خطمشیگذاری تربیتی
به بهانه یک دعوت
✍️شهرام رامشت
دیروز توفیق شد در مراسم رونمایی «اطلس اندیشکدهها و گروههای اندیشهورز تربیتی» که به زحمت برادر گرامی آقای دکتر حبیب رحیمپور و همکاران گرانقدر ایشان از جمله آقای حنیفزاده عزیز تهیه شده بود، شرکت کنم.
این اطلس حاوی اطلاعات اولیهای از همه مجموعههای فعال یا نیمهفعال در فضای اندیشگانی آموزش و پرورش یا تربیت بود که شامل اهداف و مأموریتها و پروژههایی که تا کنون انجام داده بودند میشود.
به نظر من، این کار از گامهای مهم آغازین شکلگیری یک #زیستبوم در این حوزه است که ان شاءالله با همیّت و درایت دوستان ادامهدار باشد و گامهای بعدی از جمله #شبکهسازی مجموعهها، و البته پژوهشگران این حوزه، تنظیم روابط و تسهیلگری فعالیتها، ایجاد ارتباط مؤثر با نهادهای #سیاستگذار و... را بهزودی شاهد باشیم.
فارغ از همه اینکارهای خوب و کارهای خوب بعدی، تجدید دیدار با فعالان و دوستان عزیزی که کثرت مشغلهها، بین ما فاصله انداختهبود، نعمتی بود؛ هرچند جای برخی خالی بود. به نظرم، این دورهمیها اگر منظم و قاعدهمند ادامه پیدا کنند، کماهمیتتر از اطلس نیستند.
دو نکته درسآموز هم در گفتوگوی دو تن از اساتید من بود:
اول اینکه آقای دکتر اشتریان گفتند، اینکه فردی دانش تربیتی بالایی دارد، به این معنا نیست که سیاستگذاری تربیتی میداند. (حرف دل ما را زدند؛ هرچند کو گوش شنوا!) (۱)
دوم اینکه آقای دکتر صادقزاده چند بار در بیان خاطراتشان در تدوین #سند_تحول گفتند ما بیشتر از این بلد نبودیم، دانش سیاستگذاری نمیدانستیم (و مواردی از این قبیل) و باید یاد بگیریم. هرچند من این نکته را میدانستم، اما #تواضع ایشان در بیان این نکته در آن جمع، بخصوص حالا که در حال راهاندازی مرکز مطالعات راهبردی و سیاستپژوهی آموزش و پرورش هستند، درسآموز بود.
پینوشت:
(۱) در این باره خاطرهها دارم که امیدوارم یک وقتی که باعث رنجش عزیزان نشود، بتوانم از آنها بگویم...
🌱 #اندیشکده #خطمشی_گذاری #سند_تحول #سیاستگذار
🧭 @education_policy
چرا نسخه ترمیمیافتهی «سند تحول»، نیاز به «تحول بنیادین» دارد؟ (۶)
چه کنیم؟ (۱)
✍️ شهرام رامشت
❃ حرفها درباره نسخه ترمیمیافته سند تحول بسیار است. قبلاً هم محتوایی و ساختاری به آن پرداخته بودم. اما برای جمعکردن بحث باید بعد از اینهمه نقد، بگوییم که چه باید انجام داد. سعی میکنم در چند بخش به آن بپردازم.
❃ به نظرم چیزی به اسم «ترمیم» که در فصل هشتم سند تحول بنیادین آموزش و پرورش در سال ۹۰ آمده است، امروز «بلاوجه» است! چراکه «ترمیم» یک سازوکاری برای آن سند بود که در بازههای ۵ ساله پس از اجرا، در صورت بروز ایرادات یا تغییرات زمانه برای تحقق هدفش، یعنی #تحول، قدری تغییر کند.
❃ امروز که ۱۵ از آن سند تحول گذشته و نه سند آنطور خوب اجرا شده که بدانیم کجاها در مسیر تحول نیاز به تغییر دارد و نه دیگر با تغییرات بسیاری که در این ۱۵ سال رخ داده، مسیر تحول از تغییر جزئی سند تحول ۱۵ سال پیش عبور میکند.
