#نکات_رجالی
💠 دلالت واژه «وجه» بر توثیق:
🔸 برخی معتقدند #وجه که به معنای «چهره» است، دلالتی بر توثیق ندارد؛ چون چهره و شاخص بودن یک راوی در میان مردم ملازمه ای با وثاقت او ندارد.
🔹 اما بعید نیست از این واژه استفاده #وثاقت شود؛ زیرا این وجه به مناسبت اینکه در #کتب_رجالی بیان شده است، به این معناست که شخص در بین علما و روات و محدثین، «وجه» و «چهره» بوده است. شخص وضاع و کذاب که نمیتواند وجه در بین محدثین باشد؛ پس این تعبیر، اماره بر وثاقت است.
👈 نکات #رجالی بیشتر را از این طریق دنبال کنید:
🌐 https://eitaa.com/joinchat/4290445439Ccdc991b341
🔰 دوره تخصصی فقه و اصول مدرسه شهیدین قم
📷 تقدیر از زحمات 27 ساله استاد علی #عندلیب همدانی در تدریس دروس خارج مدرسه شهیدین
💠 دیروز 27 شهریور ماه 1402 در حاشیه مراسم افتتاحیه مدرسه شهیدین، از زحمات استاد گرانقدر علی عندلیب همدانی که از سال 1375 در این مدرسه به تدریس فقه و اصول به سبک #سامرایی مشغول بودند، تقدیر شد.
🔸 در این مراسم لوح تقدیری با امضای رئیس هیات امنای مدرسه، آیت الله احمد #جنتی (حفظه الله) به ایشان اهدا شد.
🔹 لازم به ذکر است که روش سامرایی (شاگرد محور) روشی نوین در تدریس درس خارج است، که توسط میرزای شیرازی (ره) در حوزه علمیه سامرا اجرا میشده است.
📌 آیین نامه اجرایی این روش، در #پیام_بعدی ارسال میگردد.
👈 #اطلاعیه های علمی بیشتر را از این طریق دنبال کنید:
🌐 https://eitaa.com/joinchat/4290445439Ccdc991b341
🔰 دوره تخصصی فقه و اصول مدرسه شهیدین قم
آیین نامه درس خارج شاگرد محور.pdf
221.6K
✍🏻 آیین نامه اجرایی درس خارج به روش سامرایی (شاگرد محور)
هدایت شده از دفتر فقه معاصر
💡درس خارج فقه معاصر استاد علی عندلیبی
📌موضوع: نظام اقتصادی اسلام
🔹استاد: علی عندلیبی «دام ظله»
⏰ زمان: سهشنبه و چهارشنبه / ساعت ۷ - ۸ صبح
🕌 مکان: میدان معلم، مدرسه علمیه امام کاظم (علیه السلام) مدرس ۲۷
✅ آخرین دستاوردهای علمی فقه معاصر حوزه های علمیه را از #کانال_رسمی دفتر فقه معاصر پیگیری نمایید:
https://eitaa.com/joinchat/835584018C53bfbd8554
#لغت
💠 اشتراک لفظی
🔹 مشترک لفظی در هر لغتی #نادر است، اگر اشتراکهایی هم میبینید معمولا در اثر ادغام عرفهای مختلف و اصحاب لغات مختلف پیدا شده است. در گذشته جوامع به هم متصل نبوده و جدا بودهاند، هر جایی برای خودشان لغتی وضع کرده بودند. بعد که این جوامع ادغام شدند اینها باقی مانده است، وگرنه اینکه یک لفظ را مثلا برای ده معنا وضع کنند خیلی با فلسفه لغت سازگار نیست.
🔸 از این جهت معمولا این معانی که مشترک هستند، به یک معنای جامع کلی برمی گردد و بقیه مصادیق آن هستند. کتاب « #التحقیق في کلمات القرآن» مرحوم مصطفوی سعی شایستهای کرده که چنین لغاتی را ریشهیابی کند و به یک معنا برگرداند.
