امر، باید تمام نسخ موجود از جامعه کبیره را مشاهده کرد.
بنده با مراجعه به نسخ زیارت، مشاهده کردم که «حُجَجِ اللَّهِ عَلَى أَهْلِ الدُّنْيَا وَ الْآخِرَةِ وَ الْأُولَى» نقل کتاب من لا یحضر الفقیه است ولی در عیون اخبار الرضا علیه السلام «حُجَجِ اللَّهِ عَلَى أَهْلِ الْآخِرَةِ وَ الْأُولَى» است و دنیا در آن وجود ندارد. (۱)
🔹 هر چند در اصطلاحات قرآنی، در مقابل آخرت، گاهی اولی قرار میگیرد، امّا در استعمالات متأخّر، مانند استعمالات روایی، به طور متعارف در مقابل آخرت، دنیا قرار میگیرد، و همین باعث میشود ناسخ با دیدن کلمهی آخرت، به دنیا منتقل شده و دنیا را بنویسد، یا در حاشیه، اولی به دنیا تفسیر شده باشد و در نسخ بعدی، این تفسیر به گمان حذف شدن، به متن اصلی منتقل شده باشد.
برای حاج آقای والد که به نسخ آشنایی دارند، در نگاه اوّل، حدس و گمان به تحریف ایجاد شد و اگر کسی غیر از ایشان بود، شاید برای او حدس هم تحقّق پیدا نمیکرد.
————————————————-
1️⃣ کتاب من لا یحضره الفقیه: ج۲، ص۶۱۰؛ عیون أخبار الرضا علیه السلام: ج۲، ص۲۷۳.
🔺درس خارج اصول استاد سیّد محمّد جواد شبیری زنجانی، تاریخ: ۱۰ مهر ۱۳۹۸
•┈┈••••✾•🌿🌺🌿•✾•••┈┈•
📲 ثواب انتشار این پیام با شما📿
کانال درس رجال استاد سید محمد جواد سید شبیری
https://eitaa.com/joinchat/3382378498C19ca80d707
https://t.me/rejal_shobeiri
230323_1007.mp3
13.49M
💠 #جلسه_علمی
📋 بررسی نظارت روایات اهل بیت علیهمالسلام بر فقه عامه
🎙استاد سیدمحمّدجواد #شبیری زنجانی
📆 پنجشنبه ۱۶ فروردین ۱۴۰۳
📌جلسه اول
•┈┈••••✾•🌿🌺🌿•✾•••┈┈•
📲 ثواب انتشار این پیام با شما📿
کانال درس رجال استاد سید محمد جواد سید شبیری
https://eitaa.com/joinchat/3382378498C19ca80d707
https://t.me/rejal_shobeiri
💠 عدم مناقشه در وثاقت بزرگان و اجلّاء شیعه
یکی از راههای توثیق محمّد بن موسی بن متوکّل، این است که او از مشایخ اصلی شیخ صدوق است و حتّی اگر اکثار روایت اجلّاء را در توثیق راوی کافی ندانیم، نباید در وثاقت وی تشکیک کنیم.
🔸 صاحب معالم در یکی از فوائد مقدّمه منتقی الجمان، اشاره به این نکته کرده است که برخی از افراد در نظر بدوی، مجهول شمرده شدهاند، امّا از اهتمام طائفه و نحوه برخورد آنها، میفهمیم که از ثقات هستند. ایشان در ادامه، احمد بن محمّد بن یحیی عطّار را یکی از این افراد نام برده است.
مرحوم صاحب منتقی، اکثار روایت اجلّاء را به توسعهای که ما قبول داریم، کافی در وثاقت نمیداند، امّا اکثار خاصّ را کاشف وثاقت میداند.
▪️ مثلاً ما راوی را با نقل ۳۰ یا ۴۰ روایت توسّط شیخ صدوق، توثیق میکنیم، امّا روایات شیخ صدوق از محمّد بن موسی بن متوکّل حدود ۳۰۰ تا ۴۰۰ روایت است. به عبارتی دیگر، این مشایخ از عمودهای طائفه بوده و اصول موضوعه علم حدیث، وثاقت آنان است و اگر این افراد، ثقه تلقّی نشوند، باید فاتحه علم حدیث را خواند.