❃ در نتیجه اصل این فرایند دیگر منقضی شده و پرداختن به آن با توجه به این فاصله، اتلاف زمان نظام آموزشی است. باید دقت داشت که یکی از تنگناهای #سند_ترمیمیافته جدید، دقیقاً همین مورد است که میخواهد به متن قبلی پایبند باشند و آن را بهبود دهد. از انصاف نگذریم، حتماً متن تولیدشده از جهات مختلف بهتر متن قبلی است اما نباید هدف را فراموش کنیم.
❃ در سال ۹۰، هدف، ایجاد #تحول در نظام تربیتی کشور بود و وسیله و ابزارش، #سند_تحول. نباید طوری برخورد کنیم که بجای تحول، سند تحول هدف شود و موضوعیت پیدا کند. فرایند ترمیم هم ذیل همین هدف، یعنی تحول، قابل تعریف است.
❓آیا اگر هر چقدر سند تحول موجود را #ترمیم کنیم و باز هم وسیله خوبی برای تحول نباشد، باید چون ۱۵ سال پیش خودمان گفتیم، این کار را امروز انجام دهیم و بگوییم به سند تحول عمل کردیم؟ هدف، تحول است یا عمل به سند خودنوشته ۱۵ سال پیش خودمان؟!
🌱 #خطمشی_گذاری #سند_تحول #نسخه_ترمیمی #تحول_بنیادین #هدف_وسیله
🧭 @education_policy
چرا نسخه ترمیمیافتهی «سند تحول»، نیاز به «تحول بنیادین» دارد؟ (۷)
چه کنیم؟ (۲)
✍️ شهرام رامشت
❃ حالا که دانستیم ترمیم سند تحول سال ۹۰، هرچقدر هم که خوب اتفاق بیفتد، مادامی که به قصد ترمیم، اصلاح شود، ما را به هدفمان یعنی #تحول نمیرساند، اولینکاری که باید انجام دهیم، جلوگیری از تصویب آن است!
❃ چرا که اگر این نسخه ترمیمیافته مصوب شود، سالها باید مسیری را برویم که میدانیم ما را به هدف نمیرساند. مثل این میماند که بخواهیم از تهران به مشهد برویم، اما بجای حرکت به سمت شرق، عامدانه به سمت جنوب حرکت کنیم و بگوییم حالا که دیگر افتادیم توی جاده، مانع نشوید، بگذارید برویم!
❃ چند سال طول میکشد که مسئولین متوجه شوند که این مسیر ما را به مقصد نمیرساند؟ چقدر طول میکشد که بعد از درک این موضوع، به تغییر مسیر رضایت دهند؟ چقدر طول میکشد که بتوانیم سند ترمیمیافته را مجدد ترمیم کنیم و آن را از وسط راه رفته، نیمهکاره به سمت مقصد برگردانیم؟
❓آیا دستگاهی به طول و عرض آموزش و پرورش، ظرفیت اینهمه بالا و پایین شدن و تغییر مسیرها را دارد؟ آیا بدنه کارشناسی ما را به سُخره نمیگیرد و نسبت به هدف والای تحول، بیحس نمیشود؟ اگر این اتفاق افتاد، چطور میخواهیم ارادهها را بار دیگر به یک #کنش_جمعی حول سندی تحولخواه جمع کنیم؟ فراموش کردیم که بعد از ۱۵ سال تلاش هنوز نتوانستیم گفتمانی حول #سند_تحول ایجاد کنیم؟ حال میخواهیم برای سند ترمیمیافته و ترمیمِ سند ترمیمیافته چون کنیم؟
❌ پاسخ همه این سؤالات برای اهل تأمل روشن است. امیدوارم عبرت بگیریم و نظام تربیتی را به سمت پرتگاه هدایت نکنیم...
🌱 #خطمشی_گذاری #سند_تحول #نسخه_ترمیمی #تحول_بنیادین #هدف_وسیله
🧭 @education_policy
چرا نسخه ترمیمیافتهی «سند تحول»، نیاز به «تحول بنیادین» دارد؟ (۸)
چه کنیم؟ (۳)
✍️ شهرام رامشت
❃ بعد از این که به این نتیجه رسیدیم که نباید نسخه ترمیمیافته مصوب شود، گام بعدی چیست؟ این است که آستینها را بالا بزنیم برای نگارش سند، اما نه یک سند #راهبردی کلان مانند آنچه در #سند_تحول بنیادین شاهد آن بودیم.
