eitaa logo
موسسه مطالعات و پژوهش‌های سیاسی
593 دنبال‌کننده
381 عکس
4 ویدیو
0 فایل
مؤسسه‌ای با هدف پاسخ به پرسش‌هایی درباره علل و زمینه‌های انقلاب اسلامی، بازخوانی زوایای پنهان تاریخ و روایتی متکی بر اسناد تاریخی 🌐 www.psri.ir شناسه بله، ایتا و تلگرام: 🆔 @psri_ir
مشاهده در ایتا
دانلود
🗓رئیس سیا در ایران: اسرائیل خطرناک‌تر است! 🔹حکومت پهلوی ذیل راهبردهای کلان آمریکا، تمام توجه و منابع امنیتی خود را بر مقابله با نفوذ کمونیسم و تهدید شوروی متمرکز کرده بود؛ درحالی‌که در یکی از اسناد محرمانه که در تاریخ ۳۱ شهریور ۱۳۴۸ به ثبت رسیده، ویلیام برومل، رئیس وقت سیا در تهران، تحلیل متفاوتی ارائه می‌کند و به منبع ساواک می‌گوید: «تهدید احتمالی و نهائی به ایران از طرف شوروی نخواهد بود بلکه خطر مزبور از طرف صهیونیست‌ها است.» 🔸این گزارش به دلیل سابقه فردی که این هشدار را داده است، اهمیت مضاعف دارد. ویلیام برومل نام مستعار نیکلاس اندرو ناتسیوس، افسر ارشد سیا بود که بجز ایران، سابقه ریاست ایستگاه سیا در یونان، ویتنام، فرانسه، کره، آرژانتین و هلند را نیز داشته است. 🔹با ورود ویلیام برومل به ایران بود که ایستگاه منطقه‌ای سیا از قبرس به تهران منتقل شد و در دوره او ایستگاه سیا در تهران به مرکز فرماندهی دستگاه جاسوسی ـ اطلاعاتی امریکا در منطقه خاورمیانه تا مشرق دور ارتقاء مقام یافت. توضیح تکمیلی را اینجا ببینید و برای دیدن سند این گزارش اینجا را باز کنید. 🔗 ما را در شبکه‌های اجتماعی دنبال کنید: 🆔 @psri_ir
📷همسویی بقایی و شاه علیه جبهه مسلمین 🔹مظفر بقایی رئیس حزب زحمت‌کشان از جمله کسانی است که موافق به رسمیت شناختن اسرائیل بود. 🔻سوال: در مورد شناسایی دولت اشغالگر قدس از همان زمان احتمالاً زمان رزم آرا یا ساعد بوده چه خاطره‌ای دارید چه عاملی باعث شد که دولت ایران رژیم اشغالگر قدس را به صورت دو فاکتو به رسمیت بشناسد. 🔺بقایی: هیچ چیز خاطرم نیست. 🔻سوال: چه انگیزه‌ای باعث شد؟ انگیزه چه بود؟ 🔺بقایی: انگیزه‌ای که خوب از لحاظ این بود که اسرائیل شناخته شود ولی حقیقتش را هم بخواهید [جایی از قول من نگویید] من هم مخالف نبودم که اسرائیل به رسمیت شناخته شود. من هم موافق به رسمیت شناختن اسرائیل بودم چون اعراب هیچ وقت با ما خوب نبودند. هیچ وقت با ما خوب نبودند اولاً ما را مسلمان نمی‌دانستند، ثانیاً با ایران مخالف بودند. به این جهت من هیچ غصه‌دار نبودم از اینکه فلسطینی‌ها را بیرون کردند. 🔗 ما را در شبکه‌های اجتماعی دنبال کنید: 🆔 @psri_ir