🔹 بنده عبارتی را در حاشیه کتاب آقای سیّد کاظم حائری (مباحث الاصول) درباره حسین بن عبید الله غضائری دیدم که ایشان او را توثیق نمیکرد، البته ایشان در کتب بعدی از این نظر برگشتند. امّا در زمانی که درس ایشان شرکت میکردیم، ایشان او را توثیق نمیکرد. بنده عرض میکردم: حسین بن عبید الله غضائری محور حدیث بوده، و نجاشی در حدود ۲۰۰ ترجمه نام او را آورده، و بیشترین کسی که نجاشی طرق به کتب را از آنها اخذ کرده، همین حسین بن عبید الله است. نجاشی از او به شیخنا تعبیر کرده است (۱) و تردید در وثاقت او ناشی از بیذوقی است.
🔰 از سویی دیگر، در سیر أعلام النبلاء ذهبی در ترجمه حسین بن عبید الله غضائری آمده است: «هُوَ مِنْ طَبَقَةِ الشَّيْخ المُفِيْد فِي الجَلاَلَة عِنْد الإِمَامِيَّة، يَفْتَخِرُوْنَ بِهِمَا، و يخضعون لعلمهما حقّه و باطله.» (۲)
حتّی اگر این عبارت دیده نشده باشد، نحوه برخورد طائفه، نشانگر جایگاه حسین بن عبید الله غضائری در نزد امامیه است.
✳️ محمّد بن موسی بن متوکّل نیز به نحوی در رتبه حسین بن عبید الله غضائری است، و پس از پدر شیخ صدوق و ابن ولید، سومین استاد شیخ صدوق است، و امثال وی را نباید مورد مناقشه قرار داد.
امّا با این حال، آقای خویی اعتبار مشایخ شیخ صدوق را انکار کرده و شاهد بر آن را نقل شیخ صدوق از یک ناصبی بیان میکند.
———————————————————
1️⃣ رجال النجاشی: ص۶۹، رقم۱۶۶.
2️⃣ سیر أعلام النبلاء (ط - الحدیث): ج۱۳، رقم۸۸.
🔺درس خارج اصول استاد سیّد محمّد جواد شبیری زنجانی، تاریخ: ۱۳ مهر ۱۳۹۸
•┈┈••••✾•🌿🌺🌿•✾•••┈┈•
📲 ثواب انتشار این پیام با شما📿
کانال درس رجال استاد سید محمد جواد سید شبیری
https://eitaa.com/joinchat/3382378498C19ca80d707
https://t.me/rejal_shobeiri
💠 حجّیت توثیقات متأخّرین
مرحوم آقای خویی توثیقات متأخّرین را قبول ندارد، و بین توثیقات قدما و متأخّرین تفصیل قائل است. (۱)
به نظر مختار، بین توثیقات متأخّرین و قدما تفاوتی وجود ندارد و در توثیقات متأخّرین، اگر شاهد و احتمال قابل توجّهی وجود داشته باشد که از منبع مستقلّی اخذ شده، قابل پذیرش است.
🔸 علّت حجّیت توثیقات متأخّرین، همان وجهی است که برای اعتبار توثیقات قدما بیان میشود. درباره توثیقات قدما بیان شده که در فرض دوران امر بین حدس و حسّ، شهادت بر حسّی بودن حمل شده و اعتبار دارد. عین همین بیان در توثیقات متأخّرین نیز وجود دارد.
——————————————————-————-
1️⃣ معجم رجال الحدیث: ج۱، ص۴۲: « ... و ممّا تثبت به الوثاقة أو الحسن أن ينص على ذلك أحد الأعلام المتأخّرين، بشرط أن يكون من أخبر عن وثاقته معاصراً للمخبر أو قريب العصر منه، كما يتّفق ذلك في توثيقات الشيخ منتجب الدين، أو ابن شهرآشوب و أمّا في غير ذلك كما في توثيقات ابن طاووس و العلّامة و ابن داود و من تأخّر عنهم كالمجلسي، لمن كان بعيداً عن عصرهم فلا عبرة بها، فإنّها مبنيّة على الحدس و الاجتهاد جزماً.»