❃ ما نیاز داریم که حرفهای کلی خودمان را در یک سند بالادستی که به مثابه یک #قانون جامع برای ما کار کند، جمع کنیم. مثلاً قانون اهداف و وظائف به نظر من ظرفیت خوبی دارد. هر چند در حال حاضر بسیار حداقلی نوشته شده است.
❃ حالا که اهداف کلی و جهتگیریهای کلان را، که عمدتاً برآمده از مبانی هستند، مشخص و در آن قانون جایابی کردیم، به سراغ تدوین برنامههای عمل کوتاه مدت دو - سه ساله بیاییم. اهدافی را جهت تحقق در حوزههای مختلف، متناسب با اقتضائات روز و امکانات و مقدورات آن حوزه تعیین کنیم و ارادهها را برای تحقق این دسته اهداف روی زمین بسیج کنیم.
❃ دقت داشته باشیم که تعیین اهداف عینی در راستای اهداف کلان، مستلزم نگاه به میدان وضعیت موجود و حتماً نگاه به آینده است. در غیر این صورت اشتباهی که پیشتر داشتیم را به شکل جدیدی صورتبندی میکنیم.
❃ به شخصه ظرفیت سند اهداف دورههای تحصیلی یا سند شایستگیهای پایه را البته با اصلاحات برای این کار مناسب میدانم و وقتی از اهداف زمینی صحبت میکنیم، یعنی حول چنین چیزی باید مسیر ما در بقیه حوزهها مشخص شود. به یک معنا، ربط و نسبت همه فعالیتها در همه حوزهها باید با اهداف دورهها یا شایستگیهای پایه مشخص باشد؛ نه اینکه هر حوزهای صرفاً مجموعهای از کارهای خوب انجام دهد.
❃ در نهایت عرض کنم که این حرفهایی که میزنیم، مرزهای دانش مدیریت در آموزش و پرورش در دنیا نیست؛ بلکه بدیهیاتی است که بسیاری از کشورها از آن بهرهبردهاند و به نتیجه رسیدند. ما هم اگر میخواهیم تجارب نهچندان موفق خودمان را تکرار نکنیم، ناگزیر از #عبرت گرفتن از تاریخ، بهرهگیری از تجارب متراکم بشری و برنامهریزی متناسب با شرایط خودمان هستیم.
بمنّه و فضله و کرمه، إنشاءالله.
🌱 #خطمشی_گذاری #سند_تحول #نسخه_ترمیمی #تحول_بنیادین
🧭 @education_policy
هدایت شده از پرسشگر
📣 #پرسشگر برگزار میکند:
🔍 *تحلیل عملکرد نظام تربیت رسمی و عمومی در جنگ رمضان *
👤 *مهمانان برنامه این هفته:*
*مهندس سیدمصطفی آذرکیش *
معاون آموزش متوسطه وزیر آموزش و پرورش
*دکتر مجتبی همتی فر *
عضو هیأت علمی دانشگاه فردوسی مشهد
*دکتر مهدی نظری زاده *
دبیر میز ارزیابی ستاد تعلیم و تربیت شورای عالی انقلاب فرهنگی
🗓️ جمعه ۲۲خرداد
🕙 ساعت ۲۲ الی ۲۳:۱۰
📺 شبکه آموزش
💌*راه ارتباطی*
پیامک: ۳۰۰۰۰۷۸
فضای مجازی: ۰۹۹۳۷۹۴۲۳۱۱
🏷️ پرسشگر در
[بله](ble.ir/porseshgar_tv7)
| [ایتا](eitaa.com/porseshgar_tv7)
| [ویراستی](https://virasty.com/Porseshgar_tv7)
هدایت شده از پرسشگر
📣 #پرسشگر برگزار میکند:
🔍 *بررسی راهکارهای جبران عقب افتادگی تربیتی در دوران جنگ *
👤 *مهمانان برنامه این هفته:*
*دکتر راحله محمدی *
معاون آموزش ابتدایی شهر تهران
*دکتر محمد محمدی *
کارشناس تعلیم و تربیت
🗓️ جمعه ۲۹خرداد
🕙 ساعت ۲۲ الی ۲۳:۱۰
📺 شبکه آموزش
💌*راه ارتباطی*
پیامک: ۳۰۰۰۰۷۸
فضای مجازی: ۰۹۹۳۷۹۴۲۳۱۱
🏷️ پرسشگر در [بله](ble.ir/porseshgar_tv7) | [ایتا](eitaa.com/porseshgar_tv7) | [ویراستی](https://virasty.com/Porseshgar_tv7)
خطمشیگذاری تربیتی
📣 #پرسشگر برگزار میکند: 🔍 *بررسی راهکارهای جبران عقب افتادگی تربیتی در دوران جنگ * 👤 *مهمانان برن
پینوشت برنامه پرسشگر با موضوع راههای جبران عقبافتادگی تربیتی در دوران جنگ
دو نکته در برنامه دیشب جای تأمل داشت:
اول اینکه، از صحبتهای خانم دکتر محمدی اینطور بر میآمد که بنای وزارت آموزش و پرورش بر عدم ادامه شرایط بحرانی (از جمله جنگ) در سال آینده تحصیلی است. این یعنی برگشتهایم به تنظیمات کارخانه و قرار نیست طرح ویژهای برای شرایط بحرانی داشته باشیم و احتمالاً برای بار چندم، در سال تحصیلی آینده نیز غافلگیر خواهیم شد.
