پی آمدهای غیبت بر اندیشه و حیات سیاسی شیعه نویسنده: جودکی، محبوبه؛
زمستان 1384 - شماره 24 ISC (32 صفحه - از 33 تا 64)
چکیده:
غیبت امام زمان(ع) مهمترین رویداد تاریخ سیاسی مذهب شیعه است که عملا تاریخ شیعه را به دو دوره مجزا؛ یعنی دوران حضور ائمه(ع) و دوران غیبت تقسیم کرده است. دوران غیبت کبری از سال 329ه آغاز شد؛ در نامهای که امام مهدی(ع) چند روز قبل از وقوع غیبت کبری به علی بن محمد سمری چهارمین و آخرین سفیر خود نوشت، اعلام داشت که دوران غیبت کبری فرا رسید و ظهور مجدد او منوط به اجازه خداوند است.1 سال 329ه را میتوان سال گسست در تاریخ رهبری شیعه نامید. وقوع این حادثه تأثیرات مهمی در تاریخ شیعه بر جای نهاد که مهمترین آن خلاء رهبری است. این امر موجب بروز انشعابهایی در درون شیعیان شد. علمای شیعی تلاش نمودند با تبیین نظریه امامت در دوازده نفر، مانع این امر شوند و پس از حملات فکری مخالفان به توجیه و تبیین مسئله غیبت پرداختند. اهتمام ایشان در پاسخگویی به تکلیف رهبری شیعیان در زمان غیبت به ارائه نظریه جانشینی علما منجر شد و سرانجام تلاش کردند راهکارهای عملی و نظری چگونگی زندگی شیعیان در درون جامعه اهل سنت را نشان دهند.
پاسخ فقهای این دوران به مسائل مربوط به خمس و سهم امام نحوه نگرش آنان را به غیبت امام زمان(عج) و ظهور مجدد ایشان نشان میدهد و این که در زمان غیبت تا چه حدی برای فقها به عنوان جانشینان امام در میان شیعیان اختیار و مسئولیت قائل بودند: به طور نمونه، شیخ مفید در کتاب فقهیاش، مقنعه، نظریههای مختلفی که تا زمان او در میان شیعیان در خصوص چگونگی صرف سهم امام در زمان غیبت وجود داشته، ذکر میکند؛ وی مینویسد: گروهی معتقدند که وجوب پرداخت خمس در زمان غیبت امام ساقط است و گروهی دیگر بر آنند که باید سهم امام را دفن کرد و به دست ایشان رساند. شیخ صدوق با ذکر حدیثی از امام صادق(ع) مبنی بر آن که امر به معروف و نهی از منکر برای آگاه کردن در حق مؤمن است و برای شخص نادان جهت دانستن او و تنها در این صورت واجب است، اما برای کسی که شمشیر در دست دارد نیست، میگوید: فرد مؤمن در صورت قادر نبودن ـ به دلیل تقیه ـ میتواند به نکوهش قلبی بسنده کند. 4. ابن ندیم، الفهرست، ترجمه محمدرضا تجدد، (تهران، اساطیر، 1381)، ص 402 ـ 403؛ هلالی، کتاب سلیم بن قیس، (بیروت، دارالفنون، 1980)، ص 94 ـ 95 ـ 135؛ طوسی، الامالی، (مشهد، آستان الرضویه المقدسه، 1410ق)، ص 96 ـ 97؛ مفید، الارشاد، ترجمه رسولی محلاتی، (تهران، علمیه اسلامیه)، ص 344 ـ 357؛ نعمانی، الغیبه، ترجمه سید احمد فهری، (تهران، دارالکتب الاسلامیه، 1359) ص 134؛ صدوق، علل الشرایع، تحقیق سیدمحمدصادق بحر العلوم، (مکتبة الحیدریة، 1969)؛ همو، اکمال الدین و اتمام النعمة، به کوشش علیاکبر غفاری، (تهران، 1390ق)، ص 469 ـ 470." لینک کوتاه:http://noo.rs/17zaF
#اهلبیت #غیبت
تنظیم: زهرا سادات حسینی
@tarikh_j
با سلام خدمت دوستان و همراهان عزیز🌹
فایل صوتی استاد دکتر حامد قرائتی با موضوع معرفی اجمالی سادات حسنی تقدیم میگردد
#سادات_حسنی
@tarikh_j
با سلام و احترام خدمت همراهان کانال گذرگاه🌹
با نگاهی به اهمیت داده های تاریخی موجود در سفر نامه ها و سفرنامه نویسان 📣از امشب یک محور جدید به برنامه های هفتگی کانال اضافه میشود.
