کنیم. اگر ما را تحریم نمیکردند، ما امروز به این نقطهای از علم و پیشرفت که رسیدهایم، نمیرسیدیم. تحریم همیشه ما
را وادار کرده که به خود بیائیم، به خود فکر کنیم، از درون خود بجوشیم. ولی آنها قصدشان این خدمت نبود، آنها
میخواستند دشمنی کنند. 1
آمریکا به دنبال بازسازی سنگرهای خود در ایران است؛
در کشور ما، در طول این حدود پنجاه یا شصت سال -یعنی در دورهی حکومت پهلوی و مقداری قبل از آن- اوّل
انگلیسها، بعد هم آمریکاییها زمام امور را در دست داشتند و هر کاری میخواستند میکردند؛ مثلاً حکومت پهلوی را
سرِ کار آوردند؛ رضاخان را سرِ کار آوردند و بعد که به جهتی از او دلخور شدند، او را بردند، محمّدرضا را آوردند؛
یعنی در یک کشوری به این بزرگی و با این عظمت، در قبال این ملّت، آمریکاییها یا انگلیسیها براحتی رئیس این
کشور را به میل خودشان میبرند، یکی را میآورند به جای او، و بین خودشان؛ وضع آنها در ایران اینجوری بود. خب،
چهجوری توانسته بودند این تسلّط را پیدا کنند؟ در اینجا سنگرهایی بهوجود آورده بودند که اوّل رژیم انگلیس، بعد
رژیم آمریکا در سالهای بعد یا دهههای بعد، از این سنگرها استفاده میکردند برای دوام سلطهی خودشان بر این کشور.
انقلاب آمد و به دست جوانهای خودش این سنگرها را تخریب کرد، منهدم کرد و به جای آن، سنگرهایی برای حفاظت
از انقلاب و برای حفاظت از جمهوری اسلامی و منافع ملّی بهوجود آورد. اینها میخواهند بیایند آن سنگرهای
تخریبشدهی قبلی را دوباره ترمیم کنند و این سنگرهایی را که به دست انقلاب و انقلابیون و جوانها بهوجود آمده
است از بین ببرند؛ هدف این است. 2
1 - بیانات مقام معظم رهبری )مدظله العالی( در تاریخ ۰1 / ۰1 / 13۸۸
2 - بیانات مقام معظم رهبری )مدظله العالی( در تاریخ ۰1 / ۰1 / 1395
چرا ملت ایران با دولتهای آمریکا دشمن است؟
31
آمریکا از ابتدای انقلاب به دنبال براندازی جمهوری اسلامی بود؛
ما یک دشمنی از اوّل انقلاب تا امروز در مقابل خودمان مشاهده کردهایم؛ از ساعات اوّل انقلاب این دشمن ظهور پیدا
کرد، حضور پیدا کرد و شروع کرد به مخالفت کردن، و این دشمن، دولت ایالات متّحدهی آمریکا بود؛ از همان اوّل
-البتّه از وقتی که گیجیشان برطرف شد و آن ایّامی که نمیدانستند چه دارد اتّفاق میافتد گذشت- شروع کردند به
مخالفت کردن، معارضه کردن. آمریکاییها تا امروز که ما داریم اینجا صحبت میکنیم، انواع و اقسام دشمنیها و ترفندها
و حیلههای گوناگون را برای ضربه زدن به جمهوری اسلامی پیش بردهاند، یعنی واقعاً هیچ نوع معارضهای را شما سراغ
ندارید که اینها نسبت به جمهوری اسلامی انجام نداده باشند؛ سازماندهی کودتای نظامی کردند، قومیّتها را تحریک
کردند، صدّام را به جنگ با ایران و حملهی به ایران تحریک کردند؛ بعد در دوران جنگ به انواع و اقسام طُرق از او
حمایت کردند، پشتیبانی کردند؛ تحریم کردند؛ در سازمان ملل علیه ما اعمال نفوذ کردند؛ تبلیغات شبانهروزی کردند؛
از هنر استفاده کردند؛ از هالیوود استفاده کردند برای ساختن فیلم علیه ما، نه یکی، نه دو تا؛ در برهههای مختلف حرکت
نظامی کردند؛ هواپیمای ما را ساقط کردند؛ به برخی از مراکز ما در خلیج فارس حملهی نظامی ]کردند[؛ همهجور
کاری را علیه جمهوری اسلامی انجام دادند؛ مخالفتهای امنیّتی، سیاسی، اقتصادی، تبلیغاتی، فرهنگی؛ همهجور. هدف
همهی این کارها هم براندازی بود؛ حالا ]اینکه[ امروز این کلمه در تعبیرات مسئولین آمریکایی تکرار میشود، چیز
جدیدی نیست؛ از روز اوّل هدفشان همین بود. حتّی همان رئیسجمهوری که تکرار میکرد و اصرار میکرد که هدف ما
براندازی نیست، او هم هدفش براندازی بود که کاملاً این معنا واضح شد. 1
اوّلین دولتی که با حرکت مردم ایران مخالفت جدی کرد، آمریکا بود؛
اوّلین حکومتی و دولتی که با این حرکت مردم بجد شروع کرد مخالفت کردن، آمریکا بود. ]البتّه[ دولتهای دیگری هم
بودند، آنها هم ایبسا ناراضی بودند از وضعی که در ایران پیش آمد لکن عکسالعمل آنچنانی نشان ندادند، بعضی از
دولتها هم شاید خرسند بودند امّا دولت آمریکا به نارضایی قلبی اکتفا نکرد؛ در اوّلین ماههای پیروزی انقلاب، مجلس
سنای آمریکا یک مصوّبه و قطعنامهی شدیداللحنی علیه جمهوری اسلامی ایران صادر کرد، دشمنی را بهطور عملی
شروع کرد؛ این در حالی بود که هنوز سفارت آمریکا در ایران باز بود! آن کسانی که خیال میکنند رابطهی با آمریکا،
دوستی با آمریکا موجب میشود که انسان از آسیب آمریکا محفوظ بماند، به این تجربهی تاریخی مراجعه کنند؛ هنوز
سفارت آمریکا در ایران بود، آمریکاییها راحت در داخل کشور رفتوآمد میکردند، انقلاب موجب نشده بود که
1 - بیانات مقام معظم رهبری )مدظله العالی( در تاریخ ۰2 / ۰3 / 1397
چرا ملت ایران با دولتهای آمریکا دشمن است؟
32
آمریکاییها را از ایران بیرون کنند؛ مثل بقیّهی دولتها سفارت داشتند، مأمورین داشتند، در اینجا داشتند زندگی میکردند؛
در همان هنگام دولت آمریکا دشمنی خودش را با انقلاب نشان داد. علاوهی بر این، محمّدرضا را که یک دشمن قطعی
ملّت ایران بود، در آمریکا میهمان خودش کرد، او را بردند در آمریکا نگه داشتند، در واقع پناه دادند به دشمن ملّت
ایران. خب، عکسالعمل و واکنش به این حرکت، حرکتِ دانشجویان بود؛ رفتند سفارت آمریکا را گرفتند، معلوم شد
اینجا لانهی جاسوسی است، معلوم شد در طول این چند ماه بعد از پیروزی انقلاب، در این مدّت، اینجا مرکزِ توطئه علیه
انقلاب بوده است؛ این را اسنادِ منتشر شدهی بعدی از داخل سفارت آمریکا نشان داد و ثابت کرد. 1
3 - منطقِ سیاسی و دیپلماتیک:
بینفع و باضرر
رابطهی سیاسی با آمریکا برای ما مضر است. اولاً خطر آمریکا را کم نمیکند. آمریکا به عراق حمله کرد؛ در حالی که
با هم رابطهی سیاسی داشتند، سفیر داشتند؛ این آنجا سفیر داشت، آن هم اینجا سفیر داشت. رابطه که خطر جنونآمیز و
سیطرهطلبانهی هیچ قدرتی را از بین نمیبرد. ثانیاً وجود رابطه برای آمریکائیها - نه امروز، همیشه اینطور بوده - وسیلهای
بوده است برای نفوذ در قشرهای مستعد مزدوری در آن کشور. انگلیسیها هم همین طور بودند. انگلیسیها هم در طول
سالیان متمادی سفارتخانهشان مرکز ارتباط با سفلگان ملت بود؛ کسانی که حاضر بودند خودشان را به دشمن بفروشند.
سفارتخانهها یکی از کارهایشان این است...
اینها این خلأ را در ایران دارند؛ احتیاج به پایگاه دارند، و پایگاه ندارند؛ این را میخواهند. احتیاج به رفت و آمد آزاد و
بیدغدغهی مأموران جاسوسی و مأموران اطلاعاتیشان و ارتباطات نا مشروع آنها با عناصر سفله و مزدور دارند؛ اما این
را ندارند. ارتباط، این را برای آنها تأمین میکند. حالا مینشینند آقایان وراجی کردن و حرف زدن و استدلال کردن، که
نبود رابطهی با آمریکا برای ما مضر است. نه آقا! نبود رابطهی با آمریکا برای ما مفید است. آن روزی که رابطهی با
آمریکا مفید باشد، اول کسی که بگوید رابطه را ایجاد بکنند، خود بنده هستم. 2
1 - بیانات مقام معظم رهبری )مدظله العالی( در تاریخ 12 / ۰۸ / 1394
2 - بیانات مقام معظم رهبری )مدظله العالی( در تاریخ 13 / 1۰ / 13۸6
چرا ملت ایران با دولتهای آمریکا دشمن است؟
33
بدعهدی دولت آمریکا؛
دولت جمهوری اسلامی نمیتواند با آمریکا تعامل کند؛ چرا؟ برای خاطر اینکه آمریکا پابند به تعهّدات خودش نیست.
نگویید اینها کار این دولت است و کار ترامپ است؛ نه، دولت قبل هم که با ما نشست، صحبت کرد و وزیر خارجهاش
ده روز، پانزده روز در اروپا پابند جلسات بود، آنها هم تقریباً همینجور ]بودند[؛ حالا به شکل دیگری عمل کردند ولی
نقض کردند؛ آنها هم تحریم کردند، آنها هم برخلاف تعهّدات خودشان عمل کردند. دولت آمریکا برخلاف تعهّدات
خودش عمل میکند؛ این بارِ اوّل هم نیست؛ قضایای گوناگون قبلی هم همین را تأیید میکند. مجموعهی برخوردهایی
که از اوّل با برجام کردند، به تعبیر حضرات دیپلماتهای ما، نقض روح و جسم برجام بود؛ این را دیپلماتهای محترم
ما که خودشان این زحمت را کشیده بودند و واقعاً تلاش شبانهروزی کرده بودند برای مسئلهی برجام، بارها و مکرّر در
زمانِ این دولت و در زمان دولت قبلِ آمریکا گفتند که برجام نقض شده؛ گاهی روح برجام و گاهی جسم برجام را
نقض کردند. خب، دولتی با این خصوصیّات که به این راحتی معاهدهی بینالمللی را نقض میکند، بعد هم مثل آب
خوردن زیر امضایش میزند و میگوید من از معاهده خارج شدم -با کارهای نمایشی تلویزیونی؛ امضایش را نشان میدهد
که ما خارج شدیم از فلان ]معاهده[- خب پیدا است که با این دولت لااقل جمهوری اسلامی نمیتواند تعامل کند. این
جوابِ آن کسانی که بارهاوبارها به ما در طول زمان میگفتند چرا با آمریکا مذاکره نمیکنید، چرا با آمریکا تعامل
نمیکنید؛ این جوابش. آمریکا البتّه با خیلی از کشورهای دیگر هم همینجور است؛ با دولتهای گوناگون دیگر هم
همینجور است که آن موردِ بحث ما نیست؛ لااقل جمهوری اسلامی نمیتواند با آمریکا تعامل کند، نمیتواند کار کند.
ایران پابند بود، وفادار بود به این تعهّد ]برجام[، یعنی هیچ بهانهای اینها ندارند؛ آژانس بینالمللی ]انرژی[ اتمی بارهاوبارها
تصدیق کرده، دیگران هم تصدیق کردند که ایران پایبند بوده، ]پس[ هیچ بهانهای ندارند؛ درعینحال شما میبینید
راحت این معاهدهی بینالمللی را به هم میزنند، زیر امضای خودشان میزنند، حرفشان را پس میگیرند و میگویند نه، قبول
نداریم. خب با یک چنین دولتی نمیشود نشست و مذاکره کرد، نمیشود به او اطمینان کرد، نمیشود با او قرارداد امضا
کرد، با او نمیشود کار کرد. 1
اختلاف 180 درجهای در سیاستهای منطقهای؛
همانطور که بارها تکرار کردیم، ما با آمریکا در مورد مسائل گوناگون جهانی و منطقهای مذاکرهای نداریم؛ در مورد
مسائل دوجانبه مذاکرهای نداریم؛ گاهی در موارد استثنائی مثل این مورد هستهای، براساس مصلحت، مذاکره کردهایم؛
1 - بیانات مقام معظم رهبری )مدظله العالی( در تاریخ ۰2 / 13 / 1397
چرا ملت ایران با دولتهای آمریکا دشمن است؟
34
این مورد هم فقط نبوده است، قبل از این هم مواردی بوده است که من در سخنرانیهای عمومی قبلی به آنها اشاره
کردهام. سیاستهای آمریکا در منطقه با سیاستهای جمهوری اسلامی 1۸۰ درجه اختلاف دارد. آمریکاییها حزبالله را و
مقاومت لبنان را -که فداکارترین نیروهای دفاع ملّی در یک کشورند- متّهم به تروریسم میکنند، از این بیانصافی بالاتر
نمیشود. آنوقت در مقابل، دولت تروریست صهیونیستیِ کودککُش را مورد حمایت خودشان قرار میدهند، با
یکچنین سیاستی چگونه میشود معامله کرد، چگونه میشود مذاکره کرد، چگونه میشود به توافق رسید؟ حالا موارد
دیگر هم هست. 1
قرار نگرفتن در پازل و نقشه آمریکاییها؛
عقلانیّت این است که انسان با یک چنین دشمنی، با خرد، با تدبیر، با حذر، با فریب نخوردن، با نزدیک نشدن به میدان
توطئهی او، با وارد نشدن در میدانی که او ترسیم کرده، با اینها باید انسان پاسخ بدهد. بله، آنها در قضیّهی منطقهی غرب
آسیا -منطقهی سوریه و لبنان و مانند اینها- خیلی دلشان میخواهد با ایران بنشینند هماهنگی کنند؛ گفتهاند هم؛ ]امّا[ ما
نمیخواهیم. مشکل آنها اصلاً حضور ایران است، آنها به این قصد مذاکره میکنند که حضور ایران را متوقّف کنند؛ ما
سرِ چه چیزی با اینها مذاکره کنیم؟ آنها میگویند ایران اصلاً باید نباشد و در این منطقه حضور نداشته باشد، مشکل آنها
این است؛ این مشکل را میخواهند حل کنند؛ ما چرا کمک کنیم به حلّ این مشکل آنها؟ ما بعکس میخواهیم آمریکا
حضور نداشته باشد. بنابراین عقلانیّت هم این است. 2
با تنازل ما، آمریکا دست از نقش مخرّب برنمیدارد؛
یک تجربهای ما در مذاکرات هستهای پیدا کردیم؛ این تجربه را نباید فراموش کنیم. این تجربه این است که اگر ما
تنازل هم بکنیم، آمریکا دست از نقش مخرّب خودش برنمیدارد؛ این را ما در مذاکرات هستهای تجربه کردیم. ما
نشستیم در جمع 1+5 ، و حتّی جداگانه با آمریکاییها مذاکره کردیم برای قضیّهی هستهای؛ برادران ما، فعّالان پرتلاش
ما به یک نقاط مشترکی رسیدند، به یک نتایجی رسیدند؛ طرف -که آمریکا باشد- یک تعهّداتی کرد؛ جمهوری
اسلامی تعهّدات خودش را انجام داد، ]ولی[ آن طرفِ بدقولِ بدعهدِ بدحساب دارد دبّه میکند؛ تا الان دبّه کرده است.