🗓حضور بهاییان در دولتِ ایرانی! 🔹برخلاف شعار جدایی دین از سیاست رژیم پهلوی، اما در سال‌های پایانی حکومتشان نفوذ بهاییان در لایه‌های مختلف حکومت بسیار زیاد شده بود. این نفوذ فقط محدود به مقاماتی مثل امیرعباس هویدا یا پرویز ثابتی نبود و بسیاری از مدیران و مسئولان اجرایی کشور هم عضوی از این شبکه بودند. 🔸یکی از بهاییان سرشناس شیراز می‌گوید: امیرعباس هویدا به پشتیبانی بیت‌العدل اعظم و کامپالای آفریقا مدت ۱۳ سال در ایران حکومت کرد و جامعه بهائیت به پیشرفت قابل‌توجهی رسید و افراد متنفذ بهایی مهمی را در ایران اشغال و پول‌های مملکت را به خارج فرستادند. 🔹نفوذ گسترده بهائیان در حکومت پهلوی در حالی صورت گرفت که دشمنی آن‌ها با تشیع از همه مذاهب دیگر شدیدتر بود. این تهدید چنان جدی بود که در مقاطعی، بخش بزرگی از توان نیروهای مذهبی کشور، از علما و واعظان تا مراجع تقلید، درگیر مقابله با بهائیت شد و هزینه‌های بسیاری برای این مبارزه صرف می‌گردید. برای خواندن ادامه این مطلب، اینجا را بخوانید. 🔗 ما را در شبکه‌های اجتماعی دنبال کنید: 🆔 @psri_ir
📷 ترفند آیت‌الله میلانی برای موضع‌گیری علیه اسراییل 🔹گزارش ساواک نوشته است: شروع بحران در خاورمیانه برای اینکه جنگ بین اعراب و اسرائیل را به‌صورت جهاد و پیکار بین مسلمین و صهیونیزم معرفی نمایند، در مشهد چشم‌ها متوجه آیت‌الله‌ میلانی گردید. 🔸آقای سیدمحمد حجازی و روحانی اظهار می‌نمایند: نامه‌ای [را] آیت‌الله‌ میلانی در مورد جنگ بین مسلمین و یهود تهیه می‌نماید که در انتشار این نامه یکی از دو راه زیر را آقای میلانی در پیش خواهند گرفت: یا نامه را به امضاء همه روحانیون مشهد خواهند رسانید و سپس منتشر خواهند نمود یا اینکه نظر خود را مستقیماً به عراق برای علما و مردم آنجا بفرستند و به‌وسیله پسرشان به اطلاع مردم و شیعیان آنجا برسانند. 🔹پس از انتشار اعلامیه دولت و با توجه به اینکه وضع عراق برخلاف گذشته ایجاب می‌کرد که رادیو بغداد چنین نامه‌هایی را منتشر کند و باز با توجه با اینکه احتمال دارد در ایران هر نوع عمل ایشان با عکس‌العمل شدید سازمان‌های اطلاعاتی مواجه گردد، لذا ایشان شقّ دوم را انتخاب کردند و به وسایلی که در دست دارند نظریات خود را به‌وسیله پسرشان که نماینده ایشان در عراق است به اطلاع شیعیان عراق و دولت آن کشور رسانیدند و رادیو بغداد طی انتشار اخبار خود نظریات ایشان را که به‌وسیله پسرشان در طی یک سخنرانی در کربلا تهیه شده بود، منتشر کرد. 🔸 بدین‌وسیله آیت‌الله‌ میلانی هم توانست با زرنگی خاص خود از تعقیب و ممانعت از انتشار نظریاتش توسط ساواک جلوگیری نماید و هم موجودیت و نظریه خود را برای علمای شیعه و مردم جهان اعلان نماید. 🔗 ما را در شبکه‌های اجتماعی دنبال کنید: 🆔 @psri_ir