📚 برگرفته از فرمایشات استاد آیت الله #شب_زنده_دار (دام ظله) در درس خارج فقه 1395
👈 نکات #اجتهادی بیشتر را اینجا ببینید.
🔰 دوره تخصصی فقه و اصول مدرسه شهیدین قم
#نکات_اخلاقی
💠 پرهیز از مدح خود
🔹خیلیها همواره دلشان می خواهد دیگران آنها را مدح کنند یا خودشان خود را ستایش می کنند و برای شان خیلی دشوار است فضیلتی از دیگران را بپذیرند. این شایع است، حتی در میان معارف (معاریف) هم که نمی خواهم نام ببرم، این قضیه شایع است.
🔸 یکی از امتیازات #آقای_خمینی که معمولا ذکر نمی شود، ولی مهم است این است که اگر کسی را خوب می دانست، خیلی راحت از او تعریف می کرد و در این باب مانع نفسانی نداشت تا نتواند از دیگری تمجید کند، ولی هیچ وقت از خودش تمجید نمی کرد.
🔹 حتی این نکته را در این حد من در آقای طباطبایی با علوّ مقام، ندیدم. یک بار آقای #طباطبایی آقای #مطهری را معرفی می کرد و گفت: «ایشان، بعضی از مسائل فلسفی برایش حل نشده بود و قتی پیش من آمد، حل شد». چنین کلماتی هیچ وقت در قاموس گفتار آقای خمینی پیدا نمی شد. البته آقای طباطبایی از نوادر بود، مع ذلک در این جهت آقای خمینی امتیاز خاصی داشت.
📚 ر.ک: جرعه ای از دریا، ج3 ص 641 و 642 (14 خرداد 1391، سالگرد رحلت امام خمینی (قدس سره))
👈 نکات #اخلاقی بیشتر را اینجا ببینید.
🔰 دوره تخصصی فقه و اصول مدرسه شهیدین قم
#نکات_اخلاقی
💠 من در شبانه روز 18 ساعت به درس و مطالعه میپردازم!
🔹 آیت الله #بروجردی از نظر نوع مطالعه، متنوع بود. مطالعهٔ ایشان منحصر به فقه و اصول نبود، بلکه در تاریخ و ... مطالعه می کرد. حتی گلستان سعدی را از اول تا به آخر حاشیه زده بودند.
🔸 اگر در اتاقی، کتاب روایی، حدیث، تفسیر و ... وجود داشت، امکان نداشت در آن اتاق بخوابد و میفرمود: وقتی کتاب شیخ #طوسی در اتاق من است، یعنی خود «شیخ طوسی» این جا نشسته است. و من در حقیقت در حضور شیخ طوسی خوابیده ام و پای خود را دراز کرده ام.
🔹 آیت الله سید حسین موسوی کرمانی درباره آيت الله بروجردی (رحمه الله) آوردهاند:
روزی ساعت ۷ صبح، بنده و چند نفر از اهل علم در خدمت ایشان بودیم و بحث های علمی را شروع کردیم یک دفعه به ساعت نگاه کردیم دیدیم ساعت ۱۰ است. من به ایشان عرض کردم: «حضرتعالی خسته شدید!» تبسمی کردند و فرمودند: خودت خسته شدی، من اگر بیست و چهار ساعت، مشغول درس و مطالعه باشم، خسته نمی شوم. من وقتی از درس و بحث دور می شوم و میروم در اتاق بیرونی و با مردم صحبت می کنم، خسته میشوم. من برای رفع خستگی برمی گردم به کتابخانه و دو ساعت مطالعه میکنم. من در شبانه روز 18 ساعت به درس و #مطالعه میپردازم!
📚 ر.ک: کتاب خوب تر از آفتاب ملک
👈 نکات #اخلاقی بیشتر را اینجا ببینید.