دوم اینکه، از نظر معاون محترم ابتدایی شهر تهران، با وجود فاصله بسیار زمان آموزشی مصوب با آنچه در سال تحصیلی جاری اتفاق افتاد، ما دچار عقب افتادگی در یادگیری نیستیم. از خانم دکتر محمدی که فرد فرهیختهای هستند، چنین جملهای را انتظار نداشتم. به نظر میرسد ما حتماً دچار عقبماندگی هستیم. بهخصوص در دوره اول ابتدایی، که پایه سواد خواندن، نوشتن و شمردن در آن است.
امید که با پذیرش عقبماندگی، سعی در جبران این شکاف تا پیش از سال تحصیلی آینده داشته باشیم تا مانند آنچه در کرونا رخ داد، این عقبماندگی به سالهای بعد تسری پیدا نکند؛ چرا که معلوم نیست سالهای بعد، خود آبستن حوادث مشابهی باشند یا خیر؛ والله اعلم.
🌱 #جنگ #یادگیری #شکاف_یادگیری #زمان_آموزش
🧭 @education_policy
هدایت شده از سرمایه انسانی | معماران تمدن
🔍 آیا از ساختار پیچیده آموزش و پرورش ایران سر در میآورید؟ 🤔
📝 نقش منابع انسانی در این سیستم عظیم چیست؟
🎙️ با حضور دکتر سلمان آذری (معاون مرکز برنامهریزی منابع انسانی وزارت آموزش و پرورش)، در این نشست تخصصی، به بررسی عمیق چالشها و ظرفیتهای نظام آموزشی کشور میپردازیم.
🗓 زمان: سه شنبه ۲ تیر | ساعت ۱۵
🖥 بستر: آنلاین (اسکایروم) 🌐
📜 این فرصت طلایی برای معلمان، مدیران و تمامی علاقهمندان به نظام آموزشی است تا با دیدی جامع، وضعیت موجود را تحلیل کنیم. 💡
✅ نحوه ثبتنام: کافیست QR کد داخل تصویر را اسکن کنید یا از طریق لینک زیر و یا پیام به آیدی زیر اقدام فرمایید.
🔰 گواهی حضور داشته میشود
🔗 لینک ثبتنام:
https://digiform.ir/wda7cc823b
📲 ایتا و بله: @Sajjy80
🌟 میز منابع انسانی بسیج فرهنگیان گیلان
https://eitaa.com/joinchat/2377647711Ce6b5386875
خطمشیگذاری تربیتی
💠 ورشکستگی مدارس غیردولتی در شرایط جنگ
🔰در شرایط فعلی جنگ، به درست یا غلط، مدارس به شیوه غیرحضوری ادامه پیدا می کنند. کیفیت این غیرحضوری، آن قدر محل بحث است که به جای آموزش غیرحضوری، از تعبیر «تعطیلی مدارس» استفاده می شود.