خیلی خب، این یک تجربه است، این شد تجربه. حالا خیلیها قبل از این تجربه هم میدانستند امّا بعضی هم که
نمیدانستند، حالا بدانند: در هر زمینهی دیگری هم که با آمریکا شما بحث و مجادله کنید، شما کوتاه بیایید، تنازل کنید،
1 - بیانات مقام معظم رهبری )مدظله العالی( در تاریخ 27 / ۰4 / 1394
2 - بیانات مقام معظم رهبری )مدظله العالی( در تاریخ 12 / ۰4 / 1395
چرا ملت ایران با دولتهای آمریکا دشمن است؟
35
باز او نقش مخرّب خودش را حفظ خواهد کرد؛ در همهی زمینهها: بحث حقوق بشر، بحث موشک، بحث تروریسم،
بحث لبنان، بحث فلسطین؛ در هر قضیّهای که شما به فرض -که البتّه محال است- از اصول خودتان، از مبانی خودتان
کوتاه بیایید، صرفنظر بکنید، بدانید او کوتاه نخواهد آمد؛ اوّل با زبان و با لبخند و با تبسّم وارد میدان خواهد شد، بعد
در عمل، کاری را که باید انجام بدهد، دبّه میکند و تعهّد خودش را انجام نمیدهد؛ این شد یک تجربه برای ملّت ایران؛
این تجربه را مغتنم بشمرید. 1 در برجام یک چیز ثابت شد و آن اینکه آمریکاییها دارند دشمنی میکنند با ما، دارند
دشمنی میکنند؛ نهفقط کنگرهی آمریکا که حالا نقش شمر را دارد بازی میکند بهاصطلاح، اینهایی هم که نقش شمر را
نمیخواهند بازی کنند -یعنی دولت آمریکا- اینها هم دارند دشمنی میکنند منتها شکل دشمنیشان فرق دارد با آنها؛ امّا
دارند دشمنی میکنند؛ اینکه خب ]معلوم شد[. خب، اینها را ما تجربه قرار بدهیم. عقلانیّت این است که انسان با یک
چنین دشمنی، با خرد، با تدبیر، با حذر، با فریب نخوردن، با نزدیک نشدن به میدان توطئهی او، با وارد نشدن در میدانی
که او ترسیم کرده، با اینها باید انسان پاسخ بدهد. 2
توافق با آمریکا یعنی قبول همه تحمیلها؛
کنار آمدن با آمریکا بهمعنای کنار آمدن با هیچ دولت دیگری نیست. چون دولت آمریکا دارای ثروت، دارای
دستگاههای تبلیغاتی وسیع، دارای سلاحهای خطرناک و دارای امکانات بسیاری است، کنار آمدن با دولت آمریکا
ناگزیر، بهمعنای قبول تحمیلهای آن دولت است. طبیعت توافق با آمریکا همین است؛ همهجا همینجور است؛
کشورهای دیگر هم که در هر مسئلهای با آمریکا توافق میکنند، معنایش این است که از مواضع خودشان بهنفع طرف
مقابل عقبنشینی میکنند بدون اینکه طرف مقابل بهنفع آنها یک عقبنشینی قابلتوجّهی انجام بدهد. در همین توافق
اخیر هستهای هم اگرچه این توافق را ما تأیید کردیم و برگزارکنندگان این توافق را مورد قبول اعلام کردیم و قبول
داریم آنها را، لکن اینجا هم همینجور بود؛ وزیر خارجهی محترم ما در مواردی به بنده گفت که ما ]مثلاً[ اینجا را یا
این خطّ قرمز را دیگر نتوانستیم حفظ کنیم. معنای این همین است؛ یعنی وقتی طرف مقابل یک دولتی مثل آمریکا است
که وسایل تبلیغ دارد، امکانات دارد، پول دارد، دیپلماسی فعّال دارد، عوامل گوناگونی در اطراف دنیا دارد، دولتهایی
که به آنها فشار میآورد در اختیارش هستند، کنار آمدن با او بهمعنای صرفنظر کردن از برخی از چیزهایی است که
انسان بر آنها پای میفشرد... در همین توافقی هم که ما با آمریکاییها در قضیهی پنج بعلاوهی یک و مسئلهی هستهای
کردیم، آمریکاییها به آنچه وعده داده بودند عمل نکردند و کاری را که باید میکردند انجام ندادند. بله، به تعبیر وزیر
1 - بیانات مقام معظم رهبری )مدظله العالی( در تاریخ 41 / ۰3 / 1395
2 - بیانات مقام معظم رهبری )مدظله العالی( در تاریخ 12 / ۰4 / 1395
چرا ملت ایران با دولتهای آمریکا دشمن است؟
36
خارجهی محترم ما، روی کاغذ کارهایی را انجام دادند امّا از راههای انحرافی متعدّد، جلوی تحقّق مقاصد جمهوری
اسلامی را گرفتند. شما نگاه کنید امروز در سرتاسر کشورهای غربی و کسانی که تحت تأثیر آنها هستند، همچنان
معاملات بانکی ما دچار مشکل است، بازگرداندن ثروتهای ما در بانکهای آنها دچار مشکل است، معاملات گوناگون
تجاریای که احتیاج به دخالت بانکها دارد دچار مشکل است؛ وقتی دنبال میکنیم، تحقیق میکنیم و میگوییم چرا
اینجور است، معلوم میشود از آمریکاییها میترسند. آمریکاییها گفتهاند که ما تحریمها را برمیداریم و روی کاغذ هم
برداشتند امّا از طرق دیگر جوری عمل میکنند که اثر رفع تحریمها مطلقاً بهوجود نیاید و تحقّق پیدا نکند. بنابراین،
کسانی که امید میبندند به اینکه بنشینیم با آمریکا در فلان مسئله مذاکره کنیم و به یک نقطهی توافقی برسیم -یعنی ما
یک تعهّدی بکنیم، طرف مقابل هم یک تعهّدی بکند- از این غفلت میکنند که ما ناگزیر باید به همهی تعهّدهای خود
عمل کنیم ]امّا[ طرف مقابل با طُرق مختلف، با شیوههای مختلف، با خدعه، با تقلّب سر باز میزند و به تعهّدهایی که
کرده است عمل نمیکند. این چیزی است که ما امروز در مقابل چشم خودمان داریم میبینیم؛ یعنی خسارت محض. 1
مذاکره در سایه تهدید و فشار، مذاکره نیست؛
مذاکرهی در سایهی تهدید و فشار، مذاکره نیست. یک طرف مثل ابرقدرتها بخواهد تهدید بکند و فشاری بیاورد و
تحریمی بکند و یک دست آهنیای را نشان بدهد و از آن طرف هم بگوید خیلی خوب، بنشینیم پشت میز مذاکره! این
مذاکره، مذاکره نیست. اینجور مذاکرهای را ما با هیچ کس نمیکنیم. آمریکا همیشه با این چهره برای مذاکره وارد میدان
شده است . آمریکا صادقانه مثل یک مذاکرهکنندهی معمولی وارد میدان نمیشود، مثل یک ابرقدرت وارد مذاکره
میشود. ما با چهرهی ابرقدرتی مذاکره نمیکنیم. ابرقدرتی را بگذارند کنار، تهدید را بگذارند کنار، تحریم را بگذارند
کنار، برای مذاکره یک هدف و نهایت مشخصی فرض نکنند که باید مذاکره به آنجا برسد. جمهوری اسلامی زیر بار
این فشارها نخواهد رفت؛ او هم به سبک خود به هر فشاری پاسخ خواهد داد. به زورگوئی متوسل نشوند، از نردبان
ابرقدرتی که نردبان پوسیدهای هم هست، پائین بیایند، اشکالی ندارد؛ اما تا وقتی که آنجور است، امکان ندارد. 2
آمریکا در مذاکره اهل فریب و دروغ و نقضعهد است؛
]درباره مذاکره با آمریکا[ جدّاً دغدغه دارم؛ این دغدغه ناشی از آن است که طرف مقابل بشدّت اهل فریب و دروغ و
نقضعهد و حرکت در خلاف جهت صحیح است؛ طرف مقابل اینجوری است. یک نمونهاش در همین قضیّه اتّفاق
1 - بیانات مقام معظم رهبری )مدظله العالی( در تاریخ ۰1 / ۰1 / 1395
2 - بیانات مقام معظم رهبری )مدظله العالی( در تاریخ 27 / ۰5 / 13۸9
چرا ملت ایران با دولتهای آمریکا دشمن است؟
37
افتاد؛ بعد از آنکه که مذاکرهکنندگان ما مذاکرهشان تمام شد، بعد از چند ساعت بیانیّهی کاخ سفید منتشر شد در تبیین
در اغلب موارد خلاف واقع است؛ » فکتشیت « مذاکرات. این بیانیّهای که آنها منتشر کردند که اسمش را میگذارند
یعنی روایتی که اینها دارند از مذاکرات و از تفاهمهایی که انجام گرفته است میکنند، یک روایت مخدوش و غلط و
خلاف واقع است ... من البتّه هیچوقت نسبت به مذاکرهی با آمریکا خوشبین نبودم. نه از باب یک توهّم بلکه از باب
تجربه؛ تجربه کردیم. حالا اگر یک شماها انشاءالله در جریان حوادث و جزئیّات و یادداشتها و نوشتههای این روزها
قرار بگیرید، خواهید دید که این تجربهی ما از کجا حاصل شده؛ تجربه کردیم. 1
از نظر آمریکاییها مذاکره یعنی تحمیل؛
تجربههای گذشتهی ما نشان میدهد که گفتگو در منطق حضرات آمریکائی به این معنی نیست که بنشینیم تا به یک راه
حل منطقی دست پیدا کنیم منظورشان از گفتگو این نیست منظورشان از گفتگو این است که بنشینیم حرف بزنیم
تا شما نظر ما را قبول کنید! هدف، از اول اعلام شده است؛ باید نظر طرف مقابل قبول شود. لذا ما همیشه اعلام کردیم
و گفتیم که این، گفتگو نیست؛ این، تحمیل است و ایران زیر بار تحمیل نمیرود. من به این اظهارات خوشبین نیستم، اما
مخالفت هم ندارم. 2
مذاکره برای آمریکاییها ابزار ژست قدرت گرفتن است؛
اصل مذاکره با ایران، برای امریکا به عنوان ابرقدرت، بسیار مهم است. ممکن است بعضی تعجّب کنند و بگویند مگر
ایران چیست که برای امریکای ابرقدرت، مهم است که با ایران پشت میز مذاکره بنشینند؟! بله، بسیار مهّم است. اتّفاقاً
چون ابرقدرت است، برایش خیلی مهّم است. ابرقدرت، یعنی آن قدرتی که از همه قدرتهای سیاسی دنیا بالاتر است و
میتواند اراده خود را بر آنها تحمیل کند...
ابرقدرتی با این همه ادّعا، با این همه باد و بروت جهانی و سیاسی، یک جا هست که برایش ارزش و اعتبار و احترامی
قائل نمیشوند؛ آن یک جا کجاست؟ جمهوری اسلامی ایران. جمهوری اسلامی و ملت ایران، هیبتشکن ابرقدرت
امریکا در دنیا شدند ... برای امریکا مهم است که ایران اسلامی که از روز اوّل به دلایل روشنی در مقابل امریکا ایستاد
و تسلیم امریکا نشد و گفت که با امریکا مذاکره نمیکنم، حالا بگوید که بسیار خوب، چ شم، ما هم مذاکره میکنیم!
1 - بیانات مقام معظم رهبری )مدظله العالی( در تاریخ 2۰ / ۰1 / 4139
2 - بیانات مقام معظم رهبری )مدظله العالی( در تاریخ ۰1 / ۰1 / 1392
چرا ملت ایران با دولتهای آمریکا دشمن است؟
38
میگویند بفرما، ابرقدرتی کامل شد! این منطقهای هم که زیر بار نمیرفت، زیر بار آمد؛ اینجا هم عتبه را بوسیدند!
بنابراین، صِرف مذاکره برایشان خیلی مهّم است. 1
با مذاکره ایران و آمریکا خیال آمریکاییها از مبارزات اسلامی راحت خواهد شد؛
حرکت جمهوری اسلامی و ملت ایران موجب شد که احساسات اسلامی در هر گوشه دنیا بیدار شود؛ در آسیا، در
آفریقا و حتّی در اروپا، مسلمانان با نام اسلام، احساسات اسلامی خودشان را سرِ دست گیرند و مبارزهای را به نحوی
شروع کنند...
اگر جمهوری اسلامی با امریکا پشت میز مذاکره بنشیند، امریکاییها خیالشان از این جهت راحت میشود؛ به هرجایی
در دنیا میگویند: شما برای چه تلاش میکنید؟ شما که مثل ایران نخواهید شد، به پای ایران که نخواهید رسید! هر چه
بشوید، یک ملت و یک نظام و آن شکوه و شجاعت را که پیدا نخواهید کرد؛ آنها هم بالاخره مجبور شدند و اینجا
پای میز مذاکره آمدند؛ شما دیگر چه میگویید؟! یعنی با تسلیم ملت ایران و نظام جمهوری اسلامی ایران به نشستن پای
میز مذاکره با امریکا، خیال امریکا از بسیاری از این مبارزات دنیای اسلام آسوده خواهد شد. 2
با گفتگو کنندهی غیر منطقی، نمیشود حرف زد؛
میگویند میخواهیم مسائلمان را با ایران حل کنیم.... میگویند میخواهیم مذاکره کنیم و مسائلمان را با ایران حل کنیم -
این حرفشان است - اما در عمل متشبث به تحریم میشوند، متشبث به تبلیغات دروغ میشوند، حرفهای ناشایسته میزنند،
مطالب خلاف واقع را نسبت به نظام جمهوری اسلامی و ملت ایران دمبهدم منتشر میکنند ... دولتمردان آمریکائی غیر
منطقی حرف میزنند. با گفتگو کنندهی غیر منطقی، نمیشود انسان بنشیند به اتکاء منطق حرف بزند؛ خب، او غیر منطقی
است. غیر منطقی یعنی زورگو، یعنی حرفِ بیخود بزن. این واقعیتی است که ما در طول این سی سال در برخورد با
قضایای گوناگون جهانی آن را بروشنی دریافتهایم. ما این را میفهمیم که طرف مقابل ما کیست و چگونه باید با او رفتار
کرد. 3
1 - بیانات مقام معظم رهبری )مدظله العالی( در تاریخ 26 / 1۰ / 1376
2 - بیانات مقام معظم رهبری )مدظله العالی( در تاریخ 26 / 1۰ / 1376
3 - بیانات مقام معظم رهبری )مدظله العالی( در تاریخ 2۸ / 11 / 1391
چرا ملت ایران با دولتهای آمریکا دشمن است؟
39
مذاکره در سایهی تهدید و فشار، مذاکره نیست؛
آمریکائیها شعار مذاکره را هم از دست نمیدهند! حالا تحریمهای یکجانبه هم هست، قطعنامه هست، تهدید نظامی هم
هست، اما مذاکره هم مطرح میشود؛ هِی مکرر در مکرر: ما حاضریم با ایران بنشینیم مذاکره کنیم! خوب، این تدابیر
جبههی مقابل ما، تدابیرِ در واقع دشمن ما، هیچکدام جدید نیست ... از قبل هم دولتهای آمریکا به ما پیشنهاد میدادند
برای مذاکره؛ ما هم همیشه این پیشنهاد را رد کردهایم. البته دلائلی وجود دارد، اما یک دلیل واضح این است که
مذاکرهی در سایهی تهدید و فشار، مذاکره نیست. یک طرف مثل ابرقدرتها بخواهد تهدید بکند و فشاری بیاورد و
تحریمی بکند و یک دست آهنیای را نشان بدهد و از آن طرف هم بگوید خیلی خوب، بنشینیم پشت میز مذاکره! این
مذاکره، مذاکره نیست. اینجور مذاکرهای را ما با هیچ کس نمیکنیم. لذا آمریکا همیشه با این چهره برای مذاکره وارد
میدان شده است. 1
آمریکا اهل مذاکره نیست؛
ما اهل مذاکرهایم؛ اما نه با آمریکا. علت هم این است که آمریکا صادقانه مثل یک مذاکرهکنندهی معمولی وارد میدان
نمیشود، مثل یک ابرقدرت وارد مذاکره میشود. ما با چهرهی ابرقدرتی مذاکره نمیکنیم. ابرقدرتی را بگذارند کنار،
تهدید را بگذارند کنار، تحریم را بگذارند کنار، برای مذاکره یک هدف و نهایت مشخصی فرض نکنند که باید مذاکره
به آنجا برسد. من در چند سال قبل در شیراز، در سخنرانی عمومی اعلام کردم، گفتم ما قسم نخوردهایم که تا آخر
مذاکره نکنیم؛ مذاکره نمیکنیم، به خاطر این عوارض است؛ به خاطر این است که اینها مذاکرهکننده نیستند؛ اینها
میخواهند زور بگویند؛ مثل آن الواطی که وارد میشد توی دکان، عسل دوست داشت؛ میپرسید شیشهی عسل چند است؟
میگفت مثلاً صد تومان، دست طرف را میگرفت فشار میداد، این کاسب بیچاره میترسید دیگر؛ زیر فشارِ او میگفت:
خوب، هر چه شما بگوئید! میگفت سی تومان، میگفت خیلی خوب! این که مذاکره نشد. 2
آمریکاییها شعار تغییر میدهند اما در عمل تغییری ایجاد نمیکنند؛
ما در زمینهی مسائل مهمِ خودمان احساساتی نیستیم؛ از روی احساسات تصمیم نمیگیریم؛ ما با محاسبه تصمیم میگیریم.