🔰 دوره تخصصی فقه و اصول مدرسه شهیدین قم
#فقه_معاصر
💠 درس خارج فقه معاصر استاد علی عندلیبی
📌موضوع: نظام اقتصادی اسلام
⏰ زمان: سهشنبه و چهارشنبه / ساعت ۷ - ۸ صبح
🕌 مکان: میدان معلم، مدرسه علمیه امام کاظم (علیه السلام) مدرس ۲۷
✅ صوت و متن این درس را میتوانید در کانال (دروس استاد عندلیبی) ملاحظه کنید:
🌐 https://eitaa.com/joinchat/241303594Ceae9c02780
👈 اطلاعیههای #علمی بیشتر را اینجا ببینید.
🔰 دوره تخصصی فقه و اصول مدرسه شهیدین قم
#نکات_رجالی
💠 حجیت مرسلات جزمی قدما
🔹 گاهی شیخ مفید یا شیخ طوسی روایتی را به صورت جزمی به یکی از ائمه (ع) اسناد میدهند. از آنجا که برای ایشان راههای حسی دریافت روایت از امامان ع وجود داشته، اِخبار ایشان محتمل الحس و الحدس و حجت است.
🔸 به طور مثال مرحوم صدوق در کتاب معانی الأخبار روایتی را نقل میکند که در آن آمده است: «إِنَّ اللَّهَ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى لَيُبْغِضُ الْمُؤْمِنَ الضَّعِيفَ الَّذِي لَا زَبْرَ لَهُ» و در پایان میفرماید «وَجَدْتُ بِخَطِّ اَلْبَرْقِيِّ أَنَّ الزَّبْرَ هُوَ الْعَقْل» (معانی الأخبار 344)
🔹 این جمله نشان میدهد که در آن عصر برای ایشان و برخی دیگر ازاصحاب مانند شیخ مفید و کلینی و شیخ طوسی شناخت دست خط روات و اصحاب ائمه ع ممکن بوده است و بدون نیاز به سند، راههای حسی متعددی برای احراز اینکه روایتی مربوط به راوی است راه های حسی متعددی داشتند مثل اینکه خط او را میشناختند و نیاز نبوده که سند تا آن راوی داشته باشند.
🔸 بنابراین روایات ایشان محتمل الحس و الحدس است و سیره عقلا اعتماد به چنین خبرهایی است. فقیهان بزرگی مانند امام خمینی نیز چنین روایاتی را حجت میدانند. (ر.ک: کتاب الطهارة (امام خمینی) 1: 81).
📚 برگرفته از فرمایشات استاد آیت الله #شب_زنده_دار (دام ظله) در درس خارج فقه 1395
👈 نکات #رجالی بیشتر را اینجا ببینید.
🔰 دوره تخصصی فقه و اصول مدرسه شهیدین قم
#نکات_درسی
💠 نقدی بر منطق خوانی در حوزه
🔰 منطق علم قدرتمند و پرکاربردی است و متاسفانه در جهان اسلام داستان چندان مفصلی ندارد.
🔹 فیلسوفان مسلمان در علم منطق بر خلاف فلسفه تولیدات قابل توجهی نسبت به یونانیان ندارند.
🔸 کتاب ارغنون ارسطو که در علم منطق است چیزی کم از منطق شفای ابن سینا ندارد. مقصودم حجم کتاب نیست بلکه منظور محتوای آن است. منطق شفا چندین برابر کتاب ارسطو حجم دارد اما بر مطلعین واضح است که ابن سینا در این کتاب در قامت شارح ارسطو ظاهر شده است.
🔹 البته شیخ الرئیس در منطق اشارات ابداعات مختصری دارد ولی این ابداعات نسبت به فلسفه تولیدی ابن سینا شیء قابل ذکری نیست.
🔸بعد از جناب شیخ دیگر علم منطق هیچ ظهور و بروز قابل توجهی ندارد جز این که عبارت پردازی و تلخیص میگردد.
🔹 آنچه خواجه طوسی در اساس الاقتباس انجام داده تلخیص شفای ابن سیناست.