چهارشنبه ها✅ معرفی سفرنامه ها و بررسی نکات مهم آن. ان شاالله که مورد توجه و بهره وری شما قرار گیرد.
@tarikh_j
📌محمد بن ابراهیم مراکشی معروف به ابنبطوطه، جهانگرد، سفرنامه نویس و جغرافیدان قرن هشتم هجری قمری است که در سال ۷۰۳ هجری قمری در شهر طنجه در کشور مراکش در خانوادهای پولدار و ثروتمند دیده به جهان گشود. از القاب وی میتوان به شمسالدین و بدرالدین اشاره کرد. ابنبطوطه در سن ۲۲ سالگی و در عنفوان جوانی سفر ۳۰ سالهی خود را با سفر به مکه و زیارت خانهی خدا شروع کرد و سپس مناطق زیادی را مورد سیاحت قرارداد.
ابنبطوطه حکایات، اتفاقات، ماجراها و تجربیات سفر دورودراز و پرفراز نشیب خود را در کتاب سفرنامهی خود به نام “رحله ابنبطوطه” پس از بازگشت از سفر به توصیه حاکم مراکش مینویسد و با بررسی سفرنامه وی میتوان فهمید که به شهرها و کشورهای زیر سفر کرده است:
🌎طنجه، تونس، اسکندریه، قاهره، بیتالمقدس، یمن، عدن، ظفار، منبسی، مقدشو، عمان، هرمز، بحرین، علایا، قونیه، برخی مناطق دیگر که به بعضی از این مناطق و شهرها یکبار و به بعضی دیگر چند بار سفر کرده است.
نکتهی مهم دربارهی سفرها و جهانگردی ابنبطوطه، گستره جغرافیایی و مسافت طولانی سفرهاست.
☘️مشکوة» بهار و تابستان ۱۳۷۶ - شماره ۵۴ و ۵۵ - واعظ زاده حراسانی
تنظیم:فاطمه میری طایفه فرد
#سفرنامه
@tarikh_j
🌍ابوعبدالله محمد بن عبدالله محمد بن ابراهیم بسیاری از کشورها و شهرها را با توجه به کم بودن امکانات بهویژه درزمینهی حملونقل، مورد سیر و سیاحت قرار دهد.
بامطالعه دقیق سفرنامه ابنبطوطه میتوان از تاریخ، تمدن، جغرافیا و فرهنگ کشورها مطلع شد همچنین در این کتاب میتوان از حکایات و تجربیات و ماجراهای خوب و بد و زشت و زیبای سفر آگاه شد، از وضعیت سیاسی، اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی کشورها و ملتها و بهویژه از وضعیت ممالک و تمدن اسلامی آگاهی به دست آورد از تشکیلات اداری و قضایی و چگونگی آن مطلع شد و بهویژه در بخش فرهنگی میتوان به وضعیت زنان، عادات غذایی،گستردگی زبان فارسی و مسائل دیگر نام برد.
سفر ابنبطوطه به برخی از شهرهای ایران بیانکننده اطلاعات جغرافیایی فرهنگی وزندگی و زمانه مردمان ایران در قرن هشتم هجری است.
ادامه دارد...
تنظیم:فاطمه میری طایفه فرد
#سفرنامه
@tarikh_j
#سالروز_حمله_ددمنشانه_ناو_آمریکایی_به_هواپیمای_مسافربری_ایران
♠️ جنایتی سبعانه به سَبک آمریکایی در روز روشن!
دوازدهم تیرماه ۱۳۶۷ شمسی برابر با سوم ژوئیه ۱۹۸۸ میلادی، هواپیمای مسافری ایرباس ایران که از بندرعباس عازم دُبی بود، بر فراز آبهای خلیج فارس و در نزدیکی جزیره «هنگام» مورد هجوم یگانهای دریایی متجاوز آمریکایی مستقر در آبهای خلیج فارس قرار گرفت و سقوط کرد.
این هواپیما در زمانی که ایران در نبرد با متجاوزین بعثی قرار داشت با موشک ناو جنگی وینسنس مورد حمله عمدی نیروهای تجاوزگر و جنایت پیشه شیطان بزرگ قرار گرفت. هواپیما حامل ۲۹۰ مسافر و خدمه بود که تمامی آنها اعم از مرد و زن و کودک و نوجوان و کهنسال با این جنایت فجیع به شهادت رسیدند.