🔺درس خارج اصول استاد سیّد محمّد جواد شبیری زنجانی، تاریخ: ۱۵ مهر ۱۳۹۸
•┈┈••••✾•🌿🌺🌿•✾•••┈┈•
📲 ثواب انتشار این پیام با شما📿
کانال درس رجال استاد سید محمد جواد سید شبیری
https://eitaa.com/joinchat/3382378498C19ca80d707
https://t.me/rejal_shobeiri
🗓۲۷ رمضان سال ۱۱۱۱ق
🏳رحلت علامه مجلسی/۱
💠رهبرانقلاب
‼️مرحوم مجلسی یکی از علمای بزرگِ مظلومِ تاریخ ماست. عالم بزرگی است، برای خاطر اینکه از لحاظ علمی، مرد بسیار بلند پایهای است. خبرهی فنِّ حدیث است. خبرهی فنِّ رجال است. فقیه است. حدیث فهم است. شما ملاحظه بفرمایید بیانهایی که ایشان در «بحار» دارد، جزو علمیترین حرفهای دینی است که اگر کسی بخواهد روی «بحار» کار کند، ده کتاب زبدهی بزرگ، از آن بیرون میآید. یعنی اگر کسی بیانهای مجلسی را بهعنوان حلّ مشکلات اخبار و بیان اخبار مشکله جمع کند، یک کتاب قطور چند جلدی، پر از مطالب بسیار دقیق علمی در همهی فنون و زمینهها خواهد شد. یا همین دو شرح عظیمی که بر «تهذیب» و «کافی» دارد یعنی «مرآت العقول» و «ملاذ الاخیار» واقعاً دو کتاب فوقالعاده است! اگر یک نفر آدم بخواهد یک «مرآت العقول» بنویسد، یک عمر، وقت میگیرد. و این مرد، همینطور روان، این همه کتاب نوشته است. بنابراین، بزرگی ایشان، یکی به خاطر این است که ملّای بزرگی است! ۷۲/۳/۲۴
📸مزارعلامه،جوارمسجدجامع اصفهان
#نشربامنبع
@Jahade_tabeini
•┈┈••••✾•🌿🌺🌿•✾•••┈┈•
📲 ثواب انتشار این پیام با شما📿
کانال درس رجال استاد سید محمد جواد سید شبیری
https://eitaa.com/joinchat/3382378498C19ca80d707
https://t.me/rejal_shobeiri
🗓۲۷ رمضان سال ۱۱۱۱ق
🏳رحلت علامه مجلسی/۲
💠رهبر انقلاب:
‼️علّامهی مجلسی مرد خیلی بزرگی است، یعنی کسی نگاه کند به بیانهایی که ایشان در بحار - در ذیل روایات - دارد، میفهمد که این مرد هم فقیه است، هم متکلّم است، هم اهل عقلیّات است. مجلسی خیلی بزرگ است، منتها فقط به حدیث معروف شده؛ در حالی که اینجور نیست. ایشان محدّث هم هست - خب کتاب حدیث ایشان، بحارالانوار، کتاب بزرگی است - لکن فقیه متکلّم صاحبنظر است، گاهی اوقات ایشان یک آراء بسیار برجستهای در مسائل کلامی و عقلی - در ذیل روایات - دارد که اینها خیلی برجسته است. ۹۱/۱۲/۷
‼️یک گوشه از زندگی مجلسی که برای ما روشن نیست، فقه مجلسی است. فقاهت مجلسی، برای ما چندان روشن نیست. بروند در «بحار» در آن مجلّداتی که مربوط به مباحث فقهی است آرای فقهی مجلسی را پیدا کنند و یک رسالهی فقهی از «بحار» در بیاورند. یا آنجاها که ایشان در ذیل روایات «کافی» و «تهذیب» نظراتی دارد که پیداست فتوای اوست اینها را استخراج کنند و در بیاورند. به نظر من، این کارها، کشف گوشههای ناشناختهای از زندگی مجلسی است، مجلسی یک محدّث است؛ اما در چه ابعادی؟ ما خیلی محدّث داریم. اما او با چه کسی قابل مقایسه است؟ با صاحب «وسائل» یا «فیض»؟ اینها را آدم باید حساب کند! یک وقت دیدید اگر اینها را در میزان گذاشتیم، پی بردیم که چند نفر صاحب «وسائل» هم یک مجلسی نمیشوند! ممکن است به این نتیجه برسیم. باید وزن حدیث شناسیِ او را بهدست بیاوریم! ۷۲/۳/۲۴