🗓 نفوذی ساواک در بیت آیت‌الله 🔹پیشگامی آیت‌الله میلانی در حمایت از نهضت امام خمینی، نقش او در برخی پرونده‌های حاد همچون اعدام حسنعلی منصور و کودتای نافرجام شهید قرنی علیه شاه، سازماندهی حوزه مشهد و اثرگذاری بر دیگر حوزه‌ها سبب شده بود که زیرنظر باشد، از جمله ساواک خراسان که سر راه همه مکاتبات پستی که به آقای میلانی می رسید صافی گذاشته بود. 🔸️این اقدام هم چندان موفق نبود و او که سابقه دور زدن انواع شیوه‌های کنترلی ساواک را داشت (برای نمونه این پست را بخوانید)، ارتباطات مهم خود با علما را از طریق پیک مخصوص دنبال می‌کرد. 🔹 اما ساواک موفق می‌شود محمدرضا نوغانی را جذب کرده و با نام مستعار «فرات» به دفتر ایشان نفوذ دهد تا مانع از حرکت جمعی علما بر ضد رژیم شود. تا حد زیادی نفوذی موفق بود؛ از جمله برهم زدن سالگرد مراجع برای شهدای ۱۵خرداد ۱۳۴۴. 🔸️با همه این کنترل‌ها، اسناد منتشرشده در ساواک نشان می‌دهد که وی در مواقع لزوم فعال بوده است. همچنین ارتباطات خود را با امام خمینی که به نجف تبعید شده بودند قطع نکرده و از مسیر امن پیام مبادله شده است تا جایی که پس از وصول نامه امام خمینی، ساواک فرات را توبیخ می‌کند که «چنانچه مایل به ادامه کار نیست اطلاع دهد تا تصمیم لازم گرفته شود» 🔹 امروز ۱۷مرداد، پنجاهمین سالروز ارتحال آیت‌الله میلانی است که در سال ۱۳۵۴ به دیار باقی شتافت. برای دیدن نگرانی ساواک از ارتحال او این اسناد را ببینید و برای آشنایی بیشتر با او اینجا را بخوانید. همچنین می‌توانید اینجا تصاویر کمتر دیده شده از وی را ببینید. 🔗 ما را در شبکه‌های اجتماعی دنبال کنید: 🆔 @psri_ir
📷 پیامدهای واگذاری آرارات یک سند ساواک که از رصد گفتگوهای خصوصی اللهیار صالح حکایت می‌کند، به نقل از این دولتمرد با سابقه ادوار مختلف حکومت پهلوی و گزینه مطلوب شاه پس از کودتا ضد مصدق (در این باره اینجا بخوانید)، در تاریخ ۷ خرداد ۱۳۴۹ چنین می‌نویسد: 🔹در یک مذاکره خصوصى در مورد مسئله بحرین بحث و اظهار نموده : «کار استقلال بحرین دو سال قبل تمام شده بود، حتى پرچم آن را هم در سازمان ملل گذارده بودند. شاهنشاه آریامهر به محض اطلاع از این مطلب، شخصاً به آمریکا تشریف‌فرما شدند و خواستند که فعلاً سروصداى آن را بخوابانند و در سرویس اخبار نگذارند تا کم‌کم زمینه افکار عمومى در ایران آماده شود. 🔸یکى از سناتورهاى آمریکایى در این مورد گفته است : «شاهنشاه ژست کریمانه‌اى در خصوص بحرین نشان داده‌اند، همان طورى که پدر معظم‌له در موقع مسافرت به ترکیه همین ژست را در واگذارى مرتفعات آرارات به دولت ترکیه نشان دادند.» 🔹 به هر حال واگذارى هر قطعه از خاک وطن به بیگانه غلط است، زیرا اشتهاى بیگانگان تمام شدنى نیست.» جهت آشنایی بیشتر با اللهیار صالح این سند را بخوانید و جهت مطالعه کامل مطلب فوق اینجا را باز کنید. 🔗 ما را در شبکه‌های اجتماعی دنبال کنید: 🆔 @psri_ir