🔰غیرحضوری شدن مدارس که موجب افت کیفیت و خدمات مدارس شده است و از سوی دیگر مشکلات معیشتی مردم، موجب کاهش تقاضای مدارس غیردولتی یا عدم تمایل متقاضیان به پرداخت شهریه بیشتر از سال قبل در قبال خدمات و کیفیت کمتر از سال قبل شده است. حجم قابل توجهی از تقاضا به سوی مدارس دولتی سرازیر شده و تراکم کلاسی آن ها را افزایش داده است؛ والدین کمتری مایل به مدارس غیردولتی هستند؛ از نوع آموزش ارائه شده مدارس گله مند هستند و این مبالغ شهریه را در برابر چنین سطح آموزشی-تربیتی، غیرمنصفانه و گران می دانند. طبیعتا هزینه های مدرسه خصوصا حقوق و دستمزد که حضوری و غیرحضوری ندارد، به جهت تورم، افزایش یافته ولی مردم انتظار کاهش شهریه دارند. وزارت آموزش و پرورش هم اجازه فعالیت حضوری جهت ارتقاء کیفیت و ایجاد فضای تربیتی بهتر را نمی دهد.
❇️این شرایط، بخشی از مدارس غیردولتی را به مرز ورزشکستگی کشانده است و برخی را دچار مشکلات اقتصادی کرده است. البته برخی از آن ها تلاش می کنند با ارائه فهرستی از خدمات مجازی و ...، مشتریان خود را راضی نگه دارند. اما در این میان فرصت خوبی است که مجریان و مشتریان مدارس غیردولتی را کنار گذاشته و به سراغ مدافعان خط مشی مدرسه خصوصیِ شهریه ای (به عنوان یک شیوه غیردولتی) برویم. آن ها بودند که می گفتند چرا مخالف آزادی انتخاب والدین در امر آموزش شده اید؟ چرا مانع مشارکت مردم می شوید؟ این مدارس، کمکی به مدارس دولتی و آموزش و پرورش است (البته ظاهرا در دوران غیربحران و جنگ و ...) و شما بار مالی آموزش و پرورش را زیاد می کنید. این مدارس با خلق فضای متفاوت آموزشی و تربیتی، به رشد کیفیت کمک می کنند. اساسا مگر نه اینکه رقابت، کیفیت می افزاید؟ آن ها می گفتند که دولتِ کوچک زیباست و آنجا که دولت، پای خود را کوتاه کند، بخشی خصوصی، کارایی و کیفیت و خلاصه همه خوبی ها را رقم می زند.
⚠️حال چه شده است که این مدافعانِ دخالت دولت، موافق دخالت دولت و حمایت دولت از این مدارس شده اند؟ مگر قرار نبود بازارگرایی راه نجات آموزش باشد؟ مگر قرار نبود دولت دخالت نکند (الان ستاد ثبت نام مدارس می گوید که دانش آموزان غیردولتی در اولویت ثبت نام مدارس دولتی نیستند و باید ذخیره بایستند. شاید به این بهانه، مجبور شدند دوباره به مدرسه غیردولتی برگردند!). مگر قرار نبود که رقابت، کیفیت را بالا ببرد و ناکارامدها حذف شوند؟ مگر قرار نبود آزادی انتخاب بدهیم؟ الان که همه مدارس مجازی هستند، چرا نگذاریم مدارس غیردولتی هنر خود را نشان دهند و به والدین بگویند که چگونه پول و رقابت، کیفیت بهتر خلق می کنند؟
💡بگذارید بازار، خودش کار کند ولو اینکه همه این مدارس، تعطیل شوند و ورشکسته شوند. واضح است که بازارگرایی، فقط در دوران خوشی و انتفاع مادی، دولت را دشمن می دانست و الان استدلال های خودشکن و متناقض مطرح می کند.
❇️در قدم اول و در نتیجه این نگاه بازارگرایانه در امر آموزش، دود به چشم مدارس غیردولتی رفته و آن ها را ورشکسته یا متضرر می کند. اما مدرسه که بقالی نیست تا امروز تعطیل شود و فردا تاسیس شود. معلمان که کارگران روزمزد سرِ خیابان نیستند. بازارگرایان، اکنون دو راه در پیش دارند: یا از دفاع مطلق خویش از بازارگرایی کوتاه بیایند و یا مدارس غیردولتی را هم قربانی اصرار خویش بر نگاه غلطشان کنند. وقتی می گوییم مدرسه غیردولتی، خط مشی غلطی است و عدالت را مخدوش می کند، این وضعیت را هم می بینیم. قبلا هم بیان کردیم که مشارکت مردم خوب است، انتخاب گری والدین خوب است، اداره غیردولتی مدارس هم خوب است اما مدرسه غیردولتی، لازم نیست مدرسه خصوصی شهریه ای باشد. «تامین آموزش رسمی عمومی» را نباید به بازار سپرد و الا همان مدرسه خصوصی را هم نابود می کند.