@Jahade_tabeini
•┈┈••••✾•🌿🌺🌿•✾•••┈┈•
کانال درس رجال استاد سید محمد جواد سید شبیری
https://eitaa.com/joinchat/3382378498C19ca80d707
علامه مجلسی/۳
این مرد بزرگ، چون به فکر عوام زمان خودش هم بوده، چند کتاب فارسی هم نوشته و لذا در سطح یک «فارسینویس» تنزّل کرده است تا عوامالنّاس هم از اینها یعنی «حیات القلوب» و «حقّالیقین» و «حلیه المتقین» استفاده کنند. اینها واقعاً جزو ظلمهایی است که برخی از ما، نسبت به بعضی از بزرگان، مرتکب میشویم؛ از جمله، نسبت به این مرد با عظمت و ملّایی به این بزرگی، یعنی نویسندهی «بِحارالانوار». حالا فرضاً یک کتاب فارسی هم نوشته است؛ اینکه گناه نیست! ایشان مرد بزرگی است. شما ببینید این مرد، چه کارهایی انجام داده است! اوّلین تفسیر موضوعی «تفصیل الایات» را مجلسی نوشته است. شما در این ۲۵ جلد بحار که نگاه کنید، میبینید برحسب موضوعات مختلف، از موضوعات «ژول لابوم» (مستشرق فرانسوی)، بهمراتب مفیدتر است. یعنی تفصیلی که ژول لابومِ فرانسوی کرده، تفصیلی نیست که یک مسلمان به آن احتیاج داشته باشد. برای تفصیل قرآن، دید و سبک نگرش غربی او، هادی او بوده است. اما مرحوم مجلسی تفصیلی کرده که یک عالم دینی میتواند از آن استفاده کند. همچنین، ایشان اوّل کسی است که «نهجالبلاغه» را تقسیم و فصلبندی کرده است. احادیث را ایشان فصلبندی کرده است؛ آن هم یک فصلبندی وسیع. کار مجلسی، واقعاً فوقالعاده است و قابل بیان نیست. اصلاً عظمت کار مجلسی در«بحار» و در کارهای حاشیهایاش، در کلمات نمیگنجد.این «مرآت العقول» و «ملاذ الاخیار» و غیره، کارهایِ حاشیهایِ ایشان است که معلوم است آنهارا در حاشیهی «بحار» انجام داده.۷۲/۳/۲۴
#نشربامنبع
درس رجال استاد سیدمحمدجوادسیدشبیری
https://eitaa.com/joinchat/3382378498C19ca80d707
فعلا قابلیت پخش رسانه در مرورگر فراهم نیست
مشاهده در پیام رسان ایتا
🔹 علّامۀ مجلسی و جریان انحرافی متصوفه
🔺از بیانات آیتالله شبیری زنجانی «مدّ ظلّه»
(بهمناسبت ۲۷رمضان المبارک، سالروز وفات علامه محمد باقر مجلسی (رضوان الله علیه) م۱۱۱۰ق]
•┈┈••••✾•🌿🌺🌿•✾•••┈┈•
📲 ثواب انتشار این پیام با شما📿
کانال درس رجال استاد سید محمد جواد سید شبیری
https://eitaa.com/joinchat/3382378498C19ca80d707
https://t.me/rejal_shobeiri
سید جواد جلسه چهارم.MP3
27.92M
💠 #جلسه_علمی
📋 بررسی نظارت روایات اهل بیت علیهمالسلام بر فقه عامه
🎙استاد سیدمحمّدجواد #شبیری زنجانی
📆 یکشنبه ۱۹ فروردین ۱۴۰۳
📌جلسه چهارم
•┈┈••••✾•🌿🌺🌿•✾•••┈┈•
📲 ثواب انتشار این پیام با شما📿
کانال درس رجال استاد سید محمد جواد سید شبیری
https://eitaa.com/joinchat/3382378498C19ca80d707
https://t.me/rejal_shobeiri
💠 مسئله انتساب کتب به اشخاص
(مثال موردی: المسائل الصاغانیة شیخ مفید)
🔸در انتساب کتاب به شخص، همين مقدار كافى است كه كتاب به نام او گفته شده باشد، و با اسناد مؤلّف هم تطبيق بكند، و قرينهاى هم بر خلافش نباشد.