میگویند بیائید مذاکره کنیم، بیائید روابط ایجاد کنیم. شعار تغییر میدهند؛ خوب، این تغییر کجاست؟ چه تغییر کرده؟
1 - بیانات مقام معظم رهبری )مدظله العالی( در تاریخ 27 / ۰5 / 13۸9
2 - بیانات مقام معظم رهبری )مدظله العالی( در تاریخ 27 / ۰5 / 13۸9
چرا ملت ایران با دولتهای آمریکا دشمن است؟
40
این را برای ما روشن کنید؛ چه تغییر کرده است؟ دشمنی شما با ملت ایران تغییر کرده؟ کو علامتش؟ دارائیهای ملت
ایران را آزاد کردید؟ تحریمهای ظالمانه را برداشتید؟ از لجنپراکنی و اتهامزنی و تبلیغات سوء علیه این ملت بزرگ و
مسئولین مردمی آن دست برداشتید؟ دفاع بیقید و شرط از رژیم صهیونیستی را کنار گذاشتید؟ چه تغییر کرده؟ شعار
تغییر میدهند، اما در عمل تغییری مشاهده نمیشود. ما هیچ تغییری ندیدیم. 1
اگر آمریکا دست از استکبار بردارد مثل بقیه دولتهاست؛
آن روزی که آمریکا دست از استکبار بردارد، آن روزی که از دخالتهای بیجا در امور ملتها دست بردارد، یک دولتی
مثل بقیهی دولتهاست، برای ما هم دولتی مثل بقیهی دولتها خواهد بود؛ اما تا روزی که آمریکائیها هنوز به طمعِ برگشتن
به ایران و تجدید روزگارِ گذشته و عوض کردن تاریخ و به عقب بردن زمان باشند و بخواهند بر کشور ما مسلط بشوند،
با هیچ وسیلهای نخواهند توانست ملت ما را به عقبنشینی وادار کنند؛ این را بدانند. 2
سازش با آمریکا مشکلات کشور را حل نمیکند؛
]میگویند[ اگر ما با آمریکا سازش کردیم، مشکلات کشور حل میشود. خب، حالا ده تا دلیل میشود شمرد برای اینکه
این حرف غلط است، این حرف دروغ است، این حرف فریب است. سازش با آمریکا مشکلات کشور را بههیچوجه
حل نمیکند؛ نه مشکلات اقتصادی را، نه مشکلات سیاسی را، نه مشکلات امنیّتی را، نه مشکلات اخلاقی را، بلکه بدتر
خواهد کرد. ده پانزده دلیل وجود دارد و میشود شمرد و ردیف کرد برای این قضیّه؛ آخریاش همین قضیّهی برجام
است... اوّلاً طرف دروغگو است، فریبگر است، بدعهد است، خنجرازپشتبزن است، در همان حالی که دارد با یک
دست دست میدهد، به قول خودشان یک مشت سنگ در دست دیگرش است که بزند به سر طرف مقابل. طرف،
اینجور آدمی است. ثانیاً آمریکا میخواهد مشکلات ملّت ایران را حل کند؟ خود آمریکا دچار بحران است؛ این را چرا
نمیگویند؟ این را همهی دستگاههای مهمّ قضاوتکنندهی در اینگونه مسائل در دنیا، حتّی خود آمریکاییها دارند
میگویند. آمریکا دچار بحران است؛ بحران اقتصادی، بحران بینالمللی، بحران سیاسی، بحران اخلاقی؛ خودش دچار
بحران است. امروز قرضهای دولت آمریکا تقریباً نزدیک به تولید ناخالص کلّ آمریکا است؛ این نشانهی بحران
است، این را اقتصاددانها میگویند. میگویند هروقتی که دیون یک دولت نزدیک شد به تولید ناخالص یک دولت،
این دولت در حال بحران است؛ این اقتصاد اقتصاد بحرانی است؛ امروز آمریکا اینجوری است. آن مقداری که بدهکار
1 - بیانات مقام معظم رهبری )مدظله العالی( در تاریخ ۰1 / ۰1 / 13۸۸
2 - بیانات مقام معظم رهبری )مدظله العالی( در تاریخ 12 / ۰۸ / 13۸۸
چرا ملت ایران با دولتهای آمریکا دشمن است؟
41
است، نزدیک به حدود شصت و چند درصد تولید ناخالص ملّیاش است؛ این میخواهد به چه کسی کمک بکند؟ این
میخواهد بم کد، این میخواهد ب کند تا خودش را ترمیم بکند؛ این میآید به اقتصاد کشوری کمک کند؟ این از لحاظ
اقتصادی . از لحاظ سیاسی ]هم[ دچار بحرانند. 1
برجام شد تجربه؛
گاهی دشمنان موانعی ]برای پیشرفت[ ایجاد میکنند. بله، عاقلانه است که انسان برود با تدبیر، این موانع را برطرف کند،
امّا به دشمن اطمینان نمیشود کرد؛ یک نمونهاش همین مذاکرات هستهای و برجام است که امروز مسئولین دستگاه
دیپلماسی خود ما و همان کسانی که در این مذاکرات از اوّل تا آخر حضور داشتند، همینها دارند میگویند آمریکا نقض
عهد کرده است، آمریکا زیر ظاهر آرام و زبان چرب و نرم مسئولانش و وزیر خارجهاش و دیگران، از پشت دارد
تخریب میکند، مانع ارتباطات اقتصادی کشور با کشورهای دیگر دنیا است؛ این را مسئولین خود برجام دارند میگویند.
این حرفی است که بنده البتّه از یک سال پیش و یکسالونیم پیش، مرتّب تکرار کردم که به آمریکاییها نمیشود
اعتماد کرد -بعضیها سختشان بود قبول کنند- امّا امروز خود مسئولین ما ]میگویند[. همین هفتهی گذشته، مسئولین
محترم مذاکره]کنندهی[ ما با طرفهایشان در اروپا جلسه داشتند؛ همین حرفها را مسئولین ما به آنها گفتند و آنها جواب
نداشتند؛ گفتند شما این نقض عهد را کردید، این تخلّف را کردید، این کاری را که باید انجام میدادید انجام ندادید،
از پشت سر اینجور تخریب کردید، آنها هم جوابی نداشتند بدهند؛ شش ماه هم از امضای برجام میگذرد، هیچ تأثیر
محسوس و ملموسی هم در وضع معیشت مردم به وجود نیامده است؛ ]درحالیکه[ خب، برجام اصلاً برای برداشتن
تحریمها بود؛ برای اینکه تحریمهای ظالمانه برداشته بشود. مگر غیر از این است؟ خب برداشته نشده؛ حالا میگویند
بتدریج، یواش یواش دارد درست میشود! مگر بحث سرِ یواش یواش بود؟ آن روز مسئولین، هم به ما میگفتند، هم به
مردم میگفتند که در این مذاکرات، قرار بر این است که وقتی ایران تعهّدات خود را انجام میدهد، یکباره همهی تحریمها
برداشته بشود؛ یعنی این مانعی که آمریکا سر راه ملّت ایران ظالمانه و خباثتآمیز به وجود آورده بود، برداشته بشود؛
خب حالا شش ماه از این موعد گذشته است، برداشته نشده؛ شش ماه برای یک مملکت هشتاد میلیونی زمان کمی
است؟ در این شش ماه دولت محترم کم میتوانست کار بکند اگر چنانچه این خباثت آمریکاییها نبود؟ این برجام شد
برای ما یک نمونه، یک تجربه. بنده سال گذشته در سخنرانی عمومی -یا سال گذشته بود یا یکسالونیم پیش بود؛
درست یادم نیست تاریخش-) 3 ( گفتم برجام و این مذاکرات هستهای، برای ما یک نمونه خواهد بود؛ ببینیم آمریکاییها
1 - بیانات مقام معظم رهبری )مدظله العالی( در تاریخ 12 / ۰۸ / 1395
چرا ملت ایران با دولتهای آمریکا دشمن است؟
42
چهکار میکنند؛ اینها که حالا با زبان چرب و نرم میآیند، گاهی نامه مینویسند، اظهار ارادت میکنند، اظهار همراهی
میکنند، در جلسات مشورتی و مذاکرات که مینشینند، با زبان چرب و نرم با مسئولین ایرانی صحبت میکنند، خیلی خب
ببینیم در عمل چهکار میکنند. حالا معلوم شد در عمل چهکار میکنند! در ظاهر وعده میدهند، با زبان چرب و نرم حرف
میزنند امّا در عمل توطئه میکنند، تخریب میکنند، مانع از پیشرفت کارها میشوند؛ این شد آمریکا؛ این شد تجربه. حالا
آمریکاییها میگویند بیایید دربارهی مسائل منطقه با شما صحبت کنیم! خب، این تجربه به ما میگوید این کار برای ما
سمّ مهلک است.
این تجربه به ما نشان داد که ما در هیچ مسئلهای نمیتوانیم ]با او[ مثل یک طرف مورد اعتماد بنشینیم صحبت کنیم. انسان
گاهی با دشمن هم حرف میزند امّا دشمنی که به حرف خودش پایبند باشد و انسان بتواند اعتماد کند که او به هر دلیلی
زیر قول خود و زیر تعهّدات خود نخواهد زد. با این دشمن میشود حرف هم زد، بله؛ امّا وقتی ثابت شد که دشمن،
دشمن نابکار است، دشمنی است که در عمل، از نقض عهد هیچ ابائی ندارد و نقض عهد میکند، بعد هم وقتی میگوییم
آقا چرا ]نقض عهد[ کردی، باز لبخند میزند، باز زبان چرب و نرم را باز میکند و یک جوری توجیه میکند، با این ]دشمن[
نمیشود وارد مذاکره شد. اینکه بنده سالها است دائم تکرار میکنم که با آمریکا مذاکره نمیکنیم علّتش این است. 1
اشکال مذاکره این است: شما را از راه صحیح خودت منحرف میکند؛
]مشکلات[ ما در این مسئله، در مسائل مربوط به منطقه، در مسائل گوناگونی که داریم، در مشکلاتی که با آمریکا و
امثال آمریکا داریم، با مذاکره حل نمیشود؛ ما یک راهی باید خودمان انتخاب بکنیم، آن راهمان را برویم؛ بگذارید
دشمن دنبال شما بدود، بگذارید دشمن دنبال شما بدود. مسئولین سیاسی و دیپلماسی ما صریحاً میگویند که آمریکاییها
میخواهند همه چیز را بگیرند، ]امّا[ هیچچیز ندهند! ]اگر[ یک قدم شما عقب رفتی، یک قدم جلو میآیند. اینکه ما مدام
میگوییم مذاکره نمیکنیم، ]ولی[ بعضیها میگویند آقا مذاکره که اشکالی ندارد، اشکال مذاکره این است: شما را از راه
صحیح خودت منحرف میکند، امتیاز را از شما میگیرد -وقتی مذاکره کردید یعنی یک امتیازی بدهید، یک امتیاز
بگیرید دیگر؛ معنای مذاکره این است دیگر؛ مذاکره، نشستن و گعده کردن و حرف زدن و گفت و شنود و خنده و
شوخی که نیست، مذاکره یعنی یک چیزی بده، یک چیزی بگیر- و آنچه را باید بدهی از شما میگیرد، ]امّا[ آنچه را
باید بدهد، به شما نمیدهد؛ زورگویی میکند؛ خب مستکبر یعنی همین، استکبار جهانی یعنی همین، یعنی
زورگوییکردن، خودش را برتر دانستن، پایبند به حرف خود نبودن، خود را متعهّد ندانستن؛ این معنای استکبار است،
1 - بیانات مقام معظم رهبری )مدظله العالی( در تاریخ 11 / ۰5 / 1395
چرا ملت ایران با دولتهای آمریکا دشمن است؟
43
وعدههایش را تخلّف میکند. خب امام بزرگوار ما فرمود: آمریکا شیطان بزرگ است؛ واقعاً این تعبیر، تعبیر فوقالعادهای
است. خدای متعال از قول شیطان نقل میکند که شیطان در قیامت به کسانی که از او متابعت کردهاند میگوید: اِنَّ الله
و ع د کُم و ع د الح قِّ و و ع دتُکُم ف اخل فتُکُم؛) 4 ( شیطان به پیروان خودش میگوید خدا وعدهی روراست درست به شما داده
بود، شماها از وعدهی خدا پیروی نکردید، پابند نماندید؛ من وعدهی دروغی به شما دادم، شما دنبال من راه افتادید! من
تخلّف وعده کردم، من وعده دادم به شما و تخلّف کردم؛ شیطان پیروان خودش را اینجور در قیامت ملامت میکند.
