شیوۀ نگارش واژههای پایانیافته به «ی» + ضمیرهای «-َم، -َت، -َش، -مان، -تان، -شان» در گفتارینویسی
۱) واژههای پایانیافته به «ی» (i):
۱-۱) صندلی:
صندلیم، صندلیت، صندلیش، صندلیمون، صندلیتون، صندلیشون
۱-۲) سرمهای:
(شال) سرمهایم، سرمهایت، سرمهایش، سرمهایمون، سرمهایتون، سرمهایشون
۱-۳) توانایی، مانتویی، دانشجویی:
تواناییم، تواناییت، تواناییش، تواناییمون، تواناییتون، تواناییشون
(همکار) مانتوییم، مانتوییت، مانتوییش، مانتوییمون، مانتوییتون، مانتوییشون
(کارت) دانشجوییم، دانشجوییت، دانشجوییش، دانشجوییمون، دانشجوییتون، دانشجوییشون
یادآوری:
رسمالخط *صندلیم، *سرمهایت، *تواناییش، و مانند اینها نادرست است.
۲) واژۀ پایانیافته به «اِی» (ey):
نِی:
نیم، نیت، نیش، نیمون، نیتون، نیشون
اسپری:
اسپریم، اسپریت، اسپریش، اسپریمون، اسپریتون، اسپریشون
۳) واژۀ پایانیافته به «یْ» (y):
رأی:
رأیم، رأیت، رأیش، رأیمون، رأیتون، رأیشون
۴) حرف اضافهٔ «برای»:
برام، برات، براش، برامون، براتون، براشون
#املا_رسمالخط
۱۴۰۲/۰۴/۰۸
سید محمد بصام
@Matnook_com
رایجترین غلطهای املایی
(ستارهدارها نادرستاند.)
*آواکادو ← آووکادو
*اختلاص ← اختلاس
*ارازل ← اراذل
*ارجینال/ *اورجینال ← اریجینال/ اریژینال
*استحظار ← استحضار
*اصراف ← اسراف
*اصطحکاک ← اصطکاک
*اطراق ← اتراق
*اظطراری ← اضطراری
*الحمدالله ← الحمدللّه
*الویت ← اولویت
*انشاللّه ← انشاءالله
*انظباط ← انضباط
*بارگزاری ← بارگذاری
*بچهگانه ← بچگانه
*بحبح ← بهبه
*بحر خیابان ← بَر خیابان
*برخواستن ← برخاستن
*برگذاری ← برگزاری
*بزار/ *نزار ← بذار/ نذار (از «گذاشتن»)
*بلاخره/ *بلخره ← بالاخره
*بنیانگزار ← بنیانگذار
*بهذاته ← بذاته
*بهرأیالعین ← برأیالعین
*بهشخصه ← بشخصه
*بهعینه ← بعینه
*بهنفسه ← بنفسه
*بیافتد/ *بیوفتد ← بیفتد
*بیافروزد ← بیفروزد
*بیاندازد ← بیندازد
*بیاندیشد ← بیندیشد
*بیانگارد ← بینگارد
*بیانگیزد ← بینگیزد
*بیمهابا ← بیمحابا
*پاچهخواری ← پاچهخاری
*پلمپ ← پلمب
*تاس ← طاس
*ترجیه ← ترجیح
*تزئین ← تزیین
*تکنسین ← تکنیسین
*تکّهکلام ← تکیهکلام
*تِلورانس ← تولِرانس
*تهکّم ← تحکّم
*توجیح ← توجیه
*تورک ← تُرک
*توفان ← طوفان
*جذرومد ← جزرومد
*چکنویس ← چرکنویس
*حاظر ← حاضر
*حتّاکی ← هتّاکی
*حدالامکان ← حتیالامکان
*حلیم ← هلیم
*حیات خانه ← حیاط خانه
*حیاط وحش ← حیات وحش
*خاروذلیل ← خواروذلیل
*خدمتگذاری ← خدمتگزاری
*خلَع ← خلأ
*خوارش ← خارش
*خاستگاری ← خواستگاری
*دردودل ← دردِدل
*دقّودلی ← دقِّدلی
*دیدبان ← دیدهبان
*راجبه ← راجعبه
*راکتور ← رِآکتور
*رزالت ← رذالت
*رییس ← رئیس