🗓زنگزور در عصر رضاشاه 🔹۲ بهمن ۱۳۱۰ شمسی، با تصمیم نابخردانه رضا شاه به بهانه حل اختلاف‌های موجود بین ایران و ترکیه «پیمان تعیین حدود مرزی» به امضا رسید و در جریان آن منطقه مهم و استراتژیک قره‌سو از خاک ایران به ترکیه واگذار شد. 🔸این دستاورد استراتژیک به ترکیه امکان داد تا نفوذ و حضور خود در قفقاز جنوبی را بعد از فروپاشی شوروی گسترش دهد و جای پای مستحکمی در این منطقه پیدا کند. 🔹قره‌سو می‌توانست برای ایران نقش یک «گذرگاه شمالی» را ایفا کند که هم به ارمنستان و هم به نخجوان دسترسی مستقیم می‌داد؛ چیزی که امروز نداریم و در معادله «کریدور زنگزور» هم نبودن آن به ضرر ایران تمام شده است. این محدودیت‌ها تا امروز در معادلات منطقه‌ای، از جمله در منازعات قره‌باغ و کریدور زنگزور، تاثیرگذار باقی مانده‌اند. 🔸این تجربه تاریخی به عنوان درسی مهم به مسئولان کنونی یادآوری می‌کند که تصمیمات راهبردی و مرزی می‌تواند آثار بلندمدتی داشته باشد که باید با دقت و هوشمندی و توجه به آینده گرفته شود. 🔗 ما را در شبکه‌های اجتماعی دنبال کنید: 🆔 @psri_ir
🎙 ماجرای تجدید محاکمه منافقین در تابستان ۱۳۶۷ چه بود؟ مصاحبه اختصاصی با حجت‌الاسلام فلاحیان وزیر اسبق اطلاعات 🔹 کرمانشاه بودم که خبر آوردند که منافقین در زندان اوین و زندان‌های دیگر شورش کرده‌اند. واقعاً منطقه در خطر بود و آنها تا چهارزبر در چند کیلومتری کرمانشاه جلو آمده بودند. این ماجرا خیلی تکان‌دهنده بود که کسانی که در زندان بودند شورش کرده بودند و از این طرف هم اینها جلو آمده بودند. 🔸️ حتی بعضی‌هایشان جوگیر شده بودند و می‌گفتند اگر همین الان مسلسل دست ما باشد، همین جا شما را می‌زنیم. این حرف‌ها را قبلاً در محاکمات نمی‌زدند. 🔹 موقعی که قرار شد تجدید محاکمه انجام بشود، باز برای احتیاط یک گروه سه نفره [... قرار شد] به کار اینها نظارت کند که یک وقت تندروی نشود. 🔸 وقتی در سال ۶۷ چهره اینها روشن شد و محکومیت اعدام گرفتند، نمی‌دانم این خبر به چه شکلی به آقای منتظری منتقل شد که ایشان برآشفته شد و همه کارهایی که ما [... برای اصلاح روابط منتظری] کردیم از بین رفت. 🔹 [نامه دفاع از منافقین او باعث شد] امام برآشفت که آقای منتظری دارد از چه کسانی دفاع می‌کند؟ مگر این منافقین با صدام نیستند؟ یعنی ایشان تا این حد مطالب امنیتی را متوجه نمی‌شود؟ مشروح این مصاحبه را اینجا (+) بخوانید 🔗 ما را در شبکه‌های اجتماعی دنبال کنید: 🆔 @psri_ir