من را ملامت نکنید، ،» ف لا ت لومونی و لوموا ا نفُ سکُم « بعد هم خدای متعال میفرماید از قول شیطان که به آنها میگوید که
خودتان را ملامت کنید. این عیناً امروز منطبق است با آمریکا. حالا شیطان در قیامت این حرف را میزند، آمریکاییها
امروز در دنیا این حرف را میزنند؛ وعده میدهند، عمل نمیکنند، تخلّف میکنند. امتیاز نقد را میگیرند، امتیاز نسیه را
نمیدهند؛ وضع آمریکا این است. 1
آمریکا هیچ امتیازی نمیدهد؛
بعضی خیال میکنند که مذاکرهی با آمریکا مشکلات کشور را حل میکند؛ این اشتباه بزرگی است، صددرصد اشتباه
میکنند. طرف مقابل، نشستن ما پشت میز مذاکره و قبول مذاکره از سوی ایران را به معنای به زانو درآوردن جمهوری
اسلامی میداند؛ میخواهد بگوید که ما بالاخره با فشار اقتصادی، با تحریمهای شدید توانستیم ایران را به زانو دربیاوریم
فشار « تا بیاید با ما بنشیند پشت میز مذاکره. میخواهد این را به دنیا تفهیم بکند، میخواهد اثبات کند که سیاست
یک سیاست درستی است و این سیاست اثر کرد، جمهوری اسلامی را بالاخره آورد پای میز مذاکره نشاند؛ » حدّاکثری
بعد هم هیچ امتیازی نخواهد داد. 2
1 - بیانات مقام معظم رهبری )مدظله العالی( در تاریخ 11 / ۰5 / 1395
2 - بیانات مقام معظم رهبری )مدظله العالی( در تاریخ 12 / ۰۸ / 13۸9
44
بخش چهارم:
نتایج حضور بیست سالهی استکبار جهانی
در افغانستان
نتایج حضور بیست ساله استکبار جهانی در افغانستان
45
مقدمه:
عملکرد آمریکا و همپیمامان این کشور در مدت حضور در افغانستان ) 2۰۰1 - 2۰21 ( و
نحوه خروج از این کشور به خوبی نشان دهندهی آثار زیانبار اقدامات استکبار جهانی
در این کشور و همچنین بر جهان است. حضرت آیتالله خامنهای )مدظله العالی( در این زمینه
« : میفرمایند 2۰ سال این کشور ]افغانستان[ را اشغال کردند و انواع و اقسام ظلمها را به
اینها کردند. مجلس عروسی و عزا را بمباران کردند. عناصری را زندانی کردند. تولید
مواد مخدر را دهها برابر افزایش دادند. یک قدم هم برای پیشرفت مدنی و اقتصادی
.» افغانستان برنداشتند. افغانستان از آن زمان عقب تر نباشد جلوتر نیست
در این بخش به صورت آماری به نتایج حضور شوم آمریکا و هم پیمانانش در افغانستان
پرداخته شده است.
نتایج حضور بیست ساله استکبار جهانی در افغانستان
46
کشته شدن 241 هزار نفر از مردم افغانستان )بیشتر براثر حمله هواپیماهای بدون سرنشین آمریکا(؛
کشته شدن 66 تا 69 هزار نفر از نیروهای ارتش و پلیس افغانستان؛
کشته شدن 3 هزار زن و مجروح شدن 7 هزار زن افغان بر اثر جنگ از سال 2۰1۰ به این طرف؛
کشته شدن 39۰ زن افغان در سال 1399 ؛ مرگبارترین سال برای زنان افغان در یک دهه گذشته؛
کشته شدن 75 روزنامه نگار و کارمند رسانه؛
کشته شدن 446 کارمند سازمانهای بشر دوستانه؛
مهاجرت بیش از شش میلیون نفر از مردم افغانستان در داخل و خارج از کشور؛
تخریب و ویرانی افغانستان؛
انجام 7۰ هزار پرواز هواپیماهای سرنشین دار آمریکا بر فراز افغانستان و پرتاب 27 هزار بمب هدایت شونده؛
تبدیل افغانستان به یکی از خطرناکترین کشورها برای کودکان؛ در یک دهه گذشته هفت هزار و 792 کودک
در افغانستان کشته و 662 تن دیگر مجروح شده اند.
افزایش کشت تریاک و قاچاق مواد مخدر:
( 2۰۰۰ ( ملاعمر: تریاک با اسلام در تضاد است؛
( 2۰۰1 ( انجام عملیات آزادی پایدار: افزایش تولید مواد افیونی؛
( 2۰۰3 ( تولید 34۰۰ تن تریاک خام در افغانستان؛
( 2۰۰6 ( سازمان ملل متحد: افغانستان دولت مواد مخدر است؛
( 2۰۰7 ( تولید ۸2۰۰ تن تریاک خام ) 9۰ درصد هروئین جهان(؛
( 2۰17 ( تولید بیش از 9۰۰۰ تن تریاک خام در افغانستان؛
( 2۰1۸ ) 193۰۰۰ هکتار زیر کشت خشخاش؛
منبع دادهها:
دانشگاه براون آمریکا
1 - تبعید حضرت امام خمینی)رحمهالله علیه(
پس از اعتراض شدید حضرت امام خمینی )رحمهالله علیه( به سیاستهای حکومت پهلوی و افشاگری در خصوص لایحه
کاپیتولاسیون در چهارم آبان سال 1343 ، ایشان در روز سیزدهم همین ماه، توسط مأموران شاهنشاهی بازداشت و پس
از انتقال به تهران، با یک فروند هواپیمای نظامی از فرودگاه مهرآباد به ترکیه تبعید شدند.
طبق اطلاع موثق و « : اطلاعیه کوتاه ساواک که از رادیو و تلویزیون پخش شد و در روزنامهها انتشار یافت، چنین بود
شواهد و دلائل کافی چون رویه آقای خمینی و تحریکات مشارالیه علیه منافع ملت و امنیت و استقلال و تمامیت ارضی
کشور تشخیص داده شد، لذا در تاریخ 13 آبان 1343 .» از ایران تبعید گردید
در پی تبعید امام خمینی )رحمهالله علیه( و با وجود فضای خفقان، موجی از اعتراضها به صورت تظاهرات در بازار تهران،تعطیلی طولانی دروس حوزههای علمیه و ارسال طومارها و نامهها به سازمانهای بینالمللی و مراجع تقلید آغاز شد.
آیت الله حاج آقا مصطفی خمینی نیز در روز تبعید امام بازداشت و زندانی شدند و پس از چندی در 13 دی 1343 به
ترکیه تبعید شدند.
دوران تبعید امام راحل به ترکیه، دوران بسیار سختی بود. ایشان حتی از پوشیدن لباس روحانیت منع شده بودند.
در ابتدای تبعید، محل اقامت امام )رحمهالله علیه( هتلی در شهر آنکارا تعیین گردید، اما سپس برای مخفی نگهداشتن محل اقامت، ایشان را به مکانی واقع در خیابان آتاترک منتقل کردند. همچنین چند روز بعد ) 21 آبان 1343 ( برای قطع هرگونه ارتباط، محل تبعید را به شهر بورسا واقع در 46 کیلومتری غرب آنکارا انتقال دادند.
🔻در این مدت امکان هرگونه اقدام سیاسی از حضرت امام خمینی )رحمهالله علیه( سلب و تحت مراقبت مستقیم مأمورین اعزامی ایران و نیروهای امنیتی
گذار کبیر انقلاب اسلامی، ¬ ترکیه قرار گرفتند. بنیان 11 ماه در ترکیه به سر بردند، پس از آن ساواک با هماهنگی
دولت ترکیه، ایشان را در 13 مهر 1344 به عراق تبعید کردند که 13 سال به طول انجامید.
در بحبوحه انقلاب اسلامی و در نتیجه افزایش اختناق رژیم بغداد، امام خمینی )رحمهالله علیه( تصمیم به خروج از عراق و عزیمت به کویت گرفتند اما کویت تحت فشار شاه، از پذیرش ایشان و هیئت همراه امتناع کرد، در نتیجه ایشان در مهر 1357 در حومه پاریس اقامت گزیدند و طی » نوفل لوشاتو « راهی فرانسه شدند و در 4 ماه اقامت خود در فرانسه، انقلاب
اسلامی را تا مرحله پیروزی هدایت کردند. سپس در 12 بهمن 1357 به کشور بازگشتند.
🔺حضرت امام خمینی )رحمهالله علیه( در طی هجرت 14 ساله خود به روشنگری افکار عمومی ایران و جهان نسبت به ماهیت
حکومت پهلوی پرداخته و زمینه انقلاب مردمی و سقوط رژیم شاه را فراهم ساختند. به همین دلیل نقطه شروع دوره هجرت یعنی 13 آبان 1343 و همچنین نقطه پایان آن یعنی 12 بهمن 1357 در بین ایرانیان شناخته » یومالله « به عنوان
میشود.
مقاله
تاريخ و سيره تاريخ اسلام امام عسکري (ع)
سيره عملي امام حسن عسكري(ع)
بازدید : 4671
نویسنده : سيد كاظم ارفع ـ سيره عملي اهل بيت (ع)، ج13، ص6
امام حسن عسكري ـ عليه السلام ـ نيز همچون پدران بزرگوار خويش كوشش مي كرد سيره او به صورت تمام و كمال احياگر سنت خدا و رسول او باشد. سيره عملي اين بزرگوار نيز نشانگر تلاش بي وقفه و خستگي ناپذير اين امام همام ـ عليه السلام ـ در جهت برپايي و دست يابي به اين هدف مهم مي باشد. كه اينك به بخشي از سيره عملي اين امام ـ عليه السلام ـ مي پردازيم.
محمد بن حمزه سروري گفت: نامه اي توسط ابوهاشم داودبن هاشم جعفري كه با من دوست بود براي امام حسن عسكري ـ عليه السلام ـ نوشتم. چون خيلي دست تنگ شده بودم درخواست كردم دعا بفرمائيد شايد خداوند وسعتي به من عنايت كند جواب نامه به وسيله ابو هاشم از طرف حضرت رسيد.
امام ـ عليه السلام ـ نوشته بود: خداوند ترا بي نياز كرد، پسر عمويت يحيي ابن حمزه از دنيا رفت، مبلغ صد هزار درهم به تو ارث مي رسد، در آتيه نزديكي برايت مي آورند.
خدا را سپاسگزاري كن ولي متوجه باش از روي اقتصاد و ميانه روي زندگي كني مبادا اسراف نمايي زيرا اسراف عملي شيطاني است.
بعد از چند روز شخصي از حران آمد اسنادي مربوط به دارايي پسر عمويم به من تحويل داد. در نامه اي كه به آنها ضميمه بود اطلاع داده بودند يحيي بن حمزه در فلان تاريخ فوت شده است.
تاريخ فوت او مطابق با روزي بود كه ابوهاشم نامه حضرت عسكري را به من رسانيد. تنگدستي ام برطرف شد حقوق خدايي كه در آن مال بود خارج نموده به اهلش رسانيدم و نسبت به برادران ديني خود كمكهايي نيز كردم پس از آن مطابق دستور امام از روي اقتصاد به زندگي خود ادامه دادم.[1]
ابوجعفر محمد بن عيسي مي گويد: يك بار در مسجد زبيد واقع در بازار شهر سامرا جواني را مشاهده كردم كه مي گفتند هاشمي و از فرزندان موسي بن عيسي است. من مشغول نماز شدم وقتي سلام نماز را دادم همان جوان هاشمي رو به من كرد و گفت: من قمي هستم ولي هم اكنون در كوفه در جوار مسجد اميرالمؤمنين ـ عليه السلام ـ زندگي مي كنم. او به من گفت: آيا خانه موسي بن عيسي را در كوفه مي شناسي؟ گفتم: آري. گفت: من پسر او هستم.
گفت: پدرم برادراني دارد و برادر بزرگتر مال فراواني جمع كرده و برادر كوچكتر محروم از مال دنيا است، يك روز برادر كوچكتر به خانه برادر بزرگتر رفته و ششصد دينار از او به سرقت برده است. برادر بزرگتر مي گفت كه به محضر امام حسن عسكري مشرف مي شوم و از آن حضرت مي خواهم كه با برادر كوچكترم از روي مهر و لطف صحبت كند شايد مال مرا به من برگرداند زيرا آن امام بزرگوار بيان و كلام شيريني دارد و مي تواند روي او اثر بگذارد. ولي هنگام سحر منصرف شدم از اينكه به خدمت امام حسن عسكري ـ عليه السلام ـ برسم و گفتم كه به سراغ( أسباس تركي) هم صحبت جناب سلطان مي روم و شكايتم را به او مي رسانم!
برادر بزرگتر مي گويد همينكه بر أسباس تركي وارد شدم ديدم كه مشغول قماربازي است به كناري نشستم و انتظار كشيدم تا بازيش تمام شود كه ناگاه پيام آور امام حسن عسكري ـ عليه السلام ـ به نزد من آمد و گفت: دعوت مولايت را اجابت كن. از جا برخاستم و همراه پيام آور به محضر امام ـ عليه السلام ـ مشرف شدم.
امام ـ عليه السلام ـ فرمود: چه شد كه اول شب از ما حاجت داشتي و در هنگام سحر رأيت عوض شد. برخيز و برو كه آنچه را برادرت از مالت برده برايت آورده و درباره او شك نكن و با او به نيكي رفتار كن و مقداري هم به او عطا بنما و اگر بنا داري چيزي به او ندهي او را نزد ما راهنمايي كن تا ما به او كمك كنيم وقتي از خدمت امام ـ عليه السلام ـ مرخص شدم غلام خويش را ملاقات كردم كه خبر از آوردن كيسه پولهايم داد.[2]
ابوهاشم جعفري مي گويد: روزي به خدمت امام حسن عسكري ـ عليه السلام ـ آمدم و مي خواستم از آن حضرت نقره اي بگيرم و انگشتري بسازم و به آن تبرك بجوبم، نشستم و فراموشم شد چون برخواستم بروم، امام ـ عليه السلام ـ انگشتري به من داد و فرمود: نقره مي خواستي ما انگشتر داديم، نگين و اجرت ساختن آن را سود كردي! گوارايت باد اي ابوهاشم!
گفتم: سرور من، گواهي مي دهم تو ولي خدا و اما م من هستي كه اطاعتت را جزو دينم مي دانم.
فرمود: خدا ترا بيامرزد اي ابوهاشم.[3]
محمد بن علي بن ابراهيم بن موسي بن جعفر ـ عليه السلام ـ مي گويد: تهيدست شديم، پدرم گفت با هم خدمت امام حسن عسكري ـ عليه السلام ـ برويم كه به جود و بخشش شهرت دارد.
گفتم: او را مي شناسي گفت: نه، و او را نديده ام.
با هم براه افتاديم، در بين راه، پدرم گفت: چقدر نيازمنديم كه براي ما پانصد درهم دستور دهد، دويست درهم براي لباس، دويست درهم براي پرداخت بدهي، و صد درهم براي مخارج ديگر. من پيش خود گفتم كاش براي من هم سيصد درهم دستور دهد كه با صد درهم آن چارپايي بخرم و صد درهم براي مخارج و صد درهم نيز براي لباس باشد، و به شهرهاي (همدان و قزوين) بروم.
ه
نگامي كه به خانه امام رسيديم غلام آن حضرت بيرون آمد و گفت: علي بن ابراهيم و پسرش محمد وارد شوند، و چون وارد شديم و سلام كرديم به پدرم فرمود: اي علي! چه شده كه تاكنون نزد ما نيامدي؟
پدرم گفت: شرم داشتم با اين حال شما را ملاقات نمايم.
وقتي بيرون آمديم غلام آن حضرت نزد ما آمد و به پدرم كيسه پولي داد، و گفت: اين پانصد درهم است، دويست درهم براي لباس، دويست درهم براي پرداخت بدهي، و صد درهم براي مخارج و به من كيسه ديگري داد و گفت: اين سيصد درهم است. صد درهم براي خريد چارپا و صد درهم براي لباس و صد درهم براي مخارج!
اسماعيل بن محمد مي گويد: كنار خانه امام حسن عسكري ـ عليه السلام ـ نشستم، وقتي آن بزرگوار بيرون تشريف آوردند جلو رفتم و از فقر و نيازمندي خويش شكايت كردم و قسم ياد نمودم كه حتي يك درهم ندارم!
امام ـ عليه السلام ـ فرمود: قسم ياد مي كني در حاليكه دويست دينار در خاك پنهان كرده اي؟ و فرمود: اين را براي آن نگفتم كه به تو عطايي ندهم، و به غلام خود رو كرد و فرمود: آنچه همراه داري به او بده.