*زجّه ← ضجّه
*زخموزبان ← زخمِزبان
*زِرته/ *ضِرته ← ضِرطه
*زِرس/ *زِرص قاطع ← ضِرس قاطع
*زیباشناسی ← زیباییشناسی
*ژولای ← جولای
*سانتریفیوژ ← سانتریفوژ
*سایبان ← سایهبان
*سپاسگذاری ← سپاسگزاری
*سپردهگزاری ← سپردهگذاری
*سئوال ← سؤال
*شکرگذاری ← شکرگزاری
*شئ ← شیء
*ضَرّادخانه ← زَرّادخانه
*ضربالعجل ← ضربالاجل
*ظل آفتاب ← زل آفتاب
*عبداله ← عبدالله
*عبدالهی ← عبداللّهی
*علاقمند ← علاقهمند
*علیرقم ← علیرغم
*عیاق ← ایاق
*غراضه ← قراضه
*غیرهوذلک ← غیرذلک
*غیض ← غیظ
*فالوعر ← فالوور/ فالوئر
*فراقت ← فراغت
*فنآوری ← فناوری
*فوش ← فحش
*قائله ← غائله
*قانونگزاری ← قانونگذاری
*قتلوعام ← قتلِعام
*قوائد ← قواعد
*کجدارومریض ← کجدارومریز
*کشکِبادمجان ← کشکوبادمجان
*کورد ← کُرد
*کولهبر ← کولبر
*لبتاب ← لپتاپ
*لحجه ← لهجه
*لشگر ← لشکر
*مابهازا ← مابِازا
*مارموز ← مارموذ
*مبداء ← مبدأ
*متالوژی ← متالورژی
*مثه ← مثِ
*مُحَیّا ← مُهَیّا
*محیالدین ← محییالدین
*مخمسه ← مخمصه
*مذبور ← مزبور
*مرحم ← مرهم
*مشمولالذّمّه ← مشغولالذّمّه
*مصلّی تهران ← مصلّای تهران
*مضخرف ← مزخرف
*مطمعن ← مطمئن
*معزل/ *معظل ← معضل
*ملات ← ملاط
*ملاحضه ← ملاحظه
*مَلقمه ← مَلغمه
*مناضره ← مناظره
*مَِنَسّۀ ظهور ← مَِنَصّۀ ظهور
*منشاء ← منشأ
*منظبط ← منضبط
*مهراب ← محراب
*مؤذّب ← معذّب
*موزی ← موذی
*موقه ← موقع
*میابد ← مییابد
*نئشه/ *نشعه/ *نعشه ← نشئه
*نسیب ← نصیب
*نیاندازد ← نیندازد
*نیوزلند ← نیوزیلند
*هکّاکی ← حکّاکی
*وحله ← وهله
*یهو ← یههو (یکهو)
#املا_رسمالخط
۱۴۰۲/۰۴/۱۲
سید محمد بصام
@Matnook_com
یک نکتهات بگویم!
واژۀ «عید» دو تلفظ دارد؛ یکی /id/ (مانند «بید») و دیگری /eyd/ (مانند «قید»). با استناد به فرهنگ آوایی فارسی (گیتی دیهیم)، از هر نوزده نفر چهارده نفر آن را /عِید/ تلفظ میکنند. بنابراین در فارسی امروز تلفظ معیار و درستتر آن /eyd/ است، نه /id/.
یادآوری:
در شعر، گاهی «عِید» بهصورت /id/ خوانده میشود و اشکالی ندارد: شنیدم که وقتی سحرگاه عید/ ز گرمابه آمد برون بایزید (سعدی).
#زبانشناسی
۱۴۰۲/۰۴/۱۷
سید محمد بصام
@Matnook_com
بهمناسبت ۱۸ تیر، سالروز درگذشت کریم امامی (مترجم، نویسنده، فرهنگنویس)
فرهنگ معاصر کیمیا: فارسی ـ انگلیسی
کریم امامی (چاپ دهم: تهران، فرهنگ معاصر، ۱۳۹۷، ۱۰۰۱ ص، ویراستار: علی خزاعیفر)
کریم امامی در واپسین سالهای عمرش به فکر تألیف و تدوین یک فرهنگ فارسی به انگلیسی افتاد و در طی هفت سال، تماموقت و یکتنه، اثری ماندگار و ارزشمند از خود بهجای گذاشت که میتوان گفت یکی از بهترین فرهنگها در این زمینه است.
