مروان حمار! یکی دو روزی است ساعتی از وقتم را به مطالعۀ کتاب تاریخ مختصر اسلام نوشتۀ کارن آرمسترانگ سپری می‌کنم. یکی از ویژگی‌های کتاب همانطوری که از نامش پیداست، اختصار و ایجاز است. خیلی زود به حکومت امویان رسیدم. واپسین خلیفۀ امویان شخصی است به‌نام مروان ملقب به حمار. انگیزۀ نوشتن این یادداشت همین لقب آقای مروان است. مردم به کسی که کارهای احمقانه‌ انجام می‌دهد، می‌گویند فلانی «خر» است! یا از خریت او است که چنین کاری می‌کند. خلاصه خر معادل احمق، کودن و نادان است‌. از طرفی هم آخرین خلیفۀ اموی ملقب به حمار بود. مروان حمار! اغلب مردم وقتی اسم مروان حمار را می‌شنوند، تصور می‌کنند آخرین خلیفۀ اموی(مروان)، در نادانی به حمار تشبیه شده است[اگرچه امویان و عباسیان غاصب خلافت، ظالمان و جنایت‌کارانی بودند که واژۀ نادان نمی‌تواند حق مطلب را دربارۀ‌آنها ادا کند ]. در عین حال وجه نامگذاری او به حمار چیز دیگری است! جلال الدین سیوطی در کتاب تاريخ الخلفا صفحۀ ۲۵۴ می‌نویسد: «ابو عبد الملك: مروان بن محمد بن مروان بن حكم آخرين خلفاى بنى اميه كه چون مربى او جعد بن درهم بود، او را جعدى می‌گفتند. حمار هم ناميده مى ‌شد. دو دلیل برای ذکر این لقب برای او آورده‌اند. عده‌ای گفته‌اند که در جنگ با كسانى كه بر وى خروج می‌کردند، عرق او خشک نمی‌شد و در مثل می‌گویند: فلانى از خر شكيباتر است و براى همين حمار لقب يافت. این لقب در این معنا نزد عرب دلالت بر شجاعت و قدرت او می‌کرده است و بقولى براى آنكه عرب هر صد سال را حمار مى‌‏نامد و چون سلطنت بنى اميه نزديك صد سال شد، براى همين مروان را حمار لقب دادند». ✍ محمد صدرا مازنی @pavaragi

سر دلبران زندگی و دستاوردهای پیامبر(ص) برای همیشه بر بینش اخلاقی، سیاسی و روحانی مسلمانان تأثیر گذاشت. کارهای او نمایانگر تجربۀ اسلامی از «رستگاری» بود که به هیچ وجه شامل رهایی از گناه اولیه‌ای که حضرت آدم [طبق مدعای مسیحیان] مرتکب شد، نمی‌شود، بلکه شامل دستیابی به جامعه‌ای است که خواسته‌های خداوند برای نوع بشر را به مرحلۀ اجرا در آورد. پیامبر(ص) به نمونۀ اصلی کهن الگوی آن تسلیم مطلق به خداوند تبدیل شد و مسلمانان سعی کردند در زندگی اجتماعی و روحانی با این معیار یا میزان هماهنگ شوند.. پیامبر اسلام هرگز به‌عنوان شخصیتی الوهی پرستش یا شناخته نشد، اما او را انسان کامل می‌دانستند‌. تسلیم او چنان کامل و مطلق بود که توانست جامعه را دگرگون سازد و عربها را قادر ساخت تا در کنار یکدیگر در تفاهم و هماهنگی زندگی کنند. تاریخ مختصر اسلام نوشتۀ کارن آرمسترانگ @pavaragi

آزادی زنان خانم کارن آرمسترانگ در ص۵۰ کتاب با اشاره به برخی از آزادی‌هایی که اسلام برای زنان به ارمغان آورد، می‌نویسد: «آزادی زنان از طرح‌های مورد علاقۀ قلبی پیامبر بود‌ حق ارث و حق طلاق در قران به زنان داده شده و این قرن‌ها قبل از آن بود که زنان غربی از چنین حقوقی برخوردار شوند.» @pavaragi