غلام صد دينار به من داد، خداي متعال را سپاس گفتم و بازگشتم، آن حضرت فرمود: مي ترسم آن دويست دينار را وقتي كه بسيار نيازمند آني از دست بدهي.
من سراغ دينارها رفتم و آنها را در جاي خود يافتم، جايشان را عوض كردم و طوري پنهان ساختم كه هيچكس مطلع نشود، از اين قضيه مدتي گذشت، به دينارها نيازمند شدم، سراغ آنها رفتم چيزي نيافتم، بر من بسيار گران آمد، بعداً فهميدم پسرم جاي آنها را يافته و دينارها را برداشته و برده است. و چيزي از آنها به دست من نرسيد و همانطور شد كه امام فرموده بود.[4]
يك بار در شهر سامراء قحطي سختي روي آورد معتمد عباسي دستور داد كه مردم به نماز استسقاء يعني طلب باران برخيزند، مردم سه روز پي در پي براي نماز به مصلي رفتند و دست به دعا برداشتند ولي باران نيامد، روز چهارم جاثليق و پيشواي اسقفان مسيحي همراه مسيحيان و راهبان به صحرا رفت و يكي از راهبان هر وقت دست خود را به سوي آسمان بلند مي كرد باراني درشت فرو مي ريخت. روز بعد جاثليق همان كار را كرد و آنقدر باران آمد كه ديگر مردم تقاضاي باران نداشتند، و همين موجب شگفتي و نيز شك و ترديد و تمايل به مسيحيت در ميان بسياري از مسلمانان شد، و اين وضع برخليفه ناگوار بود، پس به دنبال امام حسن عسكري فرستاد و آن گرامي را از زندان آوردند. خليفه به امام عرض كرد: امت جدت را درياب كه گمراه شدند! امام فرمود: از جاثليق و راهبان بخواه كه فردا سه شنبه به صحرا بروند. خليفه گفت: مردم باران نمي خواهند چون به قدر كافي باران آمده است، بنابراين به صحرا رفتن چه فايده اي دارد؟
امام فرمود: براي آنكه انشاءالله تعالي شك و شبهه را برطرف سازم. خليفه فرمان داد، و پيشواي اسقفان همراه راهبان سه شنبه به صحرا رفتند، امام حسن عسكري نيز در ميان جمعيت عظيمي از مردم به صحرا آمد، مسيحيان و رهبانان براي طلب باران دست به سوي آسمان برداشتند، آسمان ابري شد و باران آمد، امام ـ عليه السلام ـ فرمان داد دست راهب معيّني را بگيرند. و آنچه در ميان انگشتان اوست بيرون آورند، در ميان انگشتان او استخوان سياه فامي از استخوان آدمي يافتند، امام استخوان را گرفت و در پارچه اي پيچيد و به راهب فرمود اينك طلب باران كن. راهب اين بار نيز دست به آسمان برداشت اما ابر كنار رفت و خورشيد نمودار شد. مردم شگفت زده شدند، خليفه از امام پرسيد:
اين استخوان چيست؟ فرمود: اين استخوان پيامبري از پيامبران الهي است كه از قبور برخي پيامبران بر داشته اند و استخوان پيامبري ظاهر نمي شود جز آنكه باران مي آيد. امام را تحسين كردند، و استخوان را آزمودند ديدند همانطور است كه امام مي فرمايد.
امام ـ عليه السلام ـ باعث شد كه رفع شبهه از جامعه مسلمين شد و با خليفه صحبت فرمود كه ياران و اصحابش را نيز از زندان آزاد كند. او نيز چنين كرد و امام در خانه اش در شهر سامراء مستقر گرديد در حاليكه مورد تكريم و احسان قرار گرفت.[5]
مردي به نام كامل مدني جهت پرسش مسائلي به محضر امام ـ عليه السلام ـ شرفياب شد: همو مي گويد: وقتي به خدمت حضرت رسيدم ديدم لباس سفيد و نرمي بر تن دارند، نزد خود گفتم: ولي خدا و حجت او لباس نرم و لطيف مي پوشد، و ما را به مساوات با برادران فرمان مي دهد و از پوشيدن چنين لباسي باز مي دارد! امام تبسم نمودند و آستينهاي خود را بالا زد ديدم پلاسي سياه و خشن در زير لباس بر تن دارند، و فرمودند: اي كامل!) هذا لِلّهِ وَ هذا لَكُمْ (اين پلاس خشن براي خدا و اين لباس نرم كه روي آن پوشيده ام براي شماست.[6]
يكي از مواردي كه امام ـ عليه السلام ـ در زندان بود مردي از قبيله بني جمع با آن حضرت در زندان بود و ادعا مي كرد كه از علويان مي باشد. امام ـ عليه السلام ـ فرمود اگر در جمع شما فردي كه جزو شما نيست مي بود، مي گفتم چه وقت نجات خواهي يافت و به مردي كه از قبيله بني جمع بود اشاره فرمود كه بي
م ـ به نام حسين ساكن قم و مبتلا به شرابخواري بود يك بار براي حاجتي به در خانه احمد بن اسحق كه وكيل اوقاف قم بود رفت و اجازه خواست تا با احمد بن اسحاق ملاقات كند ولي احمد به او راه نداد.
سيد با حال غم و اندوه به خانه خود بازگشت، در همان سال احمد بن اسحق به حج مشرف شده همينكه در بين راه به سامراء رسيد اجازه خواست كه با امام حسن عسكري ـ عليه السلام ـ ملاقات كند. ولي امام به او اجازه نداد.
احمد گريه طولاني و تضرع نمود تا آن گرامي به او اجازه داد، همينكه خدمت آن حضرت رسيد عرض كرد اي پسر رسول خدا براي چه مرا از زيارت خود منع نمودي و حال آنكه من از شيعيان و مواليان تو هستم؟!
فرمود: براي آنكه تو پسر عموي ما را از در منزل خود راندي.
احمد گريه كرد و گفت به خداوند متعال قسم كه او را رد نكردم مگر به خاطر آنكه از گناهش توبه كند.
فرمود: راست گفتي ولكن چاره اي نيست جز آنكه به سادات احترام بگذاري و در هر حالي آنها را حقير نشماري و به آنها اهانت نكني كه در غير اين صورت از زيانكاران خواهي بود زيرا كه آنها منتسب به ما هستند.
احمد بن موسي به قم برگشت، طبقات مختلف مردم به ديدن او آمدند و حسين نيز با ايشان بود. همينكه چشم احمد به او افتاد از جاي خود برخاست او را در آغوش گرفت و بالاي مجلس نشانيد. حسين اين كار را از او بعيد مي دانست به همين جهت پرسيد: چه شد كه روش تو عوض شده است؟ داستان خود را با امام عسكري ـ عليه السلام ـ شرح داد. حسين به محض شنيدن از كرده خود پشيمان شد واز كارهاي زشت خويش توبه كرد و به خانه آمد و آنچه از آثار گناه وجود داشت نابود كرد و پرهيزكاري و ورع را پيشه نمود و پيوسته ملازمت عبادت و مساجد را داشت و متعكف در مساجد بود تا وفات نمود و در نزديكي قبر مطهر حضرت فاطمه معصومه ـ عليها السلام ـ به خاك سپرده شد.[11]
(در اينجا تذكر اين نكته لازم است كه در مورد فوق امام ـ عليه السلام ـ با علم امامت مي دانست كه حسين توفيق توبه اش در احسان به اوست ولكن اين بدين معني نيست كه هر آلوده به گناهي را بايد احسان نمود چه بسا جرئت و گستاخي در انجام معاصي بر ايشان بيشتر خواهد شد).
احمد بن عبيد الله بن خاقان متصدي اراضي و خراج قم بود، روزي در مجلس او سخن از علويان و عقايد آنها به ميان آمد. احمدبن عبيد الله كه خود از ناصبيان سرسخت و منحرف از اهل بيت ـ عليهم السلام ـ بود ضمن صحبت گفت:
من در سامرا، كسي از علويان را همانند حسن بن علي بن محمد بن علي الرضا امام حسن عسكري ـ عليه السلام ـ در روش و وقار و عفت و نجابت و فضيلت و عظمت در ميان خانواده خويش و ميان بني هشام، نديدم و نشناختم، خاندانش او را بر بزرگسالان و محترمان خود مقدم مي داشتند و در نزد سران سپاه و وزيران و عموم مردم نيز همان وضع را داشت. به ياد دارم روزي نزد پدرم بودم، دربانان خبر آوردند ابومحمدبن الرضا امام حسن عسكري ـ عليه السلام ـ آمده است.
پدرم به صداي بلند گفت: بگذاريد وارد شود، من از اينكه دربانان نزد پدرم از امام به كينه و احترام ياد كردند شگفت زده شدم زيرا نزد پدرم جز خليفه يا وليعهد يا كسي را كه خليفه دستور داده باشد از او به كينه ياد كنيد، به كينه ياد نمي كردند، آنگاه مردي گندمگون، خوش قامت، خوشرو، نيكو اندام، جوان و با هيبت و جلال وارد شد.
چون چشم پدرم بر او افتاد برخاست و چندگام به استقبال رفت. به ياد نداشتم پدرم نسبت به كسي از بني هاشم يا فرماندهان سپاه چنين كرده باشد، با او دست در گردن آورد و صورت و سينه او را بوسيد و دست او را گرفت و او را بر جاي نماز خود نشانيد، و خود در كنار او رو به او نشست و با او به صحبت پرداخت، و در ضمن صحبت به او فدايت شوم مي گفت: و من از آنچه مي ديدم در شگفت بودم، ناگهان درباني آمد و گفت: (موفق عباسي) آمده است و معمول اين بود كه چون موفق مي آمد پيشتر از او دربانان و نيز فرماندهان ويژه سپاه او مي آمدند و در فاصله درب خانه تا مجلس پدرم در دو صف مي ايستادند و به همين حال مي ماندند تا موفق بيايد و برود.
پدرم پيوسته متوجه ابو محمد ـ عليه السلام ـ بود و با او گفتگو مي كرد تا آنگاه كه چشمش به غلامان مخصوص موفق افتاد، در اين موقع به آن حضرت گفت: فدايت شوم اگر مايليد تشريف ببريد. و به دربانان خود گفت او را از پشت دو صف ببرند تا موفق او را نبيند، امام برخاست و پدرم نيز برخاست و با او دست در گردن آورد، و امام ـ عليه السلام ـ رفت.
من به دربانان و غلامان پدرم گفتم: وه اين چه كسي بود كه او را درحضور پدرم به كينه ياد كرديد، و پدرم با او چنين رفتاري داشت؟
گفتند: او يكي از علويان است كه به او حسن بن علي مي گويند و به ابن الرضا معروف است. شگفتي من بيشتر شد، و پيوسته آن روز نگران و در انديشه بودم تا شب شد، و عادت پدرم اين بود كه پس از نماز عشا مي نشست و گزارشها و اموري راكه لازم بود به سمع خليفه برساند رسيدگي مي كرد، وقتي نماز خواند و نشست آمدم و نشستم، كسي پيش او نبود،
پرسيد: احمد! كاري داري؟
گفتم: آري پدر، اگر اجازه مي دهي بگويم؟
گفت: اجازه داري. گفتم: پدر! اين مرد كه صبح او را ديدم چه كسي بود كه نسبت به او چنين بزرگداشت و احترامي نمودي و در سخنت به اوفدايت شوم مي گفتي، و خودت و پدر و مادرت را فداي او مي ساختي!
گفت: پسرم! او امام رافضيان، حسن بن علي معروف به ابن الرضا است.
آنگاه اندكي سكوت كرد، من نيز ساكت ماندم، سپس گفت: پسرم، اگر خلافت از دست خلفاي بني عباس بيرون رود كسي از بني هاشم جز او سزاوار آن نيست، و اين به جهت فضيلت و عفت و زهد و عبادت و اخلاق نيكو و شايستگي اوست، اگر پدر او را مي ديدي مردي بزرگوار و با فضيلت را ديده بودي.
با اين سخنان انديشه و نگرانيم بيشتر و خشمم نسبت به پدرم افزوده شد، و ديگر مهمي جز آن نداشتم كه درباره امام پرس و جو كنم و پيرامون او كاوش و بررسي نمايم، و از هيچيك از بني هاشم و سران سپاه و نويسندگان و قاضيان و فقيهان و ديگر افراد، درباره امام سؤالي نكردم مگر آنكه او را نزد آنان در نهايت بزرگي و ارجمندي و والائي يافتم و همه از او به نيكي ياد مي كردند و او را بر تمامي خاندان و بزرگان خويش مقدم مي شمردند، و بدين گونه مقام امام ـ عليه السلام ـ نزد من عظمت يافت زيرا هيچ دوست و دشمني را نديدم مگر آنكه در مورد او به نيكي سخن مي گفت و او را مي ستود.[12]
ابو حمزه مي گويد: مكرر ديدم امام با غلامان (كه از ملل مختلف بودند و ترك و رومي و ديلمي و روسي در ميان آنان بود) به زبان خودشان سخن مي گويد، من شگفت زده شدم، پيش خود مي گفتم امام در مدينه متولد شده چگونه به زبانهاي مختلف تكلم مي كند، آن گرامي به من رو آورد و فرمود: همانا خداي عزيز و جليل حجت خود را از ساير آفريدگان ممتاز نموده و به او معرفت هر چيز را عطا فرموده، امام لغتهاي گوناگون و نسب ها و پيشامدها را مي داند و اگر چنين نباشد تفاوتي ميان امام و مردم نخواهد بود.[13]
ابي هاشم مي گويد: از امام حسن عسكري درباره اين آيه شريفه پرسيدم:
ثُمَّ أوْرَثْنا الكِتابَ اَّلذِينَ اصْطَفْينا مِنْ عِبادِنا فَمِنْهُم ظالِمٌ لِنَفْسِهِ وَ مِنْهُم مُقْتَصِدٌ، وَ مِنْهُم سابِقٌ بِالْخَيْراتِ بِاِذْنِ اللهِ[14]
آنگاه اين كتاب را به آن كسان از بندگانمان كه انتخاب نموديم به ميراث داديم وبعضي ايشان ستمگر خويشند و بعضي معتدلند و بعضي به اذن خدا به سوي نعمتها مي شتابند.
امام ـ عليه السلام ـ فرمود: هر سه دسته مربوط به آل محمد ـ عليهم السلام ـ مي باشند. آنكه بر خود ظلم روا داشته كسي است كه اقرار به امام ننموده و مقتصد كسي است كه عارف به مقام امام است و گروه سوم اشخاصي هستند كه سبقت در گرفتن فيض و خيرات از امام ـ عليه السلام ـ دارند.