هم چنین قطب رازی در شرح مطالع هر چند نکات بدیع و دقیقی دارد اما حجم کتاب او و محتوای آن بسیار کمتر از منطق شفاست.
ملاصدرا هر چند فیلسوف بزرگی است اما در علم منطق حرف زیادی برای گفتن ندارد.
این که منطق ارسطویی بر اساس فلسفه صدرایی بایست بازنویسی شود نیز از آن سخنان تهی از محتواست.
💢 در عصر حاضر مرحوم #مظفر کتابی در منطق نگاشت تا دشواری رجوع به منابع سنتی را آسان کند و از سوی دیگر نقص موجود در کتاب حاشیه ملاعبدالله را برطرف کند. حاشیه کتابی بود که پیش از المنطق در حوزهها رواج داشت.
👈 اما دو مشکل بزرگ در المنطق وجود دارد:
نخست این که المنطق بیشتر یک فرهنگ اصطلاحات منطقی است تا کتاب منطق.
دوم این که کتاب المنطق در پایه دوم حوزه تدریس می شود، برای طلاب در این سطح یک مشکل فهم معنای کتاب و سپس فهم محتوای علمی آن است.
شاید اگر کتاب فارسی به جای المنطق میبود مشکل دوم را نداشتیم.
نتیجه منطق خوانی در حوزه چیزی بیش از آشنایی با مصطلحات منطقی نیست.
🔰 ما از منطق چه میخواهیم؟
۱) اولین رسالت منطق الگوی فکر و اندیشه است، مناط محوری به هنگام تفکر را بایست از منطق بیاموزیم، انواع مطلوب و مبادی را بشناسیم و فرمول اقامه حد وسط را یاد بگیریم.
۲) وظیفه دیگر منطق تفکر انتقادی است، منطق بایست یاد دهد که چگونه با ادعاها و خبرها و گزارهها برخورد کنیم!
سریعا تبار شناسی کرده و غرض از جمله و گزاره را تشخیص دهد و سپس به ارزیابی بپردازد.
۳) وظیفه دیگر منطق مهارتهای اجتماعی مثل اقناع و اسکات برای مناظره و خطابه است، لکن چون اکنون روشهای بهتری برای خطابه و مناظره وجود دارد بهتر است از همانها تبعیت شود.
🔰 برای این منظور پیشنهاد میشود:
1️⃣ در پایه دوم یک کتاب در منطق کاربردی آموخته شود.
2️⃣ در انتهای مقدمات یک سال مفصل طلاب منطق ریاضی را یاد بگیرند.
3️⃣ و در نهایت حدود پایه نهم و دهم تهذیب شده برهان شفای ابن سینا را فرا بگیرند.
✍🏻 برگرفته از نوشتار استاد سید محمد جواد موسوی فرد (استاد فلسفه مدرسه شهیدین) @elmetawhid
👈 نکات #علمی بیشتر را اینجا ببینید.
🔰 دوره تخصصی فقه و اصول مدرسه شهیدین قم
#نکات_علمی
#منطق
💠 تأملاتی در مورد «نقدی بر منطق خوانی در حوزه»
🔹 بیان میزان نوآوریهای ابنسینا نسبت به ارسطو و اظهار یک عدد یا درصد مشخصی بسیار سخت است. شکی نیست که ارسطو منطق را تقریبا از هیچ خلق کرده است و ابن سینا بسیار شیفته ارسطو است و بسیاری از اشکالاتی که شارحان یونانی به ارسطو کرده را جواب میدهد و آنجا که نمیتواند جواب بدهد صراحتا میگوید که این حرفهای ارسطو «امتحانات و لیست فتاوی»:
"و اعلم أن أكثر ما يشتمل عليه فى التعليم الأول من أمر الاختلاطات امتحانات، و ليست فتاوى حقيقية." (الشفاء(المنطق)، القياس، ص: 204)
" فهذا ما قيل فى التعليم الأول و كله صواب حسن. و لكن مراعاة مقابلة ضرورتى الايجاب و السلب معا للسلب الممكن، أمر كان منسيا إلى هذا الموضع، و قد تذكروه هاهنا. فعسى أن يكون كلامهم فيما سلف ليس بحسب الممكن الحقيقى، بل بحسب الممكن العام، أو هى امتحانات." (الشفاء(المنطق)، القياس، ص: 208)(مقصود از «التعلیم الاول» کتاب ارغنون ارسطو است.)