تعدد زوجات پیامبر(ص) در نگاه یک بانوی اندیشمند غربی تحلیل یک بانوی غربی(خانم آرمسترانگ) دربارۀ تعدد زوجات پیامبر اعظم(ص) جالب توجه است. او در کتاب تاریخ مختصر اسلام می‌نویسد: تعداد نسبتا زیاد همسران پیامبر اسلام(ص)، توجه زیادی را در جهان غرب به خود جلب کرده اما به کلی اشتباه است. اگر تصور کنیم پیامبر مانند بعضی حکمرانان مسلمان بعدی، بیشتر وقت خود را صرف برخورداری از لذایذ جنسی می‌کرده است‌. پیامبر در مکه فقط یک زن گرفت و با خدیجه(س) ازدواج کرد. با اینکه تعدد زوجات در عربستان کاملا متدوال بود‌..پیامبر(ص)، در مدینه به یک سید(و رئیس) بزرگ تبدیل شد و از وی انتظار می‌رفت حرم‌سرای بزرگی داشته باشد اما اغلب ازدواج‌های پیامبر با اهداف سیاسی انجام می‌شد.وقتی او کلان قبیلۀ جدید خود را تشکیل داد، مشتاق بود تا پیوندهای زناشویی با بعضی از نزدیکترین یاران و همکاران خود ایجاد کند تا روابطشان با هم نزدیکتر و محکمتر شود‌. @pavaragi

فهم عمیق در معنای «مروت» و «همت» سحرگاه امروز _روز شهادت حضرت رسول اعظم(ص) و امام حسن مجتبی(ع)_، روایتی از امام حسن(ع) را در یکی از کانال‌های فضای مجازی دیدم. روایت دربارۀ «همت» و«مروت» بود: «آن که مروّت ندارد، همت ندارد (منْ لا مرُوَّةَ لَهُ لا هِمَّةَ لَه). در بادی امر اینگونه به‌نظرم آمد: لازمۀ دستیابی به مقام مروت، همت است. یعنی تا همت و سعی و کوشش نباشد، ملکۀ مروت بدست نمی‌آید و این شعر سعدی به‌یادم آمد که همت بلنددار که مردان روزگار/ از همت بلند به‌جایی رسیده‌اند. و نیز این شعر صائب تبریزی: همت بلنددار که با همت بلند/ هر جا روی به توسن گردون سواره‌ای مروت و جوانمردی از فطریات و ذاتی انسان می‌تواند باشد، یعنی برخی از افراد روحیه و منش اخلاق جوانمردی را از کودکی در وجود خویش به‌همراه دارند. مانند کسی که سخاوتمند است یا شخصی که خوش‌رو است و نظایر آن می‌توان به اخلاق و صفات رذیله نیز اشاره کرد. مثلا گویی بخل در شخص بخیل درونی شده است. در عین حال همۀ فضایل با تهذیب نفس نیز بدست می‌آید و تهذیب نفس نیز بدون ریاضت و جد و جهد حاصل نمی‌شود. این امری بدیهی است. اما می‌طلبید تا به واکاوی معنای این دو واژه پرداخته تا به‌فهم عمیق‌تری از این کلام نورانی برسم. این تلاش مرا به نتایج جالبی رساند. «مروت» به معنای فتوت و جوانمردی و از مفاهیم اخلاقی_عرفانی است. در معنای مروّت گفته شد: عمل كردن است به آنچه از نظر حق سزاوار است و لايق زبان. عرفا که با تعبیر فتوت از آن سخن می‌گویند، آن را «ظاهر شدن جلوۀ رحمانی در شخص، که پس از آن تمام فضایل الهی در انسان ظاهر شود»، معنی کرده‌اند. همچنین گفته شد: «فتوت آن است که (خویش را) بر کسی فضیلتی نبینی». از عارفی دربارۀ جوانمردی پرسیدند، گفت: «آن است که با درویشان