شاید اسم «ژن جنگجو» به گوشتون خورده باشه.
منظور، ژنی به نام MAOAه؛
جهش در این ژن باعث میشه که متابولیسم یا تجزیهی بعضی مواد شیمیایی مهم مغز مختل بشه. 🤯☄
در بعضی پژوهشها، تغییرات این ژن با رفتارهای پرخاشگرانه ارتباط پیدا کرده. 🗞
اما یه نکته خیلی مهم:
ژن ≠ سرنوشت
یعنی داشتن یک ویژگی ژنتیکی، لزوماً به این معنی نیست که یک نفر پرخاشگر یا خشن خواهد شد. 👌🏻
اینجا تازه میرسیم به قسمت جذابتر ماجرا... 🙊💡🌱
علاوه بر ژنها، یکسری مواد شیمیایی هم در مغز فعال هستن که بیارتباط با پرخاشگری هم نیستن!
مثل: سروتونین 🎯
سروتونین رو به عنوانِ ...
«مادهشیمیایی آرامشبخش و بازدارنده»
در مغز 🧠 بشناسید.
در بسیاری از پژوهشها نیز، نشان داده شده که کاهش سطح سروتونین در مغز، ارتباط مستقیمی با افزایش تکانشگری و پرخاشگری دارد. 🤭🧩
اما سروتونین هم مثل سایر موارد، تنها عاملِ پرخاشگری نیست!!
پس باید بریم سراغِ مهمترین بخشِ امروز ...
فرض کنیم ژنها در پرخاشگری نقش دارن...
پس یعنی همهچیز از قبل تعیین شده؟؟ 🤔
نه.
ژنها در خلأ زندگی نمیکنن.
یعنی محیطی که یک نفر در اون رشد میکنه،
تجربههایی که پشت سر میذاره،
و شرایطی که در اون زندگی میکنه
میتونن در نحوهی بروز این آمادگیها نقش داشته باشن. 🌱
یعنی برای فهمیدن پرخاشگری،
نباید فقط بپرسیم:
«چه ژنی داره؟»
باید بپرسیم:
«چه اتفاقی بین ژن و محیط زندگی این آدم افتاده؟» 🤎🪞🧸
پس امروز یک تکهی دیگه از پازلِ پرخاشگری رو گذاشتیم سر جاش:
🧬 ژنها
🧪 مواد شیمیایی مغز
🏡 محیط
اما هنوز یک سؤال بزرگ باقی مونده...
اگر محیط روی پرخاشگری اثر داره،
تجربههای کودکی چقدر میتونن مهم باشن؟ 🥺
فردا میریم سراغ
ریشههای روانی پرخاشگری و زخمهای کودکی.
شاید اونجا بفهمیم
بعضی رفتارهای امروزِ آدمها،
ریشهشون خیلی عقبتر از چیزی باشه که فکر میکنیم... 🍼👶🏻
#پرخاشگری
────── •°● 🦋●°• ──────
سُلدا | روانشناسی و سلامت روان
تا اینجا،
از مغز و هورمونها گفتیم... 🧠🧪
از ژنها و مواد شیمیایی مغز هم حرف زدیم. 🧬
اما یه سؤال هنوز باقی مونده:
"تجربههای زندگی ما چطور؟"
آیا چیزهایی که در کودکی تجربه میکنیم،
میتونن روی رفتارهای سالهای بعدمون اثر بذارن؟ 💭👶🏻👣
امروز میخوایم بریم سراغ
ریشههای روانی پرخاشگری. ✅
بعضی تجربهها،
خیلی بیشتر از چیزی که فکر میکنیم
با خودمون بزرگ میشن...
در منبع ما، تجربهی آزار و خشونت در دوران کودکی 😤 بهعنوان یکی از عوامل مهم مرتبط با پرخاشگری در بزرگسالی مطرح شده.
مخصوصاً وقتی این تجربهها
شدید یا تکرارشونده باشن.
اما چطور؟
اینجا ماجرا جالبتر میشه... 👀🔥
وقتی یک کودک بارها با خشونت روبهرو میشه،
ممکنه چند اتفاق مختلف بیفته:
🤕 بعضی آسیبهای جسمی، مثل ضربههای مکرر به سر، میتونن روی بخشهایی از مغز اثر بذارن.
🫣 ممکنه کودک نسبت به محیطش حساس و آمادهی دیدنِ تهدید بشه.
🧐 ممکنه رفتار خشونتآمیز رو از اطرافیانش یاد بگیره؛
یعنی خشونت رو بهعنوان یکی از راههای حل مسئله ببینه.
🥴 و تجربهی رابطههای ناامن در کودکی هم میتونه با مشکلات رفتاری و پرخاشگرانه در سالهای بعد ارتباط داشته باشه.
یعنی گاهی پشت یک رفتار پرخاشگرانه،
فقط «عصبانی بودن» نیست؛
تجربههایی هم وجود دارن که باید دیده بشن. 💫🎞
شاید تلخترین بخش ماجرا همین باشه...
کودکی که خشونت رو تجربه میکنه،
ممکنه بعدها خودش هم یاد بگیره
که با خشونت واکنش نشون بده. 🙅🏻♀
و اینجاست که یک چرخه شکل میگیره:
خشونت ⬅️ یادگیری خشونت ⬅️ بازتولید خشونت
اما شناختن این چرخه،
یعنی میتونیم به نقطهای فکر کنیم که
متوقفش کنیم. 🧺🩹🤍
فهمیدن ریشهی یک رفتار،
به معنی توجیه کردن اون رفتار نیست؛
یعنی میخوایم بفهمیم چطور شکل گرفته.
تا اینجا فهمیدیم که پرخاشگری
محدود به «اینجا و الان» نیست. ⏰
گاهی باید کمی عقبتر بریم؛
به تجربههایی که یک آدم داشته،
رابطههایی که در اونها رشد کرده
و چیزهایی که از محیطش یاد گرفته.💡
اما همچنان تکهی مهم دیگهای از این پازل مونده:
خودِ جامعه و محیط زندگی چطور؟ 🌍🏡
فردا نه! 😌
چون فردا...
پنجشنبهی آزادِ سُلداست. 🪿
و بعد از یک استراحت کوچیک،
برمیگردیم سراغ ادامهی پرخاشگری. 🧩
#پرخاشگری
────── •°● 🦋●°• ──────
سُلدا | روانشناسی و سلامت روان