در میان سرنشینان این هواپیمای مسافربری، ۶۶ کودک زیر سیزده سال، ۵۳ زن و ۴۶ تن تبعه کشورهای خارجی نیز بودند که کشته شدند. ساقط کردن هواپیمای مسافربری جمهوری اسلامی ایران از سوی جنایتکاران آمریکایی، در حقیقت یکی دیگر از مراحل رویارویی استکبار جهانی با ملت بزرگ ایران برای تقویت متجاوزان عراقی در جبهههای جنگ بود.
تنظیم: سیده زهرا محمدی
@tarikh_j
📌با سلام و احترام
و تبریک به مناسبت میلاد مبارک و مسعود علی ابن موسی الرضا علیه السلام قاب تصویر تقدیم میگردد.
@tarikh_j
روضه منوره که پیکر مقدس حضرت رضا (ع) در آن مدفون است زیر گنبدی زرین و با شکوه قرار دارد و هسته مرکزی بناهای آستان قدس رضوی به شمار می آید. در سالهای آغازین به خاک سپاری پیکر پاک امام (ع) ، حرم مطهر به صورت بنایی ساده با مصالح ویژه آن دوران بنا شده بود ،چنان که بقعه مطهر تنها در یک در وروردی ساده در پیش روی مبارک داشت و دارای تزئیناتی مختصر به سبک آن زمان بود. صفه های اضلاع حرم به جز صفه پیش رو ،به سوی خارج از بنا بسته بود.
بر فراز بقعه تنها قبه ای وجود داشت. در آن سالهای دور زمین های اطراف حرم مطهر ، همه خالی از سکنه بود و نوغان که یکی از دو قصبه معروف و معتبر توس بود ، تنها آبادی مسکونی منطقه محسوب می شد .نظارت دقیق حکام جور بر حرکات و سکنات شیعیان ، منع آنها از توجه به مرقد امام و درک فیض زیارت ، موجب شد که سالها سپری شود و بنایی درخور و شایسته مضجع شریف حضرتش احداث نگردد . کثرت و تداوم کرامات امام موجب شد که توجه و اقبال مردم و حاکمان آن زمان به ویژه بیشتر اهالی خراسان و مناطق دیگر فزونی یابد و ارادتمندان به بقعه و بارگاه رضوی زیارت پرفیض مرقد منورش را بر خود فرض دانسته اقدام به ساخت و مرمت و تذهیب و تزئین و حفظ و نگهداری آن بنای مقدس نمایند.
@tarikh_j
نقاره خانه و نقاره زنی در حرم مطهر
از جمله اماكن مهم و تاريخي حرم مطهر نقاره خانه است كه اكنون بر روي ايوان شرقي صحن انقلاب قرار دارد. تزئینات خیارهای و مقرنسهای زیبا بر اطراف و کنگرههایی بر بالا که همگی با کاشیهای معرق پوشیده شده این سازه را برجسته و ممتاز کرده است. نقاره زنی سابقه دیرینهای دارد، بنا بر شواهد تاريخي و از جمله وجود اشعاري در مدح حضرت امام هشتم (ع) از منوچهري دامغاني شاعر دوره غزنوي كه به روشني مويد نقاره زني از آن زمان ميباشد، ميتوان قدمتي حداقل هزار ساله براي اين سنت ديرينه متصور بود. علاوه بر آن متون كهن تاريخي به انجام نقاره زني در حرم به سال 860 هجري قمري نيز اشاره دارد. از آن زمان تاكنون ساليان متمادي است كه نقاره خانه حضرت به صدا در ميآيد و اين خدمت جزء رسوم معمول آستان قدس رضوي است. گفتني است نقاره زني در طول سال به جز دو ماه محرم و صفر و ساير ايام سوگواري در هر شبانه روز دو نوبت، دقايقي قبلا از طلوع و غروب آفتاب به وسيله نوبت چيان رسمي آستان قدس، طبل و كرنا با آهنگي خاص به صدا در ميآيد اين سنت ديرينه با همت و تلاش كارشناسان ميراث فرهنگي اداره كل ميراث فرهنگي، صنايع دستي و گردشگري خراسان رضوي با عنوان « نقاره زني در حرم مطهر » درفهرست ميراث معنوي كشور به ثبت رسيد.
@tarikh_j
فراخوان برگزاری محفل های علمی مجازی
دوستان و همراهان عزیز اگر علاقه دارید با توجه به شرایط ثبت نام بفرمائید👆
@tarikh_j