تفاخر نکنی و با توانگران معارضه نکنی». کلمۀ «همت» نیز در معنای عرفی به سعی و کوشش برای انجام کاری معنی شده است. در معنای این کلمه، قصد کردن، عزم جزم، و بلندنظری نیز آمده است. یعنی همت همان قصد و عزم و آهنگ کاری کردن است. مرد بلند همت یعنی مرد دارای عزم و اراده‌ای قوی. انسان بلند همت یعنی انسان بلندنظر. بلند نظری خود یک صفت ارجمندی است که در آن حزم و دوراندیشی نهفته است. سعه صدر نیز از معانی همت است و همچنین دلیری و شجاعت. این معانی همان است که از شعر سعدی و صائب فهم شده بود، اما اینها همۀ حق مطلب را دربارۀ واژۀ همت ادا نمی‌کنند و همچنان کلمۀ همت با معنای عمیق‌تری همراه است. آن معنا «کمال مطلوب» است! همت یعنی کمال مطلوب. یعنی مرد بلند همت شخصی است که در مسیر کمال مطلوب قرار دارد و بسا بتوان گفت: «مرد بلند همت به کمال مطلوب رسیده باشد». این معنا چیزی است که می‌تواند برای کلمه همت بکار رود تا مروت با بلندی مفهوم و ارجمندی‌اش، لازمۀ آن دانسته شود. بنابر این روایت را این‌گونه می‌فهمم: کسی که در مسیر تعالی قرار نگیرد، جلوه‌های رحمانی در او ظاهر نشود، خلق را از خود کوچکتر نبیند و بر آنها تکبر نورزد و در یک کلمه فضیلت‌ها را در خویش تقویت نکند، به مقام بلندنظری و بلند همتی و کمال مطلوب نمی‌رسد‌. ✍ محمد صدرا مازنی @pavaragi

رفیق گرمابه و گلستان هریک از ما برای رابطه و رفاقت با افراد انگیزه‌هایی داریم. شاید بیشترینش این باشد که طرف رابطه حال‌مان را خوب کند. با کسی هم که راحت نباشیم و خستگی‌هایمان را برطرف نکند، روابط‌مان را قطع می‌کنیم، حتی اگر در مکانی مثل خوابگاه دانشجویی و حجرۀ طلبگی و محل کار ناگزیر به معاشرت با آنها باشیم. برای سرآمدن چنین دورانی روزشماری می‌کنیم و وقتی این دوران را پشت سر می‌گذاریم هرگز دلتنگ خاطراتش نمی‌شویم چرا که دل‌ خوش و خاطرۀ خوبی از آن زمانه نداریم. حتی اگر بعد از سال‌ها ببینیم‌شان به یاد مصرعی از شعر سعدی می‌افتیم: «دیدار یار نامتناسب جهنم است» و مصرعی از شعر ابی سعید ابی الخیر: «وز همدم بی وفا جدایی خوشتر». در مقابل معاشرت با برخی از افراد برای ما لذت‌بخش است. از این‌که در کنار ما هستند، احساس خوشبختی می‌کنیم. خاطرات زندگی در کنارشان را در حضور آنها و در غیبت‌شان مرور می‌کنیم. وقتی در مجلسی با دوستان صمیمی باشیم، از چنان احساس راحتی‌ای برخورداریم که کمتر قابل وصف است. این از خاصیت‌های دوستی است. در همۀ سنین هیجان و زیبایی خودش را دارد. حتی برخی از مردم در کنار دوستانشان احساس بهتری دارند[متأسفانه] تا در کنار خانواده! برای افرادی مثل من که در میانسالی قرار داریم، هیچ‌چیزی به‌زیبایی و شورانگیزی خانواده نمی‌شود. بودن در کنار همسر و فرزندان. معاشرت و مصاحبت علمی و تحلیل‌های جورواجور فرهنگی و اجتماعی با همسر و فرزندانی که همه تحصیل‌کرده و دارای مبنای