🔹 همه كتبى كه به نام اشخاص هستند، همينطور است، و الّا اين كه عين آن كتاب كه مؤلّف نوشته است به دست ما رسيده باشد، اينطور كه نيست. و لذا اين اشكال آقاى خويى كه ما نمىدانيم مسائل صاغانيه مال شيخ مفيد باشد و شايد ساختهاند، (۱) وارد نيست. و اين كه ايشان احتمال موضوع بودن را داده است، بدون هيچ شاهدى فرموده است.
——————————————————————
1️⃣ المستند فی شرح العروة الوثقی، ج۳، ص۲۶۳: « ... و لكنّه ضعيف السند بالقاسم بن عروة فإنّه لم يوثّق. نعم قد وثّق في الرسالة الصاغانية المطبوعة المنسوبة إلى الشيخ المفيد، ولكنّه لم يثبت كون هذا المطبوع له بعد اشتماله على أشياء يطمأنّ بعدم صدورها منه، فإنّه و إن كانت له رسالة بهذا الاسم إلّا أنّ انطباقها على هذا الموجود غير معلوم، فلا يسعنا الاعتماد عليه.»
🔺درس خارج فقه آیت الله سیّد موسی شبیری زنجانی (کتاب الصوم): ج۴، ص۲۴۴-۲۴۵، تاریخ: ۱۲ آبان ۱۳۸۹
•┈┈••••✾•🌿🌺🌿•✾•••┈┈•
📲 ثواب انتشار این پیام با شما📿
کانال درس رجال استاد سید محمد جواد سید شبیری
https://eitaa.com/joinchat/3382378498C19ca80d707
https://t.me/rejal_shobeiri
سید جواد جلسه دوم.mp3
25.73M
💠 #جلسه_علمی
📋 بررسی نظارت روایات اهل بیت علیهمالسلام بر فقه عامه
🎙استاد سیدمحمّدجواد #شبیری زنجانی
📆 جمعه ۱7 فروردین ۱۴۰۳
📌جلسه دوم
•┈┈••••✾•🌿🌺🌿•✾•••┈┈•
📲 ثواب انتشار این پیام با شما📿
کانال درس رجال استاد سید محمد جواد سید شبیری
https://eitaa.com/joinchat/3382378498C19ca80d707
https://t.me/rejal_shobeiri
سید جواد جلسه سوم.mp3
28.63M
💠 #جلسه_علمی
📋 بررسی نظارت روایات اهل بیت علیهمالسلام بر فقه عامه
🎙استاد سیدمحمّدجواد #شبیری زنجانی
📆 شنبه ۱8 فروردین ۱۴۰۳
📌جلسه سوم
•┈┈••••✾•🌿🌺🌿•✾•••┈┈•
📲 ثواب انتشار این پیام با شما📿
کانال درس رجال استاد سید محمد جواد سید شبیری
https://eitaa.com/joinchat/3382378498C19ca80d707
https://t.me/rejal_shobeiri
💠 ۲۷ ماه مبارک رمضان، سالروز وفات إحیاگر تشیع علوی، شیخ الاسلام علامه مجلسی "قدّس سرّه"
❖ مرحوم آیت الله صافی گلپایگانی:
در کتاب "بحارالأنوار" بقدرى آموزش عقايد وجود دارد، كه با وجود آنها از رفتن به در خانه ديگران بىنياز مىباشيم!
