برشی از
#تفسیر_تسنیم_جلد_اول(48)
#تفسیر_قرآن
#تفسیر_تخصصی
#سوره_حمد
#الحمد_لله_رب_العالمین
#لطائف_و_اشارات
#آیت_الله_جوادی_آملی
🔅🔅🔅
اَلْحَمْدُ لِلّهِ رَبِّ الْعالَمِينَ (2)
📌 لطايف و اشارات
✅ 4 ـ راز اختصاص حمد به خدا
▪ ... در قرآن كريم هر جا سخن از حمد خدا (الحمد لله) مطرح است نعمتي از نعم الهي و فيضي از فيوضات او به عنوان دليل و حد وسط برهان بيان مي شود؛ مانند اين كه در سورهي مباركهي حمد بعد از حمد، ربوبيّت مطلقه: (ربّ العالمين)، رحمت مطلقه: (الرّحمن)، رحمت خاصّه: (الرّحيم) و مالكيّت مطلقه خدا: (مالك يوم الدين) مطرح شده و هر يك حدّ وسط برهاني براي اختصاص حمد براي خدا قرار گرفته است كه هم ناظر به نظام تكوين است و هم نظام تشريع. چنانكه در سورهي مباركهي فاطر نيز نوپديد كردن آسمانها و زمين (فاطر السماوات والأرض) و در سورهي أنعام، خلقت آسمانها و زمين وپديد آوردن نور و ظلمت و در سورهي سباي مالكيت آنچه در آسمانها و زمين است، حدّ وسط برهان واقع شده است، كه ناظر به نظام تكوين است و در سورهي مباركهي كهف، فرو فرستادن كتاب آسماني بر پيامبر حدّ وسط برهان قرار گرفته است كه ناظر به نظام تشريع و كلمات تدويني خداوند است.
▪ از ملاحظهي موارد حمد در قرآن کريم بر مي آيد كه افزون بر آن كه مجموعه آيات تكويني يا تدويني خداوند يك جا حدّ وسط برهانِ اختصاص حمد براي خداوند واقع مي شود، نظير: (الحمد لله ربّ العالمين) و (الحمد لله الذي أنزل علي عبده الكتاب) [سورهي كهف، آيهي 1.]،
▪ هر يك از آيات تكويني و تدويني نيز[2]به طورمستقل حدّ وسط برهان قرار مي گيرد؛ مانند: (الحمد لله الذي له ما في السماوات وما في الأرض) [سورهي سبأ، آيهي.]نسبت به نظام تكوين و (الحمد لله الذي هدانا لهذا وما كنّا لنهتدي لولا أن هدانا الله) [سورهي اعراف، آيهي 43.]نسبت به نظام تكوين و تدوين؛ تا ثابت شود كه هر يك از اين موجودات فقير و ممكن و نيازمند فاعل و خالق هستند و تنها ذات اقدس الهي است كه غنيّ محض است. پس همهي حمدها از آنِ اوست و محمود حقيقي تنها اوست.
▪ برهان دوم: همان گونه كه در بحث تفسيري گذشت، از ديدگاه قرآن كريم، سراسر عوالم هستي امكاني از آن جهت كه آفريدهي خداست، زيبا و نيكوست؛ پس همهي جمالها از آنِ خداي سبحان است و چون حمد همان ثنا و ستايش در برابر كار زيباست، از اين رو همهي حمدها از آنِ خداوند جميلِ جمال آفرين است.
⬅ ادامه دارد...
🔅🔅🔅
✅ قرآن همراه است و هم راه
✳همواره با قرآن باشیم
@rahighemakhtoom