اعتقادی و فرهنگی هستند، زیبا و سرشار از هیجان است. با خانواده گاهی هم‌فکرانه از موضوعی سخن می‌گوییم و در مواقعی نظرات‌مان متفاوت است و هریک تلاش می‌کنیم حقانیت نگاه خود را اثبات کنیم! همۀ‌آنها قابل درک و محل توجه است. در واقع هیچ‌چیز جایگزین خانواده نمی‌شود. با این‌حال دوستان قدیمی که در سفر و حضر و در موقعیت‌های اخلاقی و مالی حساب پس دادند و خود چالشی برای من نبودند از ارج و قرب و منزلت ویژه‌ای برخوردارند. در گذشته گاهی بین دونفر عقد اخوت بسته می‌شد، یعنی در کنار هم و درنشیب و فراز زندگی یکدیگر را یاری کنند. از این افراد در ضرب‌المثل‌های فارسی به رفیق گرمابه و گلستان نیز تعبیر می‌شوند. این اصطلاح احتمالا از شعر حافظ به عاریت گرفته شده است: اگر رفیقِ شفیقی درست پیمان باش/حریفِ خانه و گرمابه و گلستان باش رفیق خوب کسی است که نقایص انسان را به‌چشم ببیند و آن را بین دیگران فاش نسازد. به اصطلاح در گرمابه همه نقص‌های آدمی به‌چشم می‌آید، رفیق صمیمی نیز به رفیق گرمابه تشبیه شده است. همچنین رفیق گلستانی باغ زیبا و دلپذیر است که به خاطر زیبایی و شادابی آن، افراد را به خود جذب می‌کند. امروز در فضای مجازی به‌دنبال روایتی از امام رضا( ع) می‌گشتم که این روایت توجه من را به خود جلب کرد. از جمله حقوق مؤمن بر مؤمن، این است که در دل، او را دوست بدارد، با مالش به او کمک برساند، او را در برابر کسی که به وی ستم کند، یاری دهد، اگر مسلمانان غنیمت و خراجی داشتند و او غایب بود، سهم او را برایش بگیرد، هر گاه درگذشت تا قبرش او را تشییع کند، به او ستم نکند، با او دغلی نکند، به او خیانت نکند، او را وا نگذارد، از او غیبت نکند، دروغگویش نشمارد این همان دوست گرمابه و گلستان یا همان «یارموافق» است. به‌قول شوریدۀ شیزازی: طعنۀ خلق و جفای فلک و جور رقیب/ همه هیچ‌اند، اگر یار موافق باشد من نه آنم که دل از یار موافق بکنم/ گر جهانیم پر از خصم منافق باشد و به قول سعدی: یارا بهشت صحبت یاران همدم است/ دیدار یار نامتناسب جهنم است و ابو سعید ابوالخیر گفت: با یار موافق آشنایی خوشتر/ وز همدم بی وفا جدایی خوشتر ✍ محمد صدرا مازنی @pavaragi

زیارت امشب شهادت حضرت امام رضا(ع) است. امام رئوفی که حرمش ملجاء عموم حاجتمندان شناخته می‌شود. مردم ایران در ایام شهادتش به‌حضور در مشهدالرضا(ع) اشتیاق بیشتری نسبت به سایر ایام دارند. حتی برخی از مؤمنین با پای پیاده مسافت طولانی و چند صد کیلومتری را طی می‌کنند تا در ایام شهادت امام(ع) در مشهد که به چلشتم معروف است، در کنار بارگاهش باشند. من هم مانند عموم مردم این اشتیاق را دارم. اما هیچ چلشتمی را به‌یاد ندارم توفیق زیارتش نصیبم شده باشد! یکی دو سالی است حضور در کنار مضجع شریفش (حتی در سایر ایام نیز), قسمتم نمی‌شود. اینک که درحال نگارش این سطور هستم به‌خاطر کار شخصی توفیق زیارت