🔸 این همه نشان خضوع ابن سینا نسبت به ارسطو است. البته مواردی هم هست که ابن سینا صراحتا به ارسطو اعتراض کرده است:
"فصل: فى اختلاطهما فى الشكل الثاني: فاما الشكل الثاني، فان الظاهر و المشهور، هو أن العبرة بالسالبة ... و قد قلنا فى ذلك: ما قلنا. و الحق يوجب فيها ما لا يجب أن نستحيى منه؛ و هو أن النتيجة، دائما سالبة ضرورية. (النجاة من الغرق فى بحر الضلالات، النص، ص: 67)
🔹 اما این موارد صریح نسبتا کم هستند. اتفاقی که افتاده است این است که ابن سینا مطالب بسیاری را در ضمن سخنان خود گفته است که در ارسطو نفیا یا اثباتا نبوده و خود ابن سینا برای این مطالب، اصطلاحات لازم را جعل نکرده است ولی همین مطالب در سخنان شارحان ابن سینا به مطالب بسیار عمیق و گستردهای دامن زده است. برای نمونه:
1️⃣ موجهاتی که ابن سینا مطرح کرده بعدها توسط فخر رازی به 13 قضیه استاندارد تبدیل شده و بحث عکس مستوی این 13 قضیه بحثهای مشبعی در ادبیات پس از فخر رازی به وجود آورده است.
2️⃣ ابن سینا در دفاع از موجهات ارسطو و در نقد شارحان یونانی مطالبی را بیان کرده که فخر رازی آن را «بحسب الحقیقه» و «بحسب الخارج» نامگذاری کرده و خونجی «حقیقیه» و «خارجیه» نامیده و بیش از ده صفحه از آن بحث کرده است. بعدا ابهری قضیه «ذهنیه» را برساخته و نزاعهای تاریخی بسیار عجیب و غریبی را دامن زده است که هیچ کدام در ارسطو نبوده.
3️⃣ ابن سینا مبحث عکس نقیض را از موجبه کلیه به محصورات اربع گسترش داده و حاصل آن سی صفحه بحث از عکس نقیض نزد افضل الدین خونجی شده است که هنوز کسی به تحلیل همه جانبه آن نپرداخته است.
4️⃣ ابن سینا در تحلیل قضیه موجبه کلیه مطالبی گفته که جلال الدین دوانی تمایز حمل اولی و شایع صناعی را از آن استخراج کرده و بعدها میرداماد و ملاصدرا و دیگران آن را به اوج رساندهاند.
🔻 از این موارد که ابن سینا مطلبی را به صورت غیر صریح به ارسطو افزوده و بعدها هر کدام تبدیل به یک ادبیات گسترده در تاریخ منطق در جهان اسلام شده بسیار است و متاسفانه هنوز هیچ کدام به شایستگی مورد تحلیل و بررسی معاصران قرار نگرفته است.
🔺 یک دلیل این مسئله به گمانم نامأنوسی حوزویان با منطق ریاضی است که به اهمیت نوآوریهای ابن سینا و منطقدانان مسلمان توجه ندارند. کاش در حوزه مراکزی بود که دست کم 10 واحد تاریخ منطق در جهان اسلام و 10 واحد منطق ریاضی آموزش میدادند و از دل دانشآموختگان، محققانی تربیت میشدند که بتوانند تاریخ منطق در جهان اسلام را با کار گروهی بکاوند و به عرصه بین المللی عرضه کنند.