در اين فرهنگ، بيش از ۴۰٫۰۰۰ واژه و اصطلاح فارسیِ امروز همراه با برابرهای انگليسی آنها گردآوری شدهاست. همچنین مثالهای فراوانی برای آشنایی با کاربرد درست واژهها آمده و تلفظ واژههای فارسی آوانگاری شدهاست.
#کتاب_خوب_بخوانیم
۱۴۰۲/۰۴/۱۸
سید محمد بصام
@Matnook_com
یک کاربرد متفاوت «با»!
۱) حرف اضافۀ «با» برای پیوند و به معنای «وَ» نیز بهکار میرود. ازاینرو آن را حرف ربط یا پیوند نیز مینامند (مانند «تا» که هم حرف اضافه است و هم حرف ربط):
- فرق است میان آنکه یارش در بر/ با [= «و»] آنکه دو چشمِ انتظارش بر در (سعدی، گلستان)
- «فرق است بین تراژدی با [= «و»] درام بدفرجام.» (عبدالحسین زرینکوب، نه شرقی، نه غربی، انسانی، ص ۳۷۳)
پس اگر فیالمثل عبارت «من با خواهرم» نهاد جملهای باشد، میتوانیم فعل آن را جمع هم بیاوریم:
«[من] با خواهرم زیر درختهای انار هاجوواج ایستاده بودیم.» (زویا پیرزاد، چراغها را من خاموش میکنم، ص ۱۳۵)
۲) برخی از دستوریان و ویراستاران کاربرد اخیر را نادرست میدانند، درصورتیکه کاملاً درست و پذیرفتنی است و کمابیش هزار سال است که در فارسی بهکار میرود (توضیح آنکه، در شواهد زیر، حرف «با» دو گروه اسمیِ قبل و بعد از خود را به هم عطف کرده و بنابراین فعل جمله جمع آمدهاست):
قرن ۴: «موسی با همۀ بنیاسرائیل برفتند.» (ترجمۀ تفسیر طبری، ج ۲، ص ۳۹۱)
قرن ۵: «موسی با بنیاسرائیل از دریا بگذشتند.» (تفسیر سورآبادی، ج ۱، ص ۷۶)
قرن ۶: «گلنار با خواهرش، قمرملک، در پس پرده رفتند.» (سمک عیار، ج ۱، ص ۲۳)
قرن ۶: «علی با برادرش، حسن، از طبرستان به ری آمدند.» (مُجمَلالتواریخ، ص ۳۰۲)
قرن ۷: «من با پدر به درِ خانۀ متوکل بودیم.» (نزهةالکرام، ج ۲، ص ۸۱۸)
قرن ۸: «بُراق [...] با برادرش [...] در خدمت خوارزمشاه مرتبه بلند کردند.» (تاریخ گزیده، ص ۵۲۸)
قرن ۹: «ملک کلکال با مادرش در شهر آمدند.» (فیروزشاهنامه، ص ۳۲۹)
قرن ۱۰: «خان با پدرم [...] همیشه همحجره بودند و همخانه.» (تاریخ رشیدی، ص ۱۵۰)
قرن ۱۰: «مولانا جلالالدین [...] با فرزند خود، مولانا کمالالدین، به جانب شهر روان شدند.» (روضاتالجنان، ج ۲، ص ۱۷)
قرن ۱۱: «یونس خان با برادرش [...] به شرف کورنش همایون مشرّف شدند.» (تاریخ عالمآرای عباسی، ج ۱، ص ۱۷۲)
قرن ۱۳: «حسن خان [...] با برادرش، یوسف خان، در سلک طلبۀ نجف معمم شده، مجاورت اختیار کردهاند.» (ناصرالدینشاه، سفرنامۀ عتبات، ص ۱۳۴)
قرن ۱۴: «من با مادرم در خدمت مهدعلیا ملتزم رکاب بودیم.» (خاطرات اعتمادالسلطنه، ص ۵۵۶)
قرن ۱۴: «من هم با پدرم به قدس شریف خواهیم رفت.» (سفرنامۀ امینالدوله، ص ۱۰۲)
معاصر: «تیمسار با زنش از یک کاباره آمدند بیرون.» (رضا براهنی، رازهای سرزمین من، ج ۱، ص ۲۷۹)
معاصر: «وقتی تو به امیر احتشامی چاقو زدی، من با پدرم در همان نزدیکیها بودیم.» (علیاشرف درویشیان، سالهای ابری، ج ۳، ص ۱۲۰۸)
معاصر: «دستهجمعی میرفتیم رحمتآباد. [...] تو با پسرها میرفتید کوه و "من و مادرت" گوشتهای چرخکرده را به سیخ "میزدیم".» (جعفر مدرسصادقی، آنطرف خیابان، ص ۹۵)
#دستورزبان #ویرایش_زبانی
۱۴۰۲/۰۴/۱۹
سید محمد بصام
@Matnook_com
یک نکتهات بگویم!
