🌱 در باب آداب مداحی و مرثیه‌سرایی ✍برگی از سفرنامه سید هبة الدین شهرستانی: در ۱۲ ذی القعده [۱۳۳۰.ق] در العمارة، بزرگان شهر از شیعه و سنی نزد ما جمع شدند. در بینشان شیخ طاهر، شاعر العمارة حضور داشت؛ بلند شد و سروده‌ای از خود در مدح [امام] حسین علیه‌السلام خواند: سَكِرتُ بحُبِّهِما ما صَحَوتُ وفيه لِواءَ خُطوبي لَوَيتُ (از عشق آن دو مست شدم و به هوش نیامدم و در آن بیرق مصائبم را پیچیدم). از من خواست شعر را اصلاح کنم. گفتم: شیخ! مستی در نظر ما هم‌چون زنا و لواط و قمار و دزدی است. هم از نظر شرع و هم از نظر عقل، اسمی است برای یک معنای پلید و مناسب پاکی و قداست اهل‌بیت علیهم‌السلام نیست که با چنین نام‌های زشتی از ساحت آن‌ها و آن چه به ایشان مربوط است، تعبیر کنی. اگر کسی بگوید: تقامرت في حب النبي محمد صلی‌الله‌علیه‌وآله [در عشق پیامبر محمد صلی‌الله‌علیه‌وآله قمار کردم] سخنش را زشت نمی‌شمری؟ قمار زشت‌تر از مستی نیست. حاضران سخن مرا نیکو شمردند و از شیخ طاهر خواستند شعر را تغییر دهد. او بالبداهة تغییرش داد و گفت: رَضَعتُ بثَديِ الوَلا ما فُطِمتُ وفيه لِواء خُطوبي لَويتُ. (از سینه ولایت شیر نوشیدم و از آن بازگرفته نشدم و ...) 📚رحلة السيد هبة الدين الشهرستاني إلى الهند، ص٥٢-٥٣. پ.ن: تصویرش هم زیباست، روزگاری که کلام عالم اعتبار و قیمت دارد؛ حاضرین نیکو شمرند و شاعر فی المجلس اصلاح نماید ...

📜 حب حسین(ع) 🔸ابن‌ قولویه‌ قمی‌، محدث‌ و فقیه‌ قرن چهارم، روایتی از امام باقر(ع) گزارش می‌کند که فرموده‌اند: 🔺کسى که می‌‌خواهد بداند آیا اهل بهشت است یا نه، پس دوستى ما را بر دلش عرضه کند، اگر پذیرفت، مؤمن است و کسى که دوست‌دار ماست، باید مشتاق و شیفته زیارت حسین(ع) باشد، پس هرکس اهل زیارت حسین(ع) باشد، او را محبّ خود می‌‌دانیم و از اهل بهشت خواهد بود، و کسى که اهل زیارت حسین(ع) نباشد، ایمانش کاستی دارد. 🏷و بِإِسْنَادِهِ عَنْ سَيْفِ بْنِ عَمِيرَةَ عَنْ أَبِي بَكْرٍ الْحَضْرَمِيِّ عَنْ أَبِي جَعْفَرٍ ع قَالَ سَمِعْتُهُ يَقُولُ‌ مَنْ أَرَادَ أَنْ يَعْلَمَ أَنَّهُ مِنْ أَهْلِ الْجَنَّةِ فَيَعْرِضُ حُبَّنَا عَلَى قَلْبِهِ فَإِنْ قَبِلَهُ فَهُوَ مُؤْمِنٌ وَ مَنْ كَانَ لَنَا مُحِبّاً فَلْيَرْغَبْ فِي زِيَارَةِ قَبْرِ الْحُسَيْنِ ع فَمَنْ كَانَ لِلْحُسَيْنِ ع زَوَّاراً عَرَفْنَاهُ بِالْحُبِّ لَنَا أَهْلَ الْبَيْتِ وَ كَانَ مِنْ أَهْلِ الْجَنَّةِ وَ مَنْ لَمْ يَكُنْ لِلْحُسَيْنِ زَوَّاراً كَانَ نَاقِصَ الْإِيمَانِ. 📚 کامل الزیارات:۱، ۱۹۳.