✍🏻 دکتر اسدالله فلاحی (مدیر گروه منطق انجمن حکمت و فلسفه ایران)
👈 نکات #علمی بیشتر را اینجا ببینید.
🔰 دوره تخصصی فقه و اصول مدرسه شهیدین قم
#نکات_اصولی
💠 استحصاب احکام شرایع سابقه:
🔹هر چند از برخی روایات استفاده میشود که برخی از احکام شرایع سابقه در شریعت اسلام نیز باقی است، لذا در موارد شک میتوانیم آنها را استصحاب کنیم،
🔸 اما اذهان متشرعه نسخ شرایع سابق را به معنای تمام شدنِ زمان عمل به تمام احکام شرایع سابق میداند و اگر احکامی را از شریعت اسلام مانند شرایع سابق بیابد، آن احکام را به عنوان مجعول ادیان سابق به شمار نمیآورد، بلکه معتقد است آن حکم مماثل حکم شریعت سابق جعل شده است. بنابراین یکی از ارکان استصحاب که شک در بقا باشد، وجود ندارد.
🔹 افزون بر این، تمسک به استصحاب هنگام شک در بقاء احکام شرایع سابق، تمسک به دلیل در شبهه مصداقیه خود دلیل به شمار میآید، زیرا تنها وجود اصل حکم در ادیان سابق روشن است، اما چگونگی جعل، موضوع و شرایط آن روشن نیست تا معلوم شود آیا قضیهی متیقنه و مشکوکه متحد هستند یا خیر؟
📚 برگرفته از فرمایشات مرحوم حضرت آیت الله #مؤمن قمی (تسدید الأصول، ج2، ص 382 ـ 383)
👈 نکات #اصولی بیشتر را اینجا ببینید.
🔰 دوره تخصصی فقه و اصول مدرسه شهیدین قم
#نکات_رجالی
💠 توثیقات علامه و ابن داود:
🔹 مرحوم آیت الله #خویی تنها شهادتهای علامه نسبت به معاصرینشان را پذیرفته است و شهادتهای ایشان نسبت به اصحاب امامان را محتمل الحس و الحدس نمیداند و نمیپذیرد. (معجم رجال الحدیث 1: 42)
🔸 اما به نظر میرسد سخن آیت الله خویی صحيح نیست، زیرا علامه شاگرد ابن طاووس بوده (طبقات أعلام الشیعة 5: 52) و کتب اصحاب و منابع در عصر ابن طاووس فراوان و با اندکی تفاوت مانند دوران شیخ طوسی بوده است. به طور مثال کتابخانه ابن طاووس آنقدر بزرگ بوده است که بعضی از مستشرقین در مورد آن، کتاب نوشته است. («کتابخانهی ابن طاووس و احوال و آثار او» نوشتهی «اتان گلبرگ»)
🔹 همچنین ایشان دارای کتابی به نام «سعد السعود» است که گلچین کتابهای متعدد است، در حالیکه بسیاری از آن کتابها در حال حاضر موجود نیست. #علامه به این کتابخانه و کتابها دسترسی داشته است. علامه در کتاب «خلاصة الاقوال» از کتاب رجال کبیر خود با عنوان «كشف المقال في معرفة الرجال» نام میبرد (خلاصة الأقوال 2) اما اکنون از این کتاب اثری وجود ندارد.
🔸 #ابن_داود نیز از معاصرین علامه است و بارها در کتاب خویش مطلبی را از رجال شیخ طوسی نقل میکند و میگوید کتاب او به خط خودش نزد من میباشد. (رجال ابن داود 76؛ 196؛ 211 و...) بنابراین علامه و ابن داود در زمانی میزیستند که شهادتهایشان با شیخ طوسی تفاوتی نمیکرده است و محتمل الحس و الحدس به شمار میآید.