الزاماً: بهاجبار، بهضرورت، بهناچار
لزوماً: برحسب لزوم، فقط، همیشه
✅ بنویسیم:
پایین بودنِ تیراژِ کتاب لزوماً عیب نیست.
⛔ ننویسیم:
پایین بودنِ تیراژِ کتاب *الزاماً عیب نیست.
✅ بنویسیم:
ترمز اضطراری خودرو لزوماً مطمئن نیست.
⛔ ننویسیم:
ترمز اضطراری خودرو *الزاماً مطمئن نیست.
✅ بنویسیم:
آنچه قرارداد را بهوجود میآورد لزوماً امضا نیست، بلکه قصد انشا است.
⛔ ننویسیم:
آنچه قرارداد را بهوجود میآورد *الزاماً امضا نیست، بلکه قصد انشا است.
#واژهشناسی #ویرایش_زبانی
۱۴۰۲/۰۴/۲۴
سید محمد بصام
@Matnook_com
ویراسته:
چه دنیای بیرحمی! تو میخوای مواد غذاییِ تو یخچالو از سرما نجات بدی، ولی بهت انگ پرخوری میزنن.
یک نکتهات بگویم!
هر فارسیزبانی اولین «تو» را /to/ و دومی را /tu/ میخواند، چون بافت زبانی کاملاً ابهامزداست. پس در گفتارینویسی ننویسیم «توو» و نگران نباشیم.
#املا_رسمالخط #گفتارینویسی
۱۴۰۲/۰۴/۲۶
سید محمد بصام
@Matnook_com
فعلا قابلیت پخش رسانه در مرورگر فراهم نیست
مشاهده در پیام رسان ایتا
بخشی از کارگاههای ویرایش مؤسسۀ متنوک
مدرس: سید محمد بصام
دو نکته دربارۀ «کسرۀ خفیف» که شاید ندانید!
ویژگی واژههای کسرهخفیفدار چیست؟
فاصلهگذاری آنها چگونه است؟
#دستورزبان #فاصلهگذاری
۱۴۰۲/۰۴/۲۷
سید محمد بصام
@Matnook_com
غزلی زیبا از سیمین بهبهانی
بهمناسبت ۲۸ تیرماه، زادروز وی
گفتی که میبوسم تو را، گفتم تمنا میکنم
گفتی اگر بیند کسی، گفتم که حاشا میکنم
گفتی ز بخت بد اگر ناگه رقیب آید ز در
گفتم که با افسونگری او را ز سر وامیکنم
گفتی که تلخیهای مِی، گر ناگوار افتد مرا
گفتم که با نوش لبم آن را گوارا میکنم
گفتی چه میبینی بگو، در چشم چون آیینهام
گفتم که من خود را در او عریان تماشا میکنم
گفتی که از بیطاقتی دل قصد یغما میکند
گفتم که با یغماگران باری مدارا میکنم
گفتی که پیوند تو را با نقد هستی میخرم
گفتم که ارزانتر از این من با تو سودا میکنم
گفتی اگر از کوی خود روزی تو را گویم برو
گفتم که صد سال دگر امروزوفردا میکنم
گفتی اگر از پای خود زنجیر عشقت وا کنم
گفتم ز تو دیوانهتر دانی که پیدا میکنم
#منهای_ویرایش #ادبیات
۱۴۰۲/۰۴/۲۸
سید محمد بصام
@Matnook_com
یک نکتهات بگویم!