📜دعبل‌خزاعی، شاعر و قصیده‌سرای‌شیعی 🔹بنابر گزارش ابوالفرج اصفهانی، مورخ قرن چهارم، دعبل خزاعی از شیعیان و دلدادگان علی بن ابی‌طالب (ع) بود. 🏷تشيعه و مكافأة علي بن موسى الرضا له... كان دعبل من الشيعة المشهورين بالميل إلى علي صلوات اللّه عليه... 📚الاغانی: ۲۰، ۲۹۴.  🔸خطیب بغدادی، عالم قرن پنجم، دعبل از طایفه خزاعیان از طوایف شیعی و شاعر بود. پدرش علی بن رزین بن عثمان بن عبدالرحمن بن عبدالله بن بدیل ورقاء خزاعی بود. 🏷 دعبل بن علي بن رزين بن عثمان بن عبد الله بن بديل بن ورقاء أبو علي الخزاعي الشاعر أصله من الكوفة ويقال من قرقيسيا وكان ينتقل في البلاد وأقام ببغداد مدة ثم خرج منها هاربا من المعتصم لما هجاه وعاد إليها بعد ذلك 📚تاریخ بغداد: ۸، ۳۷۸. 🔹مرحوم کلینی، ملاقات او را با امام رضا (ع) و امام جواد (ع) در کتاب اصول کافی نقل کرده است. 🏷عَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ سَهْلِ بْنِ زِيَادٍ عَنْ عَلِيِّ بْنِ الْحَكَمِ عَنْ دِعْبِلِ بْنِ عَلِيٍ‌ أَنَّهُ دَخَلَ عَلَى أَبِي الْحَسَنِ الرِّضَا ع وَ أَمَرَ لَهُ بِشَيْ‌ءٍ فَأَخَذَهُ وَ لَمْ يَحْمَدِ اللَّهَ قَالَ فَقَالَ لَهُ لِمَ لَمْ تَحْمَدِ اللَّهَ قَالَ ثُمَّ دَخَلْتُ بَعْدُ عَلَى أَبِي جَعْفَرٍ ع وَ أَمَرَ لِي بِشَيْ‌ءٍ فَقُلْتُ الْحَمْدُ لِلَّهِ فَقَالَ لِي تَأَدَّبْتَ 📚الکافی: ۱، ۴۹۶. 🔸بنا بر گزارش شیخ صدوق، شعر دعبل که هنگام ملاقات با امام رضا(ع) خوانده شد، با عنوان«مدارس آيات خلت من تلاوة» آغاز شده است. 🏷 دخل دعبل بن علي الخزاعي (ره) علي موسى الرضا عليهما السلام بمرو فقال له: يا بن رسول الله (ص) إني قد قلت فيك قصيدة وآليت على نفسي أن لا أنشدها أحدا قبلك فقال عليه السلام: هاتها فانشده: "مدارس آيات خلت من تلاوة * ومنزل وحي مقفر العرصات فلما بلغ إلى...  📚عیون اخبارالرضا(ع): ۱، ۲۹۴. 🔹ابوالفرج اصفهانی، عالم قرن چهارم، در گزارشی این قصیده را تحسین نموده و بیان داشته که پس از اینکه امام رضا(ع) این قصیده را شنید یکصد دینار از دینارهایی که به اسم مبارک امام ضرب شده بود، به همراه جُبّه ای به وی داد. 🏷من أحسن الشعر و فاخر المدائح المقولة في أهل البيت، عليهم السّلام، و قصد بها أبا الحسن عليّ بن موسى الرّضا، عليه السّلام، بخراسان، فأعطاه عشرة آلاف درهم/ من الدراهم المضروبة باسمه، و خلع عليه خلعة من ثيابه... 📚الاغانی: ۲۰، ۲۹۵. 🔹شیخ صدوق، گزارش می‌کند که امام رضا (ع) پس از شنیدن قصیده فرمودند: «آیا من دو بیت به اشعار تو ملحق کنم تا قصیده ات تمام و کامل شود؟ دعبل عرض کرد: «بله یابن رسول الله! » 🔺حضرت فرمود:"قبر بطوس یالها من مصیبة الحت علی الاحشآء بالزفرات الی الحشر حتی یبعث الله قائما یفرج عنا الهم والکربات"زهرا جان! قبری هم از فرزندان تو در طوس است که مصیبتش جانکاه و سوزنده است تا خداوند قائمی را برانگیزد و هم و غم ما را بزداید. 🔺دعبل پرسید: یابن رسول الله! من چنین قبری نمی‌شناسم. در طوس قبر کیست؟ حضرت فرمود: «آنجا قبر من است. چند روزی بیشتر نمی‌گذرد که طوس محل رفت و آمد شیعیان و زائران من می‌شود. و هر کس مرا زیارت کند با من و درجه من در روز قیامت است در حالی که آمرزیده شده است » 🏷 قال له الرضا عليه السلام: أفلا الحق لك بهذا الموضع بيتين بهما تمام قصيدتك؟ فقال: بلى يا ابن رسول الله، فقال عليه السلام: وقبر بطوس يا لها من مصيبة * توقد في الاحشاء بالحرقات إلى الحشر حتى يبعث الله قائما * يفرج عنا الهم والكربات فقال دعبل: يا ابن رسول الله هذا القبر الذي بطوس قبر من هو؟ فقال الرضا عليه السلام: قبري ولا تنقضي الايام والليالي حتى تصير طوس مختلف شيعتي وزواري ألا فمن زارني في غربتي بطوس كان معي في درجتي يوم القيامة مغفورا  📚عیون اخبارالرضا(ع) : ۱، ۲۹۵. 🔸 ابوالفرج اصفهانی، درباره دعبل بر این باور است که: دعبل شاعر خوش طبع و هجو گری پلید زبان بود که هیچ یک از خلفا و وزراء و فرزندانشان از شر هجو او در امان نماندند. 🏷 شاعر متقدّم مطبوع هجاء خبيث اللسان، لم يسلم عليه أحد من الخلفاء و لا من وزرائهم و لا أولادهم و لا ذو نباهة... 📚الاغانی: ۲۰، ۲۹۴. 🔸خطیب بغدادی، تاریخ‌نگار قرن پنجم هجری، نیز به این امر اشاره دارد. 🏷...وكان خبيث اللسان قبيح الهجاء...  📚تاریخ بغداد: ۸، ۳۷۸.