ابي هشام مي گويد: من در فكر فرو رفتم كه اين چه عظمتي است كه نصيب امامان ـ عليهم السلام ـ شد. و مقداري هم اشك ريختم كه وجود مبارك امام عسكري ـ عليه السلام ـ نگاهي به من انداخت و فرمود: مسئله بالاتر از آن است كه تو فكر مي كني و تو به عظمت و شأن آل محمد ـ عليهم السلام ـ شكر خدا را بجا آور و از او بخواه كه توفيق تمسك جستن به ريسمان ولايتشان را به تو عنايت فرمايد زيرا در روز قيامت به همان خوانده خواهي شد زيرا فرداي قيامت هرانساني را با امامش مشحور مي كنند اميدوارم كه به راه خير سير كني.[15]
جعفر بن شريف جرجاني مي گويد: به حج مشرف شدم و به زيارت امام حسن عسكري ـ عليه السلام ـ نائل شدم. با من مقداري از اموال شيعيان بود كه مي بايد به محضر امام ـ عليه السلام ـ تقديم كنم. فكر مي كردم از اما بپرسم كه مالها را به چه كسي بپردازم. امام فرمود: آنچه همراه داري به مبارك خادم بده. جعفر گفت: من چنين كردم و در هنگام خروج از خانه حضرت، گفتم كه شيعيان جرجان به شما سلام مي رسانند. فرمود: مگر بعد از اعمال حج به جرجان برنمي گردي؟ عرض كردم: برمي گردم، فرمود: از امروز تا صد و هفتاد روز ديگر برمي گردي به جرجان و آن روز جمعه سيم ماه ربيع الثاني مي باشد برو به راه راست و خداوند ترا به سلامت به خانوده ات باز خواهد گرداند. در نبود تو نوه ات متولد شده او را صلت بن شريف بن جعفربن شريف نام گذار و بزودي خداوند او را به حد كمال مي رساند و او از اولياء ما باشد جعفر مي گويد عرض كردم: اي پسر رسول خدا ابراهيم بن اسماعيل جرجاني از شيعيان شماست به اولياء و دوستان شما زياد محبت مي كند و هميشه از مال خود در سال صد هزار درهم مي پردازد و در جرجان از اشخاص خير است.
امام ـ عليه السلام ـ فرمود: خداوند به ابو اسحاق ابراهيم بن اسماعيل جزاي خير دهيد و گناهان او را بيامرزد و به او پسري عنايت فرمايد، از جهت بدن سالم و قائل به حق باشد به ابراهيم بگو كه حسن بن علي مي گويد نام پسرت را احمد بگذار.
جعفر بن شريف مي گويد: از محضر امام ـ عليه السلام ـ مرخص شدم و حج را به جا آوردم و سلامت برگشتم روزي كه وارد وطن خود جرجان شدم روز جمعه سيم ربيع الثاني بود همانطور كه امام فرموده
رون رو و بيرون رفت، آنگاه به ما فرمود: اين مرد از شما نيست از او در حذر باشيد، گزارشي از آنچه گفته ايد تهيه كرده كه هم اكنون در لباس اوست و به خليفه نوشته است، برخي از ما به تفتيش او پرداخته گزارش را كه در لباس پنهان كرده بود يافتيم، چيزهاي مهم و خطرناكي در باره ما نوشته بود.[7]
چند نفر از بني عباس بر صالح بن وصيف وارد شدند در حاليكه وي امام حسن عسكري را زنداني كرده بود و به او گفتند كه بر آن حضرت سخت بگير و هر چه مي تواني او را در تنگنا قرار بده! صالح در پاسخ گفت: من دو نفر از بدترين اشخاص را مأمور امام كرده ام ولي هم اكنون آن دو اهل نماز و روزه شده اند و در عبادت به مقامي بزرگ نائل كشته اند.
آل عباس از صالح خواستند كه آن دو را بياورند. پس از حضور آن دو، آنها را تهديد و توبيخ كردند كه چرا بر امام سختگيري نمي كنيد؟ گفتند چه بگوييم در حق كسي كه روزها را روزه مي گيرد و شبها را تا به صبح مشغول به عبادت است، با كسي حرف نمي زند و به چيزي جز عبادت مشغول نيست و هر وقت بر ما چشم مي اندازد بدن ما مي لرزد و چنان مي شويم كه مالك نفس خويش نيستيم. آل عباس پس از شنيدن اين مسائل در كمال خجلت و ذلت رفتند.[8]
اسحاق كندي فيلسوف عراق بود. او به تأليف كتابي پرداخت كه قرآن داراي تناقض است و براي نوشتن آن چنان سرگرم و مشغول شد كه از مردم كناره گرفت و به تنهايي در خانه خويش به اين كار مبادرت مي ورزيد تا اينكه يكي از شاگردان او به محضر امام حسن عسكري ـ عليه السلام ـ شرفياب شد. امام به او فرمود: آيا در ميان شما يك مرد رشيد و جوانمرد پيدا نمي شود كه استاد شما را از اين كاري كه شروع كرده منصرف سازد؟!
عرض كرد: ما از شاگردان او هستيم، چگونه مي توانيم در اين كار يا كارهاي ديگر بر او اعتراض نماييم!
امام ـ عليه السلام ـ فرمود: آيا آنچه بگويم به او مي رساني؟
گفت: آري. فرمود: نزد او برو و با او انس بگير و او را در كاري كه مي خواهد انجام دهد ياري نما، آنگاه بگو سؤالي دارم آيا مي توانم از شما بپرسم؟ به تو اجازه سؤال مي دهد، بگو: اگر گوينده قرآن نزد تو آيد، آيا احتمال مي دهي كه منظور او از گفتارش معاني ديگري غير آن باشد كه تو پنداشته اي؟ خواهد گفت: امكان دارد، چون او اگر به مطلبي توجه كند مي فهمد و درك مي كند. هنگامي كه جواب مثبت داد بگو: از كجا اطمينان پيدا كرده اي كه مراد و منظور قرآن همان است كه تو مي گويي؟! شايد گوينده قرآن منظوري غير از آنچه تو به آن رسيده اي داشته باشد، و تو الفاظ و عبارات را در غير معاني و مراد آن بكار مي بري! آن مرد نزد اسحاق كندي رفت، و به همان ترتيب با او مهرباني كرد تا سرانجام سؤال را مطرح نمود،كندي از او خواست كه سؤال خود را تكرار كند، و به فكر
فرو رفت، وآن را بنا بر لغت محتمل بر حسب انديشه ممكن دانست.
شاگردش را سوگند داد كه اين سؤال از كجا براي تو مطرح شد. شاگرد گفت: چيزي بود كه به خاطرم رسيد و سؤال كردم! گفت: ممكن نيست تو و افرادي مانند تو به چنين سؤالي راه يابند. بگو اين سؤال را از كجا آوردي؟
شاگرد گفت: ابو محمد امام حسن عسكري ـ عليه السلام ـ به من چنين فرمان داد.
كندي گفت: اينك درست گفتي، چنين سؤالي جز از آن خاندان نمي تواند بود. آنگاه آنچه در آن زمينه نوشته بود در آتش ريخت و سوزاند. [9]
علي بن عاصم كوفي به خدمت امام عسكري ـ عليه السلام ـ رسيد، امام بساطي را به اونشان داد كه مسند بسياري از انبياء و مرسلين ـ عليهم السلام ـ بود و در آن آثار قدمهاي ايشان ديده مي شد.
علي بن عاصم مي گويد خود را بر روي آن انداختم و بر آن و بر دست مبارك امام ـ عليه السلام ـ بوسه زدم و گفتم من از نصرت شما عاجزم و عملي ندارم غير از موالات و دوستي شما و بيزاري جستن از دشمنان شما و لعن كردن آنها، آنهم در خلوت. پس حال من چگونه خواهد بود.
امام حسن عسكري ـ عليه السلام ـ فرمود: پدرم از جدم رسول خدا ـ صلي الله عليه و آله ـ حديث كرد كه فرمود: هر كه از نصرت ما اهل بيت ضعف پيدا كند و در پنهان دشمنان ما را لعنت نمايد، خداوند تبارك و تعالي صورت او را به جميع ملائك مي رساند. پس هر زماني كه لعن كند يكي از شما دشمنان ما را، فرشتگان بالا برند و لعنت كنند كسي را كه دشمنان ما را لعنت نمي كند. وهر گاه صداي دوست ما به ملائكه برسد برايش استغفار كنند و در حقش دعا مي نمايند و گويند.
اَللّهُمَّ صَلِّ عَلي رُوحِ عَبْدِكَ هَذاالَّذِي بَذلَ فِي نُصْرَةِ اَوْلِيائِه جَهْدهُ وَ لَوْ قَدَرَ عَلي اَكْثَرِ مِنْ ذلِكَ لَفَعَلَ.
بار پروردگارا بر روح اين بنده ات كه در راه ياري اوليائت تلاش مي كند درود بفرست كه اگر بيشتر از اين قدرت داشت انجام مي داد.
آنگاه ندا از جانب پروردگار مي آيد كه اي ملائكه من، استجابت كردم دعاي شما را در حق اين بنده ام و شنيدم نداي شما را و صلوات و درود فرستادم بر روح او با ارواح ابرار و او را از مصطفين اخيار قرار دادم.[10]
يكي از نوادگان امام صادق ـ عليه السلا
بود.
دوستان و ياران به ديدن من آمدند و به آنها گفتم امام ـ عليه السلام ـ وعده داده كه در پايان امروز اينجا تشريف بياورد، خود را مهيا كنيد و هر نوع سؤال و حاجتي داريد آماده سازيد.
شيعيان پس از اقامه نماز ظهر و عصر همگي در خانه من جمع شدند كه ما ملتفت نشديم مگر آنكه ناگاه آن حضرت را ديديم كه بر ما وارد شد و ما اجتماع كرده بوديم پس سلام كرد و ما از آن بزرگوار استقبال نموديم و دست شريفش را بوسه زديم.
امام ـ عليه السلام ـ فرمود: من به جعفر بن شريف وعده داده بودم كه در پايان امروز به نزد شما آيم. نماز ظهر و عصر را در «سرمن رأي» بجا آوردم و بعد به سوي شما براي تجديد عهد آمدم و هم اكنون نزد شما هستم و هر نوع سؤال و حاجتي داريد بازگو نماييد.
اول كسي كه سؤال كرد نضربن جابر بود، گفت: اي پسر رسول خدا پسر من ديد چشمش را از دست داده از خدا بخواه كه بينايي دوباره به او برگردد.
امام عسكري ـ عليه السلام ـ فرمود: او را بياور، پسرم را نزد حضرت بردم دست مباركش را بر چشمهاي او گذاشت و او چشمهايش بينا شد و بعد از نضربن جابر يك يك آمدند و حاجات خود را به امام گفتند آن گرامي همگي را برآورد و بعد در حق همه دعاي خير فرمود و در همان روز مراجعه نمود.[16]
امام حسن عسكري ـ عليه السلام ـ براي علي بن حسين بن بابويه قمي كه از بزرگان فقهاي شيعه محسوب مي شود نوشت:
به نام خداوند بخشنده مهربان، ستايش خداي را كه پروردگار جهانيان است، سر انجام نيكو براي پرهيزكاران و بهشت براي يكتاپرستان و آتش براي كافران خواهد بود، و ستيزه و تجاوز جز بر ستمكاران نيست، وخدايي جز الله كه بهترين آفرينندگان است نمي باشد، و درود و رحمت خدا بر بهترين آفريدگانش محمد و خاندان پاك او باد.
بعد از حمد و ثناي الهي، ترا اي بزرگمرد و مورد اعتماد و فقيه پيروان من، ابوالحسن علي بن حسين قمي، كه خدايت به آنچه رضاي اوست موفق فرمايد و از نسلت فرزندان شايسته برآورد، سفارش مي كنم به پرهيزكاري در پيشگاه خدا و برپاداشتن نماز و پرداخت زكات زيرا نماز كسي كه زكات نمي پردازد پذيرفته نمي شود و به تو سفارش مي كنم كه از خطاي مردم درگذري، و خشم خويش فرو بري، وبه خويشاوندان صله و رسيدگي نمايي، و با برادران مواسات كني، و در رفع نيازهاي آنان در سختي و آسايش بكوشي، و در برابر ناداني و بي خردي افراد بردبار باشي و در دين ژرف نگر و در كارها استوار و با قرآن آشنا باشي، و اخلاق نيكو پيشه سازي و امر به معروف و نهي از منكر كني، خداي متعال مي فرمايد:
«لاَخَيْر فيِ كَثيرٍمِنْ نَجْواهُمْ اِلاّ مَنْ اَمَرَ بِصَدَقَةٍ اَوْ مَعْروفٍ اَوْ اِصْلاحٍ بَيْنَ النّاسِ»[17]
در بسياري از سخنانشان با هم خيري نيست مگر كسي كه به صدقه دادن يا نيكي كردن يا اصلاح ميان مردم فرمان دهد.
از همه بديها و زشتيها خودداري كن، و بر تو باد كه نماز شب بخواني، همانا پيامبر ـ صلي الله عليه و آله ـ به علي (عليه اسلام) سفارش كرد و فرمود: اي علي بر تو باد نماز شب، بر تو باد نماز شب، برتو باد نماز شب، و كسي كه نماز شب را سبك بشمارد از ما نيست و به سيره ما عمل نكرده است.
پس به سفارش من عمل كن و به شيعيان من نيز دستور بده آنچه به توفرمان دادم همانطور عمل كنند، و بر تو باد كه صبر و شكيبايي ورزي و منتظر فرج باشي، همانا پيامبر ـ صلي الله عليه و آله ـ فرمود: افضل اعمال امت من انتظار فرج است.
شيعيان ما پيوسته در حزن و اندوه خواهند بود تا فرزندم امام قائم ـ عليه السلام ـ ظاهر شود، همان كه پيامبر (صلي الله علي و آله) بشارت داد كه زمين را از قسط و عدل پر مي كند همچنانكه از ظلم و جور پر شده است.
اي بزرگمرد و مورد اعتماد من اباالحسن، صبر كن و شيعه مرا به صبر فرمان ده، همانا زمين از آن خداست كه بندگانش را وارث آن مي سازد، و سر انجام نيكو براي پرهيزكاران است و سلام و رحمت خدا و بركات او بر تو و بر همه شيعيانم باد و خدا ما را كافي است و چه خوب وكيل و مولي و ياوري است.[18]
علي بن جعفر از حلبي نقل مي كند كه گفت ما براي ديدار با امام حسن عسكري ـ عليه السلام ـ اجتماع كرديم، امام ـ عليه السلام ـ براي حفظ جان شيعيان خويش نوشته اي فرستاد كه كسي به من سلام نكند، با دست به سوي من اشاره ننمايد زيرا شما در امان نيستيد. راوي مي گويد: در كنار من جواني ايستاده بود، به او گفتم: اهل كجا هستي؟ پاسخ داد: اهل مدينه مي باشم، گفتم: اينجا چكار مي كني؟ گفت: در ميان ما درباره امام حسن عسكري اختلاف شده بود، آمدم تا از نزديك آن گرامي را زيارت كنم و از او كلامي بشنوم و يا از او دلالتي ببينم تا قلبم آرام گردد و بدان كه من از نوادگان ابوذر غفاري هستم. در همين بين امام حسن عسكري ـ عليه السلام ـ با خادمش ظاهر شد و همين كه به ما رسيد نگاهي به جواني كه در كنارم بود نمود و فرمود: آيا تو غفاري هستي؟ عرض كرد: آري، فرمود: مادرت حمدويه چه كرد؟ عرض كرد صالحه است و امام عبور كرد و گذشت.