وقتی مینویسیم «ویراستار: مصطفی ملکیان»، یعنی مصطفی ملکیان ویراستار است یا ویراستار مصطفی ملکیان است. ولی وقتی بنویسیم «ویراسته: مصطفی ملکیان»، یعنی مصطفی ملکیان ویراسته است یا ویراسته مصطفی ملکیان است! بنابراین اینجا دونقطه اضافی و نادرست است و تنها در صورتی درست است که بهجای «ویراسته» بنویسیم «ویراستار». در نتیجه،
یا ویراستۀ مصطفی ملکیان (بی دونقطه)؛
یا ویراستار: مصطفی ملکیان (با دونقطه).
یادآوری:
بهتر بود بر روی جلد نوشته میشد «ویراستار فارسی: مصطفی ملکیان».
#نشانهگذاری
۱۴۰۲/۰۴/۲۹
سید محمد بصام
@Matnook_com
فعلا قابلیت پخش رسانه در مرورگر فراهم نیست
مشاهده در پیام رسان ایتا
🔺مهدیه کوهیکار، نویسنده و منتقد ادبی، از ویراستاران مؤسسه
🔰کانال مؤسسه در ایتا:
@Matnook_com
#فارسی_چه_بدی_داشت_که_یک_بار_نگفتی!
⛔ ننویسیم: بنر (banner)
✅ بنویسیم: بَرنما*
★ نوعی آگهی که معمولاً بهصورت مستطیلِ ثابتی در جاهای معینی از صفحهٔ وب نمایان میشود.
⛔ ننویسیم: بنر (banner)
✅ بنویسیم: برنوشته*
★ پارچهای بلند که بر آن نوشتهای درج شدهاست و آن را از دو سو بهدست میگیرند یا در جایی نصب میکنند.
⛔ ننویسیم: بیلبورد (billboard)
✅ بنویسیم: آگهینما
⛔ ننویسیم: پلاکارد (placard)
✅ بنویسیم: شعارنوشته*
★ آگهی یا پوستر یا علامتی که در راهپیماییها حمل یا برای اعلان عمومی نصب میکنند.
⛔ ننویسیم: پلاکارد (placard)
✅ بنویسیم: نقشآگهی*
★ آگهی بزرگی به ابعاد بزرگتر از A3 یا به اندازهٔ حدوداً ۲ × ۱ یا ۲ × ۳ متر که بر سردر سینما نصب، و تصویر بازیگران اصلی و نام فیلم و نام دستاندرکاران و بازیگران مهم فیلم بر آن نوشته شود.
⛔ ننویسیم: تیزر (teaser)
✅ بنویسیم: آگهی تلویزیونی
#واژهشناسی
۱۴۰۲/۰۵/۰۱
سید محمد بصام
@Matnook_com
ناویراسته:
در واقع میتوان در عصر حاضر عنوان کرد که بخش قابل توجهی از افکار عمومی متأثر از رسانه و آنچه «دهکده جهانی در عصر اطلاعات» خوانده میشود، است. (۲۸ واژه)
ویراسته:
میتوان گفت امروزه بیشترِ افکار عمومی از رسانه و، بهاصطلاح، «دهکدۀ جهانی در عصر اطلاعات» تأثیر میپذیرد. (۱۷ واژه)
یادآوری:
دو اشکال اصلی جملۀ ناویراسته «درازنویسی» و «پیچیدهنویسی» است.
این را هم ببینید: جملههای «دیریاب» و «زودیاب».
#تمرین_ویرایش #ویرایش_زبانی
۱۴۰۲/۰۵/۰۱
سید محمد بصام
@Matnook_com
فعلا قابلیت پخش رسانه در مرورگر فراهم نیست
مشاهده در پیام رسان ایتا
🔺معصومه محمودیان، دکتری شیمی، مدیرمسئول نشریۀ «دید برتر»
🔰کانال مؤسسه در ایتا:
@Matnook_com
یک نکتهات بگویم!