📜جایگاه علمی امام حسن مجتبی(ع) 🔹 ابن صباغ مالکى، فقیه مالکی مذهب قرن هشتم، درباره مجلس درس پرخیر و برکت امام حسن (ع) گزارشی ذکر کرده است که « درباره حسن بن على نقل شده است که در مسجد رسول خدا (ص) مى‌نشست و تشنگان معارف اسلامى گرداگردش مى‌نشستند. او به گونه‌اى سخن مى‌گفت که تشنگان علم و معرفت را سیراب نموده و ادّله و براهین دشمنان را باطل مى‌کرد... 🏷حكي عنه عليه السلام أنه كان يجلس في مسجد رسول اللّه صلى الله عليه و آله ويجتمع الناس حوله فيتكلّم بما يشفي غليل السائلين ، ويقطع حجج المجادلين... 📚الفصول المهمه فی معرفه الائمه(ع): ۲، ۷۰۲. 🔸ابن صباغ، سپس جریانی را به نقل از على بن احمد واحدى شافعی، مفسر قرن پنجم،( تفسیر الوسیط) در مورد جایگاه علمی امام حسن(ع) گزارش می‌کند: مردى وارد مسجد رسول‌الله(ص) شده، سه نفر را ملاحظه کرد که عده‌ای اطرافشان بودند و از هر کدام یک سوال مشترک درباره شاهد و مشهود پرسید. اولی ابن عباس و دومی ابن عمر بود که هر کدام پاسخی دادند اما آخرین نفر امام‌حسن‌مجتبی(ع) که در پاسخ گفت: شاهد، حضرت محمد(ص) و مشهود، روز قیامت‌است و براى گفته خود، به آیات قرآن استناد کرد که این پاسخ از همه بهتر بود. 🏷 من ذلك ما رواه الإمام أبو الحسن عليّ بن أحمد الواحدي في تفسير الوسيط : أنّ رجلاً دخل إلى مسجد المدينة فوجد شخصا يحدّث عن رسول اللّه والناس من حوله مجتمعون، فجاء إليه الرجل قال : أخبرني عن «شَاهِدٍ وَمَشْهُودٍ» فقال : نعم ، أمّا الشاهد فيوم الجمعة ، وأمّا المشهود فيوم عرفة ، فتجاوزه إلى آخر غيره يحدِّث في المسجد فسأله عن «شَاهِدٍ وَمَشْهُودٍ» قال : أمّا الشاهد فيوم الجمعة ، وأمّا المشهود فيوم النحر. قال : فتجاوزهما إلى ثالث ، غلام كأنّ وجهه الدينار، وهو يحدّث [عن رسول اللّه ]في المسجد، فسأله عن «شَاهِدٍ وَمَشْهُودٍ» فقال : نعم ، أمّا الشاهد فرسول اللّه، وأمّا المشهود فيوم القيامة ، أما سمعته [عزّ وجلّ ]يقول: «يَـأَيُّهَا النَّبِىُّ إِنَّـآ أَرْسَلْنَـكَ شَـهِدًا وَمُبَشِّرًا وَنَذِيرًا» [و ]قال تعالى: «ذَلِكَ يَوْمٌ مَّجْمُوعٌ لَّهُ النَّاسُ وَذَلِكَ يَوْمٌ مَّشْهُودٌ». فسأل عن الأوّل فقالوا : ابن عباس ، وسأل عن الثاني فقالوا : ابن عمر ، وسأل عن الثالث فقالوا : الحسن بن عليّ بن أبي طالب[وكان قول الحسن أحسن]. 📚 تفسیر الوسیط: ۴، ۴۵۸؛ الفصول المهمه فی معرفه الائمه(ع): ۲، ۷۰۳. 🔺این گزارش از اربلی، مورخ قرن هفتم نیز نقل شده است. 📚کشف الغمه فی معرفه الائمه(ع): ۱، ۵۴۳.