به جوان گفتم آيا او را
از قبل ديده بودي و او را مي شناختي؟ گفت: نه. گفتم: پس بر تو اين ديدار سود داشت و به آرزويت رسيدي. گفت: براي ديگران نيز چنين بود.[19]
يك بار براي امام حسن عسكري ـ عليه السلام ـ نوشتند كه آيا جايز است كساني را كه تا امام موسي كاظم ـ عليه السلام ـ را قبول دارند دوست داشته باشيم و يا آنكه بايد از آنها تبري بجوييم؟
امام ـ عليه السلام ـ در پاسخ نوشتند: از آنها تبري جوييد، آنها را دوست نداشته باشيد، بيمار شدند به عيادتشان نرويد و در تشييع جنازه آنها شركت نكنيد و بر آنها نماز نخوانيد. و اين موارد فرق نمي كند كه كسي انكار امامي از امامان را نمايد و يا كسي كه داراي مقام امامت نيست جزء امامان بداند و يا قائل به سه خدا و تثليث باشد. و بدانيد كه منكر امامان آخرين همانند منكر امامان اولين است و كسي كه به امامان مي افزايد مثل كسي است كه از امامان كم مي كند.[20]
حجاج بن سفيان عبدي مي گويد: پسرم در شهر بصره بيمار بود براي امام حسن عسكري ـ عليه السلام ـ نامه نوشتم و از آن گرامي تقاضاي دعا براي فرزندم نمودم، امام ـ عليه السلام ـ در پاسخ مرقوم فرمود:
اگر فرزندت مؤمن باشد خداوند او را مورد رحمت خويش قرار دهد. از بصره برايم خبر آمد كه در همان روز كه امام ـ عليه السلام ـ پاسخ مرا دادند فوت كرده است و البته پسرم به خاطر اختلافي كه در شيعه رخ داده بود شك در امامت داشت.[21]
عيسي بن صبيح مي گويد: يك بار در حبس بودم كه امام حسن عسكري ـ عليه السلام ـ بر ما وارد شد. من به مقام ايشان آشنا بودم. آن بزرگوار به من فرمود: تو سنت شصت و پنج سال است و حتي ماه و روز آن را نيز فرمود. من همراهم كتاب دعايي بود كه تاريخ ولادتم را در آن نوشته بودند در آن كه نگاه كردم ديدم دقيقاً همانطور است كه امام ـ عليه السلام ـ فرمودند.
امام فرمود: آيا خداوند به تو فرزندي عنايت كرده است؟ عرض كردم خير، فرمود: پروردگارا به او فرزندي عنايت كن كه بازوي او باشد و چه خوب بازويي است فرزند. سپس عرض كردم آيا شما فرزند داريد؟
فرمود: آري والله بزودي براي من پسري خواهد بود كه دنيا را پر از عدل و داد خواهد كرد ولي هم اكنون فرزندي ندارم.[22]
محمد بن أقرع مي گويد: براي امام عسكري ـ عليه السلام ـ نوشتم كه آيا امام هم مثل ساير مردم محتلم مي شود و پيش خودم مي گفتم كه احتلام شيطنت است و خداوند اوليائش را از آن منزه نموده است. پاسخ نوشته ام آمد كه: امامان ـ عليه السلام ـ حالشان در خواب مثل حالشان در بيداري است و خواب چيزي را براي آنها تغيير نمي دهد خداوند تبارك و تعالي همانطور كه تو حديث نفس كردي ايشان را گرفتار نفوذ شيطان نمي كند.[23]
حسن بن طريف گفت: براي امام ـ عليه السلام ـ نامه نوشتم كه معناي بيان رسول خدا ـ صلي الله عليه و آله ـ كه درباره اميرالمؤمنين ـ عليه السلام ـ فرموده چيست؟
مَنْ كُنْتُ مَوْلاهُ فَعَلِيُّ مَوْلاهُ هر كس من مولي و سرپرست اويم علي ـ عليه السلام ـ نيز مولي و سرپرست اوست.
امام ـ عليه السلام ـ فرمود: پيامبر با اين گفتار خواسته است او را در هنگام تفرقه و نفاق به عنوان رهبر و راهنماي حزب الله قرار دهد.[24]
محمد بن ربيع شيباني مي گويد: در شهر اهواز با مرد مشركي كه قائل به ثنويت بود مناظره كردم و بعد سفري به سر من رأي رفتم در حالي كه مقداري از حرفهاي آميخته به شك مشرك بر قلبم اثر گذاشته بود.
بر درب خانه احمد بن خضيب نشسته بودم كه ناگهان وجود نازنين امام حسن عسكري ـ عليه السلام ـ را مشاهده كردم كه از خانه خارج شد و نگاهي به من كرد و بدون آنكه من آغاز به سخن كنم با انگشت سبابه به من اشاره كرد و فرمود:) أحَدْ أحَدْ فَوَحَّد (يكي است يكي است پس او را يكي بدان. من از شدت احساسات و هيجان بيهوش شده و افتادم.[25]
ابي سهيل بلخي مي گويد: شخصي براي امام عسكري ـ عليه السلام ـ نوشت كه پدر و مادر من دعا را كنيد، مادرش منحرف وپدرش مؤمن بود امام نوشتند خداوند پدرت را بيامرزد!
ديگري از حضرت خواست در حق پدر و مادرش دعا كند، مادرش مؤمنه بود و پدرش منحرف بود. امام نوشتند خداوند مادرت را بيامرزد![26] ابي هشام مي گويد: بعضي از دوستان امام حسن عسكري ـ عليه السلام ـ براي حضرت نوشتند تا دعايي به آنها بياموزد. آن گرامي نوشتند كه اينگونه دعا كنيد:
يا اَسْمَعَ السّامِعينَ، وَيا أبْصَرَ المُبْصِرينَ، يا عِزَّ النّاظرينَ، وَيا أسْرَعَ الحْاسِبينَ وَ يا اَرْحَمَ الرّحمِينَ، و يا اَحْكَمَ الحْاكِمينَ، صَلِّ علي محُمد و آل محمد، وَ اَوْسِعْ ليِ فيِ رِزْقِي، وَ مَدَّليِ فيِ عُمْرِي، وَ امنُنْ عَليَّ بِرَحمْتِكَ وَ اجْعَلْنيِ ممَِّنْ تَنْصُرُ بِه لِدينِكَ وَ لاتَسْتَبْدِلْ بيِ غَيْري.
اي شنوا ترين شنوندگان، و اي بينا ترين بينندگان، اي عزت ناظرين، اي سريعترين حسابرس بندگان، اي رحيم ترين رحم كنندگان، اي محكمترين حاكمان، درود بر محمد و آلش بفرست و روزيم را توسعه ده، عمرم را طولاني كن و بر من منت بگذار و رحمتت را شام
ل حالم فرما و مرا از جمله كساني قرار ده كه ياري دينت كنم و مرا از درخانه ات نران تا ديگري را جايگزين من نمايي!
ابوهاشم مي گويد: در دلم مي گفتم خدايا مرا در حزب و زمره خودت قرار بده كه ناگاه امام حسن عسكري ـ عليه السلام ـ روي به من نمود و فرمود:
أنْتَ فيِ حِزْبِهِ وَ فيِ زُمْرَتِهِ، اِذ كُنْتَ بِاللهِ مُؤمِناً، و لِرَسُولِهِ مُصَدَّقاً وَ لأِولِيائِهِ عارِفاً وَ لَهُمْ تابِعاً.
تو در حزب و زمره خدا هستي تا مادامي كه به او مؤمن باشي، پيامبرش را تصديق كني، اوليائش را بشناسي و تبعيت نمايي.[27] محمد بن حسين بن شمون مي گويد: نامه اي براي امام ـ عليه السلام ـ نوشتم و از فقر شكايت كردم و بعد پيش خود گفتم اينكه امام صادق ـ عليه السلام ـ فرموده فقر با داشتن ولايت اهل بيت ـ عليهم السلام ـ بهتر است از ثروت با دشمنان ايشان بودن، كه جواب امام عسكري ـ عليه السلام ـ آمد كه خداوند دوستان ما را وقتي گرفتار گناهان مي شوند توسط فقر دفع ضرر گناه مي نمايد و از بسياري از آنها در مي گذرد وتو همانطور كه حديث نفس كردي فقير باشي و با ما باشي بهتر است از اينكه غني و ثروتمند باشي ولي با دشمنان ما باشي. آري ما پناهگاه كساني هستيم كه به ما پناه مي برند و نوريم براي كساني كه از ما كسب نور نمايند و محل اعتصام مي باشيم براي اشخاصي كه به ما تمسك مي جويند. كسي كه ما را دوست بدارد با ما در مقام أعلي خواهد بود و هر كه از ما منحرف شود جايگاهش آتش است.[28]
از نوشته هاي امام حسن عسكري ـ عليه السلام ـ به علي بن الحسين بن بابويه قمي است كه :
اعتصام به ريسمان پروردگار داشته باش... عاقبت خير به متقين تعلق دارد، بهشت جايگاه خدا پرستان و دوزخ محل ملحدين است، وسختي جايز نيست مگر بر ستمكاران و خدايي نيست جز الله كه بهترين خالقين است، و درود بر بهترين خلق او حضرت محمد و عترت پاكيزه اش.
اي ابن بابويه بر تو باد به صبر و انتظار فرج زيرا كه رسول الله ـ صلي الله عليه و آله ـ فرمود: بهترين اعمال امت من انتظار فرج است.
حزن و اندوه شيعيان ادامه دارد تا اينكه فرزندم (حضرت مهدي عج الله تعالي فرجه) ظاهر شود يعني همان كسي كه پيامبر درباره اش فرمود:
زمين را پر از عدل و داد خواهد كرد همانطور كه پر از ظلم و جور شده باشد. اي شيخ صبر كن و جميع شيعيان مرا نيز امر به صبر بنما زيرا كه بالاخره وارث زمين به اراده پروردگار، بندگان متقي حضرت اويند.
«و السَّلامُ عَلَيْكَ وَ عَلي جَميعِ شيعتنا، وَ رَحْمَة اللهِ وَ بركاته و صَلَّي اللهُ عَلي مُحَمَّدٍ وَ آلِه».[29]
[1] . بحار، ج50، ص245.
[2] . كمال الدين، ج2، ص194.
[3] . اصول كافي، ج1، ص512 و بحار، ج50، ص254.
[4] . احقاق الحق، ج12، ص470.
[5] . احقاق الحق، ج13، ص 464.
[6] . بحار، ج50، ص253.
[7] . بحار، ج50، ص254.
[8] . ارشاد مفيد، ص324.
[9] . مناقب، ج4، ص424.
[10] . بحار، ج50، ص316.
[11] . بحار، ج50، ص323.
[12] . ارشاد مفيد، ص318 و 322.
[13] . ارشاد مفيد، ص318 و 322.
[14] . فاطر-32.
[15] . بحار، ج50، ص259.
[16] . بحار، ج50، ص 262.
[17] . سبأ ـ 114.
[18] . زندگاني امام حسن عسكري، ص28، نقل از انوارالبهيه.
[19] . بحار، ج50، ص 274.
[20] . بحار، ج50، ص 247.
[21] . بحار، ج50، ص 276 و 290.
[22] . بحار، ج50، ص274.
[23] . بحار، ج50، ص290
[24] . بحار، ج50، ص 276 و 290.
[25] . كشف الغمه، ج3، ص305.
[26] . كشف الغمه، ج3، ص 305.
[27] . مناقب، ج4، ص439 و 435.
[28] . مناقب، ج4، ص 439 و 435.
[29] . بحار، ج50، ص 318.
موارد مرتبط
ارسال نظر
نویسنده
ایمیل
متن (500)
نقد و پاسخ
پرسش و پاسخ
پاسخ به شبهات
نقد وبررسي مطبوعات
نقد شبهات اينترنتي
آثار مرکز
کتاب هاي منتشره
مجله صباح
کانون گفتمان ديني
نرم افزارها
قرآن
قرآن شناسی
آشنایی با نهج البلاغه
حدیث شناسی
شیعه شناسی
فضایل اخلاقی
سایر موارد
دعاشناسی و ادعیه
داستانها وحکایات
اخلاق اسلامی
تاریخ اسلام
علما و بزرگان شیعه
پیوند ها
حوزوی
پایگاه های ما
مراجع
کليه حقوق مادي و معنوي اين سامانه متعلق به مرکز مطالعات و پاسخگويي به شبهات مي باشد
صفحه اصلی
تماس با ما
درباره ما
✅پرهیز از غذای شبهه ناک
چنانکه ملاحظه کردید امام عصر(عج)در این فراز از دعا به خدا عرض می کند: «خدایا اندرون ما را از غذای حرام و شبهه ناک پاک کن.»
⏪ این تعبیر بیانگر آن است که باید در مورد غذا بسیار مراقب بود که نه تنها حرام نباشد،بلکه حتی #شبهه ناک و مبهم نباشد،یعنی پس از احراز طیّب و پاک بودن غذا،آن را خورد،و گرنه از آن پرهیز کرد.
چنان که از امام حسن #عسکری(علیه السلام) نقل شده در ضمن گفتاری فرمود: «اورع الناس من وقف عند الشبهة،وازهد الناس من ترک الحرام؛(بحار الانوار، ج 75، ص 373.)
👈پارساترین مردم کسی است که در برابر شبهه توقف کند،و زاهدترین مردم کسی است که از مال حرام پرهیز نماید.»
توضیح این که اگر کسی خود را به امور شبهه ناک آلوده کند،آرام آرام #قبح و زشتی گناه نزد او کم می شود،و در #پرتگاه حرام قرار می گیرد،این که خداوند در قرآن می فرماید:
🌹«لا تتبعوا خطوات الشیطان؛( بقره، آیه 168 و 208 ؛سوره انعام، آیه 142؛ سوره نور، آیه 21.) از گام های شیطان پیروی نکنید»
و به ویژه در مورد غذا و مال پاکیزه و حلال در دو آیه این موضوع را مطرح می کند از این رو است که یکی از گام های شیطان همین امور شبهه آمیز است،
شیطان به انسان مقدس و نماز #شب خوان نمی گوید:برو شراب بخور،بلکه در ابتدا به او می گوید نماز شب که جزء واجبات نیست، آن را رها کن، اگر پذیرفت کم کم سراغ نمازهای واجب در اول وقت را دنبال می کند و به او می گوید: اول وقت خواندن که شرط نماز نیست، و همین طور گام به گام در انسان وسوسه می کند تا او را به طور کلی از خداوند دور می سازد.
@FATEMI133
@a_fatemi24
امام عسکری علیه السلام و مکارم اخلاقی
از آنجا که «امام»، در واقع پیشوا و مقتدای انسان هاست و وظیفه هدایت و ارشاد را به عهده دارد و باید معارف اصیل و ناب الهی را بر مردم بشناساند، امام عسکری علیه السلام نیز این امر مهم را، با توجّه به شرایط ویژه و محدودیت های موجود، به بهترین نحو به انجام رسانید.
از آن حضرت علاوه بر روایات فقهی، روایات زیادی باقی مانده است که مشتمل بر مباحث اعتقادی و اخلاقی می باشد که به بعضی از آنها می توان اشاره نمود.
ویژگی های شیعه
حضرت به شیعیانش می فرماید:
«اوصیکم بتقوی اللّه، و الورع فی دینکم، والاجتهاد للّه، و صدق الحدیث، واداءالامانة الی من ائتمنکم من برّ او فاجر، و طول السّجود، و حسن الجوار، فبهذا جاء محمّد صلی الله علیه و آله وسلم ، صلّوا فی عشائرهم و اشهدوا جنائزهم، و عودوا مرضاهم و أدّوا حقوقهم9؛ شما را سفارش می کنم به تقوای الهی و پارسایی در دین خود و کوشش در راه خدا و راستگویی و اینکه امانت هرکسی را که به شما امانتی سپرده است، به او بازگردانید چه آن شخص، نیکوکار باشد یا تبهکار. و سجده ها را طولانی کنید و (برای همسایگان خود) همسایگان خوبی باشید ـ که محمّد صلی الله علیه و آله وسلم این چیزها را آورده است ـ و در قبیله های آنان (اهل سنّت) نماز گزارید، در تشییع جنازه های شان حاضر شوید و مریضان آنان را عیادت و حقوق شان را ادا کنید.»