#غیردولتی
#خصوصی
#شهریه
✍🏻 به قلم دکتر محمد صادق تراب زاده جهرمی| پژوهشگر رصدخانه عدالت اجتماعی
#رصدخانه_عدالت_اجتماعی
➖➖➖➖➖
🌐 qevam.ir
🆔 @gerayeedalat
خطمشیگذاری تربیتی
رونمایی از کتاب
پرونده تربیت در جنگ
✍️شهرام رامشت
رونمایی از کتاب «اقدامات معاونت آموزش ابتدایی در جنگ رمضان»
با حضور وزیر آموزش و پرورش و با هدف ثبت و مستندسازی مجموعه اقدامات و فعالیتهای آموزشی و پرورشی انجامشده در جریان جنگ رمضان، از کتاب «اقدامات معاونت آموزش ابتدایی در جنگ رمضان» رونمایی شد.
http://medu.gov.ir/fa/node/534815
پینوشت:
منتظر برنامه وزراتخانه برای سال بعد در شرایط جنگ و بحران بودم که هم شامل تصمیماتی برای جبران خسارتهای سال (سالهای) قبل باشد و هم برنامههای منسجمی برای آینده و حرکتهای رو به جلو ارائه کرده باشد که با این خبر مواجه شدم.
منتظر محتوای کتاب میمانیم و بعد قضاوت میکنیم که این مواردی که در این کتاب فهرست شدند، از جانب معاونتهای ستادی بوده یا مدیران و معلمان در صف علملیات.
آنچه به وضوح در این ایام مشاهده کردیم، زحمات گسترده مدیران و معلمان با همه کمکاریها و کجکاریهای ستاد بود که با وجود منع گسترده بسیاری از فعالیتهای آموزشی و پرورشی، توبیخهای ستاد را بهجان خریدند و دست از تربیت فرزندانمان برنداشتند.
▪️ نمیدانم در این کتاب صحبتی از چرایی تعطیلی همه مدارس کشور در شرایط جنگی شده است یا نه.
▫️ نمیدانم در این کتاب صحبتی از خسارتهای تعطیلی مدارس کشور در جنگ شده است یا نه.
▪️ نمیدانم در این کتاب صحبتی از راههای جبران این خسارتها شده است یا نه.
▫️ نمیدانم در این کتاب صحبتی از طرحهای ناظر به آینده و جنگهایی که در پیش داریم شده است یا نه.
▪️ نمیدانم در این کتاب صحبتی از کاستیهای پشتیبانی ستاد، استان و منطقه از معلم در میدان شده است یا نه.
▫️ نمیدانم در این کتاب صحبتی از توبیخهای نابجا، فعالیتهای روتین یا تعطیلی کار برخی کارشناسان (مثلا در حوزه پرورشی) استان و منطقه شده است یا نه.
نمیدانم در این کتاب صحبتی از ...
نمیدانم اما امیدوارم که ستاد وزارتخانه به طور جدی فکری برای این وضعیت داشته باشد. اتخاذ برخی تصمیمهای دیرهنگام یا نادرست، با عقبه تصمیمسازیهای سادهسازیشده، منجر به آسیبهایی میشود که با نگارش دهها جلد کتاب برطرف نمیشود.
منکر زحمات بدنه ستادی و پشتیبانی آموزش و پرورش در زمان جنگ نیستم و آن را ارزشمند میدانم؛ اما این چیزی که در ایام جنگ رمضان تجربه کردیم، حتماً برای سال تحصیلی آینده کافی نیست؛ کما اینکه برای جنگ رمضان هم کافی نبود...
امید که شاهد برنامهای منسجم برای بسیاری از سوالات و ابهامات تربیت در سال آینده که آبستن چالشهای بسیاری است باشیم و به زودی شاهد چاپ کتاب ارزیابی عملکرد آن برنامههای منسجم باشیم.
🌱 #خطمشی_گذاری #جنگ_رمضان #معاونت_ابتدایی #دستاورد_جنگ #تربیت_در_بحران #پرونده_تربیت_در_جنگ
🧭 @education_policy