📚 برگرفته از درس خارج فقه استاد علی #عندلیب همدانی (دام ظله) در مدرسه شهیدین
👈 نکات #رجالی بیشتر را اینجا ببینید.
🔰 دوره تخصصی فقه و اصول مدرسه شهیدین
#نکات_اخلاقی
💠 مسأله فلسطین در بیانات آیت الله #جوادی آملی (حفظه الله)
🔹 امام علی (علیه السلام) یک بیان نورانی دارد که «لَا یمْنَعُ الضَّیمَ الذَّلِیلُ» - «ضیم» همان معنی ظلم را میدهد - ظلم را جز ملّت پَست کسی تحمّل نمیکند. این کلمات #شرف_آور است! اگر ملّتی فرومایه بود، بله ستمپذیر است؛ اما اگر ملّتی مثل #فلسطینی_ها بود، ظلم را نمی پذیرد.
🔸 این بیان نورانی سیدالشهداء در روز #عاشورا است که فرمود: «صَبْراً بَنِی الْكِرَامِ فَمَا الْمَوْتُ إِلَّا قَنْطَرَةٌ»؛ بردبار باشید، مرگ، پلی است زیر پای شما؛ مرگ که پوسیدن نیست، مرگ از پوست به در آمدن است، مرگ را بترسانید! #شهادت و کشته شدن این طور نیست که تمام بشود.
📚 برگرفته از فرمایشات آیت الله جوادی آملی (حفظه الله) ــ ۱۳۹۶/۱۲/۱۷
👈 نکات #اخلاقی بیشتر را اینجا ببینید.
🔰 دوره تخصصی فقه و اصول مدرسه شهیدین
#نکات_اصولی
💠 حجیت قول لغوی:
🔹 نسبت به حجیت کلام #لغوی چند دیدگاه وجود دارد:
1️⃣ نظریه اول: برخی آن را از باب رجوع به #خبره حجت میدانند و چون دانستن معنای واژه در هزار سال گذشته نیازمند خبرویت است به لغوی مراجعه میشود. در این صورت عدالت نیز شرط نیست، بلکه همین مقدار که وثاقت داشته باشد و مورد اعتماد باشد که آنچه واقعاً یافته را بیان میکند کافی است. بزرگانی همچون شهید صدر به این مطلب قائل شدند. (بحوث فی علم الاصول 4: 297)
2️⃣ نظریه دوم: برخی آن را در حد #اخبار و شهادت میدانند. در این صورت باید اخبار او حسی باشد یا محتمل الحس و الحدس باشد اما حدسی نباشد. همچنین اگر در این باب گفته شود که باید #بینه باشد لازم خواهد بود که دو نفر اهل لغتی که واجد شرایط هستند خبر دهند.
3️⃣ نظریه سوم: در صورت حصول #اطمینان و یقین حجت است؛ یعنی قول لغوی ها تراکم پیدا میکند و با وجود اختلاف زمانی آنها و محیطهای مختلف عربی اتفاق نظر در مطلبی دارند اطمینان حاصل میشود؛ البته اتفاق نظر لازم نیست و معیار، حصول اطمینان از مراجعه به قول لغویین است.
📚 برگرفته از فرمایشات استاد آیت الله #شب_زنده_دار (دام ظله) در درس خارج فقه 1395
👈 نکات #اصولی بیشتر را اینجا ببینید.
🔰 دوره تخصصی فقه و اصول مدرسه شهیدین قم
#نشست_علمی 1
#رسالت_طلبگی
💠 اولین نشست علمی مدرسه شهیدین در سال جاری برگزار میگردد:
🔹موضوع: «رسالت طلبگی»
🔸 به همراه پرسش و پاسخ
👈 با حضور آیت الله علی #عندلیب همدانی (استاد دروس خارج حوزه های علمیه)
✅ بررسی:
1️⃣ مهمترین دغدغه امروز طلبه چیست؟ و چه باید باشد؟
2️⃣ اولویت امروز حوزه چیست؟ تحصیل علم یا تبلیغ؟
3️⃣ چرا تحصیل خوب دروس اصلی حوزه (فقه و اصول و..) دارای اهمیت است؟
📆 زمان: پنجشنبه 18 آبان 1402 ⏰ ساعت 9 صبح
🏢 مکان: حسینیه مدرسه شهیدین
🔺 کلیه کلاس ها در این ساعت #تعطیل است و حضور همه طلاب مدرسه در این نشست #الزامی است و حضور و غیاب انجام میگیرد.