یکی از انواع جملههای پیرو «جملۀ پیرو نقلقولی» است. این جمله معمولاً مفعول فعل «گفتن» است و تنها در صورتی در گیومه میآید که نقلقول مستقیم باشد. بنابراین نباید «بیا به مردم چشمم دمی نشین» و «من به خانۀ مردم نمیروم» در گیومه بیاید، زیرا نقلقول مستقیم نیستند (این گفتوگوها ساختهوپرداختۀ ذهن شاعر است، نه نقلقول مستقیم). دونقطهها نیز اضافی و نادرستاند:
گفتم بیا به مردم چشمم دمی نشین
گفتا که من به خانۀ مردم نمیروم
چهبسا برخی بگویند این شیوۀ ماست که چنین عمل کنیم. این سخن البته نادرست و مغالطهآمیز است، زیرا نمیتوانیم به بهانۀ شیوهنامۀ ابداعی خود یا دیگران هر روشی را توجیه کنیم و بهکار ببریم.
#دستورزبان #نشانهگذاری
۱۴۰۲/۰۵/۰۲
سید محمد بصام
@Matnook_com
دربارۀ «اصطبل»
واژۀ عربی «اصطبل» برگرفته از واژۀ لاتینی stabulum (به معنای «توقفگاه، محوطه، طویله») است. واژههای انگلیسیِ stall و stable و آلمانیِ Stall و Stelle نیز برگرفته از همین واژۀ لاتینیاند. در فرهنگهای عربی، به عربی نبودن این واژه اشاره کردهاند (← الصحاح جوهری).
«اصطبل» سپس از عربی به فارسی راه یافته و با املای «اسطبل» نیز نوشته شدهاست. با استناد به پیکرههای زبانی فارسی، بسامد «اصطبل» بیشتر است. در فرهنگ روز سخن نیز «اصطبل» مدخل اصلی است و «اسطبل» به آن ارجاع داده شدهاست. بنابراین هر دو املا درست است، ولی «اصطبل» بر «اسطبل» ترجیح دارد.
از دیگر نامهای اصطبل در فارسی: «آخور»، «بارهبند» («باره» (در فارسی میانه، bārak) به معنای «اسب» بودهاست)، «ستورخانه»، و «ستورگاه».
#واژهشناسی
۱۴۰۲/۰۵/۰۳
سید محمد بصام
@Matnook_com
فاصلهگذاری در خطّ فارسی.pdf
166.2K
احمد صفّار مقدّم، «فاصلهگذاری در خطّ فارسی»، نامۀ فرهنگستان ۴/۹، ص ۱۲۳-۱۳۷
#فاصلهگذاری
۱۴۰۲/۰۵/۰۳
سید محمد بصام
@Matnook_com
یک نکتهات بگویم!
«چه ... (و) چه ...» نوعی پیوند است که برای همپایه کردنِ دو یا چند گروه یا جمله بهکار میرود: هر کتابی، چه ترجمه باشد و چه تألیف، نیازمند ویرایش است. ولی «چه ... (و) *یا ...»، که معمولاً در ترجمهها دیده میشود، غیرمعیار و نادرست است.
نمونۀ غیرمعیار:
مشروعیت میتواند از طریق تعهدات ایدئولوژیک بهخوبی تأمین شود، چه دینی باشد و یا ناسیونالیسم سکولار. (از یک کتاب ترجمهای)
نمونۀ معیار:
مشروعیت میتواند از طریق تعهدات ایدئولوژیک بهخوبی تأمین شود، چه دینی باشد و چه ناسیونالیسم سکولار.
#دستورزبان #ویرایش_زبانی
۱۴۰۲/۰۵/۰۵
سید محمد بصام
@Matnook_com
فعلا قابلیت پخش رسانه در مرورگر فراهم نیست
مشاهده در پیام رسان ایتا
🔺راضیه فانی، پژوهشگر دورۀ پسادکتری زبان و ادبیات فارسی دانشگاه گیلان و مدرس دانشگاه
🔰کانال مؤسسه در ایتا:
@Matnook_com
✅ درست: چه فراقی!
⛔ نادرست: چه فراغی!
فراق: جدایی، دوری، هجران
فراغ: آسودگی، رهایی، فراغت
فراغِبال: آسایش خاطر و خیال
📝 رایجترین غلطهای املایی
#املا_رسمالخط
۱۴۰۲/۰۵/۰۶
سید محمد بصام
@Matnook_com
⛔ ننویسیم: فارق از ...