برادرش احمدابن موسی(شاه‌چراغ) قسمتم شده است. زیارت برادر امام در شب شهادتش و تسلیت به محضر بزرگوارش لطف خودش را دارد. دو مطلب به یادم آمد که آن را به خانواده نیز گفتم. از عالمی شنیدم که وقتی وارد شهر و بلدی شدید، اگر امام‌زاده‌ای در آنجا مدفون است، حتما به‌زیارتش بروید. دیگر این‌که از امام جعفر صادق(ع) روایت شده که: هر کس نتواند به‌دیدار ما آید، دوستان صالح ما را دیدن کند که ثواب زیارت ما برایش نوشته شود. (مَنْ لَمْ یَقْدِرْ عَلَی زِیَارَتِنَا فَلْیَزُرْ صَالِحِی مَوَالِینَا یُکْتَبْ لَهُ ثَوَابُ زِیَارَتِنَا)، در حرم حضرت شاه‌چراغ که فرزند امام کاظم و برادر امام رضا و از محبین راست‌کردار اهل بیت( ع) است. نایب‌الزیاره شما هستم! ✍ محمد صدرا مازنی @pavaragi

الو, میشه گوشی بدین امام رضا! @pavaragi

اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى عَلِیِّ بْنِ مُوسَى الرِّضَا الْمُرْتَضَى الْإِمَامِ التَّقِیِّ النَّقِیِ‏ وَ حُجَّتِکَ عَلَى مَنْ فَوْقَ الْأَرْضِ وَ مَنْ تَحْتَ الثَّرَى الصِّدِّیقِ الشَّهِیدِ صَلاَةً کَثِیرَةً تَامَّةً زَاکِیَةً مُتَوَاصِلَةً مُتَوَاتِرَةً مُتَرَادِفَةً کَأَفْضَلِ مَا صَلَّیْتَ عَلَى أَحَدٍ مِنْ أَوْلِیَائِکَ‏ @pavaragi

🌗 بسته ویژه به‌مناسبت سالروز شهادت «عالم آل محمد»(ع) ✔️با آثار و گفتارهایی از صاحب‌نظران و اساتید حوزه و دانشگاه: ✔️🔘گفتگو: 💠 روشنگری مکتب رضوی علیه دیکتاتوری مأمونی/ علامه سیدجعفر مرتضی عاملی 💠 مناظرات امام رضا(ع)؛ سیره علمی و عملی یک امام/ یحیی یثربی 💠 هجرت تمدن ساز؛ گسترش علم در زمان امام رضا(ع) / محمد‌هادی همایون 💠 ایران تنها امید علویان/ محمدحسین رجبی دوانی 💠 مغفول بودن نقش امام رضا(ع) در فقه اهل بیت(ع)/ سیدمحمدعلی خادمی 💠 سبک و سلوک سیاسی امام رضا(ع)/ علی شفیعی 💠 مناظرات امام رضا(ع) ضابطه‌مند و عقلایی بود/ سیدجعفر مرتضی عاملی 💠کُتب کرامات و معجزات امام رضا(ع)، الگوی مناسبی برای سبک زندگی نیست/ مهدی غلامعلی ✔️🔘 یادداشت: ✍️ نسبت فقه و اخلاق در آموزه‌های امام رضا (ع)/ احمد پاکتچی ✍️ «فقه الرضا» را چه کسی نوشته است؟/ جواد زمانی ✍️ مبارزه از نزدیک‌ترین فاصله؛ تأملی بر سیره سیاسی امام رضا(ع)/ مهراب صادق‌نیا ✍️ این ولایتعهدی به شرط لا/ رسول جعفریان ✍️ فصلی که دوباره باید خواند/ نجم‌الدین طبسی ✍️ ولایت‌عهدی امام رضا(ع)؛ توطئه یا باور!/ سید علیرضا واسعی ✍️ فهم تمدنی سیره‌ی امام رضا علیه‌السلام/ محسن الویری ✍️ برکات بیشمار ثامن الحجج (ع) برای ایرانیان/ علی نصیری ✍️ تقریری بر عدم تقیه امام رضا(ع) در عصر خویش: مجید معارف ✍️ امام رضا(ع)، الگوی گفتگوی جهانی امروز؛ روش‌شناسی مناظرات ثامن الائمه/ حسن امینی‌فر ✍️ افق گشایی‌های فقهی_کلامی عالم آل محمد/ اکبر مرادخانی ✍️ اصول مناظره و آزاداندیشی در سیره امام رضا (ع)/ عباس مصلایی