🕌در ستایش سفر به قصد زیارت امام رضا (علیه‌السلام) شیخ صدوق به سند صحیح از یاسر (خادم امام رضا) نقل کرده که امام رضا علیه السلام فرمود: «بارِ سفر به سوی هیچ قبری بسته نمی‌شود مگر به سوی قبرهای ما (اهل‌بیت). آگاه باشید که من از روی ستم با زهر کشته خواهم شد و در دیار غربت [دور از وطنم] به خاک سپرده می‌شوم؛ پس هر کس برای زیارت من بار سفر ببندد _و رنج سفر را به جان بخرد_، دعایش مستجاب و گناهانش آمرزیده خواهد شد.» عیون اخبار الرضا، ج2، ص255

🎥 در شهادت پیامبر(ص) مدینه سیاه‌پوش نیست 🔹هم‌زمان با سالروز شهادت پیامبر اکرم(ص)، مسجدالنبی مملو از زائرانی از سراسر جهان است؛ اما در مدینه خبری از مراسم عمومی سوگواری، نوحه‌خوانی و سیاه‌پوش‌شدن اماکن نیست.

🖤آمدمت که بنگرم، گریه نمی‌دهد امان... امشب؛ گوشه‌ای از دلتنگی عاشقان رهبر شهید انقلاب هنگام زیارت مزار نورانی «آقای شهید ایران» در رواق دارالذکر حرم مطهر رضوی در ایام شهادت امام رضا علیه‌السلام. ۱۴۰۵/۵/۲۰ ‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌🇮🇷تــا پـای جـــان بــرای ایــــرٰانْ

این کتیبه، در بخش بالاسر امام رضا علیه السلام نصب شده است. درود خدا بر دعبل که این حکمت سترگ را در دو بیت بیان کرده است. ترجمه: در طوس دو قبر است؛ یکی آرامگاه بهترینِ همه‌ی مردم، و دیگری گور بدترینِ آنان. این خود از عبرت‌های روزگار است: نه پلیدان از همجواری با قبر پاکان سودی می‌برند و نه پاکان از نزدیک‌بودن با پلیدان زیانی می‌بینند. متن اصلی: قبران في طوس خير الناس كلهم وقبر شرهم هذا من العبر ما ينفع الرجس من قبر الزكي ولا على الزكي بقرب الرجس من ضرر 📚الأغاني ج٢٠ ص٣٣٥، الأمالي للصدوق ص٧٥٩، عيون أخبار الرضا ج٢ ص٢٨١_٢٨٣، أخبار شعراء الشيعة للمرزباني ص٩٨

📹 در شب شهادت امام رضا علیه‌السلام ببینید و بشنوید؛ 🖤 زمزمه صلوات خاصه حضرت علی‌ بن موسی‌ الرضا علیه‌السلام توسط رهبر شهید انقلاب در حرم مطهر رضوی 📝 اَللَهُمَّ‌ صَلِّ‌ عَلیٰ‌ عَلیِّ‌ بنِ‌ موسَی‌ الرِّضَا المُرتَضَی الاِمامِ التَّقیِّ النَّقیِّ وَ حُجَّتِکَ عَلیٰ مَن فَوقَ الاَرضِ وَ مَن تَحتَ الثَّرَی الصِّدّیقِ الشَّهیدِ صَلاةً کَثیرَةً تَامَّةً زاکیَةً مُتَواصِلَةً مُتَواتِرَةً مُتَرادِفَةً کَاَفضَلِ ما صَلَّیتَ عَلیٰ اَحَدٍ مِن اَولِیائِک.