سپس در توضیح می فرماید:
«فانّ الرجل منکم اذا ورع فی دینه و صدق فی حدیثه و ادّی الامانة و حسن خلقه مع الناس، قیل هذا شیعیٌّ فیسرّنی ذلک. اتّقوا اللّه و کونوا زیناً و لاتکونوا شیناً، جرّوا الینا کلّ مودّة و ادفعوا عنّا کلّ قبیح، فانّه ما قیل فینا مِنْ حُسْنٍ فنحن اهله، و ما قیل فینا مِنْ سُوءٍ فما نحن کذلک10؛ اگر کسی از شما در دینش ورع داشته و راستگو باشد و ادای امانت کند و با مردم خوش رفتار باشد، می گویند: «این، یک شیعه است.» و همین مسأله، من را شادمان می کند. از خدا بترسید و تقوای الهی را پیشه خود سازید (و با اعمالتان) زیور و زینت برای ما باشید و مایه زشتی (و بد نامی) ما نباشید. هرگونه دوستی را برای ما جلب کنید و هر بدی را از ما دور سازید. زیرا هر خوبی که در حقّ ما گفته شود، سزاوار آنیم و هر بدی که در حقّ ما گفته شود، شایسته آن نیستیم.»
و در انتها می فرماید:
«اکثروا ذکراللّه و ذکر الموت و تلاوة القرآن و الصّلوة علی النبی صلی الله علیه و آله وسلم ...؛11 بسیار خدا را به یاد داشته باشید و نیز یاد مرگ را. زیاد قرآن تلاوت کنید و بر رسول اللّه صلی الله علیه و آله وسلم صلوات بفرستید. چه اینکه اینها اموری هستند که طبعاً موجب رعایت توصیه های فوق می شود.»
همچنین می فرماید: «اورع النّاس من وقف عندالشّبهة، اعبد النّاس من أقام علی الفرائض، ازهد النّاس من ترک الحرام؛ اشدّ النّاس اجتهاداً من ترک الذّنوب12؛ پارساترین مردم کسی است که در شبهات، درنگ کند، عابدترین مردم کسی است که واجبات الهی را انجام دهد، زاهدترین مردم کسی است که از کارهای حرام بپرهیزد و کوشاترین مردم کسی است که گناهان را ترک کند.»
ارزش تفکّر
«لیست العبادة کثرة الصیّام والصّلاة، و انّما العبادة کثرة التفکّر فی امر اللّه13؛ عبادت به زیاد روزه گرفتن و نماز خواندن نیست؛ بلکه عبادت این است که در امر (مخلوقات) خداوند بسیار تفکّر شود.»
و چه دقیق فرموده است! چه اینکه اگر آدمی در خلقت الهی و اینکه از کجا آمده، چرا آمده است، به کجا می رود و ...؟ تفکّر کند، طبعاً به شناخت خداوند نزدیک تر می شود و در راستای همان تفکّر، به وظایف بندگی خود عمل می کند.
جایگاه مؤمن
«المؤمن برکةٌ علی المؤمن و حجّةٌ علی الکافر14؛ مؤمن برای مؤمن، برکت است و برای کافر، اتمام حجّت.»
«ما اقبح بالمؤمن أن تکون له رغبة تذلّه15؛ چقدر زشت است برای مؤمن که دلبستگی به چیزی داشته باشد که موجب خواری و ذلّت او شود.»
بهترین ویژگی ها
«خصلتان لیس فوقهما شی ء: الایمان باللّه و نفع الأخوان16؛ چیزی بالاتر از دو خصلت ایمان به خداوند و رساندن سود به برادران نیست.»
حضرت یاری به برادران را چون ایمان به خداوند، جزء بهترین صفات پسندیده می شمارد.
بیان شرک
آن حضرت در مورد این که «شرک» از حسّاسیت و دقّت ویژه ای برخوردار است، چنین گوشزد می کند: «الاشراک فی النّاس، أخفی من دبیب النّمل علی المسح17 الأسود فی اللّیلة المظلمة18؛ شرک ورزیدن در میان مردم، از حرکت مورچه (که بسیار آرام و نامحسوس است) در شب تاریک بر روپوش سیاه، نهان تر است.»
جایگاه تواضع
تواضع و فروتنی، از صفات پسندیده ای است که هر انسانی، حُسن آن را درک می کند. تعبیر امام علیه السلام در مورد این صفت پسندیده چنین است:
«اَلتَّواضِعُ نِعْمَةٌ لایُحْسَدُ عَلَیْه19؛ تواضع، نعمتی است که کسی بر آن رشک نمی ورزد.»
آن حضرت در تبیین جایگاه تواضع در فرهنگ اسلامی و ترغیب به آن می فرماید:
«من تواضع فی الدّنیا لإخوا
◀️نکته مهم آنست که این نگرانی رسول خدا(صلی الله علیه و آله) نه تنها مربوط به دوران پس از رحلت آن حضرت و پس از آن، بلکه در زمان #کنونی نیز ادامه دارد و اگر #اشتباهات بزرگان دینی و #نخبگان سیاسی همراهی و همگامی مردم را در پی داشته باشد، مسیر انقلاب اسلامی نیز منحرف خواهد شد و این همان فرموده مقام معظم رهبری است که بر بصیرت تاکید می نمایند. چرا که همان بینش و آگاهی که مردم را با رهبری امام خمینی(ره) و اطاعت از ولایت فقیه پیوند داد، و حکومت 2500ساله شاهنشاهی را سرنگون کرد، می تواند توسط دشمنان منحرف شود و عواقب ناگواری را به همراه داشته باشد.
⬅️ذکر این نکته ضروری است که اسلام عزیز برای پیروی از عالمان دین نیز شرایطی مقرر کرده است. امام حسن عسکری(علیه السلام) در این باره می فرماید:
⬅️«فَأَمَّا مَنْ کَانَ مِنَ الْفُقَهَاءِ صَائِناً لِنَفْسِهِ حَافِظاً لِدِینِهِ مُخَالِفاً عَلَى هَوَاهُ مُطِیعاً لِأَمْرِ مَوْلَاهُ فَلِلْعَوَامِّ أَنْ یُقَلِّدُوهُ وَ ذَلِکَ لَا یَکُونُ إِلَّا بَعْضَ فُقَهَاءِ الشِّیعَةِ لَا کُلَّهُمْ فَإِنَّ مَنْ رَکِبَ مِنَ الْقَبَائِحِ وَ الْفَوَاحِشِ مَرَاکِبَ عُلَمَاءِ الْعَامَّةِ فَلَا تَقْبَلُوا مِنْهُمْ عَنَّا شَیْئاً وَ لَا کَرَامَةَ»
⏪آن کس از علما که پاسدار نفس و حافظ دین و مخالف با هواى خود و فرمانبردار امر خدا باشد، بر عوام واجب است که از او تقلید کنند. و این جز در بعضى از فقیهان شیعه، نه همه آنان، نیست، پس هر کس از علما مرتکب کارهاى زشت و قبیح شود، و به راهى برود که دیگر فقیهان فاسد رفتند، از او چیزى را که از ما نقل مىکند نپذیرید، و حرمتى برایش قائل نباشید.
⏪این روایت شریف بیان از آنست که افزون بر افراد #مدعی معنویت و ارتباط با معصومین(علیهم السلام) که بی تردید افراد #شیاد و دروغگویی هستند، تبعیت و پیروی از هر فردی که با نام دین، افرادی را جذب خود نموده و در نقش #عالم دینی به مبانی دین لطمه می زند و موجب ذوق زدگی دشمنان اسلام را فراهم می آورد، نیز جایز نیست.
⏪رسول خدا(صلی الله علیه و آله) می فرماید: «لَیسَ أخافُ عَلى أُمَّتی غَوغاءٌ تَقتُلُهُم وَلا عَدُواً یَجتاحُهُم، وَلکِنّی أخافُ عَلى أُمَّتی أئِمَّة مُضِلّین إن أطاعُوهُم فَتَنُوهُم، وَ إن عَصُوهُم قَتَلوهُم»
من بر امت خویش از گروه هایی که آنان را بکشند یا دشمنانى که پا مالشان کنند بیم ندارم بلکه از پیشوایان گمراه، بر امت خویش بیمناکم که اگر اطاعتشان کنند گمراه می شوند و اگر نافرمانی شان کنند کشته می شوند.
به یقین اگر گمراهی عالمان و دانشمندان جامعه، به گمراهی پیروان آنان نینجامد، به طور قطع ایمان آنان تضعیف کرده و در حرکت آنان در مسیر حق، خلل ایجاد خواهد نمود.
@fatemi5
مولا امام حسن عسکری (سلام الله علیه):
مَا اِنَّ لِوَلَدِی غَیْبَهً یَرْتَابُ فِیهَا النَّاسُ اِلَّا مَنْ عَصَمَهُ اللَّهُ عزّ وَ جَلَّ
آگاه باشید همانا براى فرزندم غیبتى خواهد بود که در آن مردم شک خواهند کرد، جز کسانى که خداوند عزوجل آنها را حفظ کرده باشد.
📚 کمال الدین و تمام النعمة/ ج ۲ /ص ۳۸۴
#اللهم_عجل_لولیک_الفرج
#حدیث_انتظار
♦️در مسیربندگی
@a_fatemi24
🏴 تبیین شخصیت امام حسن عسکری علیه السلام
🔸 حجت الاسلام و المسلمین #رفیعی:
🔹 امام حسن عسکری (ع) در میان ائمه کمترین دوران امامت را داشتند و هیچ امامی به اندازه ایشان تحت نظر و در محاصره نبوده است.
🔸 مدت امامت ایشان ۶ سال است، ایشان در سن ۲۲ سالگی به امامت رسیدند و در ۲۸ سالگی به فیض شهادت نائل آمدند.
🔸 امام حسن عسکری (ع) در سامرّا آن چنان تحت نظر بودند که حتی حج هم نتوانستند بروند. ایشان پدر امامی است که ائمه در طول ۲۵۰ سال و ۲۳ سال قبل از آن، پیامبر و سالها قبل تر، انبیای الهی از آمدنش خبر داده اند.
🔸 او پدر امامی است که مصلح کل است و قرار است حکومت واحد تشکیل دهد و ظلم را ریشه کن کند.
🔸 او پدر امامی است که امام صادق (ع) درباره او می فرماید: «اگر من زنده باشم خودم خدمت گذارش می شوم»
🔸 امام عسکری (ع) آخرین امامی است که در بین مردم حاضر است، او امامی است که چنین فرزندی دارد و بایستی هم این فرزند را حفظ کند و هم او را به مردم معرفی کند.
🔸 این فرزند باید حفظ می شد تا پرچم بعثت را کامل کند. لذا یکی از کارهای مهم امام حسن عسکری (ع) آموزش، انتقالِ ودایع امامت و آماده کردن خودِ این فرزند برای عمر طولانی است.
🔸 احمد ابن اسحاق قمّی که به دستور امام حسن عسکری (ع) مسجد امام حسن عسکری را در قم ساخته است، به دیدار امام رفتند و در آنجا امام زمان (عج) را که سه ساله بودند زیارت کردند و امام حسن عسکری (ع) فرمودند: «پس از من فرزندم خلیفه و امام شماست»
🔸 این اقدام اول امام حسن بود یعنی آماده کردن مردم برای جانشینی. امام حسن در مورد غیبت طولانی امام زمان (عج) نیز خبر دادند و او را به خواصّی مثل عثمان بن سعید نشان دادند.
🔸 نکته بعدی اینکه دوران امام حسن عسکری (ع) ۲۵۰ سال پس از شکل گیری شیعه بود؛ شیعه یعنی کسی که پیروِ غدیر است.
🔸 امامت، پیرو غدیر است و خلافت پیرو سقیفه است، تفکر شیعه از اول با مخالفت مواجه شد. و حالا این شیعه به زمان امام حسن عسکری (ع) رسیده بود و قرار بود امامِ پس از او غیبت کند.
🔸 اقدام دوم امام حسن عسکری (ع) این بود که بایستی شیعه را برای غیبت آماده می کرد و به معرفی شیعه واقعی از منظر اهل بیت (ع) می پرداخت.
🔸 نکته آخر، مسئله ارتباط امام حسن عسکری (ع) با وکلا بود، ایشان زندان بودند و ملاقاتِ با ایشان مشکل بود.
🔸 اقدام سوم امام نصب وکیل بوده است؛ برای مثال در نیشابور ابراهیم بن عبده و در بغداد عثمان بن سعید وکیل بوده اند.
🔸 اقدام چهارم امام مبارزه با افکار انحرافی بود که در آن زمان تشکیل شده بود.
🌤«اللّهمَّعَجِّلْلِوَلِیِّڪَالفَرَج»🌤
http://fatemi24.ir/?p=2749
🏴 تبیین شخصیت امام حسن عسکری علیه السلام
🔸 حجت الاسلام و المسلمین #رفیعی:
🔹 امام حسن عسکری (ع) در میان ائمه کمترین دوران امامت را داشتند و هیچ امامی به اندازه ایشان تحت نظر و در محاصره نبوده است.
🔸 مدت امامت ایشان ۶ سال است، ایشان در سن ۲۲ سالگی به امامت رسیدند و در ۲۸ سالگی به فیض شهادت نائل آمدند.
🔸 امام حسن عسکری (ع) در سامرّا آن چنان تحت نظر بودند که حتی حج هم نتوانستند بروند. ایشان پدر امامی است که ائمه در طول ۲۵۰ سال و ۲۳ سال قبل از آن، پیامبر و سالها قبل تر، انبیای الهی از آمدنش خبر داده اند.
🔸 او پدر امامی است که مصلح کل است و قرار است حکومت واحد تشکیل دهد و ظلم را ریشه کن کند.
🔸 او پدر امامی است که امام صادق (ع) درباره او می فرماید: «اگر من زنده باشم خودم خدمت گذارش می شوم»
🔸 امام عسکری (ع) آخرین امامی است که در بین مردم حاضر است، او امامی است که چنین فرزندی دارد و بایستی هم این فرزند را حفظ کند و هم او را به مردم معرفی کند.
🔸 این فرزند باید حفظ می شد تا پرچم بعثت را کامل کند. لذا یکی از کارهای مهم امام حسن عسکری (ع) آموزش، انتقالِ ودایع امامت و آماده کردن خودِ این فرزند برای عمر طولانی است.
🔸 احمد ابن اسحاق قمّی که به دستور امام حسن عسکری (ع) مسجد امام حسن عسکری را در قم ساخته است، به دیدار امام رفتند و در آنجا امام زمان (عج) را که سه ساله بودند زیارت کردند و امام حسن عسکری (ع) فرمودند: «پس از من فرزندم خلیفه و امام شماست»
🔸 این اقدام اول امام حسن بود یعنی آماده کردن مردم برای جانشینی. امام حسن در مورد غیبت طولانی امام زمان (عج) نیز خبر دادند و او را به خواصّی مثل عثمان بن سعید نشان دادند.
🔸 نکته بعدی اینکه دوران امام حسن عسکری (ع) ۲۵۰ سال پس از شکل گیری شیعه بود؛ شیعه یعنی کسی که پیروِ غدیر است.
🔸 امامت، پیرو غدیر است و خلافت پیرو سقیفه است، تفکر شیعه از اول با مخالفت مواجه شد. و حالا این شیعه به زمان امام حسن عسکری (ع) رسیده بود و قرار بود امامِ پس از او غیبت کند.
🔸 اقدام دوم امام حسن عسکری (ع) این بود که بایستی شیعه را برای غیبت آماده می کرد و به معرفی شیعه واقعی از منظر اهل بیت (ع) می پرداخت.
🔸 نکته آخر، مسئله ارتباط امام حسن عسکری (ع) با وکلا بود، ایشان زندان بودند و ملاقاتِ با ایشان مشکل بود.
🔸 اقدام سوم امام نصب وکیل بوده است؛ برای مثال در نیشابور ابراهیم بن عبده و در بغداد عثمان بن سعید وکیل بوده اند.
🔸 اقدام چهارم امام مبارزه با افکار انحرافی بود که در آن زمان تشکیل شده بود.
🌤«اللّهمَّعَجِّلْلِوَلِیِّڪَالفَرَج»🌤
http://fatemi24.ir/?p=2749