پور ✍️ شاهراه معرفت/ کاوه اسماعیلی ✍️ هدایت موحدانه/ سیده مژگان سخایی ✍️ توسعه تشیع، تعمیق دین/ مسلم شهابی ✍️امام رضا(ع)، سرمشقی برای زیستن در دایره جامعه/ مهدی هادی ✍️درس‌هایی برای کاهش مشکلات زندگی در «سیره امام رضا (ع)»/ محمدعلی مطلبی فشارکی ✍️ پنج برش از تمایزهای رفتاری امام رضا(ع)/ رضا نظرزاده ✍️ فرصت خاص توسعه تمدنی دیار کهن/ سیدحسین حُرّ ✍️ خانوادۀ متعالی در مکتب رضوی/ احسان صمدی ✍️ معرفی امام معرفی اسلام است/ محمدجواد اخگری ✍️ پنج دستور امام رضا(ع) برای سلوک عاشورایی/ سید محمدمهدی میرباقری ✍️امام رضا (ع) و الگوی گذار به عدالت جهانی موعود/ مجتبی الهی خراسانی ✔️🔘 گزارش: 🔻اصول و مبانی جهاد اقتصادی در سیرۀ رضوی/ آیت‌الله مکارم شیرازی 🔻بررسی کتاب «الحیاه السیاسیه للامام الرضا(ع)»/ محمدعلی مهدی‌راد 🔻کنشگری اجتماعی امام رضا(ع)/ احمد مبلغی 🔻امام رضا(ع)؛ زندگی و اقتصاد/ محمد حکیمی 🔻جایگاه عقل در روش تفسیری امام رضا(ع)/ علی نصیری 🔻روایات رضوی بستر مناسبی برای فقه مقارن/ محمود ملکی 🔻نقش امام رضا(ع) در ترمیم سازمان وکالت ائمه(ع)/ محمدرضا جباری 🔻واقع‌نگری و پرهیز از مباحث انتزاعی در مکتب فقهی امام رضا(ع)/ محمدعلی مهدی‌راد 🔻کارآمدی سیره امام رضا(ع) در فقه شیعی/ مهدی مردانی 🔻 «تمدّن رضوی» اسلام حداقلی را رد می‌کند/ موسی نجفی 🔻شیوه‌های حل مشکل الحدیث عیون اخبار الرضا(ع)/ یاسین پورعلی 🔻«ازدواج و تشکیل خانواده» در سیره رفتاری علی‌ ابن موسی الرضا(ع)/ رضا وطن دوست 🔻مناظرات رضوی در بستر عقلانیت دینی/ حسن حسینی‌یار 🔻 سنت پیامبر(ص) در نگاه امام رضا(ع)/ رحمان ستایش 🔻طبق روایات امام رضا (ع) معاویه جزء صحابه پیامبر(ص) نیست/ محمود ملکی 🔻سیره رفتاری امام رضا(ع)؛ گزاره‌هایی برای تمام بشریت/ ابوالقاسم علیدوست 📸 تصاویر برگزیده از حضور رهبر انقلاب، مراجع و علما در مراسم غبارروبی مضجع مطهر امام رضا(ع) 📽 فیلم/ گزیده‌ای از بیانات آیت‌الله خامنه‌ای در کنگره جهانی امام رضا(ع) در سال ۱۳۶۵ 📘 امام رضا(ع)؛ دیدگاه‌ها و نظرها/ معرفی ۳۱ مقاله علمی 📗سیره امام رضا(ع) در رویارویی با تعارض‌های خاندان علوی/ معرفی کتاب 📙«امام ‌رضا (ع) و مخالفان»؛ با تکیه بر مبانی، اصول و تعامل امام/ معرفی کتاب 📚 منبع: اجتهاد 🌐 کانال نشریه معارف🔻 https://eitaa.com/maarefmags_ir ———————————————— 🔗برای آشنایی بیشتر با ظرفیت‌های جهان اسلام و امکان و فرصت‌های گفتگوی دینی با رویکرد وحدت گرایانه و تمدن ساز اسلامی، کانال غریب رضا را در ایتا در آدرس زیر دنبال بفرمایید: @gharibreza1 🆔@Dailynotes20 @pavaragi

#معرفی_مقاله ✅ عنوان مقاله: نسبت فقه و اخلاق در آموزه های امام رضا علیه السلام 🔹 نویسنده: دکتر احمد پاکتچی ⚫️السلام علیک یا علی بن موسی الرضا المرتضی ┏━━━━🔸🔵🔸━━━━┓ https://eitaa.com/ethical ┗━━━━🔸🔵🔸━━━━┛ اخلاق پژوهان ایران @pavaragi