👈 اخبار #نشست های علمی را اینجا ببینید.
🔰 مدرسه شهیدین قم
#نکات_اصولی
💠 تلازم حکم تکلیفی و وضعی از نگاه مقام معظم رهبری:
🔹 حاصل و مجمل استدلال بزرگان علم اصول این است، که میگویند: نهی تکلیفی در معاملات یک اعتبار و یک جعل از قِبَل مولاست، نهی وضعی هم یک اعتبار و جعل دیگر است. این دو به هم ربطی ندارند. وقتی که مولی میگوید: این کار را نکن، به معنای اینکه این امر حرام است، این، یک نوع نگاه به این امر و معامله است. وقتی که میگوید: این معامله باطل است! این، یک نوع اعتبار دیگر و یک حرف دیگری است. این دو گفتار ربطی به هم ندارند.
🔸 آنچه به نظر ما میرسد، این است که:
تفکیک این دو اعتبار از یکدیگر و احتمال این معنا که در یک معاملهای نهی تکلیفی یعنی مبغوضیت برای مقنّن و شارع باشد و در عین حال این معامله صحیح و ممضی و نافذ باشد، گرایش به این فکر اساساً ناشی از عدم التفات به حکم فقهی اسلامی به عنوان یک قانون جامعه و نگاه به فقه به عنوان یک دستور حکومتی است.
🔹 بله، اگر فقه برکنار از جریانات زندگی دانسته شود و گفته شود که فقه برکنار از مسائل حکومتی میباشد، آن وقت نگاه به فقه، نگاه غیر حکومتی است. لذا به ملزومات قانونگذاری فقهی، آن وقتی که میخواهد جامعه را اداره کند توجّه نمیشود.
🔸 اين دقّتهای باریک بینانه، این تفکیک اعتبارات از یکدیگر، اینها هم طبعاً به ذهن مبارکشان میرسد. در حالی که وقتی ما فقه را قاعده و مبنای قانونگذاری در جامعه میدانیم، دیگر این حرف معنی ندارد.
🔹 وقتی قانونگذار به یک معاملهای که میخواهد انجام بگیرد، نگاه میکند و میبیند وقتی اثر این معامله که همان نقل و انتقال است، تحقّق پیدا بکند، زیانهایی متوجه جامعه میشود و جامعه ضربه میخورد، در اینجا میگوید: این معامله ممنوعٌ (مثل همۀ ممنوعات و محرّمات)، میگوید: این کار ممنوع است.
🔸 اينكه ما بگوئیم: معامله ممنوع و حرام است و مجازات دارد، لکن در عین حال همان اثری که مفسده ناشی از آن میشد، آن اثر هم در خارج تحقّق دارد! این قانونگذاری عقلائی نیست. این، مطلقاً قابل قبول نیست.
🔹 علّت حکم تحریمی، وجود مفسدهای است که در این معامله است، بما لها من الأثر، بما لها من المحتوی. از این جهت این معامله را تحریم کردهاند.
🔺 بنابراین، تفکیک بین تحریم معامله و در عین حال مجاز بودن محتوای این معامله و اثر این معامله، معقول نیست.
📚 برگرفته از درس خارج فقه مقام معظم #رهبری (تنظیم توسط آقای محمودپور از طلاب محترم پایه هفتم شهیدین)
👈 نکات #اصولی بیشتر را اینجا ببینید.
🔰 دوره تخصصی فقه و اصول مدرسه شهیدین قم