🗓 مبارزه با منافع آمریکایی‌ها ولو به قیمت نابودی آنها 🔸۲۲ مرداد ۱۳۵۷، رستوران خوان‌سالار از مراکز خوش‌گذرانی آمریکایی‌ها در تهران، با بمب منفجر شد. 🔹بر خلاف برخی اقدامات مشابه که از سال ۱۳۴۹ به بعد از سوی گروه‌های مارکسیستی یا متأثر از مارکسیسم شکل گرفته بود، این بار نام یک گروه مسلمان و پیرو امام به عنوان مسئول عملیات اعلام شد. 🔸«گروه توحیدی صف» در همان روز با انتشار اعلامیه نظامی شماره ۱ خود، مسئولیت این انفجار را به عهده گرفت. بیانیه گروه توحیدی صف با این جمله از سخنان امام خمینی آغاز شده بود: «با منافع آمریکایی‌ها مبارزه شود ولو آن‌که به‌قیمت نابودی‌شان تمام شود.» 🔹مرحوم محسن کنگرلو در خاطره‌ای منتشرنشده، گفته بود: «می‌گفتند یک چیزی حدود نزدیک به چهل آمریکایی آنجا کشته شدند. من خیلی ناراحت شدم. گفتم تعدادی کارگر و کارمند و این‌ها کشته شدند. جواب این‌ها چه می‌شود؟ خلاصه اختلافمان شدید شد. رفتیم پیش شهید بهشتی برای حل اختلاف رفتیم. 🔸[بعد هم شهید] بروجردی رفت پاریس، [...] امام فرموده‌ بودند که‌ در حد آماده‌ شدن‌ نظامی، اشکالی‌ ندارد. آماده‌ باشند ولی‌ دیدگاه‌ امام‌ اصلا مبارزه‌ مسلحانه‌ نبود.» 🎙 متن کامل مصاحبه کنگرلو را [اینجا] بخوانید و بیانیه گروه را در [اینجا] ببینید. 🔗 ما را در شبکه‌های اجتماعی دنبال کنید: 🆔 @psri_ir
🗓 چرا رضاخان به زیارت کربلا رفت؟ 🔹 برای بسیاری سوال است که مگر رضاخان پس از استحکام پایه سلطنتش، هرگونه عزاداری برای امام حسین علیه السلام را ممنوع نکرد؟ (برای اطلاع بیشتر [اینجا] را بخوانید.) 🔸 با این حساب، چرا در دوره نخست وزیری و در روزهایی که تدارک تغییر سلسله قاجار به پهلوی را می‌داد، به زیارت کربلا رفت؟ برای این پرسش، باید به روزهای نخست همان سال ۱۳۰۳ بازگشت. 🔹 تلاش رضاخان در دوره نخست وزیری برای تبدیل شدن به نفر اول کشور با بلند کردن پرچم جمهوری خواهی، در حالی شکست خورد که همراهی پررنگ یهودیان، بابیان و بهائیان با او در این اقدام، موجب گسترش زمزمه بهائی بودن او در میان مردم شده بود. 🔸 وقتی او با پیروزی بر شیخ خزعل در خوزستان، قدرت خود را به رخ کشیده بود، فرصت را مناسب دید تا با حضور در کربلا، فشار افکار عمومی را از خود بردارد. 🔹 «رضاخان پهلوی و همراهان صبح اول دی ماه ۱۳۰۳ پس از یک شبانه‌روز سفر با قطار به کربلا رسیدند. کنسولگری ایران در کربلا میزبان آنان بود. کاروان دولتی فردای آن با چهارده خودرو از کربلا به نجف رفت.» 🔹 کاردار سفارت آمریکا می‌نویسد: «به هر حال نتیجه تلاش‌ها و مبارزات سردار سپه رضایتمندی بریتانیا را به دنبال داشت؛ و جای تعجب نیست که اگر انگلیسی‌ها به عنوان پاداش خدماتش به انگلستان، او را برای رسیدن به رأس قدرت در مملکت حمایت کنند؛ خواه این ریاست، ریاست جمهوری یا پادشاهی یا نیابت سلطنت باشد.» 🔸 برای دیدن متن مشروح این مقاله، [اینجا] را بخوانید. 🔗 ما را در شبکه‌های اجتماعی دنبال کنید: 🆔 @psri_ir