📚 شرح حدیث عرض دین حضرت عبدالعظیم حسنی، ص۲۳
•┈┈••••✾•🌿🌺🌿•✾•••┈┈•
📲 ثواب انتشار این پیام با شما📿
کانال درس رجال استاد سید محمد جواد سید شبیری
https://eitaa.com/joinchat/3382378498C19ca80d707
https://t.me/rejal_shobeiri
سید جواد جلسه پنجم.MP3
36.28M
💠 #جلسه_علمی
📋 بررسی نظارت روایات اهل بیت علیهمالسلام بر فقه عامه
🎙استاد معظم آقای حاج سیدمحمّدجواد #شبیری
📆 دوشنبه 20 فروردین ۱۴۰۳
📌جلسه پنجم
•┈┈••••✾•🌿🌺🌿•✾•••┈┈•
📲 ثواب انتشار این پیام با شما📿
کانال درس رجال استاد سید محمد جواد سید شبیری
https://eitaa.com/joinchat/3382378498C19ca80d707
https://t.me/rejal_shobeiri
01-14030116.pdf
156.4K
#متن_خام_pdf
💠 #جلسه_علمی
📋 بررسی نظارت روایات اهل بیت علیهمالسلام بر فقه عامه
🎙استاد سیدمحمّدجواد #شبیری زنجانی
📆 پنجشنبه ۱۶ فروردین ۱۴۰۳
📌جلسه اول
•┈┈••••✾•🌿🌺🌿•✾•••┈┈•
📲 ثواب انتشار این پیام با شما📿
کانال درس رجال استاد سید محمد جواد سید شبیری
https://eitaa.com/joinchat/3382378498C19ca80d707
https://t.me/rejal_shobeiri
💠 ضرورت مراجعه اهل تحقیق به مصادر اصلی و عدم اکتفا به کتاب وسائل
🔰 خوب است که به مصادر [اصلی] مراجعه شود و به اين كتابهاى دست دوم مثل وسائل اكتفاء نگردد. [در این بحث] اگر به تهذيب مراجعه شود، اين اختلاف نسخه، در تهذيب وجود ندارد و مربوط به خود وسائل است.
❇️ مرحوم صاحب وسائل سه دفعه وسائل را مبيضّه و سه دفعه هم مسودّه كرده است، و در هر دفعه هم، زياد و كم و بالا و پايين كرده است، و لذا اگر آن چاپهاى اوّل را نگاه كنيد با چاپهاى بعد، به خصوص در باب صوم فرق دارند؛ چون كتاب فضائل الأشهر الثلاثة مرحوم صدوق در دستش نبوده است و بعداً به دستش رسيده است، و لذا در آن چاپهاى اوّل و دوم، رواياتى كه از اين كتاب است، آورده نشده است.
🔺درس خارج فقه آیت الله سیّد موسی شبیری زنجانی (کتاب الصوم): ج۴، ص۲۶۳-۲۶۴، تاریخ: ۹ آذر ۱۳۸۹
•┈┈••••✾•🌿🌺🌿•✾•••┈┈•
📲 ثواب انتشار این پیام با شما📿
کانال درس رجال استاد سید محمد جواد سید شبیری
https://eitaa.com/joinchat/3382378498C19ca80d707
https://t.me/rejal_shobeiri
💠 مؤلّف تفسیر قمی موجود: علی بن ابراهیم یا علی بن حاتِم قزوینی
🔸 تفسیر موجود غیر از تفسیر علی بن ابراهیم بوده و رابطه آن با تفسیر علی بن ابراهیم قمی، عموم و خصوص من وجه است. محور اصلی تفسیر در قسمت ابتدایی کتاب، تفسیر علی بن ابراهیم است و به مرور، نقلیات از علی بن ابراهیم کمتر شده و در قسمتهای پایانی کتاب، اکثر نقلیات از غیر علی بن ابراهیم است.