✅ بنویسیم: فارغ از ...
فارغ: آسوده، خلاص، رهاشده
فارغالبال، فارغالتحصیل، فارغالذهن
فارغ شدن: آسوده شدن، زایمان کردن
📝 رایجترین غلطهای املایی
#املا_رسمالخط
۱۴۰۲/۰۵/۰۶
سید محمد بصام
@Matnook_com
دو صفحه از یک کتاب، آنهم از یک نشر معروف!
رسمالخط باید در ویرایش صوری مطابق با شیوهنامۀ ناشر اصلاح و یکدست شود. یکی از کارهای نمونهخوان پس از ویرایش اثر اصلاح همین نایکدستیهاست.
فاصلهگذاری «چه»
«چه» با واژۀ بعد از خود بافاصله نوشته میشود:
به چه علت؟؛ به چه مشغولی؟؛ چه آدم خوبی!؛ چه اینکه؛ چه بهتر!؛ چه چیزها، چه حرفها!؛ چه روزی بود!؛ چه عجب!؛ چه کسی گفته؟.
یادآوری:
۱) تنها این واژههای «چه»دار با نیمفاصله نوشته میشوند:
چهبسا، چهجور، چهجوری، چهسان، چهکنمچهکنم، چهها.
۲) اینها بهتر است همیشه سرهم (پیوسته) نوشته شوند:
چطور، چطوری، چقدر، چکار، چکاره، چگونه.
#فاصلهگذاری
۱۴۰۲/۰۵/۰۷
سید محمد بصام
@Matnook_com
ده کتاب مفید در دستورزبان فارسی که شما را از کتابهای رایج و شرکت در کارگاههای دستورزبان بینیاز میکند (به نظر من، فهرست زیر بهترتیب بهتریناند. چهبسا دیگران کتابهای دیگری معرفی کنند):
۱) فرهنگ توصیفی دستور زبان فارسی، علاءالدین طباطبایی، فرهنگ معاصر؛
۲) دستور زبان فارسی، علیاشرف صادقی و غلامرضا ارژنگ، بهزودی ویراست جدید از انتشارات کتاب بهار؛
۳) دستور زبان فارسی معاصر، ژیلبر لازار، ترجمۀ مهستی بحرینی، با توضیحات هرمز میلانیان، نشر هرمس؛
۴) دستور زبان فارسی: واژگان و پیوندهای ساختی، مهدی مشکوةالدینی، انتشارات سمت؛
۵) دستور زبان فارسی ۱، تقی وحیدیان کامیار (با همکاری غلامرضا عمرانی)، انتشارات سمت؛
۶) دستور زبان فارسی ۱، حسن انوری و حسن احمدی گیوی، انتشارات فاطمی، ویرایش چهارم (همراه با تمرین، پرسشهای چهارپاسخی، و نمونهسؤالات آزمونهای سراسری).
یادآوری:
۱) کتاب اول برای کسانی که نمیخواهند همۀ کتابها را بخرند بهتنهایی کافی است.
۲) این کتابها خودخواناند و بیشتر برای اهل قلم بهویژه ویراستاران مناسباند.
این کتابها را هم پیشنهاد میکنم:
۱) صرف در زبان فارسی، حسین سامعی، انتشارات کتاب بهار؛
۲) ساختمان واژه و مقولۀ دستوری: تشخیص مقولۀ دستوری واژهها براساس ملاکهای صرفی، علاءالدین طباطبایی، پژوهشگاه فرهنگ، هنر و ارتباطات؛
۳) تاریخ زبان فارسی*، محسن ابوالقاسمی، انتشارات سمت؛
۴) دستور تاریخی زبان فارسی، محسن ابوالقاسمی، انتشارات سمت.
★ تاریخ زبان فارسی پیشنیاز دستور تاریخی زبان فارسی است.
#کتاب_خوب_بخوانیم #دستورزبان
۱۴۰۲/۰۵/۰۸
سید محمد بصام
@Matnook_com
23.23M حجم رسانه بالاست
مشاهده در ایتا
🔺ویدا چراغیان، نویسندۀ ۷ رمان چاپشده، ویراستار
🔰کانال مؤسسه در ایتا:
@Matnook_com