🔹حاج آقای والد با توجّه به این نکته که عمده مشایخ وارد شده در صدر اسنادی که از علی بن ابراهیم نقل نشده، مشایخ علی بن حاتِم قزوینی هستند، استظهار میکنند که تفسیر موجود، متعلّق به علی بن حاتِم قزوینی است. این مطلب به نظر ما تمام است. (۱)
———————————————————
1️⃣ برای مطالعه بیشتر، ر.ک: دانشنامه جهان اسلام، ج۷، ص۷۰۰-۷۰۳، مدخل «تفسیر علی بن ابراهیم قمی»؛ آینه پژوهش، شماره ۴۸، بهمن و اسفند ۱۳۷۶، یادداشت «در حاشیه دو مقاله»، ص۵۰.
🔺درس خارج اصول استاد سیّد محمّد جواد شبیری زنجانی، تاریخ: ۱۷ مهر ۱۳۹۸
•┈┈••••✾•🌿🌺🌿•✾•••┈┈•
📲 ثواب انتشار این پیام با شما📿
کانال درس رجال استاد سید محمد جواد سید شبیری
https://eitaa.com/joinchat/3382378498C19ca80d707
https://t.me/rejal_shobeiri
💠 تعویض سند
👤 #استاد_سیدمحمدجواد_شبیری
🔻 #تعویض سند قدمایی بر اساس مساله #اجازات عام انجام میشده است.
بر فرض مثال، شیخ #طوسی به #فهرست شیخ #صدوق مراجعه میکند و چنین عبارتی را مشاهده میکند: «اخبرنی محمّد بن حسن بن ولید ....» که شیخ صدوق، #طریق خود را ذکر میکند. از آن رو که شیخ صدوق، نزد شیخ طوسی #ثقه و مورد اعتماد است، برای شیخ طوسی، طریق محمّد بن حسن بن احمد بن ولید ثابت میگردد. شیخ طوسی، خود یک طریق دیگری نیز به محمّد بن حسن بن ولید دارد. پس از آنکه طریق صدوق برای او مورد اعتماد گشت، طریق خودش را جایگزین طریق صدوق به روایت مورد نظر میکند. این جایگزینی به غرض کمکردن واسطه در نقل روایت انجام میشود....
📚 درس خارج فقه، ۲۵ بهمن ۱۴۰۲
تقریر این جلسه👇👇👇
https://eitaa.com/1596960/3870
ادامه مطلب و مباحثه 👇👇
http://mobahathah.ir/showthread.php?tid=3392
•┈┈••••✾•🌿🌺🌿•✾•••┈┈•
📲 ثواب انتشار این پیام با شما📿
کانال درس رجال استاد سید محمد جواد سید شبیری
https://eitaa.com/joinchat/3382378498C19ca80d707
https://t.me/rejal_shobeiri
هدایت شده از
💠 لزوم انسداد در صورت عدم حجیت خبر ثقه
👤 #استاد_شهیدی
مراد از خبر واحد، خبری است که مفید علم نیست ولو از دو نفر نقل شده باشد.
مرحوم خویی فرمودهاند: عدم حجیت خبر ثقه مستلزم انسداد باب علم به احکام است .
ولی مرحوم روحانی و آیت الله سیستانی خبر ثقه را فقط در صورت وثوق شخصی به صدق خبر حجت میدانند ولی در عین حال ملتزم به انسداد باب علم نیز نشدند و معتقد هستند که انسان در صورت ممارست در فقه از اخبار ثقات وثوق به احکام پیدا میکند.
برای ما تصدیق این مطلب مشکل است. زیرا....
📚 درس خارج اصول، ۵ اسفند ۱۴۰۲
✅ ادامه این مطلب و مباحثه علمی در این موضوع را در تالار علمی فقاهت دنبال کنید.
http://mobahathah.ir/showthread.php?tid=3354
┄══•ஜ۩🌹۩ஜ•══┄
کانال درس اصول سید محمد جواد سید شبیری
http://eitaa.com/joinchat/3272605701C0771af71b5